22-65 GGD Jaarstukken 2021 en ontwerpbegroting 2023 - bijlage 3 (ontwerp)begroting 2023 GGD Hart voor Brabant
Tekst van het document
BEGROTING 2023
GELIJKE KANSEN OP GEZOND LEVEN
Index
Inhoud Klik op het hoofdstuk of de paragraaf om direct daarheen te gaan. Klik daarna op Index om terug te gaan naar de inhoudsopgave.
Inleiding
3
1. Programma Publieke gezondheid 1.1 Jeugdgezondheid 1.2 Gezondheidsbescherming 1.3 Gezondheidsbevordering en leefstijl 1.4 Monitoren, signaleren en advies 1.5 Toezicht houden 1.6 Publieke gezondheid bij rampen en crises 1.7 Openbare geestelijke gezondheid
5 8 9 12 13 14 15 16
2. Financiën
17
3. Bijzondere onderwerpen 3.1 Bedrijfsvoering 3.2 Tarieven 2023 3.3 Weerstandsvermogen en risicobeheersing 3.4 Financiële status en weerbaarheid 3.5 Onderhoud kapitaalgoederen 3.6 Financiering 3.7 Verbonden partijen1
21 22 24 25 27 28 29 30
4. Het overzicht van baten en lasten 4.1 Uitgangspunten 4.2 Overzicht van baten en lasten 4.3 Baten 4.4 Lasten 4.5 Investeringskredieten 4.6 Reserves 4.7 Voorzieningen 4.8 Meerjarenraming 2023-2026
31 32 33 34 35 36 37 38 39
BIJLAGEN Bijlage 1 – Gemeentelijke bijdrage 2023 Bijlage 2 – Nominale ontwikkelingen Bijlage 3 – Balans meerjarenraming 2023-2026 Bijlage 4 – Taakvelden Bijlage 5 – EMU-Saldo
41 42 43 44 45
1
De paragrafen Lokale heffingen en Grondbeleid zijn niet op de GGD van toepassing en staan dus niet in dit hoofdstuk.
2
Index
Inleiding Mensen gezonde kansen bieden om alles uit hun leven te halen. Dat is onze missie. Want als ze zich gezond voelen, kunnen ze meedoen en alles uit het leven halen. Dat maakt zelfredzamer én gelukkiger.
Samen met inwoners, gemeenten en partners
Op weg naar de resultaten
werken we eraan om mensen zo gezond mogelijk
Rapportages laten zien dat we goed op weg
te laten leven. We houden de gezondheid in
zijn om de doelen uit de beleidsvisie 2019-2023
de gaten, moedigen gezond gedrag aan en
te halen. Natuurlijk had de coronacrisis
beschermen tegen bedreigingen.
gevolgen voor die doelen. Maar we denken dat we op het juiste spoor zitten: we hebben onze
Mensen zijn verantwoordelijk voor hun eigen
opdrachten in beeld en we boeken resultaten.
gezondheid, maar vertrouwen ook op de
Dit leidt tot duidelijkheid voor de toekomst.
overheid voor steun en bescherming: publieke
Wel staat het werk nog onder druk door de
gezondheid. De gemeenten in Brabant-Noord
coronacrisis en nieuwe ontwikkelingen, zoals de
en Midden-Brabant beleggen deze taken bij de
oorlog in Oekraïne en de vluchtelingen uit dat
GGD Hart voor Brabant (hierna: de GGD). Dat staat
land. We vertrouwen hier op onze processen en
in de Wet publieke gezondheid. En er zijn nog
de crisisstructuren.
andere wetten die leiden tot GGD-taken, zoals de Wet maatschappelijke ondersteuning 2015
Deze begroting neemt u mee in hoe we, in lijn
(WMO-toezicht, plustaak), de Wet veiligheidsregio’s
met de kadernota 2023, vormgeven aan onze
(rampenbestrijding) en de Wet kinderopvang
ambities. We zetten de laatste stappen om de
(toezicht). Verder bepalen lokaal en landelijk beleid
resultaten te bereiken uit de beleidsvisie, we
hoe ons werk eruit ziet
noemen de belangrijkste ontwikkelingen en we kijken ook vooruit, naar de jaren na 2023.
Leeswijzer In hoofdstuk 1 vindt u onze ambities en daarna zijn er 7 paragrafen over onze (wettelijke) taken. Deze paragrafen hebben een vaste volgorde: hoe vullen we die taak in, wat meten we en welk werk ligt er nog voor 2023. Hierna volgt hoofdstuk 2, met de financiële gevolgen. In de hoofdstukken 3 en 4 staan de wettelijk verplichte onderdelen en berekeningen.
‘s-Hertogenbosch, 7 april 2022, het dagelijks bestuur van de GGD Hart voor Brabant, T.H.I. Claassen,
W.A.G. Hillenaar,
secretaris
voorzitter
Vastgesteld door het algemeen bestuur van de GGD Hart voor Brabant in zijn vergadering van 8 juli 2022,
T.H.I. Claassen,
W.A.G. Hillenaar,
secretaris
voorzitter
3
Index
De GGD in één oogopslag
Oss
Heusden
Waalwijk
Dongen
Loon op Zand
’s-Hertogenbosch
Vught
SintMichielsgestel
Bernheze Maashorst
Land van Cuijk
Boekel Gilze en Rijen
Tilburg
Boxtel
Meierijstad
Oisterwijk
Goirle Hilvarenbeek
4
1. PROGRAMMA PUBLIEKE GEZONDHEID
Index
1. Programma Publieke gezondheid Nederland heeft een goed stelsel van publieke gezondheid: de taken die de overheid op zich neemt zonder dat inwoners daar direct om vragen. De basis ligt in de Wet publieke gezondheid, die noemt de gemeentelijke taken voor de GGD. Verder bepalen lokaal en landelijk beleid hoe ons werk eruit ziet. COVID-19 blijft ons leven voorlopig beïnvloeden; we moeten beter leren omgaan met infectieziekten en hierin investeren. En ook door het bevorderen van de gezondheid zijn mensen weerbaarder te maken.
De kansen op een gezond leven zijn ongelijk verdeeld en de coronacrisis maakte die verschillen nog groter, zie o.a. het rapport Verschil in Nederland. Er is dus werk aan de winkel. De GGD richt zich steeds meer op die groepen waar de grootste gezondheidswinst te behalen is: mensen die leven in situaties die hen kwetsbaar maakt. Denk aan mensen met een lage sociaal economische status, asielzoekers en arbeidsmigranten, maar ook jeugdigen. Om effect te hebben werken we veel samen met deze doelgroepen en onze partners.
BEGROTING 2023 / 1. Programma publieke gezondheid
6
Index
Onze ambities Dit zijn de drie ambities uit onze beleidsvisie: Gezondheidsbevordering
Hier werken we dus met Health in All
Dat is onze kernactiviteit. Vanuit het
Policies: gezondheid meenemen in ruimte,
individu en gericht op het collectief:
milieu, klimaat en welzijn.
de Brabantse volksgezondheid. We geven meer aandacht aan groepen die meer
Dit is voor de GGD geen nieuwe werkwijze,
moeite hebben om hun gezondheid te
maar het doel van de Omgevingswet - een
verbeteren. Samenwerken is dan nodig,
gezonde en veilige omgeving - zorgt voor
want een betere gezondheid bereik je
nog meer zichtbaarheid in bijvoorbeeld
pas echt met een benadering vanuit
ruimtelijke ordening. De (vernieuwende)
verschillende domeinen. Het vormen van
werkwijze onder deze wet maar ook haar
netwerken helpt hierbij; we gebruiken
ingangsdatum maken het moeilijk om de
dan de term gezondheidsnetwerken.
impact te voorspellen.
Bijvoorbeeld het netwerk rondom de geboorte (Kansrijke Start) en ook het
Het aantal vragen over gezond
netwerk in wijken en gemeenten vanuit het
heidsaspecten is nog steeds onduidelijk,
sociale, medische en veiligheidsdomein.
voor de gemeente en voor de GGD. Dit
We werken hier wijk- en groepsgericht en
betekent dat we onze eigen weg volgen
gebruiken de doelgroepenaanpak uit de
waarbij we met de Brabantse GGD’en
coronacrisis.
doelen stellen en krachten bundelen om resultaten te behalen.
Landelijk neemt de roep om gezondheidsnetwerken toe. We wachten dit niet af en
Inzicht
gebruiken de netwerken die er al zijn, waar
Voor een gezonde regio heb je inzicht
we ambitieuze doelen stellen en benoemen
nodig. Zo kunnen we met inwoners,
welke resultaten we wanneer willen
gemeenten en partners bepalen waar de
bereiken.
grootste kansen liggen. Ook willen we weten welke acties resultaten opleveren.
Gezonde omgeving
We investeren in het verbeteren van
Een gezonde omgeving werkt positief op
databronnen. Door samen te werken
de gezondheid en het welzijn. Het is een
met partners kunnen we data nog
thema waarmee je grote groepen bereikt
verder verrijken.
en waarmee grote effecten mogelijk zijn. Dat maakt de gezonde omgeving een heel
Het gaat dan om meer dan alleen het
belangrijk thema waar we verschil kunnen
genereren van data. Juist het gebruiken
maken voor de inwoners. Dit is het meest
van die informatie is belangrijk. Zo kunnen
effectief als ruimtelijke ontwikkelingen
we gemeenten, gezondheidsnetwerken en
starten. Omgevingsvragen zijn divers en
partners goed onderbouwd advies geven,
leiden tot een benadering van gezondheid
agenda’s vormgeven en samen nog meer
vanuit meerdere invalshoeken.
effect bereiken.
BEGROTING 2023 / 1. Programma publieke gezondheid
7
Index
1.1 Jeugdgezondheid Onze gemeenten beleggen de jeugdgezondheidszorg van 0 tot 18 jaar bij de GGD. Dit betekent dat de GGD aan alle jeugdigen een preventief gezondheidspakket aanbiedt. We zien alle kinderen in ons werkgebied, via contactmomenten gebaseerd op het Landelijk professioneel kader. Dit is een vaste set van afspraken om te vaccineren en de gezondheid van het kind te volgen en bij te kunnen sturen als daar behoefte aan is. Daarmee gaan we uit van de behoeften van de klant en is er ruimte voor flexibele contacten als de situatie daarom vraagt. Een voorbeeld van klantgericht en effectief werken.
Wat gaan we meten? Indicator
2020
2021
2023
Werkelijk
Werkelijk
Verwacht
224.741
--
235.000
Aantal contacten met jeugdigen
Toelichting Extra contacten door COVID-19 en extra 4VO contactmoment.
Percentage jeugdigen dat de GGD bereikt
87%
--
95%
We willen elke jeugdige zien.
Percentage extra onderzoeken omdat daar
27%
29%
25%
We willen kritisch zijn op het doen van
een aanleiding voor was Percentage kinderen waarbij de GGD op
extra onderzoeken. 2%
2%
3%
huisbezoek ging omdat daar een aanleiding
Terug naar het niveau van 2019, vóór COVID-19.
voor was Percentage contactmomenten dat de GGD
--
81%
85%
10%
11%
--
181
169
--
1.386
1.598
1.700
We verwachten een hoger percentage.
tijdig uitvoerde Percentage jeugdigen dat van de GGD een doorverwijzing kreeg Aantal keren dat de GGD Stap 1 van de meldcode kindermishandeling startte Aantal jeugdigen waarmee we contact hadden vanwege ziekteverzuim op school Aantal jeugdigen dat de GGD vaccineerde
aandacht via het 2VO- en 4VO-contact. 56.873
59.950
--
(excl. COVID-19) Aantal jongeren dat we in klas 2VO screenen
Het is onzeker hoeveel jongeren hiervan gebruik zullen maken.
985
--
--
op depressieve klachten Waarvan een aanwijzing voor depressiviteit
Netto effect van COVID-19 en extra
Is afhankelijk van de ontwikkeling van het mentaal welzijn.
15%
--
--
We verwachten een stijging.
Wat willen we (nog meer) doen? We zetten grote stappen om iedere jeugdige een persoonlijk ‘pakket’ aan te bieden op basis van landelijke richtlijnen die maatwerk mogelijk maken. Ook werken we met partners intensief aan de vier onderwerpen van de JGZ-preventieagenda: ouderschap, hechting, gezondheid en weerbaarheid.
BEGROTING 2023 / 1. Programma publieke gezondheid
8
Index
1.2 Gezondheidsbescherming Infectieziekten
We kijken ook naar de invloed van het milieu op
De GGD heeft als taak om de risico’s van infectie-
de gezondheid. Het gaat dan bijvoorbeeld over
ziekten te beperken, besmettingen te voorkomen
luchtkwaliteit, geluidbelasting, stankoverlast,
en infectieziekten te bestrijden. Dit doen we onder
vochtige woningen en gevaarlijke stoffen,
andere met spreekuren seksuele gezondheid en
maar ook over windmolens en hoogspannings-
reizigersadviezen, bron- en contactonderzoek bij
lijnen. We gebruiken onze kennis bijvoorbeeld
infectieziekten (zoals legionellose en tuberculose)
in gebieden met intensieve veehouderij en
en het voorlichten en vaccineren van risicogroepen.
in stedelijke gebieden. En ook klimaatverandering, verstedelijking en mobiliteit hebben
Daarnaast adviseren we instellingen over
effecten op de gezondheid. We kijken dan niet
infectiepreventie en doen we hygiëneaudits.
alleen naar de bescherming tegen risico’s,
Tegen tuberculose vaccineren we, vanaf de leeftijd
maar adviseren ook over de kansen voor
van 2 maanden.
gezondheid (gezondheidsbevordering).
BEGROTING 2023 / 1. Programma publieke gezondheid
9
Index
Wat gaan we meten? Indicator
2020
2021
2023
Werkelijk
Werkelijk
Verwacht
2742
343
8003
Meldingen van meldingsplichtige infectieziekten
Toelichting Door: lagere immuniteit voor bepaalde infectieziekten en het wegvallen van de COVID maatregelen.
Aantal uitbraken infectieziekten gemeld
182
287
4003
door een instelling
Door: lagere immuniteit voor bepaalde infectieziekten en het wegvallen van de COVID maatregelen.
Aantal soa-consulten
5.520
6.321
6.500
Volgens de rijksregeling.
PREP-consulten - intake
71
--
20
Volgens de PrEP regeling
PREP-consulten - follow-up
714
--
900
Volgens de PrEP regeling
Aantal keuzehulpgesprekken
40
--
40
--
Aantal seksualiteit-
368
--
500
--
5.033
4.793
5.000
--
Aantal opgespoorde actieve TBC-infecties
29
28
30
--
Aantal opgespoorde latente TBC-infecties
56
34
60
--
- Prostitutiebedrijven
0
--
10
--
- Wmo-instellingen
1
--
10
--
120
--
150
--
- Asielzoekerscentra
1
--
6
--
- Overige instellingen
7
--
80
Proactieve bezoeken aan risicovormende
hulpverleningsgesprekken Aantal verrichtingen voor opsporing en behandeling TBC
(drager, maar niet ziek) Aantal inspecties bij:
- Tattoo- en piercingbedrijven
instellingen Aantal vragen en klachten over milieu
254
154
250
--
26
31
27
--
4
--
--
(en gezondheid) Aantal beleidsadviezen Aantal beleidsadviezen bij acute (milieu) incidenten
2
3
(+8GAGS3)
(+28GAGS)
675
793
675
3.745
--
9.000
Aantal lijkschouwingen bij niet-natuurlijk overlijden, incl. euthanasie Aantal reizigersconsulten
Hangt sterk af van hoe COVID-19 het reisbeleid beïnvloedt.
Aantal overige consulten
5.246
--
7.000
Hangt sterk af van hoe COVID-19 het reisbeleid beïnvloedt.
2
Exclusief COVID-19.
3
GAGS = gezondheidsadviseur gevaarlijke stoffen.
BEGROTING 2023 / 1. Programma publieke gezondheid
10
Index
Wat willen we (nog meer) doen? We houden er rekening mee dat de beheersing en bestrijding van COVID-19 nog aandacht vraagt. En we maken de daar ontwikkelde werkwijzen steeds meer onderdeel van ons gewone werk. De grotere aandacht voor de paraatheid bij pandemieën heeft gevolgen voor de diensten van de GGD. Het leidt misschien tot een meer centrale sturing (bij crises) en tot meer capaciteit voor het bestrijden van infectieziekten. En ook meer samenwerken in de provincie kan het gevolg zijn. Toen we deze begroting opstelden, was de invoeringsdatum voor de Omgevingswet 1 januari 2023. We verwachten dat gemeenten een groter beroep op ons doen en we staan klaar om samen vorm te geven aan het nadrukkelijker afwegen
Nu mensen weer meer reizen, pakken we
van het belang van gezondheid bij ruimtelijke
onze positie als vaccinatiespecialist weer op.
ontwikkelingen.
We maken daarbij gebruik van onze zichtbaarheid tijdens de coronacrisis en we verwachten dat
In 2023 focussen we op het inspelen op de
men weer een beroep op ons doet. In ons
vragen van gemeenten en het toepassen van
vaccinatiecentrum kunnen mensen terecht voor
instrumenten. Hiervoor hebben we het programma
(preventieve) vaccinaties. Hiervoor hebben we
Gezonde leefomgeving. We gebruiken de
platforms zoals www.ggdreisvaccinaties.nl en
resultaten uit landelijke onderzoeken naar Q-koorts
www.vaccinatiesopmaat.nl. We bieden meer
en COVID-19, lucht en COVID-19 en andere thema’s
vaccinaties op maat aan en breiden de vaccinaties
om de gemeente proactief te adviseren over het
voor beroepsgroepen uit, met meer klanten voor
beschermen en bevorderen van de gezondheid van
onder andere hepatitis B- en griepvaccins. Ook
haar inwoners.
willen we beroepsgerichte campagnes starten.
BEGROTING 2023 / 1. Programma publieke gezondheid
11
Index
1.3 G ezondheidsbevordering en leefstijl Gezondheidsbevordering is de aanpak om gezondheid te verbeteren en zo de ziektelast te beperken. Het gaat om het stimuleren van gezond gedrag, in een gezonde omgeving, en het kunnen meedoen in de maatschappij, zodat mensen meer gezonde levensjaren hebben. De coronapandemie laat zien dat de maatschappij niet weerbaar genoeg is bij grote gezondheidsdreigingen. De effecten kunnen we verminderen door gezondheidsbevordering. En dan niet alleen de fysieke, maar ook de mentale gezondheid. Voor het effectief bevorderen van de gezondheid is een integrale aanpak nodig die zich richt op individuen, groepen en hun omgeving, vanuit meer domeinen. Op basis van data en de (lokale) uitdagingen bepalen we samen welke groepen welke aandacht nodig hebben. Om effect te bereiken moeten we het juiste doen, voor de juiste mensen, op het juiste moment en op de juiste plaats. Daarbij is er steun van landelijk beleid (onder andere Passende Zorg), dat ervoor zorgt dat gezondheidsbevordering geen vrijblijvende activiteit is. En er zijn gezondheidsnetwerken, met de GGD als logische partner, bijvoorbeeld als coördinator, adviseur of uitvoerder, net wat er nodig is. We hebben al veel ervaring in dit soort netwerken. Denk aan de Toegang Tilburg, de PACT wijksamenwerking in Tilburg, de JOGG-projecten en de lokale coalities Kansrijke Start.
De coronapandemie versnelde het wijkgericht werken, bijvoorbeeld bij het (fijnmazig) vaccineren. En de dienst Nu Niet Zwanger is een voorbeeld van een netwerkaanpak waarin de doelgroep centraal staat, partners investeren en de opbrengsten groot zijn. Gemeenten en zorgverzekeraars werken met een regionale agenda samen rondom ouderenzorg, geestelijke gezondheidszorg en gezondheidsbevordering. Deze samenwerking en vooral de gezondheidsbevordering staan in 2023 prominenter op de agenda. Wat gaan we meten? Indicator
2020
2021
2023
Werkelijk
Werkelijk
Verwacht
30%
30%
--
Percentage scholen met het vignet Gezonde school
Toelichting Niet alle scholen verlengen hun vignet, terwijl ze wel actief zijn. Zij ontbreken hier.
Wat willen we (nog meer) doen? We bieden de gemeente keuzemogelijkheden om
We bespreken nóg meer wat er nodig is en
de gezondheid van haar inwoners te bevorderen.
wie welke rol heeft. We organiseren duurzame
Dat doen we met informatie zoals in wijkfoto’s, de
activiteiten en sluiten aan bij andere domeinen,
Brabantse Omgevingsscan, gezondheidsmonitors
zoals het medisch domein, veiligheid, welzijn
en nieuwe data.
en ruimte.
BEGROTING 2023 / 1. Programma publieke gezondheid
12
Index
1.4 M onitoren, signaleren en advies Het verwerven van inzicht in de gezondheid van de bevolking is een wettelijke taak voor de GGD. Het zorgt ervoor dat we weten waar welke problemen spelen. En op welke doelgroepen we ons moeten richten.
Wat gaan we meten? Indicator
2020
2021
2023
Werkelijk
Werkelijk
Verwacht
25
--
38
Aantal tabellenboeken4
Toelichting Hangt af van oplevering jongvolwassenenmonitor in 2022 of 2023
Aantal gemeenteschetsen
25
--
19
--
Aantal wijkschetsen
103
--
100
--
Aantal overgewichtsprofielen
25
--
19
--
7.763
8.360
10.000
--
6
--
4
--
Aantal schoolschetsen VO6
38
--
60
--
Aantal gemeenten waar we een BrOS-product
3
--
3
--
Aantal inwoners dat lid is van het GGD-gezondheidspanel Aantal thematische schetsen5
opleveren (bijvoorbeeld gebiedsprofiel)
Wat willen we (nog meer) doen? In 2022 leggen we de nadruk op gezondheidsinfo in bijvoorbeeld interactieve dashboards. In 2023 focussen we op het gebruiken van deze informatie door gemeenten en partners en in netwerken. Op basis van data stellen we doelen en bepalen we hoe we die gaan realiseren. Ook gebruiken we data om voortgang te monitoren en de resultaten zichtbaar(der) te maken. Het is erg belangrijk om onderbouwde keuzes te maken: kiezen kan immers ook betekenen dat je minder of iets anders doet voor bepaalde groepen of wijken. De resultaten zijn snel in te zetten bij het adviseren van gemeenten over het beschermen en bevorderen van de gezondheid van hun inwoners. We verkennen nieuwe manieren om mensen makkelijk te vragen naar hun gezondheid. Zo maken we de onderzoeken klantgerichter en kunnen we sneller bepalen waar kansen liggen.
4
In een tabellenboek staan alle resultaten van een gezondheidsmonitor en een vergelijking met de regio en eerdere jaren.
5
Een thematische schets is een verdiepende schets over een thema uit de gezondheidsmonitor, zoals mantelzorg of eenzaamheid.
6
Schoolschets: de resultaten voor (alleen) de school van de screening van leerlingen. Voor de gemeente is er dan een factsheet.
BEGROTING 2023 / 1. Programma publieke gezondheid
13
Index
1.5 Toezicht houden De GGD houdt voor de gemeente toezicht op het uitvoeren van de Wet kinderopvang. Toezichthouders doen jaarlijks inspecties bij kinderdagverblijven, buitenschoolse opvang en gastouderbureaus. Ook inspecteren we een met de gemeente afgesproken deel van de gastouders. Daarnaast houden we toezicht op instellingen voor maatschappelijke ondersteuning (Wmo-toezicht, plustaak), bijvoorbeeld bij calamiteiten en geweldsincidenten. En op verzoek is er ander toezicht, zoals (proactief) kwaliteitstoezicht, screening van nieuwe aanbieders en signaalgestuurd toezicht. Wat gaan we meten?
Indicator
2020
2021
2023
Werkelijk
Werkelijk
Verwacht
1.344
1.421
2.100
Aantal inspecties kinderopvang
Toelichting We gaan ervan uit dat corona geen invloed meer heeft.
Aantal keren aanbod om een gebrek te
--
242
357
Bij ongeveer 20% van de inspecties.
Aantal onderzoeken na incidenten
15
11
20
--
Aantal kwaliteitsonderzoeken
1
5
10
--
Aantal calamiteitenmeldingen
34
30
50
--
Aantal Wmo-onderzoeken na een ernstige
--
15
11
--
--
--
41
--
herstellen
gebeurtenis Aantal adviezen meldpunt Wmo-toezicht
Wat willen we (nog meer) doen? In 2023 krijgt de dialoog tussen kinderopvang, gemeente en GGD meer vorm. En we voeren in elke gemeente het flexibel toezicht uit. Dit alles met als doel: een hogere kwaliteit van de kinderopvang. We voeren alle inspecties uit die we afspreken met de gemeenten. Daarvoor breiden we de capaciteit uit en dat vraagt om een heroriëntatie op onze tarieven voor deze taak. We stimuleren Wmo-aanbieders om calamiteiten en geweldsincidenten te melden zodat hier actie op kan volgen. Daarnaast vragen we gemeenten om te investeren in het toezicht op die aanbieders, zodat er meer proactieve signalen mogelijk zijn en zij de kwaliteit kunnen verbeteren.
BEGROTING 2023 / 1. Programma publieke gezondheid
14
Index
1.6 Publieke gezondheid bij rampen en crises Rampen, incidenten en crises hebben grote gevolgen. De directeur publieke gezondheid is dan verantwoordelijk voor de coördinatie van de geneeskundige hulp.
De GGD heeft een wettelijke taak in de rampenopvang en crisisbeheersing, bij vier processen: ظ
infectieziektebestrijding: bij uitbraken van bijvoorbeeld meningokokken of legionella;
ظ
medische milieukunde: zoals bij een ontploffing of bij een brand met gevaarlijke stoffen;
ظ
psychosociale hulp: coördinatie, bijvoorbeeld bij de opvang van slachtoffers;
ظ
gezondheidsonderzoek bij rampen: advies over of inzet van een gezondheidsonderzoek.
We adviseren en ondersteunen scholen en sportverenigingen ook bij kleinere incidenten zoals seksueel grensoverschrijdend gedrag, met externe vertrouwenspersonen. Wat gaan we meten? 2020
2021
2023
Werkelijk
Werkelijk
Verwacht
Aantal incidenten waarbij de GGD ondersteunt
13
--
17
Aantal keren psychosociale hulp bij incidenten
6
5
7
Aantal oefeningen en trainingen
6
1
14
Aantal adviezen bij incidenten van de
8
28
--
3
6
--
40
86
--
Indicator
Gezondheidskundig adviseur gevaarlijke stoffen Aantal GGD-processen waarvoor de GGD heeft geoefend Aantal GGD’ers dat deelnam aan één of meerdere trainingen
BEGROTING 2023 / 1. Programma publieke gezondheid
15
Index
1.7 Openbare geestelijke gezondheid De openbare geestelijke gezondheidszorg (OGGZ) richt zich op kwetsbare mensen die zorg en/of hulp nodig hebben, maar die niet zoeken of krijgen. Bijvoorbeeld dak- en thuislozen, mensen met verward gedrag, kwetsbare (jong)volwassenen, eenzame ouderen, vluchtelingen en ex-gevangenen. De samenleving verwacht dat de overheid hen een vangnet biedt. We dragen eraan bij dat zij niet tussen de wal en het schip raken.
Wat gaan we meten? 2020
2021
2023
Werkelijk
Werkelijk
Verwacht
--
198
150
1.496
--
1.550
Aantal gemeenten met wijk-GGD’er
7
--
10
Aantal screeningen dak- en thuislozen
56
--
60
Aantal spreekuren dak- en thuislozen
51
--
60
Aantal woningvervuilingen
47
192
45
Aantal onverzekerden in beeld
484
649
540
Aantal cases van de wijk-GGD’ers
712
739
750
Indicator Aantal consulten Nu Niet Zwanger Aantal cliënten
We werken samen met zorg- en veiligheidshuizen, straatdokters en woningbouwverenigingen. We signaleren tijdig risico’s en kansen en faciliteren het samenwerken van wijkteams, politie en anderen. Waar nodig begeleiden we mensen naar de juiste zorg, soms in een snelle interventie (wijk-GGD’er), soms met lange adem (zorgmijders). Hiermee helpen we die mensen maar ook de omwonenden en de politie. Het voorkomt dat iemand in de cel belandt of in (kostbare) zware zorg.
Wat willen we (nog meer) doen? Het belangrijkste is: er zijn om snel in te grijpen als dat nodig is en een negatieve situatie te verhelpen of te voorkomen. In 2023 willen we hier nog meer op inzetten: we verwachten een stijging van het aantal mensen in deze situaties. Daarom houden we rekening met een groter beroep van de gemeenten op ons.
BEGROTING 2023 / 1. Programma publieke gezondheid
16
2. FINANCIËN
Index
2. F inanciën Gemeentelijke bijdrage 2023 De gemeentelijke bijdrage is de bijdrage voor het basispakket van de GGD. Daarnaast kunnen gemeenten of anderen tegen betaling kiezen voor aanvullende diensten (plustaken). De begroting 2023 kent een aantal onzekerheden, het invoeren van de Omgevingswet en andere ontwikkelingen (prenataal huisbezoek, crisisaanpak). Die kunnen leiden tot het aanpassen van de gemeentelijke bijdrage. Als uitgangspunt voor de begroting hanteren we, volgens afspraak, de geïndexeerde bijdrage 2022.
Gemeentelijke bijdrage basispakket begroting 2022
€ 35,40
Prenataal huisbezoek kwetsbare zwangeren, voljaarseffect
€ 0,16
Uitgangspunt gemeentelijke bijdrage basispakket 2023, per inwoner
€ 35,56
Indexering 2023
€ 1,62
Actualisering basispakket
€ 0,00
Gemeentelijke bijdrage basispakket 2023, per inwoner
BEGROTING 2023 / 2. Financiën
€ 37,18
18
Index
Toelichting Prenataal huisbezoek Voor deze nieuwe taak had het GGD-bestuur de
De exploitatie van de GGD is loon- en prijsgevoelig.
gemeentelijke bijdrage al aangepast, met € 0,29
Daarom hebben we een index met objectieve
per inwoner. Alleen start zij, door uitstel van de
maatstaven en bronnen en die los staat van
wetswijziging, pas op 1 juli 2022 en pasten we de
beleidsmatige keuzes. Het leidt voor 2023 tot een
bijdrage 2022 later aan naar € 0,16. We verwerkten
indexering van 4,57%. Zie voor de berekening
deze bijdrage in 2022 dus voor de helft. Voor 2023
bijlage 3.
gaat deze weer gelden voor het hele jaar en het vertrekpunt voor indexatie (-> 2023) is dan ook
Actualisering basispakket
€ 0,16 meer: € 35,56.
In het najaar van 2022 komt er een voorstel om het basispakket te actualiseren. Dat moet leiden
Indexering 2023
tot een actueel en robuust pakket, met een
Bij de gemeentelijke bijdrage volgt de GGD het
verantwoorde basis voor elke gemeente en ook
indexeringssysteem van de gemeente Tilburg,
ruimte voor flexibiliteit. Het bestuur vroeg om
volgens de afspraken hierover in de gemeen-
de inhoud van de diensten en het effect voor de
schappelijke regeling. Jaarlijks voorspelt Tilburg
inwoners centraal te stellen. In het voorjaar en
de loon- en prijsstijgingen op basis van cijfers van
najaar betrekken we de gemeenteraden bij de
het Centraal Planbureau en corrigeert deze voor
richting en de voorstellen. Het actualiseren van
de werkelijke ontwikkeling in de twee vorige jaren .
het basispakket kan leiden tot wijzigingen in dat
De gemeentelijke bijdrage loopt dus, door deze
pakket, maar nog niet in 2023.
7
correctie, gelijk met de werkelijke lonen en prijzen. 7
Loonontwikkelingen: cao mutaties, pensioenpremies en sociale lasten. Prijsontwikkelingen: BBP.
BEGROTING 2023 / 2. Financiën
19
Index
Ontwikkeling gemeentelijke bijdrage De financiering van het rijksvaccinatieprogramma loopt sinds 2019 via de gemeentelijke bijdrage8 ; dat is ook de belangrijkste oorzaak van de stijging sinds die tijd. Als er nieuwe vaccinaties in het programma komen met een financiering via het gemeentefonds, vertalen we die uitkering naar een bijdrage per inwoner. Het is dan voor de (gezamenlijke) gemeenten budget neutraal. Het vaccinatieprogramma kent uitbreidingen. Er komen nieuwe vaccins, zoals tegen het Rotavirus, de kennis neemt toe en soms is er een nieuwe infectieziekte. Maar we verwachten in 2023 geen grote wijzigingen in het programma. Wel kan het zijn dat ook de vaccinaties tegen het coronavirus in ons pakket komen (eventueel voor reizigers en/of kwetsbaren).
40 35 30 25 20 15 10 5 0
2019
2020
2021
2022
2023
bedragen x € 1 miljoen
8
Het geld voor de kinkhoestvaccinaties voor zwangere vrouwen gaat rechtstreeks van het RIVM naar de GGD.
BEGROTING 2023 / 2. Financiën
20
3. BIJZONDERE ONDERWERPEN
Index
3.1 Bedrijfsvoering De GGD als werkgever
(met onder andere opleidingsplaatsen)
De uitdagingen zijn groot, zeker in de gezond-
om onze diensten betaalbaar te houden.
heidszorg. De arbeidsmarkt wordt krapper,
Het ziekteverzuim tijdens en net na de grote
de vergrijzing neemt toe en de instroom van
coronagolven was, ook bij ons, hoger dan
(jonge) medewerkers is lager dan de uitstroom.
daarvoor. Door het twee jaar lang werken
Ook wij merken dit, in medische en niet-
onder hoge druk kan het verzuim ook in
medische functies.
2023 nog hoog zijn. Met extra aandacht voor inzetbaarheid en vitaliteit motiveren
Steeds vaker is een vacature niet (tijdig) in te
we onze mensen en verbinden we hen aan
vullen en hebben we moeite om de beloofde
de organisatie.
prestaties te halen. We werken hier actief samen met de GGD’en in Brabant, Zeeland en
We willen een goede werkgever zijn: met een
Limburg: zij hebben dezelfde problemen.
goed opleidings- en leerklimaat, activiteit
Dit alles betekent: arbeidsmarktcommunicatie,
gerelateerde werkvormen en een markt-
met wervingscampagnes en het profileren van
conform functiegebouw. Met een jaarlijks
het vak (van bijvoorbeeld arts maatschappij
medewerkersonderzoek en verbeteracties
en gezondheid).
werken we aan een grotere aantrekklijkheid. We investeren in de ontwikkeling van
We actualiseren ook ons functiehuis om nieuwe
medewerkers binnen en buiten hun vakgebied.
functies een plek te geven en om mensen meer kansen te geven om door te groeien. We maken
Dit doen we onder meer als opleidings-GGD
duidelijk welke functies we in de toekomst
en door samen te werken bij het opleiden van
nodig hebben en hoe we daarop sturen
verpleegkundigen en artsen.
BEGROTING 2023 / 3. Bijzondere onderwerpen
22
Index
Informatie
We werken dagelijks met vertrouwelijke
We werken steeds meer digitaal samen met
(medische) gegevens: de GGD heeft honderd-
partners en klanten, in teams en projecten.
duizenden dossiers. Mensen willen er zeker
Dan moeten we kunnen werken met de juiste
van zijn dat de GGD zijn informatiebeveiliging
informatie en die veilig opslaan en uitwisselen.
beheerst en verbetert. In de begroting
We werken aan een omgeving waarbij de
2023 onttrekken we daarom € 250.000
informatiehuishouding op orde is en voldoet
aan de algemene reserve voor een chief
aan de regels. De diensten die met corona te
information security officer en een privacy
maken hebben, geven we zoveel mogelijk een
officer en voor meer uren voor de functionaris
plek in de normale bedrijfsvoering.
gegevensbescherming.
Het werken in netwerken vraagt veel van de informatiesystemen. We vertalen in 2023 data
Huisvesting
nog meer naar informatie en gebruiken ze om
In 2023 zijn alle nieuwe regionale vestigingen
de resultaten van de inzet zichtbaar te maken.
in Den Bosch, Tilburg, Waalwijk, Oss en Uden in
De kwaliteit van onze diensten hangt ook af
gebruik. Hierna kan het GGD-bestuur besluiten
van de bereikbaarheid van onze medewerkers
over het inzetten van de jaarlijkse besparing van
en eigentijdse communicatiemiddelen. We
€ 450.000. Dit besluit verwerken we dan in de
gebruiken veel digitale systemen en een
begroting 2024.
goede beveiliging is daarbij cruciaal. Dat werd bijvoorbeeld duidelijk bij de datadiefstal uit de
Rechtmatigheid
landelijke coronasystemen (begin 2021). In 2023
Tot op heden oordeelt de externe accountant
bouwen we verder op het stevige fundament
over de rechtmatigheid van de jaarrekening.
dat we in 2022 leggen en dat leidt tot NEN 7510
Er komt een wetswijziging waarna het
certificering, verplicht voor de zorgsector.
bestuur dat voortaan zelf doet. De accountant controleert dan en geeft alleen een oordeel
Daarnaast besteden we meer aandacht
over de getrouwheid van de jaarrekening.
aan het bewustzijn van medewerkers voor
We verwachten dat dit voor het eerst
informatieveiligheid.
gebeurt over 2022. We gaan door met de voorbereidingen, zodat we er klaar voor zijn zodra de wet geldt.
Wat gaan we meten? Hieronder staan de belangrijkste indicatoren (zonder het Programma Corona).
Indicator
2020
2021
2023
Werkelijk
Werkelijk
Verwacht
Aantal medewerkers in dienst
714
735
735
Medewerkers in dienst (in fte)
596
534
530
Gemiddelde leeftijd
46
46
46
Aantal inhuurkrachten
27
57
65
Aantal stagiaires
31
32
35
Ziekteverzuim
5,7%
6,2%
5,8%
Uitstroom
10%
14%
12%
BEGROTING 2023 / 3. Bijzondere onderwerpen
23
Index
3.2 Tarieven 2023 Het algemeen bestuur van de GGD stelt deze tarieven vast, tegelijk met deze begroting. In bijzondere situaties kan de directeur gemotiveerd afwijken van deze tarieven.
De tarieven voor diensten aan anderen dan gemeenten stelt de directeur in mandaat vast, op basis van landelijke en regionale afspraken en/of onderhandelingen. Bijvoorbeeld: reizigersadviezen, forensische diensten, hygiëne-inspecties, seksuele gezondheid en tuberculosebestrijding. We willen nog kijken naar de hoogte van de tarieven voor het toezicht op de kinderopvang: deze zijn nu namelijk veel lager dan bij andere GGD’en. Het dagelijks bestuur neemt daar dan een besluit over. Uurtarieven plustaken voor gemeenten, afgerond
2020
2021
2022
2023
≤ schaal 6 (o.a. teamassistent en medisch technisch medewerker)
62,00
63,75
65,25
68,25
schaal 7 (o.a. gezondheidsvoorlichter en videohometrainer)
72,00
74,00
75,75
79,25
schaal 8 (o.a. verpleegkundige en gvo-medewerker)
82,00
84,25
86,25
90,25
schaal 9 (o.a. toezichthouder Wet kinderopvang en hygiënist)
95,50
98,00
100,25
104,75
schaal 10 (o.a. gvo-functionaris en verpleegkundig specialist)
103,50
106,25
108,75
113,75
schaal 11 (o.a. onderzoeker en functionaris gezondheidsbeleid)
118,50
121,75
124,75
130,50
≥ schaal 12 (o.a. arts)
123,50
126,75
129,75
135,75
BEGROTING 2023 / 3. Bijzondere onderwerpen
24
Index
3.3 W eerstandsvermogen en risicobeheersing Het weerstandvermogen laat zien hoe de GGD tegenvallers kan opvangen zonder dat het werk in gevaar komt. Het bestaat uit bestemmingsreserves en de algemene reserve. Bestemmingsreserves hebben een doel en vervallen als dat is bereikt. De algemene reserve is voor het opvangen van tegenvallers.
Het algemeen bestuur stelde een norm vast voor deze reserve, op basis van de omzet van het basispakket en de plustaken: vanaf 2021 is de ondergrens € 1,5 miljoen en de bovengrens € 5,3 miljoen. Een risico is een gebeurtenis of omstandigheid met mogelijk nadelige gevolgen voor de organisatie. Hieronder staan de belangrijkste risico’s en hoe we daarmee omgaan. We schatten de kans in en het gevolg, uitgedrukt in geld. De algemene reserve is in 2023 met € 2,4 miljoen groot genoeg voor het dekken van de risico’s. Risico
kans
impact
maatregel
waarde
waarde
restrisico
Informatiebeveiliging onvoldoende op orde
Groot
Groot
Verminderen
PM
PM
Onvoldoende binden van medewerkers
Groot
Groot
Verminderen
PM
PM
Middelgroot
Zeer groot
Verminderen
PM
0
Niet invulbare vacatures
Groot
Groot
Verminderen
PM
PM
Hoog ziekteverzuim
Groot
Middelgroot
Verminderen
900
450
Fluctuaties in omzet plustaken
Middelgroot
Groot
Verminderen
822
822
Vraaguitval reizigersadvisering
Middelgroot
Groot
Verminderen
1.500
0
Indexering gemeentelijke bijdrage
Middelgroot
Middelgroot
Accepteren
PM
PM
Uitgaven die niet rechtmatig zijn
Middelgroot
Middelgroot
Verminderen
PM
PM
Ongedekte kosten bij de afbouw van de coro-
Middelgroot
Middelgroot
Verminderen
PM
PM
Vennootschapsbelasting
Klein
Middelgroot
Verminderen
PM
PM
Leegstand verhuur
Klein
Klein
Accepteren
0
0
Oninbaarheid debiteuren
Klein
Klein
Accepteren
24
0
3.245
1.272
Niet meer kunnen voortbestaan van de GGD in huidige vorm
na-organisatie.
bedragen x € 1.000
BEGROTING 2023 / 3. Bijzondere onderwerpen
25
Index
Toelichting: 1. Informatiebeveiliging onvoldoende: dit risico neemt toe, doordat we steeds afhankelijker zijn van de IT-infrastructuur. We nemen maatregelen en halen (externe) deskundigheid in huis. 2. Onvoldoende binden van medewerkers: het risico dat medewerkers op cruciale functies vertrekken. We besteden aandacht aan opleiding, ontwikkeling en arbeidsomstandigheden. Dit risico wordt, door de schaarste op de arbeidsmarkt, groter. 3. Voortbestaan van de GGD in de huidige vorm: de coronacrisis leidt tot andere sturing bij crises (van infectieziekten). We beperken dit risico door beter samen te werken met GGD’en en anderen. In de loop van 2022 wordt meer duidelijk over de (landelijke) sturing. 4. Niet in te vullen vacatures: het is soms moeilijk om vacatures in te vullen voor vitale functies, wat kan leiden tot achterstanden in het primaire proces. We zetten hierop acties in, maar het lukt misschien niet altijd om deze vacatures op tijdig in te vullen. 5. Hoog ziekteverzuim: dit kan leiden tot achterstanden in en druk op (een deel van de) diensten. We zetten in op vitaliteit van medewerkers en stellen zo nodig onze doelen bij. 6. Fluctuatie in plustaken: de omzet van
10. Afbouw corona-organisatie: het risico dat we deze tijdelijke organisatie niet snel kunnen afbouwen. We beperken dit risico door korte
plustaken kan veranderen zonder dat de
contracten en door het goed vastleggen van
GGD de organisatie hierop kan aanpassen.
keuzes. Wanneer de VWS-regeling stopt,
We beperken dit risico door actief
spannen we ons in om hieruit kosten die
accountmanagement.
doorlopen te dekken.
7. Vraaguitval reizigersadvisering: de markt trekt
11. Vennootschapsbelasting: voor de GGD geldt
weer aan, maar blijft onzeker. We beperken dit
deze niet zolang we kunnen aantonen dat er
risico door medewerkers zo nodig elders in te
geen ondernemersactiviteiten zijn. Ten opzichte
zetten en door te werken met een flexibele schil. 8. Indexering gemeentelijke bijdrage: het risico
van eerdere jaren blijft dit risico gelijk. 12. Leegstand verhuur: afname van het aantal
dat gemeenten zich niet kunnen vinden in de
huurders. We beperken het risico door continu
(afgesproken) indexering. We overtuigen hen
in gesprek te blijven met huurders.
steeds opnieuw van de noodzaak. 9. Uitgaven die niet rechtmatig zijn: we leggen
13. Oninbaarheid debiteuren: de meeste debiteuren zijn gemeenten en het afrekenen
de keuzes rond het aanbesteden goed vast en
voor een reizigersadvies gebeurt direct.
instrueren onze mensen in het registreren
Voor de andere risico’s is er de voorziening
van prestatie.
dubieuze debiteuren.
BEGROTING 2023 / 3. Bijzondere onderwerpen
26
Index
3.4 F inanciële status en weerbaarheid Rekening 2021
ظ
Begroting 2022
Begroting 2023
Netto schuldquote
2,0%
10,1%
10,0%
Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen
2,0%
10,1%
10,0%
Solvabiliteitsratio
24,5%
34,4%
33,5%
Structurele exploitatieruimte
0,2%
0,0%
0,0%
Netto schuldquote: deze geeft aan hoe de netto schulden zich verhouden tot de totale baten. Hoe hoger het percentage, hoe meer externe financiering we aantrokken; een laag percentage is gunstig. Onze positie is goed, de GGD heeft een lage schuld en verstrekte geen leningen.
ظ
Solvabiliteitsratio: het eigen vermogen als percentage van het balanstotaal. Het geeft aan of de GGD kan voldoen aan zijn financiële verplichtingen. Het minimum voor een gezonde ratio is 25%: die halen we ruim.
ظ
Structurele exploitatieruimte: een getal gelijk aan of groter dan 0 betekent dat de structurele baten groot genoeg zijn om de structurele lasten te dekken. Dit is het geval.
BEGROTING 2023 / 3. Bijzondere onderwerpen
27
Index
3.5 O nderhoud kapitaalgoederen
We huren alle locaties waar de GGD diensten aanbiedt en doen daarvoor het gebruikers- en/of eigenaarsonderhoud. Er is een onderhoudsplan dat we jaarlijks actualiseren, op basis van een conditiemeting. We sluiten onderhoudscontracten af voor installaties en bouwkundige onderdelen. De GGD is eigenaar van één gebouw, dat we verhuren aan de RAV Brabant MiddenWest-Noord. Verder heeft de GGD ICT-voorzieningen en medische instrumenten.
BEGROTING 2023 / 3. Bijzondere onderwerpen
28
Index
3.6 Financiering Met het eigen vermogen kunnen we alle activa financieren en daardoor hoeven we geen rente te betalen. Het leidt ook tot een goede verhouding tussen het vreemd en het eigen vermogen.
Rekening 2021
Begroting 2022
Begroting 2023
1
Vlottende schuld
19.643
8.000
8.000
2
Vlottende middelen
18.987
3.532
2.940
3
Netto vlottende schuld (+) danwel netto vlottende middelen (-)
656
4.468
5.060
4
Kasgeldlimiet
11.648
5.583
5.976
5a
Ruimte onder kasgeldlimiet (4-3)
10.992
1.115
916
5b
Overschrijding van de kasgeldlimiet (3-4) bedragen x € 1.000
Kasgeldlimiet
Renterisiconorm
Onze gemiddelde netto-vlottende schuld in een
Deze norm is niet van toepassing: er zijn geen
kwartaal mag niet hoger zijn dan 8,5%. We voldoen
leningen met een looptijd van meer dan een jaar.
aan deze limiet.
BEGROTING 2023 / 3. Bijzondere onderwerpen
29
Index
3.7 V erbonden partijen Een verbonden partij is een organisatie waarin de GGD een bestuurlijk én een financieel belang heeft. De GGD heeft deze verbonden partijen: ظ
Coöperatie Toegang Tilburg U.A., voor een integrale aanpak in de gemeente Tilburg, om de inwoners te ondersteunen bij een optimale zelfredzaamheid en participatie.
ظ
De Coöperatie Koo U.A. voor een sterke ingang voor de inwoners en professionals in ‘s-Hertogenbosch naar de ondersteuning in het sociaal domein.
ظ
Een toelichting op het financiële belang, het bestuur en de risico’s staat in de jaarstukken 2021.
Samenwerkingsverbanden
Team GMV (Gezondheid, milieu en veiligheid)
De GGD werkt lokaal, regionaal en landelijk veel
De GGD’en in Noord-Brabant bundelen in dit
samen, bijvoorbeeld in wijkteams, academische
team de medische milieukunde. Ze verdelen de
werkplaatsen, bij de infectieziektebestrijding en
kosten op basis van het aantal inwoners.
bij de forensische geneeskunde.
De GGD West-Brabant is penvoerder en verwerkt de exploitatie volledig in zijn jaarrekening.
Samenwerken draagt ook bij aan een efficiënte bedrijfsvoering. Dat doen we onder andere met
Regionaal Expertise Centrum tuberculose
de GGD West-Brabant: we gebruiken elkaars
Dit expertisecentrum heeft zijn basis onder andere
capaciteiten en werkwijzen en trekken samen
in het Nationaal Plan Tuberculosebestrijding
op bij grote investeringen. Hieronder staan de
2016-2020. De zes GGD’en in Zuid Nederland
belangrijkste samenwerkingsverbanden.
werken hier samen; de GGD Hart voor Brabant is penvoerder.
Hét Servicecentrum Hét Servicecentrum (HSC) ondersteunt de GGD bij de financiële administratie, salarisadministratie, inkoop en ICT. HSC is een samenwerking tussen GGD’en en de Regionale Ambulancevoorziening Brabant Midden-West-Noord, waarbij 46,8% van de kosten voor de GGD Hart voor Brabant is. We verwerken de exploitatie van HSC in onze jaarrekening. GHOR Brabant-Noord De GHOR Brabant-Noord is juridisch onderdeel van de GGD en daarom onderdeel van deze begroting. De GGD en de Veiligheidsregio Brabant-Noord sloten een overeenkomst Kosten voor gemene rekening, met daarin de verdeling van kosten en risico’s tussen de deelnemers. Hierdoor is er geen btw-heffing. Van de totale kosten is 5,1% voor de GGD.
BEGROTING 2023 / 3. Bijzondere onderwerpen
30
4. HET OVERZICHT VAN BATEN EN LASTEN
Index
4.1 Uitgangspunten We baseren de ramingen voor 2023 op de volgende uitgangspunten: ظ
De gemeentelijke bijdragen op basis van de cijfers in bijlagen 2 en 3;
ظ
Door de grote onzekerheid over onze taak in de beheersing en bestrijding van het coronavirus in 2023 hielden we daar in deze begroting nog geen rekening mee.
Bij kostenoverschrijdingen informeert de directeur het dagelijks bestuur via de bestuursrapportage. Daarnaast informeren we het algemeen bestuur bij belangrijke afwijkingen.
BEGROTING 2023 / 4. Het overzicht van baten en lasten
32
Index
4.2 Overzicht van baten en lasten Er is één programma (Publieke gezondheid), op basis van het Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten (BBV), waarop we alle baten en lasten begroten. We ramen geen bedrag voor onvoorziene baten en lasten.
Rekening 2021
Begroting 2022
Begroting 2023
Omschrijving
Baten
Lasten
Saldo
Baten
Lasten
Saldo
Baten
Lasten
Saldo
Programma Publieke gezondheid - regulier
56.266
-44.149
12.117
57.184
-42.498
14.687
63.906
-48.299
15.607
Overhead
7.940
-20.127
-12.187
8.440
-24.225
-15.786
5.659
-22.004
-16.344
0
0
0
0
0
0
0
0
0
64.206
-64.276
-70
65.624
-66.723
-1.099
69.565
-70.302
-737
Programma Corona
91.151
-91.151
0
82.487
-82.487
0
0
0
0
Programma Publieke gezondheid
155.357
-155.427
-70
148.111
-149.210
-1.099
69.565
-70.302
-737
Toevoeging/onttrekking aan reserves:
647
-339
308
1.351
-252
1.099
737
0
737
156.004
-155.766
238
149.462
-149.462
0
70.302
-70.302
0
Vennootschapsbelasting Subtotaal Programma Publeke gezondheid - regulier
Programma Publieke gezondheid Gerealiseerd resultaat
bedragen x € 1.000
BEGROTING 2023 / 4. Het overzicht van baten en lasten
33
Index
4.3 B aten De belangrijkste verschillen tussen de begrotingen 2023 en 2022: ظ
hogere gemeentelijke bijdrage, o.a. door de indexering (+4,57%);
ظ
hogere opbrengsten uit plustaken door indexering van de tarieven.
De specificatie van de post baten is als volgt: Rekening 2021 Basispakket9 Plustaken gemeenten Plustaken en overige baten derden Vrijval voorzieningen Resultaat
Begroting 2022
Begroting 2023
39.283
41.189
43.557
8.648
10.022
10.480
16.262
14.413
15.528
13
0
0
64.206
65.624
69.565 bedragen x € 1.000
9
Het basispakket is in dit overzicht: de gemeentelijke bijdrage én het geld voor de rijksregeling Algemene seksuele gezondheid.
BEGROTING 2023 / 4. Het overzicht van baten en lasten
34
Index
4.4 L asten De belangrijkste verschillen tussen de begrotingen 2023 en 2022: ظ
hogere personeelskosten door het indexeren van de salariskosten;
ظ
hogere overige bedrijfskosten, voornamelijk als gevolg van indexatie.
De specificatie van de post lasten is als volgt: Rekening 2021
Begroting 2022
Begroting 2023
43.843
44.257
46.530
Overige personeelskosten
2.301
2.381
2.490
Kapitaalslasten
1.319
1.503
1.572
Huisvestingskosten
3.540
3.568
3.739
Overige bedrijfskosten
12.999
15.014
15.971
Dotatie voorzieningen
274
0
0
64.276
66.723
70.302
Personeelskosten
Resultaat
bedragen x € 1.000
BEGROTING 2023 / 4. Het overzicht van baten en lasten
35
Index
4.5 I nvesteringskredieten De investeringen in 2022 zijn vooral voor de twee regionale vestigingen, de investeringen in 2023 zijn alleen vervangingsinvesteringen.
Gronden en terreinen
Investerings-
Verwachte
Verwachte
Verwachte
Verwachte stand
kredieten per
krediet-
investeringen
investeringen
investerings-
1 januari 2022
aanvraag 2022
2022
2023
krediet eind 2023
0
0
0
0
0
Bedrijfsgebouwen
480
2.500
-2.309
-200
471
Inventarissen
376
500
-527
-102
247
1.668
0
-792
-121
755
Bedrijfsauto’s
354
0
0
0
354
Medische inventaris
562
1.000
-1.068
-43
451
Overige materiële vaste activa
39
0
-17
0
22
3.479
4.000
-4.713
-466
2.300
Automatiseringsapparatuur
Totaal
bedragen x € 1.000
BEGROTING 2023 / 4. Het overzicht van baten en lasten
36
Index
4.6 Reserves Het verloop van de reserves staat in dit overzicht: Raming per
Toevoeging
Onttrekking
Resultaat vorig
Raming per
31-12-2022
2023
2023
boekjaar
31-12-2023
Algemene reserve
2.394
0
-250
0
2.144
Bestemmingsreserves:
0
• Reserve huisvestingsvisie
3.898
0
-3.898
0
0
• Reserve dekking kapitaal-
0
3.898
-487
0
3.411
• Reserve innovatieve projecten
485
0
0
0
485
• Reserve vernieuwing bedrijf-
69
0
-69
0
0
6.846
3.898
-4.704
0
6.040
lasten
sprocessen Totaal
bedragen x € 1.000
Ontwikkeling reserves 2019-2023 7.000 6.000 5.000
7.000
4.000
Algemene reserve
6.000
3.000
Bestemmingsreserves
5.000
2.000
4.000
1.000
3.000 0
Algemene reserve Bestemmingsreserves 2019
2020
2021
2022
2.000
2023 bedragen x € 1.000
1.000 De omvang van de algemene reserve is vrij
bestemmingsreserve: de reserve dekking
constant. In 2023 onttrekken wij eenmalig een 0 bedrag van € 250.000 voor het versterken van 2019 2020 2021 de informatiebeveiliging.
kapitaallasten. Deze reserve zetten we in om
De bestemmingsreserves dalen omdat we die
Het bestedingsplan voor de reserve innovatieve
inzetten voor hun doelen.
projecten komt terug bij het voorstel aan het
een bijdrage te leveren aan de besparing op de 2022 2023 huisvestingskosten.
algemeen bestuur voor de innovatieve projecten De reserve huisvestingsvisie is voor de regionale
2023. Daarnaast werken we aan een plan voor een
vestigingen. Nadat die vestigingen klaar zijn,
betere borging van de innovatieve projecten die
gaat het saldo van die reserve naar een nieuwe
succesvol en effectief blijken te zijn.
BEGROTING 2023 / 4. Het overzicht van baten en lasten
37
Index
4.7 V oorzieningen Het verloop van de voorzieningen staat in dit overzicht:
Mobiliteitsvoorziening per-
Raming per
Toevoeging
Onttrekking
Resultaat vorig
Raming per
31-12-2022
2023
2023
boekjaar
31-12-2023
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
soneel Totaal
bedragen x € 1.000
We verwachten dat we alle lopende van-werk-naar-werk trajecten in 2022 succesvol afronden.
BEGROTING 2023 / 4. Het overzicht van baten en lasten
38
Index
4.8 M eerjarenraming 2023-2026 Voor de meerjarenraming hanteren we deze uitgangspunten: ظ
Constant prijsniveau: geen indexering van baten en lasten tussen 2023 en 2026;
ظ
10 jaar gelijkblijvende vrijval uit de nieuwe reserve dekking kapitaallasten;
ظ
Geen incidentele baten en lasten.
Op dit moment kennen we geen andere feiten die leiden tot het aanpassen van de ramingen. Programma Publieke gezondheid
Begroting 2023
Begroting 2024
Begroting 2025
Begroting 2026
Baten
69.565
69.565
69.565
69.565
Lasten
-70.052
-70.052
-70.052
-70.052
-487
-487
-487
-487
Toevoeging reserves
0
0
0
0
Onttrekking reserves
487
487
487
487
Toevoeging/onttrekking reserves
487
487
487
487
0
0
0
0
Saldo van baten en lasten
Gerealiseerd resultaat
bedragen x € 1.000
De balans van de meerjarenraming staat in bijlage 3.
BEGROTING 2023 / 4. Het overzicht van baten en lasten
39
BIJLAGEN
Index
Bijlage 1. Gemeentelijke bijdrage 2023 Aantal inwoners
Gemeentelijke bijdrage
waarvan: lokaal accent
basispakket 2023
in het basispakket
Bernheze
31.698
€ 1.178.373
€ 98.505
Boekel
11.021
€ 409.706
€ 34.249
Boxtel
33.142
€ 1.232.054
€ 102.993
Dongen
26.475
€ 984.208
€ 82.274
Gilze en Rijen
26.592
€ 988.558
€ 82.638
Goirle
23.986
€ 891.680
€ 74.539
's-Hertogenbosch
156.521
€ 5.818.668
€ 486.408
Heusden
45.566
€ 1.693.916
€ 141.602
Hilvarenbeek
15.807
€ 587.625
€ 49.122
Land van Cuijk
90.734
€ 3.373.036
€ 281.967
Loon op Zand
23.771
€ 883.687
€ 73.871
Maashorst
58.383
€ 2.170.388
€ 181.432
Meierijstad
82.608
€ 3.070.952
€ 256.714
Oisterwijk
32.513
€ 1.208.671
€ 101.038
Oss
93.311
€ 3.468.836
€ 289.975
Sint-Michielsgestel
29.722
€ 1.104.915
€ 92.365
Tilburg
224.455
€ 8.344.115
€ 697.521
Vught
31.766
€ 1.180.901
€ 98.717
Waalwijk
49.351
€ 1.834.623
€ 153.364
1.087.422
€ 40.424.913
€ 3.379.294
Totaal
Het aantal inwoners baseren we op de CBS-cijfers van 1 januari 2022.
BIJLAGEN
41
Index
Bijlage 2. Nominale ontwikkelingen We indexeren de gemeentelijke bijdrage volgens het systeem dat ook de gemeente Tilburg gebruikt, zoals afgesproken in de gemeenschappelijke regeling van de GGD. Dit is een systeem met een index voor lonen en prijzen, met elk jaar een correctie op basis van de werkelijke cijfers over de twee vorige jaren.
De nominale uitgangspunten voor 2023 baseren
van het ministerie, het Centraal Planbureau en
we op de Cao Gemeenten en op de meest recente
aanvullende bronnen.De index in deze begroting
raming van het CPB (CEP 2022 van 9 maart 2022).
is van na de kadernota en wijkt daarom af: 4,57%
Voor de prijsontwikkeling is dat de prijsmutatie
(was 3,42%).
Bruto Binnenlands Product uit de meest recente raming van het Centraal Planbureau.
Als de indexcijfers na het vaststellen van de begroting nog veranderen, blijft de gemeentelijke
Voor de loonontwikkeling maakt de gemeente
bijdrage gelijk. Een eventueel begrotingstekort
Tilburg een eigen raming gebaseerd op circulaires
vangen we dan op via de algemene reserve.
2021
2022
2023
Totaal
Prijzen Begroting 2022
1,50%
1,60%
0,00%
Begroting 2023
2,50%
3,40%
3,00%
Totaal
1,00%
1,80%
3,00%
Begroting 2022
2,90%
1,60%
0,00%
Begroting 2023
3,90%
1,50%
3,00%
Totaal
1,00%
-0,10%
3,00%
5,80%
Lonen
Correctie prijsontwikkeling 2021 en 2022
2,80%
Correctie loonontwikkeling 2021 en 2022
0,90%
Gewogen correctie nominale ontwikkeling
1,57%
3,90%
2021/2022 Gewogen correctie nominale ontwikkeling
3,00%
2023 Totaal index gemeentelijke bijdrage 2023
4,57%
4,57%
Loon-/prijsverhouding Lasten begroting 2022 (x € 1.000)
65.679
Personele lasten
42.466
64,66%
Materiele lasten
23.213
35,34%
BIJLAGEN
42
Index
Bijlage 3. Balans meerjarenraming 2023-2026 Geraamde balans
Rekening 2021
Raming
per 31-12-2021
per 31-12-2022
per 31-12-2023
per 31-12-2024
per 31-12-2025
per 31-12-2026
Activa Vaste activa
10.687
13.500
13.000
13.000
13.000
13.000
Voorraden
76
100
100
100
100
100
18.840
3.046
2.740
2.253
1.765
1.278
Liquide middelen
147
200
200
200
200
200
Overlopende activa
1.833
2.000
2.000
2.000
2.000
2.000
Totaal activa
31.583
18.846
18.040
17.553
17.065
16.578
Eigen vermogen
7.749
6.846
6.040
5.553
5.065
4.578
Voorzieningen
326
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
Netto-vlottende schulden met een rentetypische looptijd korter dan één jaar
18.953
7.000
7.000
7.000
7.000
7.000
Overlopende passiva
4.555
5.000
5.000
5.000
5.000
5.000
31.583
18.846
18.040
17.553
17.065
16.578
Uiteenzetting met een rentetypische looptijd korter dan één jaar
Passiva
Vaste schulden met een rentetypische looptijd van één jaar of langer
Totaal passiva
bedragen x € 1.000
BIJLAGEN
43
Index
Bijlage 4. Taakvelden In dit overzicht staan de baten en lasten van de verschillende taakvelden zoals bedoeld in het BBV. Dit overzicht is nodig voor het berekenen van de overhead: alle kosten die samenhangen met de sturing en ondersteuning van de medewerkers in het primaire proces.
Begroting 2023 Baten
Lasten
0.1 Bestuur
Saldo -108
-108
113
-62
51
0.4 Overhead
5.659
-22.004
-16.344
0.10 Mutaties reserves
4.704
-3.898
806
0
0
0
Bestuur en ondersteuning
10.477
-26.072
-15.595
1.1 Crisisbeheersing en brandweer
2.270
-2.145
125
1.2 Openbare orde en veiligheid
405
-347
58
2.675
-2.492
183
6.1 Samenkracht en burgerparticipatie
2.478
-2.478
0
6
Sociaal domein
2.478
-2.478
0
7.1 Volksgezondheid
54.672
-39.260
15.412
7
54.672
-39.260
15.412
70.302
-70.302
0
0.3 Beheer overige gebouwen en gronden
0.11 Resultaat van de rekening van baten en lasten 0
1
Veiligheid
Volksgezondheid en milieu
Totaal
bedragen x € 1.000
BIJLAGEN
44
Index
Bijlage 5. EMU-SALDO
De GGD mag alleen geld beleggen in waardepapieren met weinig risico, bij instellingen die voldoen aan strenge eisen. We moeten de risico’s beperken en dat gebeurt onder andere door: ظ
Een limiet voor het kasgeld, zodat er niet te veel kortlopende leningen zijn;
ظ
Een norm voor de rente, zodat er een spreiding is in de vervaldata van de leningen en daarmee in wisselingen van rentepercentages.
In dit overzicht staan de bedragen en percentages die hierover duidelijkheid geven. Omschrijving +1
Exploitatiesaldo vóór toevoeging aan c.q. onttrekking uit reserves
+2
Afschrijvingen ten laste van de exploitatie
+3
Bruto dotaties aan de post voorzieningen ten laste van de exploitatie
-4
Investeringen in (im)materiële vaste activa die op de balans worden geactiveerd
+5 +6
Baten uit bijdragen van andere overheden, de Europese Unie en overigen, die niet op de exploitatie zijn verantwoord en niet al in mindering zijn gebracht bij post 4 Desinvesteringen in (im)materiële vaste activa:
2021
Raming 2022
Raming 2023
Raming 2024
Raming 2025
Raming 2026
-70
-1.099
-737
-487
-487
-487
1.319
1.503
1.572
1.572
1.572
1.572
274
0
0
0
0
0
1.736
4.713
466
466
466
466
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
326
326
0
0
0
0
0
0
0
0
0
0
Nee
Nee
Nee
Nee
Nee
Nee
0
0
0
0
0
0
-539
-4.635
368
618
618
618
Baten uit desinvesteringen in (im)materiële vaste activa (tegen verkoopprijs), voor zover niet op de exploitatie verantwoord -7 +8
Aankoop van grond en de uitgaven aan bouw-, woonrijpmaken e.d. (alleen transacties met derden die niet op de exploitatie staan) Baten bouwgrondexploitatie: Baten voor zover transacties niet op de exploitatie verantwoord
-9
Lasten op de balanspost voorzieningen voor zover deze transacties met derden betreffen Lasten ivm transacties met derden, die niet via de onder post 1 genoemde exploitatie
-10
lopen, maar rechtstreeks ten laste van de reserves (inclusief fondsen en dergelijke) worden gebracht en die nog niet vallen onder één van de bovengenoemde posten
+11
Verkoop van effecten: a.
Gaat u effecten verkopen? (ja/nee)
b.
Zo ja, wat is bij verkoop de verwachte boekwinst op de exploitatie ?
Berekend EMU-saldo
bedragen x € 1.000
BIJLAGEN
45