Voorstel 06-07 - Bestedingsplan reserve maatschappelijke opvang en beschermd wonen - raad december 2022.docx

Voorstel aan de gemeenteraad Onderwerp: Bestedingsplan reserve maatschappelijke opvang en beschermd wonen. Raadsvergadering d.d.: 15 december 2022

Agendapunt: 06-07

Portefeuillehouder: E.G. Vos-van de Weg Behandelend team: Samenleving

Kenmerk: 1085698

Onderwerp Bestedingsplan reserve maatschappelijke opvang en beschermd wonen Te nemen besluit 1. Het bestedingsplan reserve maatschappelijke opvang en beschermd wonen vast te stellen; 2. Voor de uitvoering van het bestedingsplan een bedrag van €2.104.000 uit de reserve MO/BW beschikbaar te stellen; 3. De 7e begrotingswijziging 2023 vast te stellen. Aanleiding Sinds het jaar 2018 werken de gemeenten op de Noord-Veluwe samen op het gebied van de maatschappelijke opvang (MO) en beschermd wonen (BW). In de afgelopen jaren hebben we op dit beleidsterrein ingezet op enerzijds stabiliteit van huidige ondersteuning in de MO/BW en anderzijds de doorontwikkeling van beschermd wonen. Door een regionaal overschot op de beschikbare middelen is lokaal een reserve MO/BW ontstaan. Begin 2023 loopt dit bedrag op tot €2,2 miljoen euro. De wethouders in de regio hebben daarbij allemaal ingestemd met het uitgangspunt dat de budgetten ingezet worden voor het realiseren van de doelstellingen in het regio-beleidsplan MO/BW 2020-2023 of ten behoeve van het sociaal domein algemeen. Op basis hiervan is een bestedingsplan reserve Maatschappelijke opvang en Beschermd wonen tot stand gekomen (zie bijlage 1). Met dit plan wordt een verdere versterking van de lokale infrastructuur beoogd, waardoor de inzet van zware regionale zorg zoveel mogelijk voorkomen kan worden.

Beoogd effect Inwoners worden lokaal eerder en intensiever ondersteund, waardoor mensen eerder participeren in de samenleving en zwaardere zorg wordt voorkomen. Argumenten 1.1 Het bestedingsplan past bij het vastgestelde regio- en beleidsplan beschermd wonen en maatschappelijke opvang 2020-2023. Het uitgangspunt in het regio- en beleidsplan beschermd wonen en maatschappelijke opvang 2020-2023 is lokale ondersteuning waar mogelijk en regionaal waar nodig. Het gaat daarbij enerzijds om het voorkomen van zwaardere ondersteuning en anderzijds om inclusie van mensen met psychosociale of psychische kwetsbaarheden. Daarbij zijn meerdere onderwerpen benoemd die lokaal opgepakt moeten worden, zoals vroegsignalering en preventie, inclusieve samenleving, leefbaarheid en acceptatie, samenwerking lokale ondersteuning en welzijn. Door de acties uit het lokale uitvoeringsplan maatschappelijke opvang en beschermd wonen 2021-2025 zijn we al stappen aan het zetten. Op sommige onderdelen kunnen we iets extra’s doen om de beweging te versnellen.

2

1.2 Het bestedingsplan past bij het lokaal beleidsplan sociaal domein In het lokale beleidsplan sociaal domein 2019-2022 worden twee maatschappelijke effecten nagestreefd: 1. Het voorkomen van problemen; 2. Toename van zelfstandigheid, zelfredzaamheid en participatie in de Oldebroekse samenleving. Het bestedingsplan richt zich op beide effecten. Er wordt geïnvesteerd in intensievere vormen van ondersteuning, zodat problemen meer lokaal aangepakt kunnen worden en verergering wordt voorkomen. Daarmee willen we ook instroom in de maatschappelijke opvang en beschermd wonen voorkomen. Daarnaast investeren we in een versteviging van de sociale infrastructuur om de inclusie van inwoners met kwetsbaarheden te bevorderen. Daarmee zetten we ook in op toename van zelfstandigheid, zelfredzaamheid en participatie in de Oldebroekse samenleving. 1.3 Het bestedingsplan geeft ruimte voor innovatie en doorontwikkeling Binnen het bestedingsplan zijn elementen opgenomen die ruimte scheppen voor innovatie en doorontwikkeling. Bijvoorbeeld intensieve ambulante begeleiding binnen de Wmo of de pilot 16-27 jarigen. Hiermee is er ruimte om andere antwoorden uit te proberen en te onderzoeken wat dit oplevert.

1.4 Tijdens de looptijd (t/m 2026) van het bestedingsplan wordt gemonitord wat de extra investering oplevert Met het bestedingsplan investeren we in brede preventie binnen het sociaal domein en inclusie van kwetsbare inwoners in de gemeente Oldebroek. Aangezien de plannen met behulp van incidentele middelen voor een korte periode mogelijk zijn, is het goed om de beoogde doelen en resultaten te monitoren. Dit doen we door in het plan hiervoor budget beschikbaar te stellen. In het plan staat per onderdeel beschreven hoe we de monitoring kunnen gaan invullen. 1.5 Het advies van de Adviesraad Sociaal Domein Oldebroek is een vorm van inspraak De adviesraad sociaal domein is gevraagd een advies te geven over het bestedingsplan. In bijlage 2 en 3 vindt u het advies en de gemeentelijke reactie op dit advies. De adviesraad reageert positief op de gestelde ambities. 2.1 De inzet van de extra middelen past bij het doel waarvoor de reserve Maatschappelijke opvang en Beschermd wonen is ingesteld. Vanaf 2018 houden de Noord-Veluwse gemeenten regionaal geld over van het budget dat we van het rijk ontvangen voor de uitvoering van maatschappelijke opvang en beschermd wonen. In de regio is besloten om de middelen via een verdeelsleutel te verdelen over de verschillende gemeenten.

Het bestedingsplan geeft invulling aan het uitgangspunt dat de budgetten ingezet worden voor het realiseren van de doelstellingen in het regio-beleidsplan MO/BW 2020-2023 of ten behoeve van het sociaal domein algemeen. Begin 2023 wordt de reserve Maatschappelijke opvang en Beschermd wonen geschat op €2.200.000,-. In het bestedingsplan is nu een investering van €2.104.000,- opgenomen. Dit betekent dat de huidige investering past binnen de reserve MO/BW. In de komende jaren blijft een regionaal overschot bestaan en blijven we lokaal financiële middelen ontvangen. 3.1 Voor beschikbaarstelling middelen voor het bestedingsplan MO/BW moet de raad een begrotingswijziging vaststellen Middels vaststelling van de 7e begrotingswijziging 2023 wordt € 2.104.000,- beschikbaar gesteld. Dekking uit de reserve Maatschappelijke opvang/Beschermd wonen wordt hiermee akkoord bevonden. Kanttekeningen 1.1 Er kan voor een periode van vier jaar geïnvesteerd worden in de beoogde plannen

3

Met behulp van de reserve maatschappelijke opvang en beschermd wonen kan incidenteel voor vier jaar worden geïnvesteerd in de beoogde plannen. Er is op dit moment geen structureel budget beschikbaar en daarom heeft een deel van de plannen een incidenteel karakter. Binnen het plan zijn ook onderdelen opgenomen waarbij het na vier jaar wellicht wenselijk wordt om dit voort te zetten. Op dit moment is nog onduidelijk of dit in de toekomst financieel mogelijk is. Door te monitoren kunnen we dan in ieder geval gefundeerd uitspraken gaan doen waarom de inzet wel/niet nodig blijft. Financiën Zie argument 2 en 3 voor informatie over het budget voor het bestedingsplan. Toekomstige financiële positie Als de decentralisatie van beschermd wonen per 1 januari 2024 ingaat, gaan alle gemeenten stapsgewijs budget voor beschermd wonen ontvangen in plaats van de centrumgemeenten. In de praktijk betekent dit dat de middelen van de centrumgemeente in zes jaar tijd worden afgebouwd en de lokale middelen in zes jaar tijd worden opgebouwd. Het college heeft op 1 november 2022 besloten regionaal te blijven samenwerken op de Noord-Veluwe en de uitvoering van deze taken ook regionaal te blijven financieren. Tegelijkertijd wordt het landelijk objectief verdeelmodel geïntroduceerd.

Dit betekent dat in een overgangsperiode van tien jaar het oude verdeelmodel wordt vervangen door het objectief verdeelmodel. Op dit moment zijn de precieze budgetten nog niet bekend. Op basis van voorlopige cijfers betekent dit voor de regio Noord-Veluwe dat we vanaf 2024 in tien jaar tijd ongeveer drie miljoen euro per jaar minder gaan ontvangen. Aangezien we op dit moment een regionaal overschot hebben van meer dan vier miljoen per jaar, verwachten we dat we deze korting van drie miljoen in de komende tien jaar kunnen opvangen. En dat we in de eerste jaren nog steeds te maken hebben met een regionaal overschot aan MO/BW-middelen. Communicatie Via de kwartaalrapportages houden we u regelmatig op de hoogte van de vorderingen van de plannen. Vervolg Bij positieve besluitvorming gaan we een implementatieplan voor de verschillende onderdelen maken. Daarbij betrekken we zowel intern als extern de betrokken stakeholders. Daarnaast gaan we op zoek naar een onderzoeksbureau die ons in de komende vier jaar kan ondersteunen bij het monitoren van de doelen en resultaten die we met het bestedingsplan beogen. Bijlage(n) 1. GR20221215 Bestedingsplan reserve maatschappelijke opvang en beschermd wonen 2. GR20221215 Advies Adviesraad Sociaal Domein Oldebroek (ASDO) bestedingsplan reserve maatschappelijke opvang en beschermd wonen 3.

GR20221215 Reactie op advies ASDO bestedingsplan reserve maatschappelijke opvang en beschermd wonen. Oldebroek, 8 november 2022. Burgemeester en wethouders van Oldebroek,

, secretaris P.H. Lensselink,

, burgemeester T.H. Haseloop-Amsing.