Groenbeheerplan en formaliseren beeldkwaliteitsniveau’s - Raadsvoorstel

Raadsvoorstel

Onderwerp: Kennisnemen Groenbeheerplan en formaliseren beeldkwaliteitsniveau’s

Zaaknummer: 1008333

Raadsvergadering d.d. 6 juli 2023 Domein/Afdeling: Fysieke leefomgeving

Voorstel Wij stellen u voor 1. Kennis te nemen van de oplegnotitie en het onderliggende Groenbeheerplan. 2. In de gemeente Oisterwijk voor beplantingen en grassen de volgende beeldkwaliteitsniveau’s vast te stellen: a. in de centrumgebieden beeldkwaliteit A; b. voor woon- en bedrijfsgebieden beeldkwaliteit B; en c. voor het buitengebied beeldkwaliteit C. Waarbij hier op specifieke locaties van afgeweken kan worden ten gunste van de biodiversiteit.

Inleiding Gemeente Oisterwijk heeft behoefte aan inzicht in de actuele kosten om haar groenareaal op het gewenste ambitieniveau in stand te houden. Dit is belangrijk om grip te houden op kosten zoals die in de PPN en begroting zijn opgenomen en die via de jaarrekening verantwoord moeten worden. En komt tevens voort uit de eisen die vanuit de provincie worden gesteld met betrekking tot een begroting die structureel en reëel in evenwicht is (Gemeentewet). De provincie stuurde hierover op 22 december 2022 een brief (aan de gemeenteraad) met daarin onder andere de nadrukkelijke aanbeveling het realiteitsgehalte van de opgenomen taakstellingen en financiële vertaling van de beleidskaders voor (het onderhoud van de) kapitaalgoederen nader te onderbouwen in een groenbeheerplan.

Argumenten 1.1 Voor de raad vormen het Groenbeheerplan en de oplegnotitie een onderbouwing bij de bedragen in de begroting, daarom stellen wij de raad voor hiervan kennis te nemen. In de begroting 2023 en verder is voorzien in de budgetten die nodig zijn om het groenareaal in stand te houden. Onder argument 1.5 en onder het kopje Financiën is inzichtelijk gemaakt hoe dit is opgebouwd. Omdat het Groenbeheerplan en de oplegnotitie (zie bijlagen 1, 2 en 3) een nadere onderbouwing geven leggen wij deze ter kennisgeving aan u voor.

1.2 Het hebben van een actueel groenbeheerplan is noodzakelijk om grip te hebben op de kosten om het groenareaal op het vastgestelde kwaliteitsniveau in stand te houden. Voor het inzichtelijk maken van de kosten om het groenareaal in stand te houden is het bedrijf TerraSpect ingeschakeld. In het rapport ‘Groenbeheerplan, gemeente Oisterwijk, Data en financiële consequenties’ (bijlagen 2 en 3) en de oplegnotitie (bijlage 1) is omschreven op welke wijze en aan de hand van welke methoden deze kosten inzichtelijk zijn gemaakt. Uiteengezet wordt hoe de verzorgings- en technische staat van het groenareaal op dit moment is. Daarnaast is in beeld gebracht welke kosten de komende jaren gemaakt moeten worden om het groenareaal van de gemeente Oisterwijk in stand te houden. 1.3 Het groenbeheerplan volgt uit de Visie Openbare Ruimte en is onderdeel van het operationele deel van het beheer van de openbare ruimte. Op 13 april 2023 is de “Visie openbare ruimte” vastgesteld door uw raad. Deze visie vormt tezamen met andere visies (zoals de Visie Buitengebied) input voor de nog op te stellen (actualisatie van de) omgevingsvisie (Omgevingsvisie Oisterwijk d.d. 22-12-2016 en de Structuurvisie Haaren 2013). Uit onderstaand schema wordt duidelijk hoe de beleidscyclus eruit ziet en hoe dit groenbeheerplan zich verhoudt tot Visie Openbare Ruimte en de overige beleidskaders en beheerplannen.

Het Groenbeheerplan betreft een beheerplan op operationeel niveau dat in directe relatie staat tot de begroting en tot het meerjaren onderhoudsprogramma. Daarbij is het ‘Groenbeheerplan, gemeente Oisterwijk, Data en financiële consequenties’ ook het beleidsdocument waarin de beeldkwaliteitsniveau’s vastliggen. De raad stelt jaarlijks budget beschikbaar voor de uitvoering om dit kwaliteitsniveau te handhaven.

1.4 Het groenbeheerplan geeft invulling aan het verzoek om actuele beheerplannen vanuit het provinciale toezicht hierop. Door de provincie wordt in de toezichtbrief aangegeven dat de gemeente actuele beheerplannen moet hebben, die financieel vertaald zijn in de begroting. De huidige beheerplannen van openbare ruimte worden nu allemaal geactualiseerd. Met het geactualiseerde groenbeheerplan wordt voldaan aan deze eis. 1.5 De kostenraming is in balans met de begroting. Op basis van de data, de technische staat en de beeldkwaliteit is een raming gemaakt van de kosten om het groenareaal in de gemeente Oisterwijk te onderhouden en in stand te houden (zie tabel 1). Hiervoor is eerst een selectie gemaakt van de totale oppervlakte per beheergroep. Vervolgens is een raming van de kosten cyclisch onderhoud (jaarlijks terugkerend onderhoud) en curatief onderhoud (kleine reconstructies en beschadigingen) gemaakt. Tevens zijn de investeringskosten voor de renovaties en grote reconstructies (die integraal met wegen en/of riolering worden aangepakt) in beeld gebracht.

Cyclisch onderhoud

Uitbesteed Eigen dienst

Curatief onderhoud Investeringen reconstructies en renovaties

€ 1.167.000 € 287.000 € 119.000 € 999.000

Tabel 1: Raming kosten en investeringen groenareaal Oisterwijk Het onderhoud van de beplanting is grotendeels inbesteed bij Werkvoorzieningsschap De Dommel (WSD). Daarnaast is een aantal werken uitbesteed op basis van meerjarenbestekken. Het maaien van gazons, knippen van hagen en het onderhoud van bomen is op basis van Europese aanbestedingen tot en met 2026 aanbesteed. De financiële gevolgen van deze aanbestedingen zijn verwerkt in de begroting 2023 en structureel opgenomen in de PPN 2024, ter verwerking bij de begroting 2024-2027. De buitendienst van gemeente Oisterwijk verricht het cyclisch onderhoud in de centrumgebieden en enkele woonwijken. De personeelskosten hiervan maken onderdeel uit van de personeelsbegroting. Voor het cyclische en het curatieve onderhoud is dekking binnen de begroting 2023 en verder. De groenrenovaties vinden zoveel mogelijk integraal plaats met wegen, water en verkeer. Daarbij wordt op basis van analyses en schadebeelden integraal door de verschillende vakdisciplines gekeken naar welke locaties in aanmerking komen voor reconstructie. Hiervan is een projectenlijst gekoppeld aan een meerjarenplanning gemaakt. Voor 2023 zijn onder andere de projecten Marijkestraat, opknappen groenstroken Westend en Oude Baan opgepakt en voor 2024 staat bijvoorbeeld de Burg. Verwielstraat op de planning.

In de begroting 2022 is € 1.000.000 beschikbaar gesteld voor vervangingen en reconstructies van het openbaar groen en bomen. De uitgaven hiervoor worden vanaf 2023 gedaan. Het krediet voor deze investering is daarom beschikbaar gehouden in 2023.

2.1 Formele vaststelling door de raad van de beeldkwaliteitsniveau’s voor groen is vanuit de provincie een vereiste gebleken, vandaar dat dit nu aan de raad wordt gevraagd. De beoordeling van de beeldkwaliteit is getoetst aan de hand van de beeldmeetlatten van het kennisplatvorm CROW (Centrum voor Regelgeving en Onderzoek in de Grond-, Water- en

Wegenbouw en Verkeerstechniek). Gemeente Oisterwijk hanteert voor beplantingen en grassen in de centrumgebieden reeds sinds jaar en dag beeldkwaliteit A, voor woon- en bedrijfsgebieden beeldkwaliteit B en voor het buitengebied beeldkwaliteit C. Aan de hand van de beplantingstypes en locaties wordt hier ten behoeve van de biodiversiteit soms van afgeweken. Bijvoorbeeld bij de (on)kruidbeheersing in bosplantsoen in het centrumgebied en voor wat betreft de grashoogtes door op sommige locaties minder vaak te maaien. De raad heeft bij het vaststellen van de begroting 2023 de beeldkwaliteitsniveau’s reeds vastgelegd, zie paragraaf kapitaalgoederen (pagina 73). De provincie vond dit echter niet voldoende, vandaar dat we via het geactualiseerde groenbeheerplan hierover een formeel besluit laten nemen door de raad.

Kanttekeningen 2.1 Het niet vaststellen van de beeldkwaliteitniveau’s kan leiden tot maatregelen van de provincie. De provincie heeft verzocht de beeldkwaliteitniveau’s vast te stellen. Hiermee kan zij het realiteitsgehalte van de geraamde onderhoudsgelden toetsen aan de in het groenbeheerplan aangegeven benodigde onderhoudsgelden om het bestaande groenareaal in stand te houden. Het niet laten vaststellen kan leiden tot maatregelen van de provincie.

Financiën De kosten van het uitbestede cylcisch onderhoud (€ 1.167.000) en het curatief onderhoud (€ 119.000) bedragen in totaal € 1.286.000. Naar aanleiding van de meest recente gunningen van het uitbestede groenonderhoud, hebben we de ramingen in onze begroting 2023 op het benodigde peil gebracht via de bijstelling in de 1e berap 2023. In de PPN 2024 hebben we voorzien in de structureel extra middelen. De PPN 2024 wordt op 8 juni 2023 voorgelegd aan de raad. De kosten van de buitendienst maken deel uit van de personeelsbegroting, in de dekking van deze kosten is voorzien. Uit bovenstaande tabel blijkt dat voor renovaties en reconstructies een investeringsbedrag nodig is van € 999.000. Bij de vaststelling van de begroting 2022 is het investeringsbedrag voor groenrenovaties en reconstructies van € 1.000.000 geautoriseerd (begroting 2022, pagina 53). Dit bedrag wordt, in de integrale aanpak van infrastructurele projecten, vanaf 2023 ingezet. Het krediet voor deze investering is daarom beschikbaar gehouden voor de uitgaven van werkzaamheden vanaf 2023. De kapitaallasten die voortvloeien uit de investering volgen een jaar na afronding van de investering. In de meerjarenramingen 2023-2027 is reeds rekening gehouden met oplopende kapitaallasten die voortvloeien uit jaarlijkse voorgenomen investeringen in groen (n.a.v. PPN 2022).

Dat betekent dat we in onze meerjarenbegroting al hebben voorzien in de dekking van de benodigde kapitaallasten die volgen uit de voorgenomen investeringen.

Communicatie

Met de Visie openbare ruimte is vastgesteld dat participatie een vast onderdeel van het beheerproces vormt. Het gaat in het groenbeheerplan en het raadsvoorstel echter om een formalisering van een bestaand proces, bestaande beeldkwaliteitniveau’s en een financiële onderbouwing van beheer van groenareaal dat reeds zo uitgevoerd wordt. Daarom wordt in dit geval volstaan met bekendmaking via de besluitenlijsten en het raadsinformatiesysteem. Wanneer het daadwerkelijke veranderingen in de leefomgeving van inwoners betreft, dan betrekken we onze inwoners actief. In 2023 doen we dit onder andere al bij de projecten Marijkestraat, opknappen groenstroken Westend en Oude Baan.

Uitvoering Het Groenbeheerplan geldt als financieel kader voor de verder uitvoering van het beheer op basis van de vastgestelde beeldkwaliteitniveau’s. De technische kaders worden beschreven in het op te stellen Groenprogramma (inclusief Groene kansenkaart), het Handboek en de operationele beheerplannen.

Bijlagen 1. Oplegnotitie Groenbeheerplan 2. Groenbeheerplan, gemeente Oisterwijk, Data en financiële consequenties (d.d. 30 mei 2023)

Ter inzage gelegde stukken N.v.t.

Oisterwijk 30 mei 2023, Het college, de gemeentesecretaris a.i.,

de burgemeester,

Marco Wilke

Hans Janssen

Raadsbesluit Voorstel tot vaststelling van de beeldkwaliteitniveau’s voor beplantingen en grassen

De raad van de gemeente Oisterwijk, gelezen het voorstel van het college d.d. 30 mei 2023, domein/afdeling Fysieke leefomgeving;

gelet op de eis van de provincie om de in de begroting vastgestelde budgetten te baseren op vastgestelde beeldkwaliteitniveau’s voor groen besluit : 1. Kennis te nemen van de oplegnotitie en het onderliggende Groenbeheerplan. 2. In de gemeente Oisterwijk voor beplantingen en grassen de volgende beeldkwaliteitsniveau’s vast te stellen: a. in de centrumgebieden beeldkwaliteit A; b. voor woon- en bedrijfsgebieden beeldkwaliteit B; en c. voor het buitengebied beeldkwaliteit C. Waarbij hier op specifieke locaties van afgeweken kan worden ten gunste van de biodiversiteit.

Aldus besloten in de openbare vergadering van de raad van de gemeente Oisterwijk op 6 juli 2023 de griffier,

de voorzitter,

Daniëlle Robijns

Hans Janssen