06 Kadernota 2026 - Algemene Beschouwing - Oldenzaalse VVD

Hoort bij raadsbesluit nr. 1476 van 7 juli 2025

Voorzitter,

R.W.

Het voelt bijzonder om hier vanavond te mogen staan, mijn eerste kadernota als fractievoorzitter van de Oldenzaalse VVD. Een rol die ik vervul met een gevoel van trots én verantwoordelijkheid. Niet alleen als politicus, maar vooral als Oldenzaler in hart en nieren. Oldenzaal is de plek waar ik heb geleerd wat samenleven écht betekent: verantwoordelijkheid nemen, ruimte krijgen om jezelf te ontwikkelen, en iets terug willen doen voor de gemeenschap. Deze overtuiging heeft ervoor gezorgd dat ik de politiek in wilde. Diezelfde overtuiging breng ik vanmiddag mee. Want Oldenzaal verdient het dat wij ons niet verschuilen achter onderzoeken en processen, maar daadwerkelijk durven te kiezen en tot actie overgaan. Soms moeten we het lef hebben om een keuze te maken die achteraf verkeerd uitpakt, vaak is dit altijd nog beter dan geen keuze maken. En waarom is dat? We staan momenteel voor grote uitdagingen, zowel maatschappelijk als financieel. Een ding weten we zeker; we kunnen niet alles tegelijk doen. Daarom pleiten wij als Oldenzaalse VVD: laten we nu de keuzes maken die ervoor zorgen dat Oldenzaal ook over 20 jaar een stad is waar mensen graag wonen, werken en samenleven. Wat ons betreft is een van de belangrijkste keuzes die we dan moeten maken de groei naar 40.000 inwoners. Voor het aantrekkelijk houden van Oldenzaal en het behoud van onze voorzieningen is dit essentieel.

Recent bij de politieke ochtend over de omgevingsvisie hebben wij als raad een goed beeld gekregen welke dilemma’s er dan gaan spelen; bijvoorbeeld waar willen we wonen en waar willen we werken? Als we het dan hebben over 1 dossier waarop we keuzes moeten maken, dan is dit wel het dossier wonen. We horen het overal; jongeren kunnen geen woning vinden, de doorstroming stokt en we hebben veel onbenut potentieel in de stad. Met andere woorden; tijd voor actie, en dus voor keuzes. Wat voor ons daarbij de grootste doorn in het oog is, is leegstand. Als ik de cijfers van het CBS erbij pak, neemt het aantal woningen in Oldenzaal dat in het vorige jaar ook al leegstond ieder jaar toe, we gaan langzamerhand richting de 50%! Ook is er een stijging te zien bij het aantal leegstaand woningen ten opzichte van het totaal, terwijl we telkens meer huizen bijbouwen. Kortom, ondanks dat we ieder jaar alles op alles te zetten om meer te bouwen zodat we de woningnood kunnen verzachten, lijken er ieder jaar meer leegstaande woningen bij te komen. Zelf zie ik het ook; als ik bijvoorbeeld naar het stadhuis of de Grote Markt loop. Huurwoningen van de WBO aan de Deken Scholtenstraat waar in sommige gevallen al bijna een jaar geen enkel teken van leven (of het nu bewoning of verbouwing is) te zien was.

In de huidige tijd waar mensen zitten de smachten naar een eigen woning is dit toch van de zotte? Kan de portefeuillehouder toezeggen dat hij dit onderwerp gaat meenemen in de gesprekken met de WBO? En dan de koopwoningen; we zien dat vastgoedeigenaren hun investeringen willen verkopen; uiteraard is dit hun goed recht. Maar toch zien we nog steeds dat een aantal van

deze woningen leeg staat. Mogelijk omdat men hoopt op een stijging van de woningwaarde, als gevolg van de krapte op de woningmarkt (eigenlijk een soort van self-fulfilling prophecy). Daarom roepen wij het college op om een leegstandsverordening op te zetten die deze perverse prikkels weg neemt. Woningen zijn om in te wonen, niet om leeg te laten staan. Als deze verordening ingevoerd wordt dan heeft dit ook gevolgen voor de handhavingscapaciteit. Deze was op 7 april een van de grootste bezwaren die geuit werd tegen het opstellen van een huisvestingsverordening. Een verordening die inmiddels in Losser werkt en ook ons kan helpen om meer Oldenzalers aan een passende woning te helpen. Mogelijk door starters een eerlijkere kans op een nieuwbouwwoning te geven via een vergunningstelsel. En als het grootste bewaar, de handhaafbaarheid, wordt weggenomen, waarom kiezen we als Oldenzaal niet om deze verordening ook op te stellen? Als laatste binnen het aspect wonen gaat het over het onbenutte potentieel. Op verschillende plekken in onze stad liggen nieuwbouwkavels onaangeroerd, zoals het Pakhuis en plekken waar reeds plannen waren (zoals aan de Molkenboerstraat). Maar het meest pijnlijke is een stuk grond bij Stakenbeek Fase I. Als ingeschrevene voor een nieuwbouwkavel heb ik dit potentiële private paradijs nog nooit gezien.

In hoeverre kunnen wij hier als gemeente iets mee, bijvoorbeeld door een soort Nieuwbouwbank op te stellen, waar deze kavels in opgenomen staan? Mochten hier middelen voor nodig zijn, dan verneem ik dit graag van de portefeuillehouder. Tot slot binnen het onbenutte potentieel; de Oude Post. Inmiddels is het bestemmingsplan onherroepelijk vastgesteld en weten wij dat het omgevingsplan eraan komt. Welke mogelijkheden zijn er om te versnellen? En dan van een huis in de stad naar hét huis van de stad. Een gevoelig dossier, zeker in het jaar voor de verkiezingen én gecombineerd met bezuinigingen. Daar kunnen gemeenten in de regio over meepraten. De besluitvorming vindt weliswaar pas plaats in september, maar laat ik nu alvast duidelijk zijn; wij zijn als Oldenzaalse VVD niet tegen de verbouwing van het stadhuis. Wel volgen wij kritisch de uitgaven die er gepland staan; kunnen we bijvoorbeeld 80% van de duurzaamheidsdoelstellingen behalen met 20% van de investeringen? Tegelijkertijd moeten we ons realiseren dat wij als gemeente ook werkgever zijn; wat ons betreft de belangrijkste reden om de verbouwing wél door te laten gaan. Want laten we eerlijk zijn, het werkklimaat in het stadhuis is achterhaald. Vele Oldenzalers zullen, zodra ze weten hoe de vlag hier in het huis erbij hangt, dit met mij eens zijn.

Daarom moeten wij als gemeente beter communiceren over de verbouwing, waardoor de keuze die wij maken goed uit te leggen is. We hebben alle vertrouwen erin dat de opmerkingen vanuit het recente politiek forum, de berichtgeving zowel online als offline, en de geluiden uit de samenleving de portefeuillehouder doen inzien dat er op dit dossier bijna niet te veel communicatie kan zijn. Wanneer kunnen wij hier de eerste vruchten van aanschouwen? Voorzitter. De afgelopen jaren hebben we stevig geïnvesteerd in onze buitensportaccommodaties. Velen zijn inmiddels state of the art. Tegelijkertijd moeten we eerlijk zijn: onder andere de buitensportverenigingen zijn vervolgens geraakt door de eerder geplande lastenverhogingen. Daarom is het goed om te zien dat het college nu een voorstel doet om deze bezuinigingen te faseren.

Tijdens het bezoek van de diverse buitensportverenigingen werden de gevolgen van de bezuinigingen duidelijk uitgesproken. Vele hebben al contributieverhogingen moeten doorvoeren; maar naast het faseren wil men vooral 1 ding; duidelijkheid. Zeker de huidige onzekerheid, in combinatie met het harmonisatieonderzoek van de buitensport komend jaar, zorgt voor een extra dimensie aan de onzekerheid. Voorzitter, als we dan toch hebben over harmonisatie dan wil ik toch het P-woord noemen: privatisering. In onze ogen zijn verenigingen pas echt in control als ze zelf eigenaar zijn van de accommodatie. We hebben dit besproken met vertegenwoordigers van de voetbalverenigingen, zij stonden hier bijzonder positief tegenover. Wat is er nu mooier dan luisteren naar deze wens vanuit onze inwoners. De verenigingen zijn hiermee in control en ze kunnen zelf keuzes maken om sporten voor alle Oldenzalers betaalbaar te houden. Daarom dienen wij onze motie privatisering in. Tot slot, als we harmonisatie écht willen laten werken, en de verenigingen in staat willen stellen zonder excessieve contributieverhogingen verder te gaan, dan moeten we ook durven te kiezen voor samenwerking. De samenwerking tussen ZVV de Esch en VV Oldenzaal laat zien dat dit leidt tot lagere kosten en een beter bestaan voor beide verenigingen. Daarom dienen wij samen met de fracties van PvdA en WG de motie in.

En dan het belangrijkste waar we hier momenteel voor zitten; de financiën. Als we de kadernota bekijken, zien we dat er wordt voorgesteld om bijna 3,5 miljoen uit de algemene reserve in te zetten. Een forse maar logische keuze: we kiezen er namelijk voor om te investeren in onze stad, zodat we klaar zijn voor de uitdagingen van de toekomst; klimaatadaptatie, een toekomstbestendig sociaal domein en betere scholen en sporthallen. Mede door de graafmachinetactiek vanuit Den Haag kunnen we het de komende twee jaren iets rustiger aan doen. Daarbij is het positief dat een aantal bezuinigingen gefaseerd wordt doorgevoerd. Zoals eerder aangehaald is dit voor onze verenigingen van belang. Zij krijgen hiermee twee dingen: het signaal om aan de slag te gaan, maar ook de lucht om dat geleidelijk te doen. Maar er is mij de afgelopen jaren 1 ding zeker geworden, we zullen als gemeente onafhankelijker moeten zijn van Den Haag. Door keuzes te maken, hoe pijnlijk ze soms ook zijn, en slim te investeren kunnen we dit bereiken. Daarom vinden we het jammer dat er op het gebied van de OZB geen ruimte is gevonden. We begrijpen de financiële overwegingen van het college op lange termijn. Bovendien het zou erg populistisch zijn om nu te pleiten voor een OZB-verlaging en deze volgend jaar weer terug te moeten draaien, omdat we dan mogelijk aanvullend moeten bezuinigen.

Door deze keuze nu te maken, hopen wij dat de OZB in de toekomst niet meer sluitpost is. Dan de financiële keuzes binnen het sociaal domein. We staan achter de keuze om niet door te gaan met de subsidie voor Studio15. Het op een andere manier vormgeven dan deze subsidie is een goede zet van de wethouder. Wij vinden het moeilijk te verkopen dat er jaarlijks €97.000 wordt besteed aan een initiatief dat wekelijks maar 30 vaste bezoekers heeft. Bovendien is het aanbod uitgebreid met online cursussen en zelfs kleding, dit valt in mijn ogen moeilijk te rijmen met preventie. Uiteindelijk nog een opmerking over Twents Zilver. Wij begrijpen niet goed waarom we deze subsidie in 5 jaar afbouwen, terwijl andere initiatieven zoals OTDIB en SAVO, met een aanzienlijk langere subsidierelatie, in dezelfde tijd worden afgebouwd, Bovendien hebben wij

het sterke vermoeden dat er al volop wordt geïnvesteerd in preventie voor dezelfde doelgroep. Daarom onze vraag aan de portefeuillehouder: kan zij ons inzicht geven in de meetbare uitkomsten van Twents Zilver én de mate waarin er sprake is van dubbelingen? Tot slot; we hebben de afgelopen jaren een mooie ontwikkeling gezien binnen onze binnenstad. Minder leegstand, beter bezochte evenementen en natuurlijk enkele mooie prijzen. Oldenzaal Promotie heeft hier een grote bijdrage aan geleverd. Met oog op de gewenste groei richting 40.000 inwoners zal onze stad nog verder gepromoot moeten worden. Wij zouden het jammer vinden als de energie en de middelen die wij de afgelopen jaren hebben geïnvesteerd in onze binnenstad voor niets zijn geweest. Ook lijkt het ons beter om de middelen voor Oldenzaal Promotie gefaseerd af te bouwen en daarom dienen wij met de WG en het CDA de volgende motie in. Voorzitter, keuzes maken vraagt soms lef. En niets doen is zelden een oplossing, dat wil ik graag nogmaals benadrukken. Als Oldenzaalse VVD denken wij dat dit de keuzes zijn die zorgen voor; duidelijkheid voor verenigingen, zorgen voor meer doorstroom op de woningmarkt en betaalbare voorzieningen voor Oldenzalers. Keuzes met lef, die resultaat leveren. Geen stappen op de plaats, maar stappen vooruit. Wat ons betreft in de richting van 40.000 inwoners, want het is nu tijd voor actie!