Bijlage 2 - Begroting 2027 VRMWB

Begroting 2027 Veiligheidsregio Midden- en West-Brabant

Inhoudsopgave Samenvatting.............................................................................................................................. 3 Leeswijzer ................................................................................................................................... 8 1.

Programmabegroting Veiligheid ......................................................................................... 9 1.1

Algemeen ...................................................................................................................... 9

1.2

Stimuleren van een redzame samenleving .................................................................... 12

1.3

Bijdragen aan een veilige leefomgeving ........................................................................ 15

1.4

Hulpvaardige en slagvaardige inzet .............................................................................. 19

1.5

Wendbare en duurzame organisatie............................................................................. 26

2.

3.

Paragrafen ..................................................................................................................... 31 2.1

Bedrijfsvoering ............................................................................................................ 31

2.2

Financiering ................................................................................................................. 34

2.3

Weerstandsvermogen en risicobeheersing ................................................................... 36

2.4

Onderhoud kapitaalgoederen ...................................................................................... 41

2.5

Verbonden partijen ..................................................................................................... 42

Financiële begroting.......................................................................................................... 47 3.1

Kaders totstandkoming begroting ................................................................................ 47

3.2

Financiële positie ......................................................................................................... 54

3.3

Overzicht lasten en baten ............................................................................................ 60

3.4

Incidentele en structurele lasten en baten.................................................................... 61

3.5

Overzicht op taakvelden .............................................................................................. 66

3.6

Begroting op kostencategorie ...................................................................................... 68

Bijlagen ..................................................................................................................................... 69 Bijlage 1

Begroting 2027

Lijst van veelgebruikte afkortingen ....................................................................... 69

2

Samenvatting Bij elke crisis staan wij paraat. Of het nu gaat om het bestrijden van branden, wateroverlast of grootschalige rampen, of het herkennen en voorkomen van mogelijke dreigingen: met daadkracht werken we samen aan de veiligheid van Midden- en West-Brabant. Vakbekwaam en verbonden, en altijd gericht op de uitdagingen van vandaag en morgen. Met inwoners, gemeenten en hulpdiensten zetten we alles op alles om onze regio veilig en weerbaar te maken. Wij zijn hulpverleners, verbinders en aanpakkers. Samen staan we voor veiligheid. Met deze begroting laten we zien wat we in 2027 doen om onze regio veiliger te maken.

Welke middelen zetten we in? Hieronder is per beleidspijler het saldo van lasten en baten zichtbaar, exclusief de mutaties in de reserves. Het saldo van toevoegingen (€ 384k) en onttrekkingen (€ 1.807k) aan de reserves bedraagt € -1.423k. Totaal (bedragen x 1000) Stimuleren van een redzame samenleving

€

Bijdragen aan een veilige leefomgeving

€ 10.745

Hulpvaardige en slagvaardige inzet

€ 75.163

Wendbare en duurzame organisatie

€ 16.670

Algemene dekkingsmiddelen

€ -101.699

Totaal

€

544

1.423

Ons reguliere werk Het uitvoeren van onze reguliere taken vormt de basis van onze organisatie waarvoor we het overgrote deel van onze capaciteit en middelen inzetten. Dat gaat natuurlijk om incidentbestrijding en crisisbeheersing, maar ook om het voorkomen van onveilige situaties. We staan 24/7 klaar om hulp te bieden bij situaties zoals gebouw- en natuurbranden, verkeersongelukken, liftopsluitingen, reanimaties, het redden van dieren, tot en met het beheersen van omvangrijke crises zoals een pandemie of langdurige uitval van onze stroomvoorziening. Veiligheidsrisico’s voorkomen we met een risicogerichte benadering: we signaleren veiligheidsrisico’s in de fysieke omgeving voordat die zich voordoen en adviseren betrokkenen over manieren om die risico’s te verkleinen. Daarbij wordt gebruik gemaakt van kaders in de bestaande regelgeving, maar ook van andere werkwijzen, zoals gedragsverandering, bewustwording en kennisdeling. Ons werk doen we met verschillende disciplines onder één dak.

Tot de verbeelding sprekend is de inzet van onze brandweermensen, maar denk ook aan het aannemen van 112-meldingen en deze omzetten naar een plan, het signaleren (monitoring) van potentiële risico’s, het opleiden en oefenen van onze mensen, het onderhoud aan ons materieel, onze taken voor bevolkingszorg, risico- en crisiscommunicatie, het toezicht op risicovolle bedrijven, het begeleiden van evenementen, het adviseren bij plannen voor ruimtelijke ordening, en alles wat we doen voor een efficiënte bedrijfsvoering. Bekijk Ons verhaal - Samen staan we voor veiligheid

Begroting 2027

3

Welke ontwikkelingen zien we? We leven in ongekende tijden. Mondiale ontwikkelingen die al enige tijd onze bijzondere aandacht hebben, lijken zich te voltrekken in een steeds hoger tempo. In de media zien we veelvuldig signalen die erop wijzen dat de Verenigde Staten als belangrijkste bondgenoot geen vanzelfsprekendheid meer is, terwijl dreiging uit Rusland onverminderd vraagt om eenheid van ons bondgenootschap. Ook klimaatverandering heeft steeds meer impact op de veiligheid om ons heen. Toepassingen van kunstmatige intelligentie vormen steeds meer kansen én uitdagingen in de dagelijkse praktijk. We zien ook dat het vertrouwen in de overheid steeds meer onder druk staat. Mensen zijn onzeker over de toekomst en vinden dat de overheid tekortschiet in het bieden van zekerheid. Wat is er nodig om vertrouwen van inwoners terug te winnen en te versterken? En hoe kunnen wij daaraan bijdragen? De maatschappelijke continuïteit die we decennialang vanzelfsprekend vonden, is kwetsbaar geworden. Wij hebben een belangrijke rol als regionale uitvoeringsorganisatie om bij te dragen aan de continuïteit van vitale overheidstaken. Steeds meer partners weten ons te vinden met vragen over bedrijfscontinuïteit. Collega’s van Defensie laten ons weten dat zij taken zullen loslaten, als er militaire inzet gevraagd wordt.

Denk aan hun ondersteuning bij het bestrijden van grote natuurbranden of bij incidenten met chemische, biologische, radiologische en nucleaire (CBRN) stoffen. Militaire verdediging van ons continent, waar dan ook, brengt op zichzelf weer nieuwe opgaven met zich mee, bijvoorbeeld door een verhoogde druk op ons zorgsysteem. Het zijn scenario’s die we kortgeleden nog voor ondenkbaar hielden maar die we nu concreet op vizier hebben. Dat maakt dat we moeten schaken op veel borden tegelijkertijd. En dat vraagt veel van onze organisatie. Hebben we een adequaat antwoord op de onzekerheden en uitdagingen van deze tijd? Bereiden we ons met voldoende gevoel voor urgentie voor op de meest prioritaire risico’s, over de volle breedte van de veiligheidsketen? Vanuit dat perspectief hebben we deze begroting geschreven. We zien (de effecten van) uitval van vitale infrastructuur, maatschappelijke onrust en extreem weer op dit moment als onze meest prioritaire risico’s. Al ruim twee jaar vormt het vergroten van weerbaarheid tegen dit soort risico’s een focus van onze activiteiten. In nauwe samenwerking met onze gemeenten werken we aan weerbare inwoners en bedrijven en doen we eerste ervaringen op met noodsteunpunten. Onze aandacht voor bedrijfscontinuïteit reikt verder dan onze eigen organisatie; we delen kennis en ervaringen met partners in onze regio.

Is onze Brandweerzorg, Geneeskundige hulp en Crisisbeheersing/rampenbestrijding in de toekomst voldoende adequaat bemenst en innovatief genoeg om nieuwe taken uit te voeren als het moment daar is. We hebben een overtuiging dat we onze rol en positie als hulpverlener, verbinder en regisseur van veiligheid in een turbulente wereld nog verder kunnen versterken. Dat zien we als een nadrukkelijk accent (focus) in onze activiteiten in de komende tijd. In 2023 begon een beleidsperiode van vier jaar. Vanwege actuele uitdagingen en urgente veiligheidsrisico’s heeft het Algemeen Bestuur besloten om deze periode te verlengen met twee jaar tot 2029. Bij het schrijven van deze begroting bevinden we ons dus in het midden van de verlengde beleidsperiode. Tegen die achtergrond hebben we de voortgang van onze ambities beoordeeld en in een aantal gevallen de keuze gemaakt om activiteiten te temporiseren en resultaten aan te passen, zodat we op actuele onderwerpen kunnen versnellen. In veel gevallen is versnelling nodig op onderwerpen die niet in ons beleidsplan staan, zoals weerbaarheid, noodsteunpunten, en bedrijfscontinuïteit.

Begroting 2027

4

Wat gaan we dit jaar doen? De begroting 2027 omvat de resultaten die in gezamenlijkheid een antwoord vormen op actuele en toekomstige uitdagingen. Stimuleren van een redzame samenleving Weerbaarheid wordt een steeds groter onderdeel van onze activiteiten. We richten noodsteun- en coördinatiepunten in. We nemen burgerhulpverlening op in onze planvorming en ons vakbekwaamheidsprogramma. Met GGD-GHOR gaan we na wat er nodig is voor verminderd zelfredzame mensen. De focus van onze Denk Vooruit-campagne verschuift van bewustwording naar het maken van een noodplan en het versterken van samenredzaamheid. We richten onze aandacht bij het toezicht op Seveso-bedrijven op de veiligheid van industriële processen bij langdurige stroomuitval. We ontwikkelen een duurzaam toekomstperspectief voor de Risk Factory met een evaluatie en een bestuurlijk besluit. Met landelijke en regionale campagnes en voorlichting verbeteren we de brandveiligheid in de woonomgeving. Bijdragen aan een veilige leefomgeving Om gemeenten en initiatiefnemers meer risicogericht te adviseren over risicobeheersing vergroten we kennis en advieskracht op ontwikkelingen zoals klimaatadaptatie, verdicht wonen, verduurzaming en energietransitie. We versterken onze netwerkpositie door verbindingen te leggen met nieuwe partners.

We richten ons Dienstenpalet Risicobeheersing verder in om evenwichtig en effectief de veiligheid van de fysieke leefomgeving te vergroten op focusrisico’s. We maken daarbij gebruik van nieuw ontwikkelde instrumenten voor dataverzameling, risicoduiding, en het bepalen van passende interventies. We versterken samenhang tussen risicobeheersing en incidentbestrijding door gezamenlijk operationele informatie te bepalen voor het voorkomen en bestrijden van de focusrisico’s. In onze externe communicatie richten we ons op bewustwording en gedeelde verantwoordelijkheden tussen overheden en de samenleving. Ons Veiligheidsinformatie knooppunt (VIK) levert actuele risico- en dreigingsbeelden en is verbonden met VIK’s van andere veiligheidsregio’s en het landelijke Knooppunt Coördinatie Regio’s-Rijk (KCR2). Hiermee wisselen we informatie, aanpak en beelden uit en anticiperen we op dreigingen en risico's. De wekelijkse multi-briefing voor crisisfunctionarissen ontwikkelen we door op basis van de uitkomsten van een evaluatie. We ontwikkelen een dynamisch risicoproces, dat zorgt voor meer samenhang tussen onze aanpak van risico’s op strategisch, tactisch en operationeel niveau over de volle breedte van de veiligheidsketen. Hierdoor kunnen we proactief en integraal inspelen op nieuwe risico’s.

Samen met onze partners starten we met het opstellen van een Regionaal Risicoprofiel (RRP) volgens een nieuwe landelijke methodiek. We versterken onze rol en positie als verbinder en regisseur van veiligheid in de regio en richten ons daarbij op de effecten van uitval van vitale infrastructuur, maatschappelijke onrust en extreem weer. Met bestaande en nieuwe (veiligheids)partners maken we heldere samenwerkingsafspraken en zorgen we voor effectieve informatie-uitwisseling. Voor natuurbrandbeheersing werken we met de netwerkpartners in de twaalf gebiedscommissies van onze regio aan de ontwikkeling van natuurbrandbeheersplannen en uitvoeringsplannen om natuurbranden te voorkomen.

Begroting 2027

5

Hulpvaardige en slagvaardige inzet Om onze brandweerzorg meer toekomstbestendig te maken voeren we een assessment uit van alle brandweerposten. Dat geeft een eerste beeld van waar kansen liggen, waar kwetsbaarheden bestaan en waar interventies nodig zijn. Eind 2027 gaan we hierover in gesprek met ons Algemeen Bestuur. We starten met de ontwikkeling van nieuwe brandweerzorgconcepten en flexibele paraatheidsoplossingen. Waar mogelijk voeren we experimenten hiermee uit. We voeren een haalbaarheidsonderzoek uit naar de toekomstbestendigheid van ons eigen regionale oefencentrum Safety Village en de mogelijkheden voor samenwerking met onze buurregio's. Hieruit volgt een business case die we ter besluitvorming voorleggen aan ons Algemeen Bestuur. We voeren innovatieve experimenten uit. Die gaan over toepassingen van robotica, drones, en kunstmatige intelligentie, maar ook over het slimmer en efficiënter organiseren van onze inzet. We ontwikkelen nieuwe vormen van vrijwilligheid die passen bij de uitdagingen van deze tijd, zoals vrijwilligers met een rol voor een weerbare samenleving. Voor de verdere versterking van crisisbeheersing bouwen aan een professioneel en toekomstbestendig crisisstelsel dat bestuur, partners en samenleving in staat stelt tijdig en effectief te handelen bij dreiging en ontwrichting.

We ontwikkelen ons verder als regisseur en samenwerkingspartner in het regionale crisisstelsel. In aansluiting op de landelijke crisisplannen ontwikkelen we (boven)regionale plannen voor de meest prioritaire risico’s. We actualiseren onze multidisciplinaire planvorming op basis van de nationale plannen. Met behoud van onze autonomie versterken we de kracht van het landelijke collectief. We stellen scenariokaarten op voor Sevesobedrijven en voeren CoPI-, ROT-oefeningen en één systeemoefening uit. In landelijk verband versterken we Grootschalig en Specialistisch Brandweer Optreden (GBO-SO) om grote incidenten gezamenlijk effectief te kunnen bestrijden. Voor de meldkamer bereiden we vervanging van C2000 en het Geïntegreerd Meldkamer Systeem (GMS) voor. We geven beeldregie in de meldkamer vorm. We bepalen welke extra taken er voor ons zijn als de capaciteit van Defensie onder druk komt te staan door militaire inzet. Wendbare en duurzame organisatie Voor bedrijfscontinuïteit vertalen we bovenregionale afspraken op basis van een landelijke weerbaarheidsanalyse naar onze eigen regio. Daaruit volgen aanvullende maatregelen, benodigde capaciteit en financiële middelen om de continuïteit van onze vitale processen te waarborgen. We starten vanaf 2027 met het gebruik van de biologische brandstof HVO100 om CO2 te reduceren.

We onderzoeken welk effect het gebruik van deze brandstof heeft op onze totale CO2-voetafdruk en welke kosten dat met zich meebrengt. We voeren een strategische agenda Informatievoorziening uit, onder meer met pilots om kansen te benutten van kunstmatige intelligentie (AI), ten behoeve van het vergroten van onze digitale fitheid en de verdere borging van informatieveiligheid. We bouwen aan onze organisatie met aandacht voor meer intensieve samenwerking tussen teams en met partners.

Begroting 2027 De Begroting 2027 en de meerjarenraming zijn sluitend, maar niet structureel in evenwicht voor de jaren 2027 en 2028. Dit wordt veroorzaakt doordat we conform bestuursbesluit AB2024.12.12/4.6 de structurele kosten van Post Moerdijk Haven twee jaar dekken met een daarvoor gevormde reserve. Zie voor meer toelichting paragraaf 3.4.

Begroting 2027

6

De gemeentelijke bijdrage, intekentaken FLO en kazernes zijn conform de Kaderbrief 2027 aangepast en daarnaast is het investeringsplan geactualiseerd. Gelet op de financiële gevolgen van kortingen op het gemeentefonds en de Brede Doeluitkering Rampenbestrijding (BDuR) heeft het Algemeen Bestuur een besluit genomen over het toepassen van een tweetal financiële principes: 1. ‘Nieuw voor oud’: door slimmer te investeren, capaciteit efficiënter in te zetten en middelen of taken anders te organiseren, kunnen we op termijn besparingen realiseren. 2. ‘Nieuwe taken, nieuwe knaken’: nieuwe taken of wet- en stelselwijzigingen financieren we met nieuwe middelen. Nieuwe taken worden altijd ter besluitvorming voorgelegd aan het bestuur.

Gemeentelijke bijdrage Voor de beleidsmatige ontwikkelingen die genoemd zijn in de Kaderbrief 2027 is financiële dekking gevonden of is er landelijke financiering (gevraagd). Deze hebben geen gevolgen voor de gemeentelijke bijdrage in begrotingsjaar 2027. De consequenties voor de gemeenten in de gemeentelijke bijdrage zijn mutaties ten gevolge van het geactualiseerde investeringsplan. Zoals aangegeven zijn intekentaken bij de Kaderbrief al geactualiseerd. Zie voor meer toelichting voor de gemeentelijke bijdrage paragraaf 3.1.

Begroting 2027

7

Leeswijzer De begroting is opgebouwd uit het programma Veiligheid, de verplichte paragrafen en de financiële begroting met bijlagen. Hoofdstuk 1 Programma Veiligheid Dit hoofdstuk beschrijft onze missie, visie en de vertaling daarvan naar de pijlers en ons fundament. Elke pijler begint met een korte inleiding en beschrijft de beoogde resultaten voor 2027. Hoofdstuk 2 Verplichte paragrafen Dit hoofdstuk bevat de verantwoording van de beheersmatige aspecten, conform het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV). Hoofdstuk 3 Financiële begroting Dit hoofdstuk beschrijft de financiële uitgangspunten voor de begroting, de ontwikkelingen op het gebied van de loon- en prijsontwikkeling (LPO) en de Rijksbijdrage. Een overzicht van lasten en baten en een meerjarenperspectief van de bijdragen per gemeente worden gepresenteerd. Bijlagen In de bijlagen staat een lijst van veelgebruikte afkortingen.

Begroting 2027

8

1.

Programmabegroting Veiligheid

1.1

Algemeen

Wie zijn we en wat doen we? Bij elke crisis staan wij paraat. Of het nu gaat om het bestrijden van branden, wateroverlast of grootschalige rampen, of het herkennen en voorkomen van mogelijke dreigingen: met daadkracht werken we samen aan de veiligheid van Midden- en West-Brabant. Vakbekwaam en verbonden, en altijd gericht op de uitdagingen van vandaag en morgen. Met inwoners, gemeenten en hulpdiensten zetten we alles op alles om onze regio veilig en weerbaar te maken. Wij zijn hulpverleners, verbinders en aanpakkers. Samen staan we voor veiligheid. Onze ambitie vertaald naar beleid We zijn een parate veiligheidsregio, klaar voor actuele uitdagingen. We richten ons op fysieke veiligheid en maatschappelijke vraagstukken met (fysieke) veiligheidseffecten. Onze rol varieert. Deze kan repressief en hulpverlenend zijn, maar ook coördinerend, regisserend en ondersteunend aan samenwerkingspartners, onze gemeenten, het Rijk en het Veiligheidsberaad. Om onze ambitie te realiseren zetten we in op drie beleidspijlers: • •

•

Redzame samenleving: De meeste mensen zijn prima in staat om zelf te handelen bij incidenten en crisissituaties. We stimuleren veilig gedrag en zelfredzaamheid van inwoners. Veilige leefomgeving: Risico’s zijn er altijd. Wij adviseren vanuit onze professionele expertise, robuuste informatiepositie en omgevingssensitiviteit hoe we risico’s beter kunnen beheersen. We richten ons daarbij op fysieke veiligheid(effecten). Hulpvaardige en slagvaardige inzet: Inwoners verdienen de beste veiligheidszorg. We staan 24/7 paraat en bieden daadkrachtige hulp bij incidenten, rampen en crises.

Daarnaast vormt Wendbare en duurzame organisatie een fundament onder al onze activiteiten. We willen het beste uit onszelf halen • •

Ons werk is mensenwerk, onze mensen zijn een belangrijk fundament onder onze resultaten. Zij zijn vitaal, professioneel en zetten zich met passie in voor een veilige regio. De uitdagingen waar we de komende jaren mee te maken krijgen zijn te complex om alleen op te pakken. We zijn een betrokken en betrouwbare partner in het netwerk van veiligheid en gezondheid.

Ons beleidsplan als kompas De samenleving en onze omgeving veranderen in een hoog tempo. De maatschappelijke trends, landelijke en internationale ontwikkelingen en de ontwikkelingen genoemd in ons beleidsplan en ons regionaal risicoprofiel bepalen de weg die we als organisatie opgaan en de risico’s waarop we ons voorbereiden. We houden rekening met ontwikkelingen en trends zoals veilig verduurzamen, de informatiegedreven samenleving, het gegeven dat de machtsverhoudingen veranderen en minder voorspelbaar zijn en de zogenaamde ‘zwarte zwaan’ (onbekende zeldzame situaties met grote impact, die achteraf te voorspellen waren).

Begroting 2027

9

Het Regionaal Risicoprofiel 2023-2027 beschrijft de verschillende risico's die in de regio aanwezig zijn. De risico’s met een combinatie van grote impact, hoge waarschijnlijkheid én veel (cascade) effecten, noemen wij onze prioritaire risico’s en vormen een belangrijk uitgangspunt voor deze beleidsperiode. De prioritaire risico's in onze regio zijn: 1. 2. 3. 4. 5.

Uitbraak van infectieziekten mens (Digitale) verstoring van vitale infrastructuur Extreem weer Effecten van maatschappelijke onrust Natuurbranden

Wat er speelt We leven in ongekende tijden. Mondiale ontwikkelingen die al enige tijd onze bijzondere aandacht hebben, lijken zich te voltrekken in een steeds hoger tempo. In de media zien we veelvuldig signalen die erop wijzen dat de Verenigde Staten als belangrijkste bondgenoot geen vanzelfsprekendheid meer is, terwijl dreiging uit Rusland onverminderd vraagt om eenheid van ons bondgenootschap. Ook klimaatverandering heeft steeds meer impact op de veiligheid om ons heen. Toepassingen van kunstmatige intelligentie vormen steeds meer kansen én uitdagingen in de dagelijkse praktijk. We zien ook dat het vertrouwen in de overheid steeds meer onder druk staat. Mensen zijn onzeker over de toekomst en vinden dat de overheid tekortschiet in het bieden van zekerheid. Historisch is er veel vertrouwen in het sterke merk ‘Brandweer’ maar tijdens de jaarwisseling lijken sommige inwoners zich ook lijnrecht tegen onze collega’s te keren. Wat is er nodig om vertrouwen van inwoners terug te winnen en te versterken? En hoe kunnen wij daaraan bijdragen? De maatschappelijke continuïteit die we decennialang vanzelfsprekend vonden, is kwetsbaar geworden. Wij hebben een belangrijke rol als regionale uitvoeringsorganisatie om bij te dragen aan de continuïteit van vitale overheidstaken. Steeds meer partners weten ons te vinden met vragen over bedrijfscontinuïteit.

Collega’s van Defensie laten ons weten dat zij taken zullen loslaten, als er militaire inzet gevraagd wordt. Denk aan hun ondersteuning bij het bestrijden van grote natuurbranden of bij incidenten met chemische, biologische, radiologische en nucleaire (CBRN) stoffen. Militaire verdediging van ons continent, waar dan ook, brengt op zichzelf weer nieuwe opgaven met zich mee, bijvoorbeeld door een verhoogde druk op ons zorgsysteem. Het zijn scenario’s die we kortgeleden nog voor ondenkbaar hielden maar die we nu concreet op vizier hebben. Dat maakt dat we moeten schaken op veel borden tegelijkertijd. En dat vraagt veel van onze organisatie. Hebben we een adequaat antwoord op de onzekerheden en uitdagingen van deze tijd? Bereiden we ons met voldoende gevoel voor urgentie voor op de meest prioritaire risico’s, over de volle breedte van de veiligheidsketen? Vanuit dat perspectief hebben we deze begroting geschreven. We zien (de effecten van) uitval vitale infrastructuur, maatschappelijke onrust en extreem weer op dit moment als onze meest prioritaire risico’s. Al ruim twee jaar vormt het vergroten van weerbaarheid tegen dit soort risico’s een focus van onze activiteiten. In nauwe samenwerking met onze gemeenten werken we aan weerbare inwoners en bedrijven en doen we eerste ervaringen op met noodsteunpunten.

Onze aandacht voor bedrijfscontinuïteit reikt verder dan onze eigen organisatie; we delen kennis en ervaringen met partners in onze regio. Is onze Brandweerzorg in de toekomst voldoende adequaat bemenst en innovatief genoeg om nieuwe taken uit te voeren als het moment daar is? We hebben een overtuiging dat we onze rol en positie als hulpverlener, verbinder en regisseur van veiligheid in Begroting 2027

10

een turbulente wereld nog verder kunnen versterken. Dat zien we als een nadrukkelijk accent (focus) in onze activiteiten in de komende tijd. In 2023 begon een beleidsperiode van vier jaar. Vanwege actuele uitdagingen en urgente veiligheidsrisico’s heeft het Algemeen Bestuur besloten om deze periode te verlengen met twee jaar tot 2029. Bij het schrijven van deze begroting bevinden we ons dus in het midden van de verlengde beleidsperiode. Tegen die achtergrond hebben we de voortgang van onze ambities beoordeeld en in een aantal gevallen de keuze gemaakt om activiteiten te temporiseren en resultaten aan te passen, zodat we op actuele onderwerpen kunnen versnellen. In veel gevallen is versnelling nodig op onderwerpen die niet in ons beleidsplan staan, zoals weerbaarheid, noodsteunpunten, en bedrijfscontinuïteit.

Opbouw begroting Onze beleidspijlers vormen een herkenbare lijn in onze beleidsdocumenten. Hiermee vergroten we het inzicht in de voortgang van onze activiteiten die bijdragen aan het bereiken van onze doelen. Hierna beschrijven we de ambities voor iedere pijler aan de hand van de volgende vragen: • • • •

Welke ontwikkelingen zien we? Wat gaan we dit jaar doen? Wat we blijven doen (ons reguliere werk) Welke middelen zetten we in?

Programmabegroting De begroting kent één programma (programma Veiligheid), onderverdeeld in de drie pijlers. Daarnaast is het voor de categorieën Overhead, Algemene Dekkingsmiddelen en Reserves verplicht deze apart inzichtelijk te maken. In het onderstaand overzicht is de begroting op programmaniveau voor 2027 inclusief het meerjarenperspectief voor de jaren 2028 tot en met 2030 opgenomen. Programmabegroting VRMWB (bedragen x € 1.000 Veiligheid

Begroting 2027 Meerjarenraming Meerjarenraming Meerjarenraming 2028 2029 2030 €

86.452 €

88.914 €

89.570 €

92.150

Stimuleren redzaamheid in de samenleving

€

544 €

540 €

547 €

555

Bijdragen aan een veilige leefomgeving Hulpvaardige en slagvaardige inzet

€ €

10.745 € 75.163 €

10.949 € 77.425 €

11.020 € 78.003 €

11.166 80.430

Algemene dekkingsmiddelen € Overhead: Wendbare en duurzame organisatie € Vennootschapsbelasting €

-101.699 € 16.670 € - €

-105.574 € 17.837 € - €

-109.135 € 19.408 € - €

-112.634 20.934 -

Saldo van baten en lasten

€

1.423 €

1.177 €

-157 €

450

Mutaties reserves

€

-1.423 €

-1.177 €

157 €

-450

Resultaat

€

-0 €

0 €

0 €

-0

Begroting 2027

11

1.2

Stimuleren van een redzame samenleving

Een samenleving draait op de mensen die er wonen, werken, recreëren, ondernemen en studeren. Iedereen levert op zijn eigen manier en op zijn eigen moment een bijdrage. Uit onderzoek blijkt dat de redzaamheid van mensen is afgenomen en dat zij vaker een beroep doen op hulpverleners. Tegelijkertijd zien we dat mensen ook veel veerkracht hebben, zoals duidelijk werd tijdens de coronacrisis. De komende jaren is het daarom belangrijk om inwoners te ondersteunen waar dat nodig is, en hun veerkracht te benutten waar dat kan. Onze taak is om inwoners bewust te maken van veiligheidsrisico’s en hen handelingsperspectief te bieden vóór, tijdens en na incidenten en crises. Om onze interventies effectief te laten zijn, moeten we begrijpen wat er speelt in de samenleving. Daarom zoeken we in een vroeg stadium de samenwerking met partners in ons netwerk, vergroten we de redzaamheid van inwoners en bundelen we onze kennis en expertise. We helpen onze doelgroepen steeds meer op maat richting het gewenste gedrag. Dat begint bij het onderzoeken wie zij zijn, wat hen motiveert en waarom zij bepaald gedrag wel of niet laten zien. We werken daarbij niet langer boodschap‑gedreven, maar gedragsgedreven: door te starten bij de doelgroep, hun gedrag te begrijpen en communicatie te baseren op daadwerkelijke gedragsbepalers. Dan kunnen we interventies doen die echt effect hebben.

Met die inzichten kiezen we vervolgens de aanpak die het beste aansluit, bijvoorbeeld een gerichte campagne, een aangepaste werkwijze van hulpverleners of het gesprek aangaan met inwoners.

Welke ontwikkelingen zien we? Weerbaarheid is een gezamenlijke verantwoordelijkheid. We bouwen samen met onze gemeenten en partners aan een veerkrachtige samenleving die voorbereid is op toekomstige risico’s van uitval vitale infrastructuur, maatschappelijke onrust en extreem weer. Het ministerie van Justitie en Veiligheid biedt voor het versterken van weerbaarheid vanaf 2027 landelijk een structurele financiering van € 35 miljoen voor noodsteunpunten en burgerhulpverlening.

Wat gaan we dit jaar doen? Weerbaarheid maakt een steeds groter deel uit van onze reguliere activiteiten. •

•

•

•

Noodsteunpunten en coördinatiepunten. Noodsteunpunten en coördinatiepunten worden in onze regio ingericht volgens een landelijk plan dat in 2026 wordt gemaakt en de uitkomsten van onze pilots. Voor noodsteunpunten hebben we een ondersteunende en coördinerende rol in de implementatie. Burgerhulpverlening: is onderdeel van onze hulpverleningsorganisatie. We nemen een uitgewerkte procesbeschrijving van Burgerhulpverlening op in ons opleidings- en trainingsprogramma en onze planvorming. Gemeenten hebben op basis van de VNG-opdracht (‘41-puntenlijst’) inzicht in het maatschappelijk netwerk dat inzetbaar is voor burgerhulpverlening. Verminderd zelfredzame mensen: Vanuit onze platformfunctie gaan we samen met de GGDGHOR en gemeenten na wat er nodig is voor deze doelgroep en waar de verantwoordelijkheden liggen. Gedragsonderzoek en risicocommunicatie: Onze Denk Vooruit‑campagnes richtten zich tot nu toe vooral op het aanschaffen van een noodpakket. In 2026 is het aantal inwoners met een (gedeeltelijk) noodpakket aanzienlijk toegenomen. In 2027 verschuiven we de focus naar het

Begroting 2027

12

•

maken van een noodplan en het versterken van samenredzaamheid. Dit doen we samen met onze landelijke en regionale partners en met gemeenten. Bij het opzetten van campagnes benutten we gedragsinzichten uit eigen en landelijke onderzoeken, zodat we onze interventies nog effectiever kunnen inzetten. Tijdens campagneperiodes bieden we gemeenten praktische materialen aan, zoals gesprekstools, checklists, promotiematerialen, draaiboeken voor bijeenkomsten en campagne‑uitingen voor online en offline gebruik. Bewustwording bij bedrijven: Onze aandacht bij het toezicht op Seveso-bedrijven gaat uit naar de veiligheid van industriële processen bij langdurige stroomuitval.

Risk Factory De Risk Factory is ons belevingscentrum op het gebied van veiligheid en gezondheid. Inwoners leren hier risico's herkennen, voorkomen en krijgen een concreet handelingsperspectief geboden voor het geval een risico zich onverhoopt alsnog voordoet. Vanuit een multidisciplinaire samenwerking met publieke en private partners en met meer dan 15 verschillende scenario's versterken wij de weerbaarheid van de samenleving. In april 2027 eindigt de eerste bestuurlijke periode van de Risk Factory. Daarom wordt de Risk Factory in de tweede helft van 2026 geëvalueerd. Bestuurlijke besluitvorming volgt in het eerste kwartaal van 2027. We onderzoeken de haalbaarheid om de Risk Factory uit te breiden naar een nieuwe doelgroep: leerlingen uit het voortgezet onderwijs. We ontwikkelen een duurzaam toekomstperspectief voor de Risk Factory waarbij we continu inspelen op nieuwe risico's, scenario's en partnerschappen. Implementatie Visie (Brand)veilig Leven Het voorkomen van slachtoffers in de woonomgeving vraagt om blijvende aandacht. Vanuit onze visie werken we informatiegestuurd en risicogericht. We benaderen risicogroepen rond specifieke thema's en met concrete handelingsperspectieven. De inzet is steeds meer gebaseerd op beschikbare data en onderzoek. Op basis hiervan ontwikkelen we nieuwe interventies om gedragsverandering te bewerkstelligen.

Met landelijke en regionale campagnes (waaronder in de nationale brandpreventieweek) en voorlichting verbeteren we de brandveiligheid in de woonomgeving, wat bijdraagt aan de vermindering van het aantal slachtoffers. We zetten ons netwerkgericht in om brandveilig gedrag bij inwoners te stimuleren en breiden ons netwerk uit als nieuwe risico's en/of onderzoeken hier aanleiding toe geven.

Wat we blijven doen (ons reguliere werk) In deze begroting geven we aan wat we in 2027 willen ontwikkelen om een bijdrage te leveren aan het stimuleren van een redzame samenleving. Naast deze ontwikkelingen voeren wij onze reguliere werkzaamheden uit die bijdragen aan deze pijler en waarvoor we een overgroot deel van onze capaciteit en middelen inzetten. Een aantal van deze werkzaamheden gebeurt op basis van aanvraag en samenwerking met gemeenten. Ten behoeve van het stimuleren van de redzame samenleving zijn onze reguliere werkzaamheden onder meer: •

•

Met risicocommunicatie zoals Denk vooruit-campagnes bieden we inwoners en andere partijen handelingsperspectieven. Zij staan tijdens en direct na een incident vaker open voor informatie over risico’s en gevaar. Door op het juiste moment (voor, tijdens of na een incident) passende informatie te bieden, nemen veiligheidsbewustzijn en handelingsbekwaamheid van betrokkenen toe. Voor 2027 is de campagne ‘Veilig Warme Winter’ een voorbeeld van een campagne die ingezet gaat worden. Contacten leggen en onderhouden met netwerkpartners zoals woningcorporaties en ouderenbonden rondom onder andere verminderd zelfredzame groepen, zoals ouderen en zorgbehoevenden;

Begroting 2027

13

• • •

Toezicht, advisering en aandacht voor activiteiten met een verhoogd risico, zoals horeca en bedrijven met gevaarlijke stoffen. Bijdragen aan de landelijke Brandpreventieweken. We bieden schooljeugd uit de groepen 7 en 8 en senioren met onze Risk Factory een belevingscentrum om hen redzamer te maken rondom diverse veiligheids-, gezondheids- en duurzaamheidsthema’s. Wetenschappelijk onderzoek door de Radboud Universiteit heeft laten zien dat we hiermee een meetbaar effect bereiken bij de bezoekers. Realisatie 2025 Aantal campagnes voor bewustzijnsverhoging inwoners

Verwachting/ streefwaarde 2026

Verwachting/ streefwaarde 2027

10

8

8

Denk Vooruit

-

-

3,5 mln

Natuurbrand

-

-

180.000

Leerlingen

5.553

6.000

6.000

Senioren

310

1.500

1.500

Bereik van online campagnes1

Aantal bezoekers Risk Factory

1 Dit is een nieuwe prestatie-indicator. Het bereik drukken we uit in ‘impressies’: dat is het totale aantal keren dat een post,

is weergegeven op een scherm, ongeacht of er interactie (klik, like, reactie) plaatsvond. Het meet de zichtbaarheid en het bereik; als één persoon een bericht driemaal ziet, telt dit als drie impressies.

Welke middelen zetten we in? Weergave van de kosten voor Programma Veiligheid: pijler Stimuleren van de redzame samenleving:

Begroting 2027

14

1.3

Bijdragen aan een veilige leefomgeving

De inrichting van een veilige leefomgeving creëer je niet alleen, maar samen. Inwoners, ondernemers, zorg- en hulpverleners, iedereen draagt zijn steentje bij. De regierol voor een veilige leefomgeving ligt bij de gemeenten. We adviseren en delen onze kennis met gemeenten, bedrijven, inwoners, bezoekers en organisaties bij specifieke doelgroepen, thema’s, projecten, evenementen, objecten en gebieden. We kijken daarbij breder naar de aanwezige risico’s én er is aandacht voor nieuwe risico’s. Vanuit verschillende sporen van beïnvloeding zetten wij onze diensten in met de best passende instrumenten en producten en adviseren wij tijdig en op een eenduidige manier over het beheersen van risico’s (door het nemen van risico-interventies) of zijn we door goede crisisinterventies voorbereid in staat flexibel en adequaat te reageren op (dreigende) incidenten, rampen en crises. We worden daarbij ondersteund door nieuwe technologische (ICT) middelen.

Welke ontwikkelingen zien we? Risicobeheersing vraagt om hoogwaardige kennis, ervaring, een sterk netwerk en goede communicatievaardigheden. Het vakgebied wordt complexer door ontwikkelingen zoals klimaatverandering, energietransitie, verduurzaamde bouwmethoden en veranderingen in de ruimtelijke ordening. Dit vraagt om meer expertise en kennis op het gebied van innovatieve (bouw)producten, technieken en toepassingen. Deze expertise zetten we in voor risicogerichte advisering, kennisdeling en communicatie richting gemeenten en andere partners. Inlichtingen- en veiligheidsdiensten waarschuwen voor toenemende dreiging van cyberaanvallen, sabotage, beïnvloedingscampagnes en desinformatie als gevolg van geopolitieke spanningen en hybride dreigingen. Dit vraagt van ons een andere rol en voorbereiding in de civiel-militaire samenwerking. Het is essentieel dat we inzicht hebben in kwetsbare (vitale) processen en dat we samen met onze partners goed voorbereid zijn op mogelijke verstoringen daarvan.

Wat gaan we dit jaar doen? Kennisintensieve risicobeheersing Ook in een snel veranderende omgeving blijven we dienstverlening van hoge kwaliteit bieden. Gemeenten en partners verwachten dat we over de juiste expertise en actuele kennis beschikken. We vergroten onze kennis en versterken onze advieskracht op ontwikkelingen zoals klimaatadaptatie, verdicht wonen, verduurzaming en energietransitie om gemeenten en initiatiefnemers meer risicogericht te adviseren. Hiervoor werken we onder meer samen met onderzoekers op het gebied van biobased bouwmaterialen, dragen we bij aan de wet- en regelgeving voor een veilige opslag van nieuwe energiebronnen en ontwikkelen we landelijke best practices voor het veilig realiseren van vergroening en bouwwerken. We versterken onze netwerkpositie door verbindingen te leggen met onder meer kennisinstituten, (branche)organisaties, productiebedrijven van bouwmaterialen, testcentra, verenigingen, woningbouwcoöperaties en stichtingen. Dienstenpalet Risicobeheersing De implementatie van het dienstenpalet loopt door in 2027. Samen met gemeenten leggen we op een risicogerichte manier de focus op de veiligheidsrisico’s die ertoe doen, te weten: • •

Brand in de bebouwde omgeving Natuurbrand

Begroting 2027

15

• • •

Incidenten met gevaarlijke stoffen Vervoer gevaarlijke stoffen Incidenten tijdens evenementen

We zetten onze zes sporen van beïnvloeding evenwichtig en effectief in om de veiligheid van de fysieke leefomgeving te vergroten op de focusrisico’s. Hierdoor werken we meer aan de voorkant van het proces en kunnen we veroorzakers en dragers van risico’s gerichter beïnvloeden. We maken daarbij gebruik van nieuw ontwikkelde instrumenten voor dataverzameling, risicoduiding en het bepalen van passende interventies. Voor toekomstbestendige brandweerzorg versterken we de samenwerking tussen risicobeheersing en incidentbestrijding door gezamenlijk vast te stellen welke operationele informatie nodig is voor het voorkomen en bestrijden van de focusrisico’s en deze informatie beschikbaar te maken. Ook duiden we incidentscenario’s en bijbehorende restrisico's voor incidentbestrijding. Om gemeenten goed te adviseren over focusrisico’s investeren we in de kennis en vaardigheden van onze medewerkers. Onze accounthouders veilige leefomgeving (AVL) intensiveren de samenwerking met gemeenten en andere partners om de (brand)veiligheid effectiever te beïnvloeden. In onze externe communicatie richten we ons op bewustwording en gedeelde verantwoordelijkheden tussen overheden en de samenleving. 24/7 informatiepositie We beschikken over een operationeel Veiligheidsinformatie knooppunt (VIK) dat een actueel risicoen dreigingsbeeld levert.

Deze informatie voedt onze besluitvorming, multidisciplinaire planvorming en ons opleidings- en oefenprogramma. Het VIK biedt een vaste structuur, een integraal werkproces én een digitaal informatieplatform. We zijn verbonden met VIK’s van andere veiligheidsregio’s en het landelijke Knooppunt Coördinatie Regio’s-Rijk (KCR2) om informatie, aanpak en beelden uit te wisselen en te anticiperen op dreigingen en risico's. KCR2 ontwikkelt zich tot een landelijke voorziening voor het ordenen en ontsluiten van informatie. We sluiten ons hierop aan zodat we regionale informatie landelijk kunnen aanbieden én gebruik kunnen maken van landelijke informatie voor onze regionale aanpak. Met onze betrokkenheid bij verschillende landelijke platformen hebben we invloed op de doorontwikkeling van de landelijke koers voor informatie gestuurde veiligheid. We hebben een structurele verbinding met de VIK’s van de Zuidelijke Zes Veiligheidsregio’s (Zuid6). Binnen dit verband werken we steeds meer uniform aan gezamenlijke thema’s, de benadering van ketenpartners en het uitwerken van dreigingsanalyses voor risicomonitoring. De wekelijkse multi-briefing voor crisisfunctionarissen ontwikkelen we door op basis van de uitkomsten van een evaluatie. Door periodieke evaluaties borgen we zowel het kwaliteitsniveau als de gebruikerstevredenheid.

Dynamisch risicoproces Met het dynamisch risicoproces zorgen we voor meer samenhang tussen risico’s op strategisch, tactisch en operationeel niveau over de volle breedte van de veiligheidsketen. Hierdoor kunnen we proactief en in integraal inspelen op nieuwe risico’s. Het implementeren en borgen van het dynamisch risicoproces draagt verder bij aan risicogericht werken in onze dagelijks werk. We hebben inzicht in actuele risico's, voeren hierover regelmatig het gesprek intern én met onze partners, weten deze te duiden en door te vertalen naar risico- en crisisinterventies.

Begroting 2027

16

Samen met onze partners starten we met het opstellen van een Regionaal Risicoprofiel (RRP) volgens een nieuwe landelijke methodiek. Ons bestuur stelt het RRP begin 2028 vast. Het vormt een fundament voor het Regionaal Beleidsplan. Versterking netwerkregie We versterken onze rol en positie als verbinder en regisseur van veiligheid in de regio. We bieden een regionaal platform voor veiligheid en richten ons daarbij op de effecten van uitval van vitale infrastructuur, maatschappelijke onrust en extreem weer. Met bestaande en nieuwe (veiligheids)partners maken we heldere samenwerkingsafspraken en zorgen we voor effectieve informatie-uitwisseling. Samen met onze vitale partners zijn we voorbereid op verstoringen van vitale processen. We hebben inzicht in elkaars processen en capaciteiten, blijven met elkaar in gesprek over relevante ontwikkelingen en stemmen onze procedures af en oefenen deze gezamenlijk. We sluiten aan bij landelijke initiatieven en methoden om netwerkmanagement verder te ontwikkelen, zoals het Landelijk Platform Netwerkmanagement. Hiermee geven we invulling aan de landelijke opgave die vanuit de Landelijke Agenda Crisisbeheersing (LACb) aan de veiligheidsregio’s is meegegeven.

Natuurbrandbeheersing We zijn in de twaalf gebiedscommissies van onze regio vertegenwoordigd en werken samen met de netwerkpartners aan de ontwikkeling van natuurbrandbeheersplannen en uitvoeringsplannen om natuurbranden te voorkomen. Iedere gebiedscommissie heeft een vastgesteld natuurbrandbeheersplan en we actualiseren de bijbehorende uitvoeringsplannen met maatregelen voor de korte en lange termijn. Onze landelijke betrokkenheid blijft onveranderd, zodat we aangesloten blijven bij actuele ontwikkelingen en casuïstiek. We continueren de samenwerking met de Brabantse veiligheidsregio’s om onze kennis- en informatiepositie op niveau te houden.

Wat we blijven doen (ons reguliere werk) In deze begroting geven we aan wat we in 2027 willen ontwikkelen om een effectieve bijdrage te leveren aan een veilige leefomgeving. Naast deze ontwikkelingen voeren we onze reguliere werkzaamheden uit die bijdragen aan deze pijler en waarvoor we een overgroot deel van onze capaciteit en middelen inzetten. Ons reguliere werk is in transitie, we veranderen, verbeteren en ontwikkelen ons reguliere werk continu door op basis van het Dienstenpalet Risicobeheersing. Permanente risicomonitoring is een belangrijk fundament voor het effectief inzetten van onze diensten. Dit alles geldt voor de verschillende werkvelden binnen risicobeheersing: • • • • • •

Seveso en Bedrijfsbrandweren Ruimtelijke ontwikkeling en Infrastructuur Milieu en Industrie Bouwen Gebruik Evenementen

•

(Brand) Veilig Leven

Het reguliere werk van het GHOR-bureau ligt op het snijvlak van gezondheid, veiligheid en openbaar bestuur. Door advisering, kennisoverdracht en het bieden van handelingsperspectief legt de GHOR Begroting 2027

17

de verbinding tussen de veiligheidsregio en de zorgsector. De GHOR heeft als doel om continuïteit van de zorg te borgen, zowel in de acute als langdurige zorg. Deze continuïteit kan/zal zeker onder druk komen te staan in geval van de uitval van vitale voorzieningen en/ of een militair conflict.

Realisatie 2025

Verwachting/ streefwaarde 2026

Verwachting/ streefwaarde 2027

Aantal afgesproken Sevesoinspecties

43

45

45

Aantal onaangekondigde controles Seveso-bedrijven

39

45

45

25

25

150

150

5

5

Levertijd advisering: tijdigheid van adviezen (%)

90%

90%

Gerealiseerd gepland toezicht (%)

90%

90%

Seveso en bedrijfsbrandweer

Toezicht bedrijfsbrandweer Industriële veiligheid en milieu Aanvragen milieu, externe veiligheid, onderzoeken explosieven Toezicht risicovolle bedrijven

Naar aanleiding van het resultaat van de implementatie van het Dienstenpalet, waarbij het takenpakket opnieuw is bekeken, worden de prestatie indicatoren van de sector risicobeheersing opnieuw tegen het licht gehouden.

Welke middelen zetten we in? Weergave van de kosten voor Programma Veiligheid: pijler Bijdragen aan een veilige leefomgeving:

Begroting 2027

18

1.4

Hulpvaardige en slagvaardige inzet

Nieuwe risico’s leiden tot nieuwe type incidenten, rampen en crises. In die veranderende omgeving staan de meldkamercentralisten, brandweer- en crisisteams 24/7 paraat. Ons vakmanschap, adequaat materieel en een betrouwbare operationele informatie zijn daarbij essentieel. Wij ondersteunen onze bestuurders, die verantwoordelijk zijn voor Bevolkingszorg en de beheersing en bestrijding van crises en incidenten.

Welke ontwikkelingen zien we? Transformatie Brandweerzorg Ons bestuur heeft het toekomstperspectief voor brandweerzorg vastgesteld op 4 december 2025. De transformatie naar toekomstbestendige brandweerzorg richt zich op differentiatie, maatwerk en innovatie. In 2026 maken we een meerjarig uitvoeringsplan. We maken onze brandweerzorg toekomstbestendig binnen onze bestaande financiële kaders. We hebben sinds de jaren ‘90 een eigen opleidings- en oefencentrum (Safety Village) in gebruik dat een essentiële rol vervult in het opleiden en vakbekwaam houden van het brandweerpersoneel binnen onze regio. Op basis van toenemende eisen aan flexibiliteit, inhoudelijke regie en betaalbaarheid is in het Algemeen Bestuur van september 2025 de strategische richting uitgesproken voor het behoud van een eigen opleidings- en oefencentrum. Geopolitieke ontwikkelingen De nieuwe realiteit is dat door hybride en militaire dreigingen (zoals zichtbaar in de oorlog in Oekraïne) nieuwe taken en ontwikkelingen ontstaan op het gebied van crisisbeheersing en rampenbestrijding. Geopolitieke ontwikkelingen versterken de noodzaak om de maatschappelijke weerbaarheid te vergroten. Brandweerposten kunnen daarbij mogelijk een rol spelen in de coördinatie van noodsteun, alarmering en de communicatie tussen hulpdiensten.

Deze nieuwe taken bieden kansen om andere typen vrijwilligers aan te trekken en geven bestaande vrijwilligers aanvullende mogelijkheden voor zingeving. Bij een (dreigende) oorlogssituatie kunnen hulpdiensten niet langer rekenen op bijstand van Defensie, zoals de inzet van blushelikopters bij natuurbranden of extra capaciteit bij overstromingen. In 2026 wordt duidelijk wat hier de implicaties voor zijn en wat de samenwerkende veiligheidsregio’s hierin kunnen betekenen. Het effect op ons - ook voor medische zorg/ondersteuning (GHOR) - maakt hier onderdeel van uit.

Begroting 2027

19

Stedelijke en infrastructurele ontwikkelingen Verschillende stedelijke en infrastructurele ontwikkelingen in onze gemeenten krijgen steeds meer vorm en hebben impact op de manier waarop brandweerzorg in de toekomst gewaarborgd kan blijven. Denk aan Breda (CrossMark) en Tilburg (Parkring). Een andere ruimtelijke ontwikkeling is de zoektocht naar locaties voor grote energiehubs om het lokale elektriciteitsnet te ontlasten. Grootschalig en Specialistisch Brandweer Optreden De Inspectie heeft in 2024 alle Veiligheidsregio’s beoordeeld op een Landelijke Visie Grootschalig en Specialistisch Brandweer Optreden (GBO-SO). De Inspectie concludeert dat het uniforme landelijk kader dat ervoor zou moeten zorgen dat regio’s elkaar eenduidig en betrouwbaar kunnen ondersteunen, ‘gedeeltelijk en versnipperd’ in de regio’s is geïmplementeerd. Het Inspectierapport van eind 2025 vormt een kans om Grootschalig en Specialistisch Brandweer Optreden (GBO-SO) bovenregionaal door te ontwikkelen en te bestendigen om op bovenregionaal of landelijk niveau grote incidenten gezamenlijk effectief te kunnen bestrijden.

Daarnaast werken we landelijk samen in het programma Toekomstbestendige Brandweerzorg (Grote Werk 3), onder andere ten behoeve van regionale paraatheid en landelijke slagkracht en om te komen tot een flexibel en adaptief stelsel, met een landelijke risicoanalyse en dekkingsplan en realtime inzicht in paraatheid en inzetbaarheid. Natuurbrandbeheersing Uit de visie en het uitvoeringsplan natuurbrandbeheersing van Brandweer Nederland volgt dat een structurele investering van jaarlijks minimaal €5 miljoen nodig is. Landelijk is verkend welke dekking mogelijk is, maar er is vooralsnog geen gezamenlijke financiering gevonden. In 2026 hebben wij € 50k bijgedragen aan dit programma maar de middelen voor 2027 en verder zijn nog niet bekend. Financiering beroepsbezetting vanwege Europese wet- en regelgeving en roosterfactor In afwachting van landelijk beleid als gevolg van Europese wet- en regelgeving is eind 2022 bestuurlijk voor de tijdelijke oplossing gekozen om de repressieve sterkte van de brandweer op orde te krijgen. Concreet betekent dit dat we dagelijks zoveel mogelijk vrijwilligers kazerneren of wat met ca. € 465k financieel de meest aantrekkelijke oplossing is. In 2027 is hiervoor structurele dekking gevonden.

In een brief aan de informateur heeft de voorzitter van het Veiligheidsberaad benadrukt dat landelijk een extra investering van structureel 40 miljoen euro nodig is voor het behoud van onze vrijwilligers. Post Moerdijk Haven In de vergadering van 12 december 2024 heeft het Algemeen Bestuur besloten om de Publiek Private Samenwerking (PPS) met Stichting Brandweerzorg Moerdijk (SBM) met ingang van 1 januari 2027 te beëindigen en de brandweer Post Moerdijk om te vormen naar een 100% overheidsbrandweerpost. De jaarlijkse kostenstijging van € 893k vanaf 2027 vangen we aanvankelijk incidenteel op. Vanaf 2029 dekken we deze kosten structureel vanuit het principe ‘nieuw voor oud’. Het is nu nog onzeker of binnen de transformatie brandweerzorg tijdig voldoende financiële ruimte ontstaat om deze ontwikkeling (volledig) op te vangen. Meldkamer De visie op de meldkamerfunctie van de veiligheidsregio 2030 van de RCDV schetst een aantal grote veranderingen. Grote landelijke ontwikkelingen in het meldkamerdomein zijn onder meer de komst van het missiekritische communicatiesysteem VMX als opvolger van C2000 en het Adaptief Basis

Begroting 2027

20

Systeem (ABS) als vervanging van deelfunctionaliteiten in het Geïntegreerd Meldkamer Systeem (GMS). Afgelopen jaar zijn de visies voor dit programma vastgesteld en nu wordt gewerkt aan een businesscase. Het ministerie is hierbij in de lead, maar als veiligheidsregio’s zitten we aan tafel. De planning en kostenverdeling tussen Rijk en Regio's voor zowel VMS als ABS worden in 2026 duidelijker. Vanaf 2027 is meer inzicht in de impact op de organisatie en kunnen concrete plannen gemaakt worden.

Wat gaan we dit jaar doen? Toekomstbestendige Brandweerzorg Toekomstbestendige brandweerzorg (TbBz) zorgt ervoor dat de brandweer niet alleen vandaag, maar ook in de toekomst betrouwbaar, effectief en wendbaar blijft. Hiermee blijft brandweerzorg relevant en effectief in een veranderende wereld. In 2026 starten we daarom met de uitvoering van een tienjarig transformatieplan Toekomstbestendige Brandweerzorg (TbBz). Dit gebeurt op basis van het bestuurlijke besluit over de notitie Brandweerzorg, die in december 2025 is vastgesteld. De transformatie naar toekomstbestendige brandweerzorg richt zich op risicogericht organiseren, differentiatie, betrouwbare paraatheid, maatwerk, flexibiliteit en innovatie. •

•

•

•

•

•

Assessment. In 2027 hebben alle posten een assessment gehad. Dit geeft een eerste beeld van waar kansen liggen, waar kwetsbaarheden bestaan en waar interventies nodig zijn om de doelen van TbBz verder uit te werken in opmaat naar 2035. Doel is het optimaliseren van inzet, mensen, middelen en materieel om continu de best mogelijke brandweerzorg te blijven leveren. Bestuurlijke dialoog. We hebben een eerste uitwerking van de uitkomsten van het assessment. Deze verwerken we in een notitie met een doorkijk naar mogelijke bestuurlijke keuzes, waarover we eind 2027 in gesprek gaan met ons Algemeen Bestuur. We bespreken met hen de vervolgstappen in 2028 en verder. Brandweerzorgconcepten. We starten met de ontwikkeling van nieuwe brandweerzorgconcepten en flexibele paraatheidsoplossingen. Waar mogelijk voeren we hierbij experimenten uit. Dit doen we in samenhang met landelijke ontwikkelingen. Met nieuwe brandweerzorgconcepten maken we onze brandweerzorg meer flexibel en gedifferentieerd, zodat we meer continuïteit en duurzaamheid van onze paraatheid kunnen bieden. Oefencentrum. We hebben een haalbaarheidsonderzoek uitgevoerd naar de toekomstbestendigheid van ons eigen regionale oefencentrum en de mogelijkheden voor samenwerking met buurregio's.

Het resultaat hiervan is een business case, waarin we oplossingsrichtingen beschrijven met investeringsscenario’s om te komen tot duurzame capaciteit voor opleiden en oefenen, gedifferentieerd opleiden en vakbekwaamheidsprogramma’s voor nieuwe brandweerzorgconcepten. Hiermee kunnen we in de toekomst onze medewerkers vakbekwaam houden en steeds meer nieuwe medewerkers snel inzetbaar maken voor repressieve taken. De business case leggen we ter besluitvorming voor aan ons Algemeen Bestuur. Innovatie. We voeren experimenten uit, zoals toepassingen van robotica, drones, en kunstmatige intelligentie. We zien bijvoorbeeld kansen om de veiligheid van onze mensen in risicovolle situaties te vergroten en voor efficiëntere inzet van menskracht. Maar innovatie gaat ook over het slimmer organiseren van onze inzet, zie het onderdeel Brandweerzorgconcepten. Vrijwilligheid. In 2027 hebben we nieuwe vormen van vrijwilligheid ontwikkeld die passen bij de uitdagingen van deze tijd. Het gaat om een andere invulling van vrijwilligheid vanwege een veranderende maatschappelijke vraag zoals vrijwilligers met een rol voor weerbare samenleving en de noodzaak om brandweerzorg toekomstbestendig te maken met maatwerk en differentiatie van taken en opleidingen.

Begroting 2027

21

Versterken Crisisbeheersing Onze dynamische omgeving vraagt om een verdere versterking van crisisbeheersing. We bouwen aan een professioneel en toekomstbestendig crisisstelsel dat bestuur, partners en samenleving in staat stelt tijdig en effectief te handelen bij dreiging en ontwrichting. We ontwikkelen ons verder als regisseur en samenwerkingspartner in het regionale crisisstelsel. We vormen een stevig netwerk van crisispartners dat voorbereid is op crises nu, en die in de toekomst. In aansluiting op de landelijke crisisplannen ontwikkelen we (boven)regionale plannen voor de meest prioritaire risico’s: uitval van vitale infrastructuur (digitale ontwrichting), maatschappelijke onrust en extreem weer. Daarbij besteden we ook aandacht aan de nafase en de overdracht naar de herstelorganisatie. Samen met de Vakraad Risicobeheersing en crisisbeheersing (RBCB) voeren we de Landelijke agenda crisisbeheersing (LAC) uit. We actualiseren onze multidisciplinaire planvorming op basis van de nationale plannen, we stemmen onze opleidings- en oefenmomenten af op actuele risico’s en we versterken de bovenregionale samenwerking. Met behoud van onze autonomie versterken we de kracht van het landelijke collectief. We voldoen aan de landelijke doelstellingen die horen bij de extra BDuR-gelden.

We stellen scenariokaarten op voor Seveso-bedrijven en voeren binnen het reguliere oefenprogramma twee CoPI-oefeningen, twee ROT-oefeningen en één systeemoefening uit. De thema’s hierbij zijn natuurbranden door klimaatverandering, bedrijfscontinuïteit bij langdurige uitval van vitale infrastructuur en hybride dreigingen. Daarnaast organiseren we extra oefenmomenten voor Seveso-bedrijven en Breda International Airport. Door thema’s te koppelen aan geplande oefeningen houden we het programma flexibel. We verzorgen functietrainingen voor multi-crisisfunctionarissen en implementeren een nieuw vakbekwaamheidsmanagementsysteem. Met innovatieve leermiddelen zoals Virtual Reality, vergroten we de beleving en de kwaliteit van trainingen en oefeningen. Civiel militaire samenwerking De capaciteit van Defensie, waaronder hun nationale crisistaken, komt onder druk als er militaire inzet wordt gevraagd. We bepalen of, en zo ja, welke extra taken dit voor onze organisatie met zich meebrengt. Civiel militaire samenwerking vraagt bijvoorbeeld om nieuwe vormen van vrijwilligheid. Informatiegestuurd werken in de meldkamer We volgen landelijke ontwikkelingen, zoals de vervanging van C2000 door Vernieuwing Missiekritische Communicatie (VMX) en de vervanging van Geïntegreerd Meldkamer Systeem (GMS) door Adaptief Basissysteem (ABS).

Ondertussen professionaliseren we binnen onze eigen meldkamer het werken met beelden (beeldregie). We richten beeldregie in met expliciete aandacht voor de wettelijke en ethische aspecten, zoals AVG.

Wat we blijven doen (ons reguliere werk) In deze begroting geven we aan wat we in 2027 willen ontwikkelen voor het leveren van een hulpvaardige en slagvaardige organisatie. Naast deze ontwikkelingen voeren wij onze reguliere werkzaamheden uit die bijdragen aan deze pijler en waarvoor we een overgroot deel van onze capaciteit en middelen inzetten. Het grootste deel van onze middelen, zowel financiën als capaciteit, zijn te relateren aan deze pijler. De volgende reguliere taken horen hiertoe: • •

Meldkamer Repressie (paraatheid en incidentbestrijding brandweer)

Begroting 2027

22

• • • • • • • •

Crisisbeheersing (paraatheid en incidentenbestrijding multi) Bevolkingszorg GHOR (paraatheid en incidentenbestrijding geneeskundig) Multi en mono operationele voorbereiding en planvorming Techniek (beheer en onderhoud materieel), Facilitair en Logistiek Informatiegestuurd werken, onderzoek en analyse Multi- en monodisciplinair opleiden trainen en oefenen Risico- en crisiscommunicatie

Binnen deze taken worden uiteenlopende activiteiten uitgevoerd én continu verbeterd. Zo wordt ons materieel steeds ‘slimmer’ door sensoren en telemetrie, waarmee we beter inzicht krijgen in het functioneren van ons brandweeroptreden. Ook Team Brandonderzoek draagt bij aan beter en veiliger brandweeroptreden. Daarnaast ontwikkelt ons droneteam zich door tot een ‘Team Digitale Verkenning’ en bestaan er steeds betere technieken om met beelden en andere digitale informatie onze incidentbestrijding en crisisbeheersing te versterken. Tot slot leidt informatiegestuurd werken tot beter inzicht in (de ontwikkeling van) typen incidenten, hun geografische spreiding, tot en met inzicht in relaties tussen typen incidenten en typen gebouwen of locaties en de rol van bijvoorbeeld gebruikers en de wijze van incidentbestrijding. Deze informatie draagt ook bij aan een veiligere leefomgeving.