07 Haalbaarheidsonderzoek bewegingsonderwijs TCC Lyceumstraat en Franciscusschool - Raadsvoorstel en -besluit

Bijlagen 2025 28 januari 2025 Nr. 4/3 Reg.nr. INTB-24-06618 Bijlagen: 1

Agendapunt: 7

Voorstel tot het, conform de voorkeursscenario’s uit het haalbaarheidsonderzoek, vervangen van de bestaande gymzaal bij de Franciscusschool door een nieuwe gymzaal voor het bewegingsonderwijs Franciscusschool en Nutsschool en het vervangen van de bestaande twee gymzalen bij het Twents Carmel College Lyceumstraat door een nieuwe sporthal bestaande uit twee zaaldelen.

Aan de gemeenteraad

Op 18 december 2023 heeft uw gemeenteraad het accommodatieplan binnensport (APB) vastgesteld. Hierin is het advies nieuwbouw van een gymzaal bij de Franciscusschool in combinatie met vernieuwbouw van de Franciscusschool en het uitvoeren van een haalbaarheidsonderzoek naar de nieuwbouw van een sporthal bij Twents Carmel College (TCC) locatie Lyceumstraat. Hierover heeft u een amendement ingediend. Dit amendement vraagt om het zowel financieel als inhoudelijk uitwerken van twee scenario’s: 1. nieuwbouw van een gymzaal in combinatie met de vernieuwbouw van de Franciscusschool; 2. het realiseren van een nieuwe sporthal bij de vernieuwbouw van TCC Lyceumstraat voor het beweegonderwijs van TCC Lyceumstraat, de Franciscusschool en de Nutsschool. Gemeente Oldenzaal heeft een haalbaarheidsonderzoek laten uitvoeren door ICSadviseurs. Uit dit onderzoek komt scenario 1 als beste optie naar voren: • De bestaande gymzaal bij de Franciscusschool wordt conform APB vervangen door een nieuwe gymzaal bestemd voor het bewegingsonderwijs van de Franciscusschool en de Nutsschool; • de huidige 2 gymzalen bij het Twents Carmel College locatie Lyceumstraat conform IHP Onderwijs worden vervangen door een nieuwe sportzaal bestaande uit 2 zaaldelen. Dit komt overeen met het accommodatieplan binnensport. Met dit haalbaarheidsonderzoek is het amendement uitgevoerd en afgehandeld.

Verlies lestijden en vermenging leeftijden bij nieuwe sporthal TCC Lyceumstraat De nieuwe gymzaal bij de Franciscusschool is vanuit het APB bestemd voor zowel het bewegingsonderwijs van de Franciscusschool als de Nutsschool. Zonder nieuwe gymzaal op deze locatie moeten de leerlingen van beide basisscholen naar TCC Lyceumstraat lopen. Hoewel deze afstanden binnen de verordening van de gemeente vallen, betekent dit voor de leerlingen van de Franciscusschool een enkele reisafstand van 550 meter (7 minuten) en voor de Nutsschool 750 meter (11 minuten) die twee keer wordt gelopen. Dit gaat ten koste van de effectieve lestijd. Ook moet deze afstand worden gelopen met soms zeer jonge kinderen onder begeleiding van veelal slechts één leerkracht die daardoor op afstand is van de basisschool. Dit geldt vooral voor de leerlingen van de Franciscusschool. De loopafstand tussen de Nutsschool en de Franciscusschool is met 700 meter (10 minuten) net iets korter dan naar TCC Lyceumstraat. Naast het verlies van effectieve lestijd door de reisafstanden, is bij een gezamenlijke sporthal bij TCC Lyceumstraat sprake van vermenging van ver uiteenlopende leeftijden. De basisschoolleerlingen zijn

ongeveer 7 tot en met 12 jaar oud en de leerlingen op TCC Lyceumstraat tussen de 14 en 18 jaar. Door deze grote leeftijdsverschillen hebben de kinderen een heel andere belevingswereld en is er angst voor overlast en ongemak bij de jonge kinderen. Deze problemen met vermenging worden door de beide basisscholen gedeeld. TCC Lyceumstraat herkent zich ook in de problematiek rondom de vermenging en geeft aan dat dit (deels) te ondervangen is door het realiseren van een eigen ingang voor de basisscholen en het toepassen van een goede routing middels scheidingswanden. Dit vraagt echter weer om bouwkundige en praktische aanpassingen in het gebouw. Voldoende ruimte bij Franciscusschool voor goede gymzaal én (groen) schoolplein Leferink Architecten heeft een inpassingsstudie gemaakt voor de nieuwbouw van een gymzaal bij de Franciscusschool. Hieruit blijkt dat een gymzaal met een sportvloeroppervlak van circa 308 m2 mogelijk is. Dit is conform het handboek huisvesting bewegingsonderwijs 2019 van de Koninklijke Vereniging voor Lichamelijke Opvoeding (KVLO). Daarnaast is dit 56 m2 groter dan de afmetingen van de bestaande gymzaal (252 m2) wat tevens de minimale afmeting vanuit de Vereniging Nederlandse Gemeenten (VNG) is. Er worden nog steeds gymzalen gebouwd volgens deze VNG normen. In 2024 heeft de KVLO het advies verhoogd naar 336 m2 sportvloeroppervlak.

Dit is niet inpasbaar op de bestaande locatie. Hoewel de nieuwe gymzaal niet voldoet aan het allerlaatste KVLO advies, zijn er andere factoren die juist voor een gymzaal op de locatie Franciscusschool pleiten: - een gymzaal bevindt zich zo dicht mogelijk bij een school of is hier onderdeel van. Daardoor is er geen sprake van verlies van onderwijstijd en kunnen leerlingen zich veilig verplaatsen; - een gymzaal ligt bij voorkeur in de nabijheid van andere maatschappelijke (kinder)voorzieningen en wijkvoorzieningen; - uit het haalbaarheidsonderzoek blijkt dat een vergroting van het sportvloeroppervlak van het KVLO advies uit 2019 (308 m2) naar het advies uit 2022 (336 m2) niet tot veel extra functionaliteiten of doelgroepen leidt. In de inpassingsstudie van Leferink Architecten zijn de was- en kleedruimtes erg groot aangehouden. Bij de definitieve uitwerking van de gymzaal kunnen deze kleiner worden aangehouden. De ruimte die hierbij ontstaat kan bij de berging worden aangetrokken, waarbij een deel kan dienen als extra sportvloeroppervlak. Hiermee is het sportvloeroppervlak van de nieuwe gymzaal (ruimschoots) groter dan de VNG norm en het KVLO-advies uit 2019 en komt daarmee in de buurt van het KVLO-advies uit 2024.

Aangezien de nieuwe gymzaal niet over de erfgrenzen wordt gebouwd, is een mogelijk uitgebreid traject met het Parochiebestuur over het verwerven van gronden niet nodig. Het bestaande schoolpleinoppervlak blijft ongewijzigd. Dit vertaalt zich naar een netto schoolpleinoppervlak van circa 2.100 m2. Voor het leerlingaantal van circa 200 is dit ruim voldoende, aangezien per basisschoolleerling minimaal 5 m2 buitenspeelruimte aanwezig moet zijn volgens het Kwaliteitskader huisvesting onderwijs. Dit schoolplein kan bovendien goed worden vergroend waarbij de nieuwe gymzaal wordt ingepast. Voor normatieve klokuurbehoefte is sportzaal (2 zaaldelen) nodig, geen sporthal (3 zaaldelen) Op dit moment heeft TCC de beschikking over twee gymzalen, een groot buitensportveld en maakt het gebruik van de sporthal bij Vondersweijde. Desondanks geeft TCC Lyceumstraat aan dat de bezettingsgraad van de twee zaaldelen 98% is waar normaal gesproken wordt uitgegaan van een maximale bezetting van 90%. TCC Lyceumstraat wenst onder andere daarom een sporthal bestaande uit 3 delen voor hun bewegingsonderwijs die bovendien ook als toets- en examenruimte kan worden gebruikt. Hierbij geven ze aan dat in verband met hun curriculum (examenvak Bewegen, Sport en Maatschappij BSM) TCC Lyceumstraat gebruik moet blijven maken van sporthal Vondersweijde.

Een sporthal bij TCC Lyceumstraat is voor BSM dus niet noodzakelijk. Daarnaast voorspelt de leerlingenprognose een krimp. Op basis van normatieve ruimtebehoefte heeft ICSadviseurs berekend dat TCC Lyceumstraat in 2024 inderdaad een nipt tekort heeft (2,03 zaaldelen). Echter vanaf 2025 duikt het 2

aantal benodigde zaaldelen onder 2, tot 1,75 in 2044. Ook hieruit blijkt dat er, gelet op de nabije toekomst, geen absolute noodzaak is tot uitbreiding naar een sporthal. Dit wordt door TCC Lyceumstraat onderstreept doordat ze aangeven scherp te zijn op overcapaciteit. Volgens TCC Lyceumstraat kan het daarom verstandig zijn de huidige klokuren (gedeeltelijk) onder te brengen bij Vondersweijde. Vanuit het APB wordt bovendien € 86.250 geïnvesteerd in de sporthal bij Vondersweijde om het bewegingsonderwijs daar beter te faciliteren. Dit wordt gedaan door de inventaris te upgraden met beugels aan de wanden voor touwen en ringen en met baskets aan de wanden. Bij elkaar opgeteld hebben de gymzaal bij de Franciscusschool, TCC Lyceumstraat en Vondersweijde een normatieve capaciteit van 186 uur waardoor het bewegingsonderwijs zelfs met twee zaaldelen minder uit zou kunnen. Door het verschil tussen normatief en praktijk is dit echter momenteel niet mogelijk. Het haalbaarheidsonderzoek voorziet verder een koppelkans met Vondersweijde. In dit alternatieve scenario zou TCC Lyceumstraat het bewegingsonderwijs volledig bij Vondersweijde onder kunnen brengen en is er geen binnensportvoorziening nodig bij TCC Lyceumstraat. Dit zou volgens ICSadviseurs de meest optimale besteding van gemeenschapsgeld zijn en is er relatief het minste leegstand.

Dit scenario is volgens het onderzoek op dit moment nog te onzeker waardoor het geen voorkeursscenario is. Ondanks het financiële voordeel en de verminderde leegstand van deze koppelkans, is het college van mening dat dit geen uit te werken scenario is. Het valt buiten de scope van het amendement en is nooit opgenomen in het vastgestelde IHP en APB. Uw raad heeft het IHP Onderwijs vastgesteld en daarna ook het APB. In beide plannen wordt beoogd sport- en/of gymzalen te realiseren voor het TCC. Het college hecht er waarde aan om in dit proces betrouwbare gesprekspartner te zijn en te blijven naar de schoolbesturen. Ook dit is een belangrijke reden voor het college om dit scenario niet verder uit te werken. Sporthal bij TCC Lyceumstraat kent kanttekeningen Een sporthal bij TCC Lyceumstraat kent daarnaast diverse kanttekeningen: - het zou de vierde sporthal in Oldenzaal zijn naast sporthal De Kolk, sporthal De Thij en sporthal Vondersweijde. Vooral de korte afstand tussen TCC Lyceumstraat en sporthal Vondersweijde maakt dat Vondersweijde optimaler te bezetten is zonder een vierde sporthal bij TCC Lyceumstraat. Met het opknappen van het zwembad en de upgrade van de sporthal hoopt de gemeente juist de sporthal Vondersweijde beter te kunnen bezetten.

Daarnaast zijn er gesprekken tussen Sport Oldenzaal BV en TCC Lyceumstraat over het clusteren van de gereserveerde uren voor het bewegingsonderwijs van TCC Lyceumstraat. Hierdoor ontstaat er meer (aaneengesloten) beschikbare ruimte in sporthal Vondersweijde zodat deze beter te verhuren is en leegstand teruggedrongen kan worden; - de aanwezigheid van bestaande horeca bij sporthal Vondersweijde is een waardevolle toevoeging aan een sporthal. Voor een sporthal bij TCC Lyceumstraat is een dergelijke horeca-/kantinevoorziening volgens het haalbaarheidsonderzoek wenselijk om sporters rondom trainingen en/of wedstrijden op te vangen. Het realiseren van een sporthal (inclusief bijbehorende horeca-/kantinevoorziening) brengt meer verkeersbewegingen met zich mee en vraagt om meer parkeerplaatsen. De verwachting is dat dit op weerstand stuit in de buurt; - deze horeca-/kantinevoorziening maakt dat de kosten voor een sporthal hoger uitvallen dan het realiseren van een gymzaal bij de Franciscusschool en een sportzaal bij TCC Lyceumstraat. De kosten voor een dergelijke sporthal zijn volgens het haalbaarheidsonderzoek € 6.583.543 terwijl de nieuwe gymzaal bij de Franciscusschool (€ 2.063.367) en de sportzaal TCC Lyceumstraat (€ 4.092.194) bij elkaar € 6.155.561 kosten. De variant met een sporthal bij TCC Lyceumstraat is dus € 427.982 duurder.

Hierbij dient opgemerkt te worden dat de berekeningen uit het haalbaarheidsonderzoek enigszins afwijken van de berekeningen uit het APB omdat er andere uitgangspunten aangehouden zijn. Toch geeft dit goed de verhouding tussen de kosten weer. - als laatste kanttekening bij een sporthal wordt het dubbelgebruik door TCC Lyceumstraat aangemerkt. Zij geven aan een grotere sporthal ook te willen gebruiken voor toets- en examenruimte. 3

Wanneer hiervan sprake is, kan de sporthal niet gebruikt worden voor de gymlessen van het basisonderwijs.

Krimp leerlingaantallen versus groei ambities Oldenzaal De leerlingenprognoses vanuit het IHP gaan uit van een krimp voor TCC Lyceumstraat. Echter heeft de gemeente Oldenzaal middels de Position Paper Oldenzaal 2050 de ambitie uitgesproken om te groeien naar minimaal 40.000 inwoners in 2050. Dit zou kunnen betekenen dat de krimp minder wordt of dat er zelfs sprake is van een groei waardoor er wel behoefte is aan een sporthal bij TCC Lyceumstraat. Omdat dit nog niet te voorspellen is, wordt bij de realisatie van de sportzaal (twee zaaldelen) rekening gehouden met de positionering van de sportzaal. Deze positionering maakt het mogelijk een eventuele uitbreiding te realiseren mocht dit nodig zijn in de toekomst. Geen financiële gevolgen De uitkomst van het haalbaarheidsonderzoek is in lijn met het APB en IHP. De benodigde kredieten voor het realiseren van de gymzaal bij de Franciscusschool en de sportzaal bij TCC Lyceumstraat zijn al verwerkt in de Programmabegroting 2025. Er zijn dus geen financiële gevolgen.

In de vergadering van het politiek forum van 10 februari 2025 is besloten uw raad te adviseren tot behandeling en besluitvorming over te gaan.

Oldenzaal, 14 februari 2025 Het college van burgemeester en wethouders, de secretaris,

de burgemeester,

G.A. Tiebot

P.G. Welman

Bijlagen - Haalbaarheidsonderzoek ICSadviseurs

4

Nr. 1450

De raad van de gemeente Oldenzaal;

gelezen het voorstel van het college van burgemeester en wethouders van 28 januari 2025, nr.4/3, reg.nr. INTB-24-06617;

besluit:

vast te stellen besluit Haalbaarheidsonderzoek huisvesting bewegingsonderwijs TCC Lyceumstraat, Franciscusschool en Nutsschool.

1. kennis te nemen van de resultaten van het haalbaarheidsonderzoek; 2. conform het voorkeursscenario uit het haalbaarheidsonderzoek, dat tevens gelijk is aan het accommodatieplan binnensport, de bestaande gymzaal bij de Franciscusschool vervangen door een nieuwe gymzaal bestemd voor het bewegingsonderwijs van de Franciscusschool en de Nutsschool; 3. conform het voorkeursscenario uit het haalbaarheidsonderzoek, dat tevens gelijk is aan het IHP, de huidige twee gymzalen bij Twents Carmel College locatie Lyceumstraat te vervangen door een nieuwe sportzaal bestaande uit twee zaaldelen.

Vastgesteld in de openbare vergadering van 24 februari 2025 de plaatsvervangend griffier,

de voorzitter,

W. Knobben

P.G. Welman