Groenbeheerplan en formaliseren beeldkwaliteitsniveau’s - Bijlage 2 Beheerplan Oisterwijk Definitief
Tekst van het document
Groenbeheerplan Gemeente Oisterwijk ‘Data en financiële consequenties’ Definitief
Martijn van der Putten & Joeri Kuis TerraSpect Mei 2023
2 Groenbeheer Gemeente Oisterwijk
22-05-2023
Inhoudsopgave
Inhoudsopgave .......................................................................................................... 3 1.
Conclusies en aanbevelingen .............................................................................. 5 1.1 Data-analyse ..................................................................................................... 5 1.2 Steekproef inhoud data ....................................................................................... 6 1.3 Steekproef beeldkwaliteit .................................................................................... 6 1.4 Kostenanalyse ................................................................................................... 8
2.
Inleiding .......................................................................................................... 9 2.1 Aanleiding ......................................................................................................... 9 2.2 Doelstelling ....................................................................................................... 9 2.3 Resultaat .......................................................................................................... 9 2.5 Kernen ............................................................................................................10
3
Methode .............................................................................................................11 3.1 Data-analyse ....................................................................................................11 3.2 Steekproef inhoud data ...................................................................................... 11 3.3 Steekproef beeldkwaliteit ................................................................................... 12 3.4 Kostenanalyse ..................................................................................................12
4.
Data-analyse...................................................................................................13 4.1 Overlap binnen de beheerdata ............................................................................13 4.1.1 Overlap binnen alle beheerdata .....................................................................13 4.1.2 Overlap binnen groendata ............................................................................14 4.1.3 Niet-vlakdekkende lagen .............................................................................. 14 4.2 Vergelijking Beheerdata met BGT ........................................................................17 4.2.1 Koppelen Beheerdata aan BGT ......................................................................17 4.2.2 Niet te koppelen IMGEO_ID’s ........................................................................17 4.2.3 Dubbele IMGEO_ID’s ................................................................................... 17 4.2.4 Mogelijk missende beheerdata t.o.v. BGT ........................................................ 18 4.3 Data technische analyse..................................................................................... 20
5.
Steekproef inhoud data .................................................................................... 21 5.1 Selectie meetlocaties ......................................................................................... 21 5.2 Keuze data.......................................................................................................21 5.3 Resultaten .......................................................................................................22 5.3.1 Beheergroep gewijzigd ................................................................................. 22 5.3.2 Redlining ....................................................................................................22 3
Groenbeheer Gemeente Oisterwijk
22-05-2023
5.3.3 Bomen .......................................................................................................25 5.3.4 Overige constateringen ................................................................................ 26 6.
Steekproef beeldkwaliteit .................................................................................. 27 6.1 Selectie meetlocaties ......................................................................................... 27 6.2 Systematiek .....................................................................................................27 6.3 Resultaten beeldkwaliteit per beheergroep ............................................................ 29 6.3.1 Bodembedekkers ......................................................................................... 30 6.3.2 Bosplantsoen .............................................................................................. 31 6.3.3 Hagen .......................................................................................................32 6.3.4. Heesters ...................................................................................................33 6.3.5 Struikrozen ................................................................................................ 34 6.3.6 Vaste planten .............................................................................................
35 6.3.7 Bomen .......................................................................................................36 6.3.8 Gazons ......................................................................................................38 6.3.9 Bermen......................................................................................................39 6.4 Resultaten beeldkwaliteit per ambitieniveau .......................................................... 40 6.4.1 Centrumgebieden (A-niveau) ........................................................................40 6.4.2 Woongebieden (B-niveau) ............................................................................40 6.4.3 Buitengebied (C-niveau) ............................................................................... 41 6.5 Geografische spreiding beeldkwaliteit ...................................................................41 6.6 Maatregelen .....................................................................................................41
7. Kostenanalyse .......................................................................................................43 7.1 Kwantiteiten .....................................................................................................43 7.1.1 Hagen .......................................................................................................43 7.1.2 Natuurlijke beplanting .................................................................................. 44 7.1.3 Grassen .....................................................................................................44 7.1.4 Cultuurlijke beplanting ................................................................................. 45 7.2 Cyclisch onderhoud ........................................................................................... 45 7.2.1 Eigen dienst ............................................................................................... 46 7.2.2 Woon- en werkgebieden (Uitbesteed) ............................................................. 48 7.3 Curatief onderhoud ........................................................................................... 51 7.4 Investeringen reconstructies en renovaties .......................................................... 52
4 Groenbeheer Gemeente Oisterwijk
22-05-2023
1.
Conclusies en aanbevelingen
Gemeente Oisterwijk heeft behoefte aan inzicht in de actuele kosten om haar groenareaal op het gewenste ambitieniveau in stand te houden. In dit document is omschreven op welke wijze en aan de hand van welke methoden deze kosten inzichtelijk zijn gemaakt. In hoofdstuk 1 zijn de conclusies en aanbevelingen samengevat. In hoofdstuk 2 staat de inleiding omschreven. In dit hoofdstuk is de inleiding, de doelstelling en het resultaat opgenomen. In hoofdstuk 3 staat omschreven aan de hand van welke methoden de benodigde informatie in relatie tot beheerdata, kosten en uit te voeren maatregelen zijn gebruikt om tot een onderbouwd resultaat te komen. In hoofdstuk 4 staat de data-analyse uiteengezet. In hoofdstuk 5 staat omschreven hoe de actualiteit van de data is getoetst en wat hier de uitkomsten van zijn. Hierbij wordt tevens omschreven wat voor impact deze analyse heeft op het uiteindelijke resultaat. In hoofdstuk 6 wordt uiteengezet hoe de verzorgings- en technische staat van het groenareaal op dit moment is. Om in hoofdstuk 7 af te sluiten met de kostenanalyse om het groenareaal van Gemeente Oisterwijk in stand te houden. In dit hoofdstuk worden de belangrijkste conclusies en aanbevelingen uiteengezet zoals deze uit de analyses komen.
1.1 Data-analyse In de eerste analyse is de beheerdata geanalyseerd op structuur en volledigheid. Uit deze analyse van de dataset blijkt dat er inhoudelijk nog verbetering mogelijk is in de data. In bijlage I is aangegeven welke velden de meeste impact hebben. • Veel velden zijn niet volledig ingevuld. Het is aan te bevelen de informatiebehoefte te onderzoeken om de datasystemen effectief en efficiënt in te richten. Op basis van een actuele informatiebehoefte dienen lege cellen aangevuld te worden. Bij het maken van selecties op de huidige dataset waar bijvoorbeeld een kolom voor maar 50% ingevuld is, is het resultaat van de selectie in de meeste gevallen niet erg veelzeggend. Dit heeft dan ook direct invloed op de mate waarin met en bepaalde vorm van zekerheid kan worden vastgesteld hoeveel financiële middelen er benodigd zijn om het groenareaal van Gemeente Oisterwijk in stand te houden. Door data die niet volledig voorhanden is te extrapoleren, wordt er een beeld van de verhouding in stand te houden areaal versus benodigde kosten in realistisch inzichtelijk gemaakt. •
Overlappende datavelden dienen vermeden te worden. Het is te adviseren om voor één standaard te kiezen en verwijder de velden die niet gebruikt worden. Kies bijvoorbeeld voor één veld “Hoofdcategorie” en één veld “Categorie” voor een verdere uitsplitsing, vul die met de correcte waarden en verwijder andere velden waar ook categorieën in staan. Zo worden verwarring en tegenstrijdigheden voorkomen.
•
Inspectiegegevens kunnen beter losgekoppeld worden van de kerndata. Het is nu niet altijd duidelijk welke velden afkomstig zijn uit inspecties. Het is aan te bevelen inspectiedata in een aparte tabel bij te houden en deze door middel van het ID van het punt of vlak aan elkaar te koppelen.
5 Groenbeheer Gemeente Oisterwijk
22-05-2023
1.2 Steekproef inhoud data In de tweede analyse is de data in het veld gecontroleerd op actualiteit door de geometrie en gekoppelde informatie te controleren, door middel van een inventarisatie op 20 meetlocaties van 100 bij 100 meter. De beheerdata gekoppeld aan de Basisregistratie Grootschalige Topografie (BGT) geometrie is hier als uitgangspunt genomen. •
Het algemeen beeld is dat de BGT-geometrie klopt en dat deze representatief is. Er missen soms wel vlakken, hetgeen meestal veroorzaakt wordt door de BGTkoppeling. Omdat de BGT geometrie in die gevallen echter correcter is dan de geometrie van de beheerdata is het geen probleem dat op te lossen na de BGTkoppeling.
•
De locatie van de bomen wijkt regelmatig af van de werkelijkheid. Wanneer het bijvoorbeeld gewenst is om de bomen in de toekomst in de BGT op te nemen is het wel van belang deze (deels) opnieuw in te laten meten. De bomen zijn met behulp van Luchtfoto’s ingeprikt, wat minder nauwkeurig is. Dit heeft verder geen directe invloed op het resultaat van dit onderzoek.
•
Het is lastig de beheergroepen op een correcte manier te vergelijken, omdat de dataset niet consequent is gevuld. Qua oppervlakte is slechts in 1% van het areaal een verkeerde hoofdbeheergroep ingevuld. Het vergelijken van specifiekere beheergroepen (bijvoorbeeld onderscheid bodembedekkers/heesters, blokhaag/lijnhaag, e.d.) is lastig uit te voeren omdat dit onderscheid in geen enkel veld 100% ingevuld is. De kostenbegroting is daarom op het abstractieniveau van hoofdbeheergroep gecalculeerd.
•
Een deel van de beheergroepen wijkt af van de werkelijkheid, wat vaak veroorzaakt lijkt te zijn door renovaties die in enkele gevallen al enkele jaren geleden plaats hebben gevonden. Het is daarom belangrijk deze data nog te actualiseren.
•
Het is aan te bevelen om op objectniveau een inventarisatie uit te voeren in de hele gemeente met de BGT geometrie als uitgangspunt, zoals dat ook in deze steekproef is uitgevoerd. De bestaande velden kunnen dan het beste vervangen worden door een aantal nieuwe velden volgens een vooraf bepaalde standaard.
1.3 Steekproef beeldkwaliteit In de derde analyse is een steekproef uitgevoerd op de technische staat van het groen in de Gemeente Oisterwijk. Hiervoor is in 100 meetlocaties van 100 bij 100 meter volgens de RAW (Rationalisering en automatisering Groend-, Water-, en Wegenbouw) beeldsystematiek de voorkomende technische staat van bomen en groen gemeten. Binnen deze beeldsystematiek wordt binnen een meetlocatie van 100 bij 100 meter per voorkomende beheergroep het slechtste meetvak van 100m2 beoordeeld op prestatie-eisen zoals bijvoorbeeld; kale plekken, vitaliteit, oneffenheden etc. Met behulp van deze methode wordt voor Gemeente Oisterwijk inzichtelijk wat de huidige technische staat van het groen is. •
Over het algemeen is de kwaliteit van het groen goed op niveau. In hoofdstuk 6 zijn de gescoorde waarden van het groen op detailniveau uiteengezet. Het algemene beeld is dat er op veel aspecten boven het ambitieniveau wordt gescoord. Sommige beeldmeetlatten scoren echter relatief vaker onder ambitieniveau. 6
Groenbeheer Gemeente Oisterwijk
22-05-2023
Het gaat dan met name om kaal oppervlak bij heesters en struikrozen. Ook gazons en bermen vertonen relatief vaak kaal oppervlak. De droogte van afgelopen jaren heeft daar een groot aandeel in. •
Eén opvallend aspect met betrekking tot de technische staat is de wortelopdruk rondom bomen in verharding. De maatregelen om de worteldruk te verhelpen zijn opgenomen in het beheerplan wegen. Tevens wordt de wortelopdruk meegenomen in integrale projecten.
•
In Haaren lijkt het groen op basis van de steekproef minder hoog te scoren dan in de kernen Oisterwijk en Moergestel. Het voldoet over het algemeen wel aan het ambitieniveau.
7 Groenbeheer Gemeente Oisterwijk
22-05-2023
1.4 Kostenanalyse In het laatste hoofdstuk is een begroting gemaakt van de kosten die nodig zijn om het groenareaal in de gemeente Oisterwijk te onderhouden en in stand te houden. Hiervoor is eerst een selectie gemaakt van de totale oppervlakte per beheergroep. Vervolgens is een raming van de kosten cyclisch onderhoud, (jaarlijks terugkerend onderhoud o.b.v. een onderhoudscontract), curatief onderhoud (onvoorziene kosten) en Investeringen reconstructies en renovaties (vervangingsinvesteringen /) gemaakt. Tabel 1.1 toont een overzicht van de uitkomst van deze raming. Hierbij moet opgemerkt worden dat de hoeveelheden gebaseerd zijn op geëxtrapoleerde hoeveelheden, zoals opgenomen in hoofdstuk 6. Cyclisch onderhoud
Uitbesteed Eigen dienst
Curatief onderhoud Investeringen reconstructies en renovaties
€ 1.167.000,€ 287.000,€ 119.000,€
999.000,-
Tabel 1.1: raming kosten beheerplan
8 Groenbeheer Gemeente Oisterwijk
22-05-2023
2.
Inleiding
2.1 Aanleiding De gemeente Oisterwijk heeft gevraagd een beheerplan op te stellen met betrekking tot het groen in de gemeente Oisterwijk.
2.2 Doelstelling De doelstelling is het inzichtelijk maken van de kosten met betrekking tot het in stand houden van het groen in gemeente Oisterwijk. Om dat te bereiken wordt de huidige beheerdata geanalyseerd, zowel data-technisch als in het veld, en wordt er een steekproef op de beeldkwaliteit in de gemeente Oisterwijk uitgevoerd. Zo wordt er inzicht gegeven of het bestaande budget voldoende is om het huidige areaal zowel cyclisch, technisch als curatief in stand te houden.
2.3 Resultaat Het resultaat is een rapport, aangevuld met kaarten en bijlagen.
2.4 Scope en aangeleverde data De scope van dit beheerplan betreffen alle bomen en groenvlakken. De gemeente heeft alle groendata vanuit GBI (Geïntegreerd Beheer Informatiesysteem) aangeleverd. Dit betreft de volgende lagen: Bomen Cultuurlijke beplanting Natuurlijke beplanting Hagen Gras (exclusief wegbermen en extensief beheerd gras, zie beheerplan wegen) Bloembollen Plantenbakken Invasieve soorten Tevens zijn ter referentie aangeleverd (deze vallen buiten de scope van he beheerplan groen) Verharding Waterlopen Retentiegebieden Zand Gemeentegrens
9 Groenbeheer Gemeente Oisterwijk
22-05-2023
De gemeente Oisterwijk zit momenteel in een proces om de BGT-BOR (Beheer Openbare ruimte) synchronisatie uit te voeren. De geometrie inclusief de attributen van de BGT zijn actueel. Om deze reden is ook een export vanuit de BGT mee gestuurd. In de beheerplan groen zijn onderstaande beheergroepen opgenomen in de scope: Bomen Cultuurlijke beplanting Natuurlijke beplanting Hagen Gazon Bloembollen Plantenbakken Alle overige beheergroepen en werkcategorieën zijn opgenomen in andere beheerplannen.
2.5 Kernen Sinds 1 januari 2021 is de gemeente Oisterwijk uitgebreid met een gedeelte van de voormalige gemeente Haaren. De gemeente bestaat uit vier woonkernen, te weten: Oisterwijk Moergestel Haaren Heukelom.
10 Groenbeheer Gemeente Oisterwijk
22-05-2023
3
Methode
In dit hoofdstuk wordt uiteengezet welke methoden/activiteiten nodig zijn om tot een gericht beheerplan groen te komen. Om tot een sluitende begroting te komen dient de data en informatie die wordt gebruikt wel van een dergelijk kwaliteit te zijn dat deze ook een kloppende uitkomst geeft. Op basis van onderstaande methoden en activiteiten wordt de kwaliteit van de data geverifieerd om tot een kloppende begroting te kunnen komen: • Data-analyse • Steekproef inhoud data • Steekproef beeldkwaliteit • Kostenanalyse
3.1 Data-analyse De eerste stap is het beoordelen van de beheerdata zoals deze voorkomt in de database, zowel geografisch als data-technisch. Om dat te bereiken worden drie analyses uitgevoerd: • Overlap binnen de aangeleverde lagen Alle vlakdata binnen de beheerdata zijn gecontroleerd op overlap. Door ze samen te voegen tot één laag ontstaat er één dekkende laag, waarbinnen geen overlap bestaat. •
Een vergelijking van de BGT met de beheerdata De gemeente Oisterwijk zit momenteel in een proces de beheerdata aan de BGT te koppelen. Er wordt geanalyseerd in hoeverre de beheerdata al aan de BGT gekoppeld kan worden en of het mogelijk is de BGT geometrie aan te houden. Daarnaast wordt er onderzocht of er nog groenvlakken in de BGT zitten binnen de eigendomsgrens van de gemeente die mogelijk ontbreken in de beheerdata.
•
Een data-technische analyse Hierbij wordt geanalyseerd of er geen tegenstrijdige velden in de data aanwezig zijn en, of alles gevuld is en of er geen typfouten zijn gemaakt. Hierbij gaat het alleen om de opbouw van de data. Er wordt dus expliciet niet gekeken of de ingevulde data ook correct is en er wordt niet gekeken naar de correctheid en actualiteit van de geometrie.
3.2 Steekproef inhoud data Na het analyseren van de data achter de computer is de data nu gecontroleerd in het veld, om zo waarde te kunnen koppelen aan de daadwerkelijke actualiteit en kwaliteit van de data. De resultaten worden gebruikt als rekenfactor om tot een gecalculeerd budget te komen. In het veld zijn 20 meetlocaties van 100 bij 100 meter in het areaal van gemeente Oisterwijk geïnventariseerd. De locaties zijn op aselecte wijze geselecteerd, en zijn gelijkwaardig verdeeld over de verschillende kernen. Zowel geometrie als ingevulde administratieve data worden geanalyseerd.
11 Groenbeheer Gemeente Oisterwijk
22-05-2023
3.3 Steekproef beeldkwaliteit Het derde onderdeel is op basis van een beeldkwaliteitsmeting de technische staat van bomen en groen inzichtelijk te maken. In 100 meetlocaties van 100 bij 100 meter in het areaal van de gemeente Oisterwijk is een representatieve steekproef op de beeldkwaliteit uitgevoerd volgens de beeldsystematiek. Er wordt vast gesteld hoe iedere beheergroep per ambitiegebied scoort. Scores onder ambitieniveau worden voorzien van maatregelen om aan ambitieniveau te kunnen voldoen. Deze waarden kunnen worden geëxtrapoleerd over het gehele areaal om tot inzicht van de kosten te komen die nodig zijn om het areaal op ambitieniveau te krijgen (eenmalige investering). Ook kosten m.b.t. onderhoud en beheer worden geëxtrapoleerd over het gehele areaal.
3.4 Kostenanalyse Op basis van de data-analyse en steekproef beeldkwaliteit wordt een raming opgesteld van de verwachte kosten om het groenareaal van de gemeente Oisterwijk op niveau te houden. Hierbij wordt onderscheid gemaakt in cyclisch onderhoud, curatief onderhouden Investeringen reconstructies en renovaties.
12 Groenbeheer Gemeente Oisterwijk
22-05-2023
4.
Data-analyse
In dit hoofdstuk wordt de data geanalyseerd. Er worden drie analyses uitgevoerd om inzicht te krijgen in de correctheid van de data.
4.1 Overlap binnen de beheerdata De gemeente Oisterwijk zit momenteel in een proces om de beheerdata (GBI data) te koppelen aan de BGT. Als eerste stap in deze data-analyse wordt de GBI-data inhoudelijk geanalyseerd. Daarbij wordt er een link met de BGT data gelegd, maar wordt er eerst beoordeeld hoe de data is opgebouwd en in hoeverre hier overlap in zit.
4.1.1 Overlap binnen alle beheerdata De aangeleverde beheerdata bestaat uit lagen die vlakdekkend zijn en lagen die daar als “pluslaag” bovenop zijn gesitueerd. De volgende lagen zijn momenteel niet vlak dekkend: Bloembollen Invasieve soorten Plantenbakken Retentiegebieden De volgende lagen zijn wel vlakdekkend: Cultuurlijke beplanting Gras Hagen Natuurlijke beplanting Waterloop Watervlakte Verharding Zand De vlakdekkende lagen worden samengevoegd tot één laag. Vervolgens is geanalyseerd waar deze vlakken overlappen. Er zijn 3400 locaties waar overlap is geconstateerd in de data. Gedeeltelijk betreft dit situaties waar twee vlakken precies over elkaar liggen, een ander deel wordt veroorzaakt door randen die niet mooi op elkaar aansluiten. Figuur 4.1 laat enkele voorbeelden van overlap zien. In rood is aangeduid waar overlap plaatsvindt.
13 Groenbeheer Gemeente Oisterwijk
22-05-2023
Figuur 4.1: Verschillende soorten overlap in beheerdata
In geval van dubbele vlakken zal bekeken dienen te worden welke van de op elkaar liggende vlakken behouden moet worden wanneer deze aan de BGT gekoppeld gaan worden. Daarnaast bestaat er overlap aan randen, omdat bijvoorbeeld een sloot of voetpad niet goed aansluit op het groenvlak, zoals ook rechtsboven in figuur 3.1 te zien. Dit soort overlap zal relatief eenvoudig op te lossen zijn na het koppelen aan de BGT, aangezien in de BGT overlap in principe niet mogelijk is.
4.1.2 Overlap binnen groendata Veel overlap vindt plaats in relatie tot verhardingen. Voor een deel liggen er verhardingsvlakken dubbel op elkaar, anderzijds zijn er veel randen van wegen die overlappen met groenvlakken. Omdat de scope van dit beheerplan zich beperkt tot groenobjecten is er nog een tweede controle gedaan op overlap. Hiervoor zijn alleen de groenobjecten (Cultuurlijke beplanting, Grassen, Hagen en Natuurlijke beplanting) samengevoegd tot één laag. De invloed van overlap m.b.t. groenobjecten is hiermee minimaal m.b.t. de doorrekening van dit rapport. Hier zijn geen extra maatregelen op uitgevoerd. 4.1.3 Niet-vlakdekkende lagen De volgende lagen zijn niet vlakdekkend en daarom niet meegenomen in de hierboven beschreven analyse: Bloembollen Plantenbakken Invasieve soorten Retentiegebieden
14 Groenbeheer Gemeente Oisterwijk
22-05-2023
Bloembollen Bij het bepalen van aantallen is het van belang rekening te houden met eventuele overlap. Zo is het wellicht niet gewenst dat oppervlakte met bloembollen dubbel in de aantallen komt. Voor bloembollen wordt daarom een controle gedaan in hoeverre deze overlappen met grasvlakken (tabel 3.1). 70 procent van de vlakken met bloembollen valt volledig in een grasvlak. 18 procent overlapt echter met een ander object dan gras. Soms betreft dit slechts een klein hoekje verharding, maar andere vlakken liggen volledig in een vlak met cultuurlijke of natuurlijke beplanting (zie ook figuur 3.2).
Figuur 4.2: Bloembollen (paars) overlapt deels met natuurlijke beplanting
Aantal
Percentage
(Vrijwel) volledig in gras
64
70%
Overlap met ander object dan gras
17
18%
Komt vrijwel overeen met BGT vlak
11
12%
Totaal aantal objecten bloembollen
92
Tabel 4.1: Overlap van bloembollen met de vlakdekkende data
15 Groenbeheer Gemeente Oisterwijk
22-05-2023
11 vlakken met bloembollen komen vrijwel overeen met een onderliggend vlak in de beheerdata. Dit is voornamelijk het geval bij een tweetal grasvelden in Haaren (figuur 4.3). Het is aan te bevelen de vlakken gras met bloembollen ook op andere locaties passend te maken en te verwerken in de BGT. Het is toegestaan in de BGT knips te maken voor beheerdoeleinden. Zo kan een groot grasveld waar meerdere delen met bollen in liggen opgeknipt worden in meerdere vlakken. De grasvlakken waar bollen in staan kunnen dan een attribuut “bollen” krijgen waarin dit vermeld staat. Door deze handelswijze wordt voorkomen dat vlakken dubbel in besteksaantallen terecht komen. Bovendien wordt zo overlap met mogelijk onjuiste onderliggende beheergroepen zoals in figuur 4.2 voorkomen. Het is belangrijk dan ook de BGT geometrie over te nemen, hetgeen in het voorbeeld in Haaren niet volledig het geval is. Alle vlakken met bloembollen wijken hier qua geometrie licht af, mogelijk omdat deze met de hand ingetekend zijn. Plantenbakken In de dataset zijn enkele plantenbakken opgenomen als vlakobject. Een aantal plantenbakken staat in een vlak met cultuurlijke beplanting, een aantal plantenbakken komt 1 op 1 overeen met een vlak in cultuurlijke beplanting, en een Figuur 4.3: Grasveld in Haaren, aantal plantenbakken staat in verharding.
opgeknipt in de BGT met stroken Indien de geometrie van deze plantenbakken van belang is, waar bloembollen aanwezig zijn is het wellicht verstandig deze ook vlakdekkend op te nemen in de BGT en beheerdata. Daar is ook wel wat voor te zeggen, immers als er een grote plantenbak in een vlak met andere beplanting staat gaat de oppervlakte van deze plantenbak af van de oppervlakte van het andere vlak. Een andere optie is de plantenbakken niet als vlakobject op te nemen, maar als puntobject (bak in de BGT), wanneer ook hier een BGT-koppeling gemaakt zou worden in de toekomst. In ieder geval is het verstandig de plantenbakken op een eenduidige manier op te nemen. Retentiegebieden en invasieve soorten Op retentiegebieden en invasieve soorten wordt geen verdere analyse uitgevoerd. Dezelfde opmerkingen als bij de bloembollen zijn van toepassing. Het kan verstandig zijn ook hier de BGT passend te maken op de beheerdoelen. Retentiegebieden en aanwezigheid van invasieve soorten kunnen dan als attribuut aan de betreffende vlakken gekoppeld worden. Door het gebruik van attributen met extra informatie wordt voorkomen dat de geometrie van het ene vlak veranderd, maar het erboven getekende vlak niet mee veranderd.
16 Groenbeheer Gemeente Oisterwijk
22-05-2023
4.2 Vergelijking Beheerdata met BGT De gemeente Oisterwijk heeft aangegeven momenteel bezig te zijn met het proces de GBI data aan de BGT te koppelen. De geometrie en attributen van de BGT zouden correct moeten zijn. De BGT is echter niet voor alle beheerdoelen specifiek genoeg. Daarom wordt er geanalyseerd in hoeverre het mogelijk is de GBI data aan de BGT te koppelen. Ook wordt er bekeken in hoeverre er nog groenvlakken in de BGT zitten die mogelijk missen in de beheerdata van de gemeente Oisterwijk.
4.2.1 Koppelen Beheerdata aan BGT In de GBI data zijn IMGEO (Informatiemodel Geografie) ID’s ingevuld. Door middel van deze ID’s kan er een koppeling gemaakt worden aan de BGT. Een deel van de beheerdata heeft echter (nog) geen IMGEO_ID. Het doel is niet deze data te proberen te koppelen, daarvoor zit de gemeente Oisterwijk momenteel in een proces. Echter is het wel belangrijk dat er een beeld wordt gevormd van de volledigheid van de GBI data, al dan niet gekoppeld aan de BGT. Vanuit de BGT zijn alle vlakdekkende lagen samengevoegd tot één laag. Vervolgens is in de beheerdata (GBI) in de lagen Cultuurlijke beplanting, Grassen, Hagen en Natuurlijke beplanting gekeken hoeveel objecten voorzien van een IMGEO_ID (zie tabel 4.2). Voornamelijk de laag natuurlijke beplanting bevat relatief veel objecten die niet voorzien van een IMGEO_ID, en dus bij voorbaat al niet gekoppeld kunnen worden aan de BGT. Vervolgens is er gekeken in hoeverre deze lagen aan elkaar te koppelen zijn door middel van het IMGEO_ID. Van het totaal aantal vlakken (19732) zijn er 18798 vlakken te koppelen aan de BGT. Dit is 95 procent van het aantal vlakken. Dit percentage is voldoende om als input van dit beheerplan groen te accepteren. 4.2.2 Niet te koppelen IMGEO_ID’s Een gedeelte van de vlakken is voorzien van een IMGEO_ID, maar is niet te koppelen aan de BGT.
De meest voor de hand liggende reden hiervoor is dat er mogelijk tussentijds wijzigingen hebben plaatsgevonden in de BGT. Wanneer een vlak in de BGT bijvoorbeeld van laag wijzigt, veranderd ook het ID. De vlakken die niet gekoppeld kunnen worden zijn steekproefsgewijs gecontroleerd. Vaak heeft het BGT-vlak dat qua geometrie correct lijkt te zijn heeft dan een ander IMGEO_ID dan het bijbehorende vlak in de beheerdata. 4.2.3 Dubbele IMGEO_ID’s 205 IMGEO_ID’s komen meerdere keren voor in de dataset. Door deze te koppelen ontstaan er dubbelingen in de dataset. Enkele vlakken zijn zelfs 6 of 7 keer gekoppeld door middel van hetzelfde ID. Wanneer deze koppeling verder uitgevoerd wordt zal goed gekeken moeten worden welke van de vlakken behouden dient te worden. Tabel 4.2 laat zien hoeveel objecten per laag voorzien van een IMGEO_ID en te koppelen zijn aan de BGT.
17 Groenbeheer Gemeente Oisterwijk
22-05-2023
Aantal objecten te koppelen aan BGT
Aantal objecten Aantal met objecten IMGEO_ID
Aantal objecten zonder IMGEO_ID
Percentage objecten met IMGEO_ID
Cultuurlijke beplanting
1702
1694
8
100%
Grassen
14406
14264
142
99%
13848
Hagen Natuurlijke beplanting
3322
3320
2
100%
3277
302
217
85
72%
Totaal
19732
19495
237
99%
1676
217 19018
Aantal objecten te koppelen, zonder dubbelingen
Percentage objecten te koppelen aan BGT
1672
98%
13640
95%
3271
98%
215
71%
18798
95%
Tabel 4.2: Overzicht van groenobjecten inde beheerdata voorzien van een IMGEO_ID
Er wordt getest of er vlakken te koppelen zijn aan de niet-vlakdekkende lagen weginrichtingselement (bv. Boomspiegels) en vegetatieobjecten (bv. Hagen), maar dit is niet het geval. Het valt op dat de beheerdata soms een groter vlak omvat dan het BGT vlak waar aan gekoppeld wordt. Dit is terug te zien wanneer de totale oppervlakte van de beheerdata vergeleken wordt met de totale oppervlakte van de aan de beheerdata gekoppelde BGT (tabel 4.3). De totale oppervlakte van de aan de beheerdata gekoppelde BGT is 91 procent van de totale oppervlakte van de beheerdata. Een andere verklaring hiervoor is dat er overlap zit in de bestaande beheerdata, zoals in de vorige paragraaf al is geconstateerd.
Beheerdata BGT met koppeling aan beheerdata
Aantal Oppervlakte objecten Percentage (m2)
Percentage
19.732
100%
3.553.406
100%
18.783
95%
3.220.454
91%
Tabel 4.3: Overzicht van groenobjecten in beheerdata te koppelen aan BGT
4.2.4 Mogelijk missende beheerdata t.o.v. BGT Om een inschatting van de volledigheid van de data te krijgen is deze vergeleken met alle groendata in de BGT. Hiervoor is in de vlakdekkende BGT een selectie gemaakt op de classificaties die in de groenbeheerdata voor zouden kunnen komen (grasland overig, groenvoorziening, houtwal, oever, slootkant en struiken). Vervolgens is hier een selectie gemaakt op data die grotendeels binnen de eigendomsgrens van de gemeente valt. Voor een deel betreft dit sportvelden, maar op een aantal locaties lijkt het ook reguliere groenvlakken te betreffen (roze vlakken in figuur 4.4).
18 Groenbeheer Gemeente Oisterwijk
22-05-2023
Figuur 4.4: Mogelijk missende groenvlakken ten opzichte van BGT (Roze) in Oisterwijk
De kaart 20230217_Beheerdata_vs_BGT.pdf geeft een overzicht voor de hele gemeente Oisterwijk van de in deze paragraaf besproken analyses: GBI data met de BGT geometrie, voor zover te koppelen (groen) GBI data die niet gekoppeld kan worden, maar wel een IMGEO_ID heeft (geel) GBI data die niet gekoppeld kan worden, en geen IMGEO_ID heeft (rood) Groenvlakken in de BGT (binnen eigendom) die niet in de beheerdata voorkomen (roze)
19 Groenbeheer Gemeente Oisterwijk
22-05-2023
4.3 Data technische analyse Voor de datasets is geanalyseerd hoeveel procent van de cellen (velden) correct/compleet gevuld zijn. Daarbij wordt alleen de opbouw van de data in acht genomen. Er wordt geanalyseerd of de data logisch opgebouwd is en er geen tegenstrijdigheden binnen de datavelden zijn. Voor elk van de kolommen is inzichtelijk gemaakt hoeveel procent van de cellen correct en/of compleet gevuld zijn. Er is vanuit gegaan dat de data die in de velden staat correct is, tenzij dit echt niet aannemelijk lijkt. Het betreft hier echter aannames, wat betekent dat velden die als niet-correct worden bestempeld toch correct kunnen zijn doordat dit bijvoorbeeld voor de inrichting van het gebruikte beheersysteem nodig is. Per kolom is daarom een beschrijving/reden van de afwijking vermeld evenals een advies of actie om dit afwijkingspercentage mogelijk positief te beïnvloeden. Met achtergrondkleuren is aangegeven wat de meeste impact heeft. Groen Geel Rood
Geen actie noodzakelijk Aandachtspunt, bijvoorbeeld cellen die nu niet gebruikt worden, deze kunnen dan beter verwijderd worden om verwarring te voorkomen Hoge impact, is nu bijvoorbeeld slechts voor een deel gevuld, of niet consequent, waardoor het in de praktijk moeilijk tot onmogelijk zal zijn om dit veld te gebruiken voor beheerdoeleinden.
De volledige analyse is toegevoegd als bijlage I.
20 Groenbeheer Gemeente Oisterwijk
22-05-2023
5.
Steekproef inhoud data
Om te controleren in hoeverre de data daadwerkelijk klopt qua actualiteit en kwaliteit wordt er in het veld een steekproef uitgevoerd op de data. Tijdens de uitvoering worden op 20 meetlocaties van 100 bij 100 meter alle objecten geïnventariseerd. Er wordt zowel beoordeelt of de geometrie correct is en of de attribuutwaarden correct zijn. Dit wordt later vergeleken met de gegevens zoals deze opgenomen in het systeem. Vervolgens wordt er beoordeelt in hoeverre de data overeenkomt. De resultaten worden als rekenfactor gebruikt om onderhoudsbudgetten mee te berekenen.
5.1 Selectie meetlocaties In het veld worden 20 meetlocaties van 100 bij 100 meter in het areaal van de gemeente Oisterwijk geïnventariseerd. De locaties zijn willekeurig geselecteerd, en zijn gelijkmatig verdeeld over de verschillende kernen (tabel 5.1 en figuur 5.1).
Aantal Percentage Aantal in meetlocaties totaal steekproef 687 60% 12 Moergestel 221 20% 4 Wijk Oisterwijk Haaren
239
20%
1147
4 20
Tabel 5.1: Spreiding meetlocaties over de kernen
Figuur 5.1: Selectie meetlocaties
5.2 Keuze data In overleg met de opdrachtgever wordt er voor gekozen om naar buiten te gaan met de GBIdata, voor zover die gekoppeld kon worden aan de BGT. Dit houdt in dat circa 10 procent van het areaal ontbreekt. Deze input geeft op dit moment de meeste meerwaarde voor de gemeente Oisterwijk, gezien het proces waar men momenteel in zit.
21 Groenbeheer Gemeente Oisterwijk
22-05-2023
5.3 Resultaten Tijdens de inventarisatie zijn 20 meetlocaties geïnventariseerd.
5.3.1 Beheergroep gewijzigd Wanneer de beheergroep in het veld niet overeen bleek te komen met de beheergroep in de dataset van de gemeente is dit aangegeven. Op het geheel betreft dit 22 groenvlakken met een totale oppervlakte van 800 m². Dat is iets meer dan 1 procent van het geheel. Hierbij dient aangetekend te worden dat er enkel onderscheid gemaakt is op basis van het hoofdtype (gras, haag, cultuurlijke beplanting, natuurlijke beplanting). Omdat geen van de velden met verdere onderverdeling consequent/volledig ingevuld is was het lastig om hier in het veld op te vergelijken. De locaties waar de hoofdbeheergroep niet correct is lijken zich te concentreren rond bepaalde locaties. Bijvoorbeeld rond het oude gemeentehuis van Haaren, waar enkele hagen als gras op de kaart stonden (figuur 5.2, links). Andere vlakken stonden als haag op Figuur 5.2: Voorbeeld gewijzigde beheergroep (centrum de kaart, maar bevatten in Haaren) werkelijkheid vaste planten (figuur 5.2, gele vlakken met blauwe arcering). Ook de bestaande BGT waarden zijn hier foutief. 5.3.2 Redlining Wanneer een groenvlak dat volgens de kaart eigendom van de gemeente is ontbreekt, is dit met redlining aangegeven (zie bijvoorbeeld het vaste planten vlak in figuur 5.1). De oppervlakte van deze redline geeft een indruk van de hoeveelheid data die mogelijk mist (tabel 5.2). Er is in totaal 4062 m² redlining getekend.
Dit betreft 6% ten opzichte van de totale oppervlakte van de groenvlakken. Een deel van de redline overlapt met bestaande groenvlakken. Dit is bijvoorbeeld het geval wanneer een gedeelte van een bestaand groenvlak tot een andere beheergroep behoort. Zonder deze overlap is de getekende redlining 2463 m² groot. Dat komt overeen met 3,6% van de oppervlakte van de geïnspecteerde groenvlakken. Ten opzichte van de geïnspecteerde groenvlakken is dus 3,6 procent extra redlining ingetekend. De overlappende redline (1599 m², 2,3% van de oppervlakte van het totaal aan geïnspecteerde groenvlakken) betreft situaties waar de beheergroep mogelijk eveneens gewijzigd is.
22 Groenbeheer Gemeente Oisterwijk
22-05-2023
Totaal oppervlakte geïnspecteerd Totaal oppervlakte beheergroep gewijzigd Oppervlakte redline groen (incl overlap) Oppervlakte redline groen (overlap, mogelijk beheergroep gewijzigd) Oppervlakte redline groen (excl overlap)
Oppervlakte (m2)
Percentage
68526
100,00%
800
1,2%
4062
5,9%
1599
2,3%
2463
3,6%
Tabel 5.2: oppervlakte redlining steekproef beeldkwaliteit
Er vallen af en toe gaten in de data die waarschijnlijk te wijten zijn aan de koppeling aan BGT geometrie. De BGT geometrie is meestal echter wel correct (zie bijvoorbeeld figuur 4.3)
Figuur 5.3: Voorbeeld missende vlakken veroorzaakt door BGT koppeling
In sommige situaties ontbreken hele stukken groen, maar deze zijn vaak recentelijk aangelegd (figuur 5.4)
23 Groenbeheer Gemeente Oisterwijk
22-05-2023
Figuur 5.4: Voorbeeld missende vlakken door recente aanleg
24 Groenbeheer Gemeente Oisterwijk
22-05-2023
5.3.3 Bomen Bomen zijn geïnventariseerd op basis van voorkomen en hoogte. Over het algemeen komt de boomcategorie in de dataset overeen met die in het veld. De boomhoogte is in sommige gevallen wat lager dan in werkelijkheid, waarschijnlijk veroorzaakt doordat de data licht verouderd is. In totaal zijn vijf bomen met redlining aangegeven. Daar tegenover zijn 14 bomen niet aangetroffen. In totaal zijn 421 bomen geïnventariseerd (tabel 4.3). Aantal Percentage Bomen geïnventariseerd 421 100% Bomen redline 5 1,2% Bomen niet aangetroffen
14
3,3%
Tabel 5.3: Bomen geïnventariseerd, redline en niet aangetroffen
De positie van de bomen in de dataset is vaak niet correct. Regelmatig vallen deze buiten de boomspiegel waar ze bij horen of staan ze dichter op de weg dan ze in werkelijkheid staan (figuur 5.5).
Figuur 5.5: Voorbeeld bomen buiten boomspiegel
25 Groenbeheer Gemeente Oisterwijk
22-05-2023
5.3.4 Overige constateringen Andere patronen die opvallen tijdens de inventarisatie zijn bijvoorbeeld het regelmatig ontbreken van taluds in de dataset, waarbij de aanwezigheid van deze taluds wel in het beheersysteem opgenomen dienen te worden voor onder andere (o.a.) de contracten van het maaibeheer voor derden. Soms mist een vlak dat volgens de beheerkaart wel in eigendom is, maar wellicht niet beheerd wordt door de gemeente. Het wordt aanbevolen deze vlakken wel op te nemen in het beheersysteem, en dan bij “beheerder” de juiste beheerder in te vullen. Anderzijds zaten er af en toe groenvlakken in de dataset waar getwijfeld wordt over het eigendom. Voornamelijk hagen lijken af en toe in particulier beheer te zijn. Over het algemeen klopt de data, maar regelmatig lijken renovaties van de afgelopen jaren niet doorgevoerd te zijn in de dataset. Ook de inspecteur die de steekproef op beeldkwaliteit heeft uitgevoerd en dus meerdere locaties heeft bezocht bevestigt dit beeld. De hoofdbeheergroep komt meestal wel overeen, maar regelmatig is deze ook gewijzigd. Meestal is de reden hiervoor een wijziging in beheergroep door renovatie, die soms al enkele jaren geleden uitgevoerd lijkt te zijn.
26 Groenbeheer Gemeente Oisterwijk
22-05-2023
6. Steekproef beeldkwaliteit 6.1 Selectie meetlocaties Er worden in totaal 100 meetlocaties geselecteerd binnen de gemeente Oisterwijk. De meetlocaties worden willekeurig gekozen en zijn 100 bij 100 meter groot. De meetlocaties zijn vervolgens geknipt op de ambitiegrenzen zoals de gemeente die gebruikt, zodat er per meetlocatie één ambitieniveau van toepassing is. Tabel 6.1 toont hoe de meetlocaties verdeeld zijn over de verschillende ambitiegrenzen. Type
Ambitie
Aantal locaties in steekproef
Centrumgebied
A
10
Woon- en bedrijfsgebieden
B
85
Buitengebied
C
5
Tabel 6.1: Verdeling meetlocaties over de verschillende ambitiegrenzen
6.2 Systematiek De beeldkwaliteit wordt in gemeente Oisterwijk aan de hand van een aantal beeldmeetlatten volgens de beeldsystematiek gemeten. In de geselecteerde beeldmeetlatten worden onderdelen zoals snoeibeeld, beschadiging en kaal oppervlak beoordeeld. Tabel 6.2 toont welke beedmeetlatten gemeten zijn tijdens de inspectie. Een extra beeldmeetlat “algemene indruk” is toegevoegd, om op die manier een algemeen beeld te geven van de beheergroep op die locatie. Het kan bijvoorbeeld voorkomen dat er één slechte plek in een vlak met bodembedekkers is, waardoor die onder ambitieniveau scoort, maar het algemene beeld van de bodembedekkers in de meetlocatie wel in orde is.
27 Groenbeheer Gemeente Oisterwijk
22-05-2023
Hoofdgroep Subgroep Bodembedekkers
Bosplantsoen
Groen-beplanting-bosplantsoen-algemene indruk Groen-beplanting-bosplantsoen-snoeibeeld Groen-Beplanting-Beschadiging
Haag
Groen-beplanting-hagen-algemene indruk Groen-Beplanting-Haag-Gaten in haag Groen-Beplanting-Beschadiging
Heesters
Groen-beplanting-heesters-algemene indruk Groen-Beplanting-Heesters-Gesloten heesters-Kaal oppervlak Groen-Beplanting-Heesters-Snoeibeeld Groen-Beplanting-Beschadiging
Struikrozen
Groen-beplanting-struikrozen-algemene indruk Groen-Beplanting-Struikrozen-Kaal oppervlak Groen-Beplanting-Struikrozen-Snoeibeeld Groen-Beplanting-Beschadiging
Vaste planten
Groen-beplanting-vaste planten-algemene indruk Groen-Beplanting-Vaste Planten-Sluiting Groen-Beplanting-Beschadiging
Boom
Groen-boom-algemene indruk Groen-boom beschadiging Groen-boom-levenskrachtig Groen-boom-niet-vrij uitgroeiende boom-snoeibeeld Groen-boom-vrij uitgroeiende boom-snoeibeeld Groen-Boom-Takvrije zone wegtype 1 -5 Groen-Boom-Takvrije zone wegtype 6 -7
Beplanting
Boom
Beeldmeetlat Groen-beplanting-bodembedekkers-algemene indruk Groen-Beplanting-Bodembedekkers-Kaal oppervlak Groen-Beplanting-Bodembedekkers-Snoeibeeld Groen-Beplanting-Beschadiging
Groen-gazon-algemene indruk Groen-Gras en kruidachtigen-Beschadiging Intensief (gazons) Groen-Gras en kruidachtigen-Kaal oppervlak Groen-Gras en kruidachtigen-Vlakheid ondergrond Grassen Extensief (bermen)
Groen-bermen-algemene indruk Groen-Gras en kruidachtigen-Beschadiging Groen-Gras en kruidachtigen-Kaal oppervlak Groen-Gras en kruidachtigen-Vlakheid ondergrond Groen-Gras en kruidachtigen- Verharding berm hoogteligging
Tabel 6.2: Opgenomen beeldmeetlatten in de beeldkwaliteitsmeting
28 Groenbeheer Gemeente Oisterwijk
22-05-2023
6.3 Resultaten beeldkwaliteit per beheergroep Per categorie zijn de gescoorde waardes vergeleken met het ambitieniveau dat op de betreffende locatie van toepassing was. Vervolgens is er een samenvatting gemaakt per beeldmeetlat van het aantal locaties waar boven, op of onder het ambitieniveau gescoord werd.
29 Groenbeheer Gemeente Oisterwijk
22-05-2023
6.3.1 Bodembedekkers In 20 van de geïnspecteerde meetlocaties zijn bodembedekkers geconstateerd. Vooral wat betreft de aanwezigheid van kaal oppervlak is relatief veel onder ambitieniveau gescoord. Als oorzaken hiervoor zijn steeds groeiplaats/bodem, droogte en de aanwezigheid van bomen genoemd. Als maatregel wordt renoveren aanbevolen.
Figuur 6.1: Beeldkwaliteit bodembedekkers
Boven Op Onder n.v.t.
Algemene indruk 11 7 2 80
Kaal oppervlak Snoeibeeld Beschadiging 9 5 6 80
18 2 0 80
12 8 0 80
Tabel 6.3: Beeldkwaliteit bodembedekkers
30 Groenbeheer Gemeente Oisterwijk
22-05-2023
6.3.2 Bosplantsoen In 14 meetlocaties is bosplantsoen aanwezig. Bosplantsoen is geïnspecteerd op algemene indruk, snoeibeeld en beschadiging. In de meeste gevallen is de geconstateerde waarde bij de bosplantsoenen gelijk aan het ambitieniveau. Er is op geen enkele beeldmeetlat onder het ambitieniveau gescoord.
Figuur 6.2: Beeldkwaliteit bosplantsoen
Boven Op Onder n.v.t.
Algemene indruk 4 10 0 86
Snoeibeeld
Beschadiging
4 10 0 86
4 10 0 86
Tabel 6.4: Beeldkwaliteit bosplantsoen
31 Groenbeheer Gemeente Oisterwijk
22-05-2023
6.3.3 Hagen In 51 meetlocaties zijn hagen aanwezig. Vooral de beeldmeetlat “gaten in haag” scoort in een aantal gevallen onder het ambitieniveau. Er zijn uiteenlopende redenen aangegeven voor deze lage scores, zoals groeiplaats/bodem, einde levensduur en gebruik en verkeer. Als maatregel wordt renoveren aanbevolen.
Figuur 6.3: Beeldkwaliteit hagen
Boven Op Onder n.v.t.
Algemene indruk 37 12 2 49
Gaten in haag 35 11 5 49
Beschadiging 39 12 0 49
Tabel 6.5: Beeldkwaliteit hagen
32 Groenbeheer Gemeente Oisterwijk
22-05-2023
6.3.4. Heesters In 34 meetlocaties zijn heesters aanwezig. Het grootste deel van de heesters is boven ambitieniveau beoordeeld. De beeldmeetlat kaal oppervlak scoort af en toe onder ambitieniveau, dit is o.a. te relateren aan de droogte van afgelopen jaren.
Figuur 6.4: Beeldkwaliteit heesters
Boven Op Onder n.v.t.
Algemene indruk 25 7 2 66
Kaal oppervlak 22 7 5 66
Snoeibeeld
Beschadiging
30 4 0 66
27 7 0 66
Tabel 6.6: Beeldkwaliteit heesters
33 Groenbeheer Gemeente Oisterwijk
22-05-2023
6.3.5 Struikrozen In slechts 3 van de meetlocaties komen struikrozen voor. Op één locatie is kaal oppervlak onder ambitieniveau gescoord.
Figuur 6.5:Beeldkwaliteit struikrozen
Boven Op Onder n.v.t.
Algemene indruk 2 1 0 97
Kaal oppervlak 2 0 1 97
Snoeibeeld
Beschadiging
3 0 0 97
3 0 0 97
Tabel 6.7: Beeldkwaliteit struikrozen
34 Groenbeheer Gemeente Oisterwijk
22-05-2023
6.3.6 Vaste planten Op 8 locaties zijn vaste planten aanwezig. Op twee locaties is boven ambitieniveau gescoord, op twee locaties op het ambitieniveau. Er is niet onder het ambitieniveau gescoord.
Figuur 6.6: Beeldkwaliteit vaste planten
Boven Op Onder n.v.t.
Algemene indruk 4 4 0 92
Sluiting
Beschadiging
4 4 0 92
4 4 0 92
Tabel 6.8: Beeldkwaliteit vaste planten
35 Groenbeheer Gemeente Oisterwijk
22-05-2023
6.3.7 Bomen In 98 van de 100 meetlocaties zijn bomen geconstateerd. Op de beeldmeetlatten algemene indruk, beschadiging en levenskracht is voor het grootste deel boven ambitieniveau gescoord en nauwelijks onder ambitieniveau.
Figuur 6.7: Beeldkwaliteit bomen
Algemene indruk
Boven Op Onder n.v.t.
80 18 0 2
Niet-vrij Bescha- Levens- uitgroeiende diging krachtig boom-Snoeibeeld 78 81 72 18 15 24 2 2 2 2 2 2
Vrij uitgroeiende boomsnoeibeeld 4 2 0 94
Takvrije zone wegtype 1-5 87 0 3 10
Takvrije zone wegtype 67 76 0 5 19
Tabel 6.9: Beeldkwaliteit bomen
36 Groenbeheer Gemeente Oisterwijk
22-05-2023
Niet-vrij uitgroeiende bomen en vrij uitgroeiende bomen zijn niet in alle meetlocaties aanwezig. Slechts 2% van de locaties bevat niet-vrij uitgroeiende bomen waar het snoeibeeld onder ambitieniveau scoort.
Figuur 6.8: Snoeibeeld niet-vrij uitgroeiende boom boom
Figuur 6.9 Snoeibeeld vrij uitgroeiende
De takvrije zone bij wegtypen 1-5 (erftoegangswegen en gebiedsontsluitingwegen) scoort op een drietal locaties onder ambitieniveau. Bij wegtypen 6-7 (voet- en fietspaden) scoort een vijftal locaties onder ambitieniveau.
37 Groenbeheer Gemeente Oisterwijk
22-05-2023
Figuur 6.10: takvrije zone wegtype 1-5 wegtype 6-7
Figuur 6.11: takvrije zone
6.3.8 Gazons In 38 meetlocaties komt intensief beheerd gras voor (gazons). In een kwart van de locaties scoort kaal oppervlak onder ambitieniveau. Oorzaak hierin is mede de droogte van afgelopen jaren.
Figuur 6.12: Beeldkwaliteit gazons
Boven Op Onder n.v.t.
Algemene indruk 29 6 3 62
Beschadiging 27 11 0 62
Kaal oppervlak 21 8 9 62
Vlakheid ondergrond 30 8 0 62
Tabel 6.10: Beeldkwaliteit gazons
38 Groenbeheer Gemeente Oisterwijk
22-05-2023
6.3.9 Bermen Op 63 locaties komt extensief beheerd gras (bermen) voor. Ook bij bermen scoort met name kaal oppervlak onder ambitieniveau. De inspecteur bevestigt dit beeld. Wegbermen zien er vaak slechter uit met veel kaal oppervlak.
Figuur 6.13: Beeldkwaliteit bermen
Boven Op Onder n.v.t.
Algemene indruk 38 22 3 37
Beschadiging 32 27 4 37
Kaal oppervlak 23 27 13 37
Vlakheid ondergrond 52 11 0 37
Verharding berm hoogteligging 45 15 0 40
Tabel 6.11: Beeldkwaliteit bermen
39 Groenbeheer Gemeente Oisterwijk
22-05-2023
6.4 Resultaten beeldkwaliteit per ambitieniveau In deze paragraaf zijn de resultaten van de steekproef beeldkwaliteit uiteengezet per ambitieniveau. Voor elke beheergroep is de beeldmeetlat “algemene indruk” gebruikt om een beeld te vormen. Waar de locatie en soort beplanting het toe laat kunnen we afwijken van beeldkwaliteit ten behoeve van de biodiversiteit.
6.4.1 Centrumgebieden (A-niveau) Het algemeen beeld in de centrumgebieden is goed. De meeste beheergroepen scoren op niveau. Enkel gazons en bermen scoren relatief vaak onder ambitieniveau.
Figuur 6.14: Algemeen beeld centrumgebieden (A-ambitie)
6.4.2 Woongebieden (B-niveau) Het algemeen beeld in de woon- en werkgebieden is goed. Voornamelijk heesters scoren af en toe onder ambitieniveau.
Figuur 6.15: Algemeen beeld woon- en werkgebieden (B-ambitie)
40 Groenbeheer Gemeente Oisterwijk
22-05-2023
6.4.3 Buitengebied (C-niveau) In de vijf meetlocaties in het buitengebied is nergens beneden ambitieniveau gescoord. In deze locaties zijn enkel bomen en bermen geconstateerd. Bomen scoorden in alle gevallen boven ambitieniveau, enkel bermen scoorden een paar keer op ambitieniveau (C). Het algemene beeld wordt echter ook bij de bermen boven ambitieniveau beoordeeld.
6.5 Geografische spreiding beeldkwaliteit De beeldkwaliteit is willekeurig verspreid over de gemeente gemeten. Er is relatief vaak onder ambitieniveau gescoord in Haaren. 22 keer werd een beeldmeetlat onder ambitieniveau ingevuld, terwijl dat rond Moergestel slechts acht keer was, op evenveel meetlocaties.
Kern Haaren Haaren Oisterwijk Oisterwijk Moergestel Moergestel Buitengebied
Ambitie A B A B A B C
Aantal meetlocaties 2 17 12 45 1 18 5
Aantal beeldmeetlatten onder ambitieniveau 6 16 12 27 0 8 0
Gemiddeld aantal afkeur per meetlocatie 3,00 0,94 1,00 0,60 0,00 0,44 0,00
Tabel 6.12: Beeldkwaliteit per kern en ambitieniveau
6.6 Maatregelen Tijdens de steekproef zijn maatregelen gekoppeld aan de locaties waar onder ambitieniveau gescoord werd. Figuur 5.16 geeft een overzicht van de ingevulde maatregelen.
Maatregelen 7 1
16
10
9
26 Geen_actie
Natuurlijk_beloop
Anders_zie_opmerkingen
Renoveren
Egaliseren_en_inzaaien
Losmaken,_egaliseren_en_inzaaien
41 Groenbeheer Gemeente Oisterwijk
22-05-2023
Figuur 6.16: Maatregelen op basis van steekproef beeldkwaliteit
Aantal locaties met beheergroep
Maatregel
Aantal keer maatregel
Maatregel (%)
Bodembedekkers 20
Renoveren
6
30%
Bosplantsoen
14
Renoveren
0
0%
Hagen
51
Renoveren
5
10%
Heesters
34
Renoveren
5
15%
Struikrozen
3
Renoveren
1
33%
Vaste planten
8
Renoveren
0
0%
Bomen
98
Onderhoudssnoei boom
9
9%
Bomen
98
Tak verwijderen uit boom
1
1%
Bomen
98
Natuurlijk beloop/Geen actie
4
4%
Gazons
38
Geen actie
2
5%
Gazons
38
4
11%
Gazons
38
Egaliseren en inzaaien Losmaken, egaliseren en inzaaien
3
8%
Bermen
63
Renoveren
3
5%
Bermen
63
5
8%
Bermen
63
Egaliseren en inzaaien Losmaken, egaliseren en inzaaien
12
19%
Beheergroep
Tabel 6.13: Maatregelen per beheergroep
Een aantal maatregelen wordt bovengemiddeld vaak genoemd. Met name egaliseren en inzaaien bij gazons en bermen wordt in 10 tot 20 procent van de meetlocaties als maatregel genoemd. Ook het renoveren van bodembedekkers is bovengemiddeld vaak ingevuld. Er is gekeurd volgens de CROW (Centrum voor Regelgeving en Onderzoek in de Grond-, water-, en Wegenbouw en de Verkeerstechniek)-beeldsystematiek standaard. Een beperking van deze systematiek is dat binnen de locatie alleen het slechtste object wordt beoordeeld. Er is gekozen voor deze methode omwille van tijd en kosten. Daarom is het echter niet mogelijk om een extrapolatie te maken op de totale te nemen maatregelen voor de hele gemeente. In het volgende hoofdstuk is een begroting van de kosten opgesteld op basis van vervangingsperiodes.
42 Groenbeheer Gemeente Oisterwijk
22-05-2023
7. Kostenanalyse In dit hoofdstuk wordt een raming gemaakt van de kosten die nodig zijn voor het onderhouden van het groenareaal in de gemeente Oisterwijk.
7.1 Kwantiteiten Om een raming te maken van de onderhoudskosten is eerst een overzicht gemaakt van de kwantiteit van de groenvlakken in de gemeente. Het uitgangspunt is de beheerdata gekoppeld aan de BGT. Dat betekent dat 10% van de originele beheerdata wegvalt, zoals beschreven in hoofdstuk 3. Uit de inventarisatie zoals beschreven in hoofdstuk 4 blijkt dat er 3,6% redlining is bijgetekend. Daarom wordt als uitgangspunt genomen: Beheerdata met BGT koppeling + 3,6% Er kan niet gefilterd worden op een veld met beheerder, omdat dit voor een groot deel niet ingevuld is. Er wordt aangenomen dat alle data in de dataset binnen beheer van de gemeente valt. Er is wel bekend dat een gedeelte van het groen onderhouden wordt door de eigen buitendienst van de gemeente, en een ander gedeelte uitbesteed onderhoud is. Door middel van geografische selecties overeenkomend met tabel 7.1 wordt een uitsplitsing gemaakt op welke partij het onderhoud uitvoert. Gebied Centrumgebieden Oisterwijk/ Moergestel/Haaren en de woonwijken Waterhoef, Burgtweide en KlompvenEikenven Overige woon- en werkgebieden Buitengebied
Cyclisch onderhoud beplantingen + bomen Buitendienst
Cyclisch onderhoud gras
Uitbesteed onderhoud Niet meenemen in de aantallen
Uitbesteed onderhoud Niet meenemen in de aantallen
Uitbesteed onderhoud
Tabel 7.1: Uitvoering cyclisch onderhoud per gebied
7.1.1 Hagen Voor hagen wordt de oppervlakte voor de volledige laag genomen, met een correctie van 3,6% op basis van de uitkomsten van de inventarisatie. Oppervlakte +3,6% obv inventarisatie Uitvoerder (m2) (m2) Eigen dienst 12.806 13.267 Uitbesteed 50.056 51.858 Buitengebied 962 996 Tabel 7.2: Totale oppervlaktes hagen
43 Groenbeheer Gemeente Oisterwijk
22-05-2023
7.1.2 Natuurlijke beplanting Voor natuurlijke beplanting wordt eveneens de oppervlakte van de volledige laag genomen, met een correctie van 3,6% op basis van de uitkomsten van de inventarisatie. De omtrek wordt berekend om een ruwe inschatting te maken van de lengte te snoeien randen. Oppervlakte +3,6% obv inventarisatie Omtrek (m) (+3,6 Uitvoerder (m2) (m2) %) Eigen dienst 31.514 32.649 6.903 Uitbesteed 74.635 77.322 22.166 Tabel 7.3: Totale oppervlaktes natuurlijke beplanting
7.1.3 Grassen Voor grassen is het onderscheid moeilijker te maken, omdat geen enkel veld met een verdeling in subcategorieën volledig is ingevuld. Het meest volledige ingevulde veld bij grassen is het veld STD_GRASTYPE. De waarden in dit veld worden onderverdeeld in extensief en intensief gras. Boomspiegels zitten ook in deze laag en worden in een aparte categorie opgenomen. Het gedeelte waar niets is ingevuld in het veld STD_GRASTYPE is vervolgens naar ratio verdeeld over extensief en intensief gras om tot een inschatting van het areaal te komen. Beheergroep
Oppervlakte (m2)
Extrapolatie (m2)
+3,6% obv inventarisatie
Uitbesteed (centrum/woon/werkgebieden) Niet ⬎ gespecificeerd 164.749 Boomspiegel
6.481
7.672
7.948
Gras extensief
543.607
643.504
666.670
Intensief gras
346.421
410.082
424.845
Buitengebied Niet gespecificeerd
13.848
⬎
Boomspiegel
21
21
22
Gras extensief
1.892.134
1.905.946
1.974.560
Intensief gras
4.837
4.872
5.048
Tabel 7.4: Totale oppervlaktes gras
44 Groenbeheer Gemeente Oisterwijk
22-05-2023
7.1.4 Cultuurlijke beplanting Voor cultuurlijke beplanting speelt hetzelfde probleem. Hier is op een vergelijkbare manier een inschatting gemaakt van de hoeveelheden. Het gedeelte dat niet gespecificeerd is wordt naar ratio opgeteld bij de overige categorieën. Beheergroep
Oppervlakte (m2)
Extrapolatie (m2)
+3,6% obv inventarisatie
Eigen dienst (Niet gespecificeerd)
1.541
⬎
Bodembedekkers
2.931
3.285
3.403
Heesters
7.551
8.463
8.768
Rozen
13
15
15
Vaste planten
2.264
2.538
2.629
Uitbesteed (Niet gespecificeerd)
18.686
⬎
Bodembedekkers
13.802
17.908
18.552
Heesters
43.746
56.758
58.801
Rozen
864
1.121
1.161
Vaste planten
4.408
5.719
5.925
Buitengebied (Niet gespecificeerd)
2.309
⬎
Bodembedekkers
43
55
57
Heesters
8.434
10.706
11.091
Vaste planten
93
118
122
Tabel 7.5: Totale oppervlaktes cultuurlijke beplanting
7.2 Cyclisch onderhoud Onder cyclisch onderhoud valt al het onderhoud dat jaarlijks uitgevoerd wordt. De onderstaande tabel toont een inschatting van de kosten op basis van geïndexeerde eenheidsprijzen
45 Groenbeheer Gemeente Oisterwijk
22-05-2023
7.2.1 Eigen dienst Deze tabel toont een raming van de kosten voor cyclisch onderhoud voor de eigen buitendienst. Kenget Bewerki Eenhei al Beheer Maatregele ngsperc Frequentie Een dsprijs opbou Hoeveelh type n entage per jaar heid 2023 w eid Kosten Inboeten 1% 1 m2 € 6.32 € 0,06 32.649 € 2.034,90 Bos Uitmaaien 50% 1 m2 € 0,26 € 0,13 32.649 € 4.196,92 plantsoe Snoeien n randen* 50% 1 m1 € 1,68 € 0,84 6.903 € 5.808,20 Bos plantsoe € n Subtotaal 32.649 12.040,02 € Bodem Inboeten 2% 1 m2 26,49 € 0,53 3.403 € 1.802,83 bedekke Snoeien 100% 1 m2 € 0,65 € 0,65 3.403 € 2.227,03 rs Schoffelen 100% 4 m2 € 0,01 € 0,05 3.403 € 176,89 Bodem bedekke rs Subtotaal 3.403 € 4.206,75 € Inboeten 2% 1 m2 34,28 € 0,69 13.267 € 9.095,58 € Hagen Snoeien 100% 2 m2 € 1,02 € 2,05 13.267 27.156,94 € Schoffelen 100% 6 m2 € 0,29 € 1.73 13.267 22.885,06 € Hagen Subtotaal 13.267 59.137,57 € Inboeten 2% 1 m2 21,81 € 0,44 8.768 € 3.825,27 Heesters Snoeien 100% 1 m2 € 0,73 € 0,73 8.768 € 6.420,99 Schoffelen 100% 4 m2 € 0,01 € 0,05 8.768 € 455,75 € Heesters Subtotaal 8.768 10.702,02 € Inboeten 2% 1 m2 26,49 € 0,53 15 € 8,11 Struik rozen Snoeien 100% 1 m2 € 2,06 € 2,06 15 € 31,47 Schoffelen 100% 4 m2 € 0,01 € 0,05 15 € 0,80 Struik rozen Subtotaal 15 € 40,38 € Inboeten 2% 1 m2 25,32 € 0,51 2.629 € 1.331,48 Vaste Schoffelen 100% 6 m2 € 0,01 € 0,08 2.629 € 250,01 planten € € € Afmaaien 100% 1 m2 12,85 12,85 2.629
33.798,64 Vaste € planten Subtotaal 2.629 35.335,13 BVC 100% 0,33 st € 5,75 € 1,92 4.541 € 8.703,58 Bomen Begeleiding € € ssnoei 100% 0,33 st 20,70 € 6,90 4.541 31.332,90 46 Groenbeheer Gemeente Oisterwijk
22-05-2023
Onderhoud ssnoei Inboeten bomen Verwijdere n opschot Bestrijding ziekten en plagen Watergeve n bomen. Bomen Gazon Gazon Extensie f gras Extensie f gras
100%
0,33
st
2%
1
st
€ 14,38 € 4,79 € 102,84 € 2,06
100%
0,50
st
€ 6,43
€ 3,21
4.541
5%
1
st
€ 40,25
€ 4,03
4.541
100%
1
st
€ 1,54
€ 1,54
39630
100% 100% 5%
26 6 1
m2 m2 m2
€ 0,02 € 0,01 € 0,34
€ 0,60 € 0,08 € 0,00
100%
2
m2
€ 0,02
100% 5%
2 1
m2 m2
€ 0,02 € 0,68
4.541
€ 21.758,96 € 9.339,71 € 14.593,30
4.541
€ 18.277,53 € 61.131,81 € 165.137,79
€ 0,00
0 0 0 0 0
€ 0,00 € 0,00 € 0,00 € 0,00 € 0,00
€ 0,00 € 0,00
0 0
€ 0,00 € 0,00
Subtotaal Maaien Bijmaaien Inzaaien Subtotaal Maaien Afvoeren maaisel Inzaaien
4.541
Subtotaal
0
€ 0,00 € Totaal 286.599,65 * Voor snoeien randen is de totale omtrek als inschatting gebruikt. Daarom is 50% als bewerkingspercentage ingevuld Tabel 7.6 Inschatting kosten cyclisch onderhoud eigen buitendienst
47 Groenbeheer Gemeente Oisterwijk
22-05-2023
7.2.2 Woon- en werkgebieden (Uitbesteed) Een gedeelte van het cyclisch onderhoud wordt uitgevoerd op basis van een onderhoudscontract. De onderstaande tabel toont een raming van de kosten op basis van geïndexeerde eenheidsprijzen.