Raadsvoorstel Wensen en bedenkingen NRD energiehub De Baars

Raadsvoorstel Wensen en bedenkingen NRD energiehub De Baars Onderwerp

Wensen en bedenkingen NRD energiehub De Baars

Zaaknummer

1045146

Datum raadsvergadering

11 december 2025

Domein/Afdeling

Fysieke leefomgeving

Voorstel Wij stellen u voor: 1. Geen wensen en bedenkingen te uiten op de Notitie Reikwijdte en Detailniveau (NRD) energiehub De Baars en de voorgestelde wijzigingen zoals beschreven in de Nota van antwoord.

Inleiding In het mede door uw raad in juli 2021 vastgestelde bod voor de Regionale Energie en Klimaat Strategie (REKS 1.0) is De Baars aangewezen als één van de energiehubs voor de regio Hart van Brabant. De energiehubs zijn zoekgebieden voor duurzame energie opwek door windmolens en zonneparken. Dit kan samengaan met andere vormen van energie opwek en energieopslag en daarnaast het oppakken van de klimaatadaptatie. Hiervoor besloot uw raad tot oprichting van het Regionaal Ontwikkelbedrijf REKS Hart van Brabant BV. Voor de verdere uitwerking van deze energiehub De Baars stelde het college in maart 2024 de bestuursopdracht ‘Energiehubs De Baars en Kattenberg’ vast. In navolging van deze bestuursopdracht wordt er een gebiedsvisie voorbereid waarin windenergie en de aanpak van de wateropgave centraal staan. Daarnaast worden meekoppelkansen voor landschap, recreatie, natuur en landbouw beoordeeld. Hiervoor werkt de gemeente Oisterwijk samen met de gemeenten Hilvarenbeek, Goirle, Tilburg, Waterschap de Dommel en het Publiek Ontwikkel Bedrijf Regionale Energie en Klimaat Strategie (POB REKS) in stuurgroep De Baars.

Omgevingseffectrapportage (OER) Als voorbereiding op de gebiedsvisie wordt onderzoek verricht in de vorm van een Omgevingseffectrapportage (OER). De onderzoeksopzet voor deze OER wordt vastgelegd in een Notitie Reikwijdte en Detailniveau (NRD).

Inspraak Notitie Reikwijdte en Detailniveau (NRD) De hiervoor voorbereide oplegnotitie NRD (bijlage 1) en concept NRD (bijlage 2) heeft van 12 juni tot en met 23 juli 2025 ter inzage gelegen en ook zijn er twee informatiebijeenkomsten geweest. In deze periode is iedereen in de gelegenheid gesteld een reactie hierover kenbaar te maken. Uw raad is hierover op 6 juni 2025 geïnformeerd via een raadsinformatiebrief.

Resultaat inspraak NRD Er zijn bijna 400 inspraakreacties ontvangen. Het grootste deel (ca. 370 reacties) is afkomstig van ongeruste bewoners, met name uit de kern Goirle. Vanuit de gemeente Oisterwijk is slechts een zeer beperkt aantal reacties binnen gekomen. Uit de reacties blijkt vooral grote zorg over de afstand van de windmolens tot woonbebouwing en over de effecten die dit heeft op de woon- en leefkwaliteit. Ook zijn er zorgen geuit door diverse ondernemers in het gebied, met name over de voorbereide scenario’s voor wat betreft de wateropgave en de gevolgen voor de huidige (agrarische) bedrijfsvoering. Maar ook door De Beekse Bergen voor wat betreft de mogelijke negatieve invloed van windmolens op het recreatiepark. Tenslotte zijn er ook enkele nieuwe varianten ingebracht.

Nota van Antwoord De ontvangen reacties zijn verwerkt tot een Nota van antwoord, inclusief een voorstel tot aanpassing van de NRD (bijlage 3). Het is aan de colleges van de vier betrokken gemeentes en het dagelijks bestuur van het waterschap om te besluiten over de vaststelling van de definitieve NRD. Om hierover een zorgvuldige besluitvorming mogelijk te maken nodigen wij u en de andere betrokken gemeenteraden uit eventuele wensen en bedenkingen hierover aan ons kenbaar te maken. Met die input kunnen wij als college gaan besluiten over de vaststelling van de NRD.

Argumenten 1.1. Het project energiehub de Baars is belangrijk voor de CO2 reductie en de regionale klimaatopgave. Het project energiehub de Baars levert een bijdrage aan de regionale klimaatopgave zoals verwoord in de REKS 1.0 en richt zich op CO2 reductie tot 2030, met doorkijk naar 2050. Het doel van dit project is onder andere het realiseren van duurzame energie opwek door windmolens.

1.2. In het kader van een zorgvuldig proces heeft de voorbereide concept NRD ter inzage gelegen en is iedereen in de gelegenheid gesteld hierover een reactie kenbaar te maken. Onderdeel van het project energiehub de Baars is het opstellen van een gebiedsvisie waarin windenergie en de aanpak van de wateropgave centraal staan. Als voorbereiding op de gebiedsvisie wordt onderzoek verricht in de vorm van een Omgevingseffectrapportage (OER). De onderzoeksopzet voor deze OER wordt vastgelegd in een Notitie Reikwijdte en

Detailniveau (NRD). In het kader van een zorgvuldig proces heeft de concept NRD (zie bijlage 2) ter inzage gelegen en is iedereen in de gelegenheid gesteld hierover een reactie kenbaar te maken. De ingediende reacties zijn verwerkt in een Nota van Antwoord, inclusief een voorstel tot aanpassing van de concept NRD (zie bijlage 3). Dit betreft de volgende aanvullingen: •

Geluid: omdat zorgen zijn geuit over geluid en gevraagd is om ook het maximale geluidniveau mee te nemen in het onderzoek, worden naast de gebruikelijke berekeningen ook de maximale geluidsniveaus (Lmax) inzichtelijk gemaakt en hanteren we de richtwaarden van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO): 45 dB Lden. Hoewel landelijke afstandsnormen nog niet zijn vastgesteld, onderzoekt het OER welke afstanden tot woningen nodig zijn om geluidseffecten te beperken.

•

Extra varianten: een aantal indieners heeft een aanvullende variant ingediend. Alle ingediende varianten hebben wij met zorg bekeken en besproken. We nemen een aantal varianten mee in het verdere onderzoek, een aantal niet. Dit hangt af van de mate waarin de ingediende variant het speelveld van het onderzoek oprekt of dat de variant al binnen het speelveld van de voorgestelde alternatieven valt. De met zichtbare zorg opgestelde variant 'Wind met Wijsheid' is hiervan een voorbeeld. Deze variant valt, net als heel veel andere inspraakreacties, binnen de onderzoeken naar de bestaande wind-varianten. De volgende drie varianten krijgen een aparte plek in het milieuonderzoek omdat zij nieuwe elementen toevoegen aan het speelveld van alternatieven:  de RRL-variant, een door samenwerkende ondernemers Reyrink Groep, Roozen van Hoppe en Libéma ingediend integraal alternatief dat zowel de water- als de energieopgave omvat.  een agrarische variant, een door samenwerkende agrariërs ingediende variant voor de water gerelateerde opgaven vanuit landbouwperspectief;  een variant met de mogelijkheid voor sturing van de hoeveelheid water aan de noorden zuidkant van de A58, met een gestuurde waterberging aan de zuidkant van de A58, zonder extra sifon onder het Wilhelminakanaal.

•

Detailniveau: in de reacties zijn veel concrete en gedetailleerde vragen gesteld. Het detailniveau van het OER wordt verhoogd te opzichte van wat in Nederland gebruikelijk is. Dit betekent een diepere analyse van potentiële locaties en hun effecten. Hieronder vatten wij een en ander inhoudelijk samen:  Kosten varianten/ financiële gevolgen varianten: de balans tussen kosten en dekking;  Visualisaties van windturbines ;  Woonwijk de Bakertand als autonome ontwikkeling;  Kwalitatieve analyse laagfrequent geluid en infrasoon geluid;  Kwalitatieve beschrijving obstakelverlichting;  Analyse windaanbod op locaties;  Meenemen ervaring van andere windparken;  Opnemen vermogen per variant;  Nulmeting (huidige situatie);  Afstand tot hoogspanningsinfrastructuur TenneT;  Kritische analyse rolverdeling POB REKS en gemeenten en waterschap.

1.2. Het meewegen van eventuele wensen en bedenkingen van de gemeenteraden draagt bij aan een zorgvuldige besluitvorming over de vaststelling van de NRD. Tijdens de informatieavonden en ook uit de ontvangen reacties blijkt dat er veel zorgen zijn over met name de komst van windmolens en ook de te realiseren wateropgave. Dit vraagt om een gedegen onderzoek met aandacht voor al deze zorgen. Het is daarom belangrijk om als

colleges een zorgvuldige afweging te maken over de onderzoeksopzet. Hierom is het gewenst ook eventuele wensen en bedenkingen van de betrokken gemeenteraden mee te kunnen wegen in de besluitvorming over vaststelling van de definitieve NRD begin 2026.

Kanttekeningen 1.1. Het voorleggen voor wensen en bedenkingen is geen verplichting Het voorleggen van deze concept NRD inclusief Nota van Antwoord aan u als gemeenteraad is geen verplichte stap. Wij doen dit vanuit de wens maximaal transparant te zijn en alle betrokkenen, dus ook de raden, maximaal in de gelegenheid te stellen input te kunnen leveren op de onderzoeksopzet. Het voorleggen aan de raden heeft altijd de mogelijkheid in zich dat een of meerdere raden zich zodanig uitspreken of een besluit nemen dat invloed heeft op de kern van de opzet en daarmee wellicht op de voortgang en de planning. Dit terwijl de planning om te komen tot gerealiseerde verduurzamingsprojecten in 2030 al flink onder druk staat. Wij menen echter goed te doen aan deze stap, juist vanuit de hierboven beschreven wens, opdat we met een duidelijk gezamenlijk onderzoekskader met het OER kunnen starten.

Samenwerking De gemeente Oisterwijk werkt binnen stuurgroep De Baars samen met de gemeenten Hilvarenbeek, Goirle, Tilburg, waterschap De Dommel en het Publiek Ontwikkel Bedrijf Regionale Energie en Klimaat Strategie (POB REKS).

Financiën Het betreft hier een lopend project met de daarvoor beschikbaar gestelde dekking vanuit POB-REKS en de deelnemende gemeenten.

Communicatie In de periode van 12 juni tot en met 23 juli 2025 is iedereen uitgenodigd om een schriftelijke reactie kenbaar te maken over de voorbereide concept NRD. Ook hebben hierover twee druk bezochte informatiebijeenkomsten plaatsgevonden op 26 juni in Tilburg en op 30 juni in Goirle. Op deze avonden waren ook een aantal inwoners en ondernemers uit Oisterwijk aanwezig. De ingekomen reacties zijn verwerkt in de Nota van antwoord en meegewogen in het daarin opgenomen voorstel voor aanpassing van de concept NRD. Iedereen die een inspraakreactie heeft ingediend heeft hiervan een ontvangstbevestiging ontvangen met daarin ook informatie over het vervolgproces. Ook worden deze mensen geïnformeerd op het moment dat het collegebesluit in de vier gemeenten en door het waterschap is genomen over de Nota van Antwoord. Verder kan iedereen de meest actuele stand van zaken ook raadplegen via de website: Energiehub De Baars – gemeente Oisterwijk.

Uitvoering Nadat alle betrokken gemeenteraden hun wensen en bedenkingen hebben kenbaar gemaakt over de concept Notitie Reikwijdte en Detailniveau (NRD) energiehub De Baars’ en de in de

Nota van antwoord opgenomen wijzigingen, is het aan de colleges om begin 2026 de NRD vast te stellen. Op basis hiervan kan de OER worden uitgevoerd en de gebiedsvisie worden voorbereid conform planning zoals opgenomen in de oplegnotitie NRD. Het is uiteindelijk aan de gemeenteraden en het waterschap om, na uitvoering van het OER in 2026, begin 2027 de gebiedsvisie vast te stellen.

Bijlagen 1. 2. 3. 4.

Oplegnotitie NRD Voorbereide NRD zoals ter inzage heeft gelegen (NRD OER De Baars v 1.6 v3) Nota van antwoord NRD energiehub De Baars Concept raadsbesluit

Ter inzage gelegde stukken 1. Voorbereide NRD zoals ter inzage heeft gelegen

Oisterwijk 28 oktober 2025, Het college, de gemeentesecretaris,

de burgemeester

Judith Koppers-van der Krabben

Hans Janssen