Beheerplan Wegen - Raadsvoorstel

Raadsvoorstel

Onderwerp: Kennisnemen Beheerplan Wegen en formaliseren beheerkwaliteitniveau’s.

Zaaknummer: 1008604

Raadsvergadering d.d. 6 juli 2023 Domein/Afdeling: Fysieke Leefomgeving

Voorstel Wij stellen u voor 1. Kennis te nemen van het Beheerplan Wegen, de oplegnotitie en de financiële aspecten. 2. In de gemeente Oisterwijk voor verhardingen en wegen de volgende kwaliteitsniveau’s vast te stellen: a. Beeldkwaliteit ‘B’ voor de gehele gemeente, met uitzondering van; b. Centrumgebieden; beeldkwaliteit ‘A’.

Inleiding De gemeente Oisterwijk heeft behoefte aan inzicht in de actuele kosten om haar wegareaal op het gewenste beheerniveau in stand te houden. Dit is belangrijk om grip te houden op kosten zoals die in de begroting zijn opgenomen en die via de jaarrekening verantwoord moeten worden. Dit komt tevens voort uit de eisen die vanuit de Provincie worden gesteld met betrekking tot een begroting die structureel en reëel in evenwicht is (Gemeentewet). De provincie stuurde hierover op 22 december 2022 een brief aan de gemeenteraad met daarin onder andere de nadrukkelijke aanbeveling het realiteitsgehalte van de opgenomen taakstellingen en financiële vertaling van de beleidskaders voor het onderhoud van de kapitaalgoederen te actualiseren in een beheerplan Wegen (bijlage 1) . De bijgevoegde oplegnotitie (bijlage 2) bevat een samenvatting van de in het beheerplan omschreven methodiek, de staat van het areaal en de financiële onderbouwing van de uit te voeren beheermaatregelen.

Argumenten

1.1

Het hebben van een actueel beheerplan wegen is noodzakelijk om grip te hebben op de kosten om het wegareaal op het vastgestelde kwaliteitsniveau in stand te houden.

Artikel 16 van de Wegenwet verplicht de wegbeheerder haar wegareaal in goede en veilige staat te houden. Ook het Burgerlijk Wetboek legt de wegbeheerder een zorgplicht op als het gaat om de staat van de weg. Om de staat van het areaal in beeld te brengen voert het bedrijf TBH BV voor de gemeente Oisterwijk weginspecties uit en genereert uit deze gegevens de te nemen onderhoudsmaatregelen en de daarbij horende kosten. Het financiële beheerplan (bijlage 1) geeft

een overzicht van het in beheer zijnde areaal, de staat van het areaal en de benodigde financiële middelen om dit areaal op het benodigde kwaliteitsniveau te krijgen en te houden.

1.2

Het beheerplan Wegen volgt uit de Visie Openbare Ruimte en is onderdeel van het operationele deel van het beheer van de openbare ruimte.

Op 13 april 2023 is de “Visie openbare ruimte” vastgesteld door uw raad. Deze visie vormt tezamen met andere visies (zoals de Visie Buitengebied) input voor de nog op te stellen (actualisatie van de) omgevingsvisie (Omgevingsvisie Oisterwijk d.d. 22-12-2016 en de Structuurvisie Haaren 2013). Uit onderstaand schema wordt duidelijk hoe de beleidscyclus eruit ziet en op welk niveau dit beheerplan Wegen zich verhoudt tot de Visie Openbare Ruimte, andere visies en de overige beleidskaders en beheerplannen. Het betreft een beheerplan op operationeel niveau dat in directe relatie staat tot de begroting en tot het meerjaren onderhouds-programma.

1.3

Het programma geeft invulling aan het verzoek om actuele beheerplannen vanuit het provinciale toezicht hierop.

Het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) schrijft voor dat gemeenten een deugdelijke financiële verantwoording voeren ten behoeve van het in stand houden van hun kapitaalgoederen. Hieronder vallen voor openbare ruimte o.a. wegen, riolering en groen. Door de provincie wordt in de toezichtbrief aangegeven dat de gemeente actuele beheerplannen moet hebben, die financieel vertaald zijn in de begroting. De huidige beheerplannen van de openbare ruimte worden deze nu allemaal geactualiseerd. Met het beheerplan Wegen wordt voldaan aan deze eis van de provincie.

1.4

De kostenraming is voorzien in de begroting.

In het beheerplan is op basis van data, technische staat en beheerkwaliteit een raming gemaakt van de kosten om het wegareaal in de gemeente Oisterwijk te onderhouden en in stand te houden. Het beheerplan maakt een doorkijk over de komende 4-10 jaar en wordt elke 4 jaar geactualiseerd aan de hand van een nieuwe weginspectie. Het beheer van het wegareaal vindt plaats op drie niveaus; cyclische kosten (dagelijks beheer), planmatig onderhoud (reparatie) en investering/reconstructie (vervanging). Cyclische kosten: de kosten voor cyclisch onderhoud, zoals vegen, onkruidvrij maken, gladheidsbestrijding, bermenonderhoud en onverharde wegen. De begrote cyclische kosten zijn op dit moment geraamd op ca. €500.000,- maar lopen in de komende jaren iets op vanwege de toenemende kosten in bermenonderhoud. Er is hier binnen de begroting op dit moment voldoende dekking voor. Planmatige kosten: uit de weginspectie en het beheerplan blijkt dat voor het herstellen van de schadebeelden een totaalbedrag van €9,63 miljoen euro nodig is. Met planmatig onderhoud bedoelen we klein reparatiewerk, kleine herinrichtingen, herstraten en asfaltonderhoud. Voor de komende jaren maken we een selectie van ca. 20 projecten welke in aanmerking komen voor grootschalige vervanging of reconstructie. Hiervoor investeren we in de komende 4 jaar voor Wegen 3,63 miljoen euro.

In deze investeringen lossen we meer op dan alleen de vastgelegde schadebeelden. We richten vaak de projectlocaties opnieuw in en vervangen materialen. Daarom is het investeringsbedrag (3,63M) hoger dan het verschil in afname schades (€9,63€8,45M=€1,18M). Voor het herstellen van de overige schades is €8,45 miljoen euro benodigd. Vanuit de BBV is achterstallig onderhoud niet toegestaan. We zijn verplicht hiervoor een voorziening te creëren. Deze wordt gevormd voor €3,7 miljoen. Het overgebleven deel valt onder ‘normaal’ planmatig onderhoud; dit bedrag van €950.000,- wordt jaarlijks betaald uit het onderhoudsbudget.

Voorziening / investering Voorziening achterstallig onderhoud Investering

€ 3.700.000,€ 1.000.000,-

Structurele kosten Cyclisch onderhoud Planmatig onderhoud

Gemiddeld p/jr. € 500.000,- (€ 740.000 n.a.v. gunningen, 1e berap 2023) € 950.000,-

Totaal structurele lasten

€ 1.450.000,- (€ 1.690.000 na 1e berap 2023)

Globale raming kosten wegareaal Oisterwijk voor de periode 2023-2027

Bij de investeringen voeren we, soms zelfstandig maar waar kan en nodig integraal met Groen, Riolering en/of Verkeer, herinrichtingen en reconstructies uit.

2.1

Voor de raad vormen het beheerplan Wegen en de oplegnotitie een onderbouwing bij de bedragen in de begroting, daarom stellen wij de raad voor hiervan kennis te nemen.

In de begroting 2023 en verder is voorzien in de budgetten die nodig zijn om het wegareaal in stand te houden. Onder argument 1.4 is inzichtelijk gemaakt hoe dit is opgebouwd. Omdat het beheerplan Wegen en de oplegnotitie een nadere onderbouwing geven stellen wij voor deze ter kennisgeving aan de raad voor te leggen.

3.1

Formele vaststelling door de raad van de beheerkwaliteitsniveau ’s voor wegen is vanuit de provincie een vereiste gebleken, vandaar dat dit nu aan de raad wordt gevraagd.

In eerdere door de raad vastgestelde begrotingen spraken we al over beheerkwaliteitniveau ‘A’ en ‘B’. De provincie heeft gevraagd deze beheerkwaliteitniveau’s echter vooraf, dus in een beheerplan vast te leggen. Daarom vragen wij nu hierover een formeel besluit te nemen. Er verandert niets aan de manier van beheren; deze niveau’s worden al jarenlang gehanteerd.

Kanttekeningen 1.1 Het niet vaststellen van het beheerplan kan leiden tot maatregelen door de provincie. De provincie vraagt in de brief van 22 december 2022 om een vastgesteld beheerplan. Met dit beheerplan wordt het benodigde budget wat nodig is in de begroting in relatie tot het onderhoudsniveau geborgd. De provincie stelt dat wij ons kapitaalgoed in stand houden. Wanneer het beheerplan niet wordt vastgesteld kan de provincie aanvullende maatregelen opleggen.

1.2

Het niet vaststellen van het beheerplan leidt tot toenemende achterstand in onderhoud.

De provincie dringt in haar brief van 22 december 2022 aan op actualiseren van de beheerplannen en deze door de raad te laten vaststellen. In het beheerplan Wegen is geraamd wat nodig is om het wegareaal op de vastgestelde beheerkwaliteitsniveau’s in stand te houden. Via de begroting worden de benodigde budgetten geborgd. Wanneer het beheerplan niet wordt vastgesteld kan de provincie het realiteitsgehalte van de onderhoudsramingen niet toetsen. Dit kan gevolgen hebben voor de vorm van toezicht voor het begrotingsjaar 2024.

2.1

Het niet laten vaststellen van het beheerkwaliteitniveau kan leiden tot maatregelen van de provincie.

De provincie heeft verzocht de beheerkwaliteitniveau’s vast te stellen. Hiermee kan zij het realiteitsgehalte van de geraamde onderhoudsgelden toetsen aan de in het beheerplan aangegeven benodigde onderhoudsgelden om het bestaande wegareaal in stand te houden. Het niet laten vaststellen kan leiden tot maatregelen van de provincie (een strengere vorm van toezicht).

Financiën De kosten voor het wegbeheer zijn verdeeld over 3 niveau’s; cyclisch, planmatig en investering. De cyclische kosten zijn op dit moment gedekt binnen de begroting. Voor het planmatig onderhoud is naast de jaarlijks beschikbare middelen een voorziening gecreëerd. Bij de begroting 2022 en 2023 zijn investeringsbudgetten beschikbaar gesteld (het restant van 2022 is beschikbaar gehouden voor 2023). In de meerjarenraming hebben we reeds rekening gehouden met kapitaallasten van de voorgenomen investeringen in 2024 t/m 2026. Dat betekent dat we komende jaren voldoende middelen beschikbaar hebben om het onderhoud en de investeringen conform het beheerplan wegen uit te voeren. Communicatie Met de Visie openbare ruimte is vastgesteld dat participatie een vast onderdeel van het beheerproces vormt. Het gaat in het beheerplan Wegen en dit raadsvoorstel echter om een formalisering van een bestaand proces en een financiële onderbouwing onder beheer dat reeds zo uitgevoerd wordt. Daarom wordt in dit geval volstaan met bekendmaking via de besluitenlijsten en het raadsinformatiesysteem. Wanneer het daadwerkelijke veranderingen in hun leefomgeving betreft betrekken we onze inwoners actief. In 2023 doen we dit onder andere bij de projecten Marijkestraat, Stationsstraat, Waterhoefweg en Rijpperdapad.

Uitvoering Het beheerplan Wegen geldt als financieel kader voor de verder uitvoering van het beheer. De technische kaders worden beschreven in de nog op te stellen Kadernota Rood, het Handboek en de operationele beheerplannen.

Bijlagen 1. Oplegnotitie beheerplan Wegen 2. Beheerplan Wegen, TBH BV, Data en financiële consequenties (maart 2023)

Ter inzage gelegde stukken n.v.t

Oisterwijk 30 mei 2023, Het college, de gemeentesecretaris a.i.,

de burgemeester,

Marco Wilke

Hans Janssen

Raadsbesluit Voorstel tot het formaliseren beheerkwaliteitniveau’s wegbeheer

De raad van de gemeente Oisterwijk, gelezen het voorstel van het college d.d. 30 mei 2023, domein/afdeling Fysieke leefomgeving;

gelet op gelet op de wettelijke zorgtaak conform artikel 16 van de Wegenwet de kapitaalgoederen van de gemeente Oisterwijk in een goede en veilige staat te houden, het streven onze openbare ruimte te beheren conform de ambities uit de Visie Openbare Ruimte, en de verplichting een deugdelijke financiele verantwoording te voeren conform het Besluit Begroting en Verantwoording

besluit : 1. Kennis te hebben genomen van het Beheerplan Wegen, de oplegnotitie en de financiële aspecten. 2. In de gemeente Oisterwijk voor verhardingen en wegen de volgende beheerkwaliteitsniveau’s vast te stellen: a. Beheerkwaliteit ‘B’ voor de gehele gemeente, met uitzondering van; b. Centrumgebieden; beheerkwaliteit ‘A’.

Aldus besloten in de openbare vergadering van de raad van de gemeente Oisterwijk op 6 juli 2023 de griffier,

de voorzitter,

Daniëlle Robijns

Hans Janssen