03d - Algemene Beschouwingen Solidair Oldenzaal - 2023

Hoort bij raadsbesluitnr. 1330 van 13 november 2023, de griffier,

H.B.

Vorig jaar rond deze tijd maakten we een virtueel reisje naar China. Wat bleek: die avond stond er stomtoevallig Chinees op het menu. En vanavond? Vanavond eten we stamppot! Lekkere Hollandse kost en daarmee een mooie gelegenheid om het dicht bij het huis te zoeken. Het leek onze fractie daarom een goed idee om een lokaal virtueel rondje door de stad met jullie te gaan maken, met de begroting onder onze arm. Daar gaan we dan! Als we ons klaarmaken voor ons rondje, bladeren we in de Stadhuishal door de begroting. En het moet ons nog een keer van het hart: wéér wordt in elk begrotingsprogramma de Global Goals aangehaald, als zijnde dat het ons ontzettend helpt met het stellen van doelen. Maar deze goals brengen niets meer dan alleen maar ellende, voorzitter. Sinds de invoering van deze doelen is het er alleen maar onrustiger op geworden in de wereld. Bovendien komen wij voor dilemma’s te staan die we niet hadden hoeven te maken als we ons niet iedere keer onrealistische doelen stellen die worden ingegeven door de Global Goals. We komen in de loop van ons rondje door de stad met een voorbeeld. Wij dienen bij deze dan ook alvast een amendement in om in de begroting geen koppelingen meer te maken met de Global Goals. Goed, we lopen het Stadhuis uit en we zien den Oal’n griez’n verschijnen. Onze prachtige basiliek, met daaromheen het Sint Plechelmusplein.

De schemering valt straks over het plein en vanaf dat moment is het een donkere ruimte. Hoewel de basiliek wel is verlicht met wat ledverlichting verdient de prachtige basiliek en het omliggende plein wat ons betreft meer aandacht. Hoe mooi zou het zijn om de basiliek nog meer allure te geven door de prachtige glas-in-lood-ramen in de avonduren aan onze Oldenzalers te tonen en deze van binnenuit te verlichten? Welke Oldenzaler wordt hier niet blij van, voorzitter? Wij denken dat Plechelmus zelf hier ook dolenthousiast van wordt en een vreugdesprongetje maakt op zijn sokkel als hij dit hoort. We zijn nog wel benieuwd wat de plannen van het college zijn met het Plechelmusplein behalve ‘vergroenen’ zoals in de begroting opgenomen? Deze motie ingediend hebbende, lopen we verder door de binnenstad. We lopen via de Kerkstraat, over de Groote Markt, richting de Grotestraat. Hier zitten veel van onze lokale ondernemers. Een groot punt van aandacht is de mogelijkheid voor het laden en lossen. Zoveel mensen, zoveel wensen. Dat is ons wel duidelijk geworden. We hadden eigenlijk een motie willen indienen om te zoeken naar een passerende laad- en losregeling, maar we hebben vernomen dat het college bezig is met het aantrekkelijker maken van het laden en lossen voor onze ondernemers en dat juichen wij van harte toe. Via de Grotestraat lopen we de Nagelstraat in.

Aan het eind van deze straat kijken we al ruim acht jaar aan tegen een keet met dranghekken: we hebben het over de bewaakte fietsenstalling. Dit is een groot succes, er wordt veel gebruik van gemaakt en uit de evaluaties blijkt het ook nog eens bewezen effectief te zijn. Wat ons echter stoort is de aanblik van deze locatie, prominent gelegen in het entreegebied van de binnenstad. Wat ons betreft pakken we dit aan en maken er een permanente invulling van waarbij er duidelijk oog is voor een goede kwaliteit en een mooi visitekaartje voor onze binnenstad. Zo, we zijn op dreef. Nog maar koud de binnenstad uit en al drie voorstellen verder om Oldenzaal een beetje beter te maken. Waar zal dit toe leiden? We besluiten langs het politiebureau te lopen en rechtsaf te slaan richting Jumbo Kuipers. Over de inhoud van dit plan gaan we het later hebben. Maar onlangs heeft de raad een krediet verstrekt voor de herontwikkeling van dit gebied. En dat krediet heeft toch wel raakvlakken met de begroting. Want welke keuzes maken wij als het gaat om waar we ons geld aan uitgeven? Bij de kredietverstrekking is een 60/40-regeling opgenomen voor de verfraaiing van de openbare ruimte. Dat wil zeggen: 60% betaalt de gemeente, 40% betaalt de

ontwikkelende partij. Maar wat is nu het geval? Normaliter zijn de kosten in openbaar gebied voor de gemeente. Echter, de gemeente had deze kosten niet hoeven maken als de ontwikkelende partij zijn plannen niet had gehad. Als het aan ons had gelegen hadden we deze kosten volledig verlegd naar de ontwikkelaar en dat lijkt ons allerzins redelijk en schappelijk: dat had ons 219.000 euro gescheeld. Wat teleurgesteld lopen we verder door de Glindestraat, 219.000 euro uitgegeven aan een plan dat niet van de gemeente is. Zonde geld! We komen aan op de Ootmarsumsestraat, de fietsstraat, en slaan linksaf richting De Essen: een typische woonwijk uit de jaren ’80. Veel gezinnen wonen hier naar tevredenheid, echter wonen er ook veel jongeren onder de 30 nog thuis. Jongeren die geen eigen plekje kunnen vinden op de woningmarkt. In feite kunnen zij dus geen start maken met hun volwassen leven, althans, ze krijgen daartoe onvoldoende kansen en mogelijkheden. Reden voor onze fractie om met een initiatiefvoorstel te komen om meer betaalbare en snel realiseerbare flexwoningen te realiseren. Gelukkig stond ons gehele raad achter dit initiatief. In het forum van september vroegen we de wethouder om inzichtelijk te maken wat exact de behoefte is in Oldenzaal en om ook nadrukkelijk te kijken naar leegstaande gebouwen.

Kan de wethouder ons aangeven wat hier de stand van zaken is? Wij zien bijvoorbeeld het oude Vos-gebouw aan de Lossersestraat, dat nu te koop staat, als een reële optie. Zouden we niet, samen met de WBO, met een projectontwikkelaar in gesprek kunnen gaan om hier goedkope appartementen van te maken? Het scheelt tijd, schaarse ruimte en het voorkomt waarschijnlijk een heleboel bezwaren. Denkend aan dit idee komen we zo langzamerhand aan bij het stadspark. In de bocht van de Weerselosestraat zien we het Sportpark de Weschterik door de bomen verschijnen. Ergens achter deze bomen moeten straks gerenoveerde en nieuwe kleedkamers verrijzen. Onlangs kwam hiervoor een kredietaanvraag onze kant op: er is de wens om vergaand te verduurzamen voor deze kleedkamers. Onder andere daarom loopt het extra benodigde krediet op tot 1.100.000 euro. Maar wat waren de kosten geweest als deze wens voor vergaande verduurzaming er niet was geweest? We weten het niet, en geen enkel ander raadslid vindt het belangrijk genoeg om dat inzichtelijk te hebben. Wat ons betreft hadden we het bij het noodzakelijke gehouden en hadden we deze extra gevraagde gelden nuttiger besteed. Want zeg nou zelf: de raad heeft akkoord gegeven van in totaal circa 4 miljoen euro voor kleedkamers van De Esch en FC Berghuizen.

Door onvolledige informatieverstrekking weten we dus niet wat het aandeel is van de wens van vergaande verduurzaming. Dat dit geen tientjeswerk is moge duidelijk zijn. Laten we het voor het gemak houden op zo’n 500.000 euro meerkosten. Wij hebben nog wel een vraag aan de wethouder. We lazen dat de evaluatie van de 22%-regeling en de privatiseringsmogelijkheden al in 2021 had moeten plaatsvinden. Wanneer staat deze evaluatie gepland en wat zijn de verwachtingen van de wethouder als het gaat om de 22%-regeling? Wens voor vergaande verduurzaming is mooi, maar we vragen ons toch echt af wat de gevolgen zijn van deze extra investering voor de sportclubs. Lopend langs de sportvelden richting het stadspark vragen wij ons af of we dit kunnen verantwoorden aan De Höfte. Zij vragen immers om een structurele extra bijdrage van 65.000 euro per jaar. De houding van het college hierin staat in schril contrast met de wijze waarop zonder enige verantwoording of onderbouwing 4 miljoen euro aan de raad wordt gevraagd voor kleedkamers. Dat wilden we toch even benoemd hebben. Want als het aan onze fractie had gelegen hadden we tijdens dit rondje door de stad dus al zo’n 700.000 euro kunnen besparen. Op dat bedrag kun je 10 jaar lang De Höfte laten draaien met al hun ambities. Het toont maar aan: het heeft niet met geld te maken, maar met keuzes!

Laten wij het over de inhoud van De Höfte hebben. We merken een duidelijke impasse en we vragen ons echt af hoe een ogenschijnlijk rustige en voor iedereen van belang achtende voorziening tot zoveel commotie heeft moeten leiden. Wat ons betreft had het niet zover hoeven komen. We begrijpen de situatie van De Höfte, maar we begrijpen ook enigszins de beantwoording van het college. We hebben van beide kanten informatie ingewonnen. Zowel vanuit de zijde van het college als van de zijde van De Höfte. Wat ons betreft is de discussie als volgt uiteen te zetten: De Höfte heeft ambities en heeft daarvoor meer FTE nodig, 65.000 euro per jaar. Begrijpelijk. College vindt 120.000 euro genoeg en roept eigenlijk op om de ambities dan maar terug te schroeven naar niveau ‘kinderboerderij’. Bovendien wil het college logischerwijs waarborgen dat voor deze 65.000 euro extra de ambities van De Höfte wel waargemaakt worden. In het laatste geval heeft het college een onafhankelijk verkenner aangeboden om te onderzoeken of voor de 120.000 euro toch een gezonde bedrijfsvoering gevoerd kan worden. Hierin begrijpen wij toch wel de reactie van De Höfte: zij kunnen prima zelf inzichtelijk maken wat er nodig is voor een gezonde toekomst.

Wat ons betreft pakken we onze verantwoordelijkheid en proberen we met een amendement partijen weer bij elkaar te brengen door vraag en aanbod van partijen bij elkaar te brengen. Het amendement is bedoeld om De Höfte de kans te geven om inzichtelijk te maken dat het gevraagde bedrag echt nodig is. Daarbij kan de onafhankelijke verkenner die het college heeft aangeboden ons helpen. Hij of zij kan beoordelen welke extra gelden er nodig zijn. Ook al vindt de Höfte dat het dit prima zelf kan, daarmee geef je wel ruimte aan het oordeel van het college en kom je dichter tot elkaar. Dat lijkt ons voor nu het belangrijkste. In het amendement roepen we op om het bedrag te reserveren van maximaal 65.000 euro per jaar. Dit bedrag wordt pas uitgekeerd bij gebleken haalbaarheid van de ambities en een binnen dat budget passend kostenplaatje. Met deze constructie is zowel De Höfte als de gemeente geholpen. Er wordt niet zomaar geld uitgegeven, het bedrag kan immers ook lager uitvallen, er worden duidelijke ambities op papier gezet en een bedrag aan gekoppeld. Het argument van het college dat het wil bezuinigen strookt geenszins met alle andere geldverslindende projecten in de stad die veel goedkoper hadden gekund.

We hopen uw raad met bijgevoegd amendement mee te krijgen, zodat er voor beide partijen duidelijkheid komt en waarbij we De Höfte én college een duidelijke en reële opdracht meegeven. Het geïnvesteerde geld zien wij als een maatschappelijke investering, immers: De Höfte is er voor iedereen! We willen nog wel even wachten met het definitief in stemming brengen van het amendement, want we hebben nog een prangende vraag voor het college om meer inzicht te krijgen in de financiële stromen dat wellicht de inhoud van het amendement nog kan wijzigen. In de begroting lezen we dat het totale oppervlakte aan openbaar groen in Oldenzaal 244 ha is. Daarvan wordt 10 ha onderhouden door de Höfte, zo hebben wij ons laten vertellen. 1. Kan de wethouder ons aangeven wat de jaarlijkse totale kosten zijn van het groenonderhoud in Oldenzaal?; 2. Hoeveel geld krijgt De Höfte voor het onderhouden van het groen? Benieuwd naar de reactie van de overige fracties op ons amendement lopen we verder over de Graven Es en De Thij richting het Hulsbeek. Een prachtige plek waar gewoond, gewerkt en gerecreëerd wordt. Wij maken ons wel zorgen om het aangekondigde Psy-Fi-festival op het Hulsbeek. Onze fractie is zeker niet tegen het houden van evenementen op het Hulsbeek, integendeel, wij zijn voor het zo veel mogelijk faciliteren van evenementen. Echter gaat het hier om een langdurig evenement met overnachting.

Ondernemers op Het Hulsbeek maken zich hier terecht zorgen om. Wat ons betreft mag een evenement nooit ten koste gaan van de bedrijfsvoering van onze ondernemers op Het Hulsbeek. Wij willen dan ook in het volgende presidium een debat aanvragen

met de wethouder over de wenselijkheid van dit festival. Maar wellicht is het college bereid om nu ook al een reactie te geven. Tot slot lopen we via Het Hulsbeek terug naar de binnenstad, we doen onze koptelefoon op en zetten voor de laatste kilometers TwenteFM op. Wat ons betreft is TwenteFM een echte meerwaarde voor de regio. Onafhankelijke journalistiek, met focus op lokaal nieuws. Dat is belangrijk in een democratisch bestel. Wat ons betreft de moeite waard. Wij dienen dan ook samen met GroenLinks een motie in om 2,50 per inwoner beschikbaar te stellen voor TwenteFM.