08 coalitieakkoord 2026-2030 bijlage 260508 verslag formatie SO, CDA, VVD
Tekst van het document
Verslag formatie – SO, CDA, VVD Datum: 8 mei 2026, 11:00 uur Locatie: Vanouds, Groote Markt, Oldenzaal Aanwezig: Rutger Bouwman (SO), Ruby Berger (SO), Engin Demir (SO), Noes Nevels (VVD), Maaike Rödel (CDA), Carien Kielstra(CDA)(aanwezig vanaf 17:00 uur) Afwezig: Yalmar Mekelenkamp (VVD) 1. Opening; Rutger Bouwman heeft de vergadering geopend als voorzitter. 2. Vaststellen van de agenda; De agenda is ongewijzigd vastgesteld. 3. Mededelingen; De aanwezigen melden niets bij dit agendapunt. 4. Ambtelijke ondersteuning op verschillende thema’s; 4.1 11:00 uur – 11:45 uur: Financiën breed; Diverse onderwerpen zijn door de aanwezigen besproken. Op een aantal van deze onderwerpen is een financiële check nodig. Bestuurlijke vernieuwing Raadsvoorstellen en collegeadviezen: het toevoegen van paragraaf ABBB, wat betekent dit voor de inwoner? Deze toevoeging vraagt wat van de afdeling communicatie, beleidsinhoudelijk en voor de griffier. De ambtelijke organisatie heeft een voorstel opgestuurd naar de aanwezigen met betrekking tot de implementatie van de Stem van Oldenzaal bij het betrekken van de inwoner over raadsvoorstellen. Dat heeft 8 tot 12 uur ambtelijke capaciteit per raadsvoorstel nodig. Als de aanwezigen willen dat de ambtelijke organisatie alle input van antwoord gaat voorzien, kost het meer capaciteit.
Ook is er een strategisch bestuursadviseur apart op bestuurlijke vernieuwing nodig. Ook dat kost jaarlijks geld. Lastenverlichting d.m.v. OZB Bij OZB is vooral besproken welke mogelijkheden er allemaal zijn om lastenverlichting door te voeren, bijvoorbeeld incidenteel (compensatiefonds of eenmalige korting), structurele verlaging van de OZB of het niet indexeren. Een verlaging van de OZB kost structureel een €100.000,-. Met indexering is dat iets meer. Als bijvoorbeeld besloten wordt 3% niet te indexeren, kost dat €300.000,-. Oldenzaal heeft op dit moment een grote financiële reserve. Hieruit kunnen compensatiefondsen, investeringsfondsen of ander projectmatig (met een looptijd van maximaal 3 jaar) beleid aangepakt worden. De ambtelijke organisatie geeft wel mee dat
de eenmalige compensatie van geld wel leidt tot gecreëerde verwachtingen of verwachtingen bij de burger. Toeristenbelasting is ook een knop waaraan gedraaid kan worden, geven de ambtenaren mee. Totaal wordt hier €48.000,- structureel aan verdiend. Terugdraaien bezuinigingen De cijfers hiervoor worden opgestuurd in een totaaloverzicht van eventueel te nemen maatregelen. Fondsen De reserves zijn te gebruiken voor investeringsfondsen met langjarig effect. Aanwezigen geven aan om hier niet op in te willen zetten, omdat daar vaak veel ambtelijke capaciteit mee gemoeid is en dit vaak tot lange procedures leidt. Verminderen ambities Klimaatprogramma/ snijden subsidies Singelpark Aanwezigen geven aan te willen snijden in het Klimaatprogramma. De ambtelijke organisatie geeft aan dat dit een decentralisatie uitkering betreft. Hierop korten moet worden verantwoord bij de landelijke overheid. Het snijden in subsidies rondom het Singelpark is alleen mogelijk als je hier per direct mee willen stoppen. Zwembad Vondersweijde De aanwezigen willen het zwembad Vondersweijde overeind houden. De ambtelijke organisatie geeft aan dat een zwembad staande houden in een gemeente altijd verlies dragend is en dat de realisatie niet mogelijk is op korte termijn. Aanwezigen zijn het erover eens dat toekomstbestendige scenario’s onderzocht moeten worden voor de realisatie van een zwembad.
Mochten er educatieve doelstellingen worden verbonden aan het zwembad, wordt daar ook meer geld voor gevraagd. Hoe meer functionaliteiten toe worden gevoegd, hoe meer het kost. IHP De aanwezigen willen het IHP blijven monitoren en elke 4 jaar herijken. Verder willen de aanwezigen per project bekijken of het financieel mogelijk is om ermee door te gaan. Ook spreken ze de ambitie uit om welzijnswerk in gebouwen te faciliteren, daarvoor moet extra ruimte beschikbaar gemaakt worden. De ambtelijke organisatie geeft aan dat dit risico’s blijft opleveren vanwege externe factoren. Hiervoor moet €100.000,- structureel in de begroting gebouwd worden. L-vleugel De aanwezigen zetten in op een Integrale herziening van het gebied rondom de L-vleugel. De kosten van een dergelijk plan zijn niet simpel weer te geven. De inhoud en ambities gaan vooraf aan de financiën. Wel zijn een aantal algemene statements van toepassing. Meer parkeerruimte kan leiden tot meer parkeeropbrengsten. Er zijn kosten gemoeid bij het terugdraaien van de plannen rondom het Sociaal Plein. De aanbesteding van de
vernieuwing van het Stadhuis is gestart. Deze hierbij betrekken leidt tot verzonken kosten en meer toekomstige kosten vanwege de situatie in de wereld. Tot slot, hoe groter het wordt gemaakt, hoe groter de kosten. De financiering voor dit integrale plan kan uit de reserve gehaald worden. Ambtelijk is op dit moment weinig plancapaciteit. Algemene opmerking ambtelijke organisatie De financiën volgen de inhoud. Grotendeels van de voorstellen zijn pas integraal af te wegen nadat er een akkoord is. Dan kan ook meer financiële informatie verstrekt worden. De ambtelijke organisatie heeft nu meer richting nodig. Het coalitieakkoord helpt daarbij. Deze wordt dit weekend bij de nodige medewerkers van de gemeente Oldenzaal neergelegd om te checken. Ook was er een meerjarige sluitende begroting. Het is verplicht om in het eerste jaar een sluitende begroting te hebben. Dat is op dit moment het geval. In de toekomst ontstaan echter tekorten. In het vierde jaar loopt dat op naar €700.000,-. Voor de kadernota zijn hier perspectieven op nodig. Als de aanwezigen de begroting sluitend willen hebben, moet ook gekeken worden naar wat ze minder willen. Daarvoor kiezen de aanwezigen primair om te onderzoeken waar ze af kunnen schalen bij het Klimaatprogramma. Aanwezigen geven aan nu een richting mee te willen geven en dan in de komende periode onderzoeken waar het minder kan.
Systematiek Kadernota en begroting De aanwezigen stellen vragen over de systematiek van Kadernota voorafgaand op de begroting. De ambtelijke organisatie geeft aan dat dit een politiek proces is en dat de keuze om alleen de begroting te behandelen aan de raad is. Conclusie partijen Op basis van de informatie die aan de aanwezigen is verschaft door de ambtelijke organisatie wordt het volgende geconcludeerd: partijen onderzoeken hoe de tekorten die autonoom en bij de realisatie van de ambities ontstaan kunnen worden verlaagt. Daarvoor kijken we onder andere hoe we ambities uit het klimaatakkoordprogramma verminderen, zodat we de eigen ambities, onder andere op gebied van bestuurlijke vernieuwing en integrale herziening van het gebied rondom het Stadhuis, kunnen dekken. We onderzoeken hoe we de bezuinigen op o.a. OTIB, SAVO en Zilver kunnen terugdraaien en of er methoden zijn om OZB-lasten te verlichten.
4.4 11:45 uur – 12:30 uur: Portefeuilleverdeling; Portefeuille burgemeester De onderhandelende partijen vragen aan de ambtelijke organisatie welke portefeuilles bij de burgemeester horen te liggen. De ambtelijke organisatie geeft aan dat alleen de portefeuille Openbare orde en Veiligheid wettelijk bij de burgemeester hoort. Alle andere portefeuilles kunnen verdeeld worden in het college. Zwaarte portefeuilles. De onderhandelaars willen informatie over de zwaarte van portefeuilles om de portefeuilles zo eerlijk mogelijk te verdelen. De ambtelijke organisatie geeft aan dat dit afhankelijk is van de gestelde ambities van het college. Meer kan pas gezegd worden als het coalitieakkoord en concept-portefeuilleverdeling gedeeld wordt met de ambtelijke organisatie. 4.3. 12:30 uur – 13:15 uur: Stadhuis / L-vleugel Stadhuis; De onderhandelaars geven aan naar een integrale visie te willen voor de L-vleugel en daar het liefst ook het Stadhuis in te betrekken, in zoverre dat mogelijk is. De aanwezigen geven aan benieuwd te zijn wat al in gang is gezet voor de verhuizing, wat de stand van zaken is en of een integrale afweging gemaakt kan worden. Verhuizing van het Sociaal Plein naar Hooge Lucht is 14 juni operationeel. Waar zij naartoe verhuizen ligt bij projectgroep Sociaal Plein. Het terugverhuizen kent haar eigen dynamiek. De ambtelijke organisatie verhuist eind september naar Vos House.
De aannemer is 8 juli bekend en 9 juli wordt getekend. De selectiefase is klaar. Nu wordt overgegaan naar de gunningsfase. Er is een prijsplafond meegegeven aan de verschillende aannemers. Mitigerende maatregelen zijn opgenomen voor risico’s. Het enige echte risico is de penibele situatie in de wereld, wat tot extra materiaalkosten kan leiden. Mocht dat voorkomen, kan de ambtelijke organisatie voor goedkopere materialen gaan. Als er extra krediet nodig is moet het nieuwe college hiervoor naar de raad. De L-vleugel kan intact gelaten worden. De L-vleugel niet meer meegenomen in de plannen voor de vernieuwbouw van het Stadhuis. L-vleugel De bestemming van de L-vleugel staat nog open. De ambtelijke organisatie geeft aan dat dit een waardevol pand kan worden voor de stad, maar dan moet er wel richting komen. De ambtelijke organisatie geeft daarbij aan dat integraliteit daarbij gewenst is.
4.4. 13:15 uur – 14:00 uur: Omgevingsvisie / ROS / groeiambitie; Aanwezigen zijn het erover eens dat er moet gekeken worden naar de toekomstige economie en welke bedrijven daarin passen. In planologische herinrichting kunnen bijvoorbeeld arbeidsintensieve bedrijven dichtbij het station geplaatst worden en grote bedrijven meer naar het zuiden verplaatst worden. Aanwezigen willen sturen op gebiedsinrichting, zodat de gemeente woon-, werk- en bedrijvigheidsopgaven integraal aan kan pakken. Om de wensen te realiseren kunnen coalitiepartners weergeven dat bedrijvigheid bijvoorbeeld op bepaalde gebieden op bepaalde gebieden worden ingezet. De ambtelijke organisatie geeft op detailniveau weer waar kansen zitten en waar obstakels zitten bij, bij het akkoord van de onderhandelaars. Er zijn geen zwaarwegende bezwaren om de plannen door te zetten. Mochten de onderhandelaars hun ambities willen doorzetten, dan kan dat. Huisvesting De aanwezigen vragen zich af of het mogelijk is om een huisvestingsverordening te gebruiken om lokale bevolking voorrang te geven bij huisvesting in Oldenzaal. Gemeenten zijn verplicht om urgentiecategorieën te beschrijven zodat mensen kunnen instromen. Daar kan ook in opgenomen worden dat mensen lokale binding hebben. Per woningbouwcategorie is dat anders. Bij sociale huur is er meer ruimte.
Als ingegrepen wordt in het recht op huisvesting moet heel goed worden onderbouwd waarom een bepaalde groep voorrang heeft op sociale huur. Bij betaalbare koop wordt het complex om een huisvestingsverordening te gebruiken, omdat de gemeente dan bepaald aan wie de verkopende partij zijn huis kan verkopen. Bij nieuwbouw kan informeel aan aannemers gevraagd worden om vooral lokaal te adverteren. Wettelijke ruimte om dit in een verordening op te nemen is er niet, omdat tachtig procent van de nieuwbouwwoningen naar Oldenzalers gaat. Starterslening De ambtelijke organisatie geeft aan dat een starterslening een sympathiek instrument is dat gebruikt kan worden om woningen voor starters makkelijker betaalbaar te maken. Er is geen aanleiding om te denken dat een starterslening leidt tot een prijsopdrijvend effect in Oldenzaal. In Oldenzaal wordt veel gebruik gemaakt van de starterslening. Een tweede woningbouwcorporatie De ambtelijke organisatie geeft aan dat woningbouwcorporaties het op dit moment financieel lastig hebben. Er is geen reden om aan te nemen dat een nieuwe woningbouwcorporatie zich wil vestigen in Oldenzaal. Een mogelijke gesprekspartner hiervoor is Woonzorg Nederland.
De ambtelijke organisatie geeft aan dat de middenhuur in Oldenzaal onder druk staat. Het is mogelijk om meer in te zetten op de aantrekkingskracht van Oldenzaal voor investeerders. Nieuwbouw van sociale huur is op dit moment niet rendabel. Dat heeft te maken met bouwkostenstijgingen en huren die niet meestijgen. Wel kan de ambtelijke organisatie woningcorporaties meer faciliteren in modulaire bouw, de organisatie beter inrichten op provinciale subsidies, iets doen met onze grondprijzen of samenwerking met het Rijk aangaan om de bouw van sociale huur te versnellen door gelden te krijgen per gerealiseerde woning. ROS – groeiambities. De ambtelijke organisatie geeft aan dat de ROS vrijwillig is, maar dat de Omgevingsvisie bindend is. Daar zit een groeiambitie aan vast. De 40.000 kan daarom losgelaten worden, omdat deze gebaseerd is op de in de ROS opgenomen afspraken. Aanwezigen zijn het erover eens dat kwalitatief goede woningbouw voorafgaat aan inwonersaantal. Naar 40.000 inwoners groeien is geen doel op zich. 4.5. 14:00 – 14:45 uur: Harmonisatie Buitensport; De onderhandelende partijen vragen zich af wat de stand van zaken is rondom de harmonisatie van de buitensport. In 2022 is het proces om tot harmonisatie te komen gestart. De gedachte hierachter was een tarievenaanpassing. De complexiteit van dit dossier zit in het gemeenschappelijk eigendom van vastgoed.
Juridische kwesties volgen daaruit. De gemeente is verantwoordelijk voor het opstallen, maar het onderhoud wordt vaak door vrijwilligers gedaan. Hoe dit gedaan wordt verschilt per organisatie, daarom zijn er verschillende afspraken met verschillende partijen gemaakt. Het beleid is daarom onevenredig verdeeld; veel verenigingen voelen zich tekortgedaan. Harmonisatie ligt daarom voor de hand. Dat betekent dat verenigingen bestaande gewoontes moeten aanpassen. Dat kan schuren. Inmiddels zijn er gesprekken met verenigingsbesturen geweest. Er is breed draagvlak onder verenigingen om dit beleid door te zetten. Eind van dit jaar volgt een voorstel tot harmonisatie in de raad. Dat heeft soms gevolgen voor de financiële structuur. Het staat nog open welke ruimte verenigingen daarin hebben. Aanwezigen geven aan dit proces niet verder in de weg te willen zitten, omdat het in een gevorderd stadium zit. Wel willen ze het draagvlak feitelijk checken.
4.6. 14:45 – 15:30 uur: Sociaal Plein; De aanwezigen gaan het gesprek aan met de ambtelijke organisatie over integrale toegang via het Sociaal Plein en integraal werken in het Sociaal Domein. De aanwezigen willen toe naar een integrale gebiedsaanpak van de L-vleugel, Hooge Lucht en de Ganzenmarkt en zijn benieuwd of dit mogelijk is, zonder integrale toegang en integraal werken te ondermijnen. De ambtelijke organisatie benadrukt de noodzaak voor betere integrale toegang. Het doel van het Sociaal Plein is altijd drempelloze toegang geweest, waarbij inwoners hun vragen neer kunnen leggen, waarna de casuïstiek integraal wordt bekeken en passende zorg geleverd kan worden. Zodoende hebben inwoners met minder partners te maken en worden hun problemen effectiever verholpen. Hoe het Sociaal Plein op dit moment is ingericht, is ruimtelijk te klein voor laagdrempelige toegang. Vanuit die optiek zou het dan buiten het gemeentehuis moet zijn. Dat zou Ganzenmarkt 11 worden. Voor laagdrempeligheid moet een andere sfeer gecreëerd worden. Dat kan zowel in de bibliotheek als in de L-vleugel. Voor samenwerking met voorveld is plaatsing buiten het stadhuis handig, voor de behandeling van complexe problematiek juist de plaatsing binnen het stadhuis. Inmiddels heeft de gemeente een stevige basis voor integrale toegang en integraal werken gelegd.
De ambtelijke organisatie wil graag doorpakken, zodat samenwerking voorspoedig aangegaan kan worden. Vertraging in dit proces kan tot verdere problemen leiden. Het Sociaal Plein wordt tijdens de ten tijde van de tijdelijke huisvesting in het Vos House in het Hooge Lucht geplaatst. De ambtelijke organisatie geeft aan dat met weinig financiële middelen Wijkkracht mee kunt verplaatsen voor versterkte integrale toegang op de Hooge Lucht. Van de L-vleugel is de begane grond en de eerste verdieping samen voldoende om de integrale toegang te faciliteren. De inwonersfunctie kan beneden worden gesitueerd, de kantoorfunctie boven. Een verbindende ingang met het Stadhuis is wellicht mogelijk, ondanks het vergevorderde stadium van dat project. De ambtelijke organisatie geeft aan dat extra krediet nodig is voor tussentijdse, fatsoenlijke huisvesting op de Hooge Lucht, zodat je de tijd kunt overbruggen tussen de verhuizing van het Stadhuis en vorming van integrale ruimtelijke plannen rondom het Stadhuis. De ambtelijke organisatie geeft aan dat er voldoende flexibiliteit is in het bestuurlijke proces om deze keuze te maken en dat ambtelijke informatie gebruikt kan worden voor nieuwe keuzes. Nogmaals benadrukken dat snelheid hen helpt met het ingang zetten van bestaande plannen en de ambities die de aanwezigen hebben.
De aanwezigen lijken consensus te vinden over de extra kredieten die benodigd zijn om integrale toegang op het huidige tempo te realiseren en deze – tot een definitief besluit over een nieuwe locatie – tussentijds te vestigen op de Hooge Lucht. Overkoepelende nota Sociaal Domein De aanwezigen vragen naar de mogelijkheid om Anders Indiceren te realiseren en de kosten die gepaard gaan. De ambtelijke organisatie geeft aan dat dit mogelijk is, zonder extra kosten. De ambtelijke organisatie geeft aan dat het doorvoeren van een Omgekeerde integrale verordening helpt bij het doorvoeren van integraal werken. Hierbij wordt niet de landelijke wetgeving als basis genomen voor de verordening, maar het effect op de inwoner. Dit sluit goed aan bij de ambitie van de onderhandelaars om een integrale visie op het Sociaal Domein te realiseren. Deze verordening is een goede vervolgstap op de te realiseren visie. De aanwezigen willen een integrale visie op het Sociaal Domein en deze effectueren middels een omgekeerde integrale verordening Sociaal Domein.
5. Overige onderwerpen die een plek in het akkoord verdienen; Cultuur Cultuur houdt Oldenzaal levendig en verbonden, daarom moeten we cultuur zichtbaar maken en activiteiten stimuleren, waarbij we geld vrijmaken voor grote culturele initiatieven die Oldenzaal op de kaart zetten. De aanwezigen willen blijven sturen op een dekkend cultureel aanbod, passend bij de wensen van de inwoner van en het historisch karakter van Oldenzaal, waarbij dubbelingen worden voorkomen. Versterking wordt gerealiseerd door in te zetten op intensieve samenwerking. Netcongestie/ Klimaat De aanwezigen wil het klimaatakkoordprogramma herzien, zodat deze aansluit bij de lokale behoeften en belangen. De gemeente moet initiatieven stimuleren die bijdragen aan een versnelde oplossing van het netcongestieprobleem, binnen de ruimte die daarvoor lokaal is. Bij verduurzaming van projecten met betrekking tot gemeentelijk vastgoed en schoolgebouwen verduurzamen houden we rekening met het wettelijk minimum en de betaalbaarheid. Verkeer/ mobiliteit/ vervoer Aanwezigen geven aandacht aan verkeersveiligheid en doorstroming door de lijst met verkeersknooppunten te herzien met het oog op herprioritering. Aanwezigen willen een Mobiliteitsplan schrijven met extra aandacht voor ontwikkelingen rondom het spoor en de bouwsteen parkeren.
Het plaatsen van laadpalen benaderen we integraal, waarbij de vraag van de inwoner centraal staat. We blijven inzetten op lobby om de busverbinding, treinverbinding te versterken en de problematiek rondom de afrit-A1 in de toekomst op te lossen of te verlichten. Wonen, ROS We zoeken naar een digitale tool zoals Twin City, zoals toegepast in Deventer, om te komen tot de juiste informatievoorziening voor toekomstige integrale ontwikkeling. Openbare ruimte Door klimaatverandering krijgen we vaker te maken met extremen (zoals heftige regenval of droogte). Als stad moeten we hier goed op voorbereid zijn, daarom blijven we investeren in ons rioleringssysteem en slimme wateropvang en berging. Vergroening passen we slim toe omdat het prettig leefklimaat en -omgeving. Voorwaarde is wel dat het goed bijgehouden wordt, er moeten geen onveilige situaties door ontstaan. 6. Planning en communicatie; De ambtelijke input over communicatie wordt besproken en teruggekoppeld aan de organisatie. 7. Gespreksverslagen; Aanwezigen spreken af dat de notulen als bijlage worden verstuurd naar de raad, voor de raadsvergadering van 2 juni. 8. Wat verder ter tafel komt; Afgesproken is om de portefeuilleverdeling maandag te bespreken. 9. Rondvraag en sluiting.