Toelichting.pdf

Buitengebied, herziening Driehoek 12 en Hoogeindseweg ong.

bestemmingsplan Buitengebied, herziening Driehoek 12 en Hoogeindseweg ong.

Inhoudsopgave

Toelichting

2 k 12 en Hoogeindseweg ong." (ontwerp)

3

bestemmingsplan "Buitengebied, herziening Driehoe

bestemmingsplan Buitengebied, herziening Driehoek 12 en Hoogeindseweg ong.

Toelichting

bestemmingsplan "Buitengebied, herziening Driehoek 12 en Hoogeindseweg ong." (ontwerp) 3

Toelichting bestemmingsplan

Buitengebied, herziening Driehoek 12 en Hoogeindseweg ong.

Gemeente:

Oirschot

Plangebied:

Buitengebied, herziening Driehoek 12 en Hoogeindseweg ong.

Datum:

08-02-2019 (Concept) 18-10-2021 & 13-05-2022 (Voorontwerp) 14-06-2022 (Ontwerp)

Status:

Ontwerp

IMRO-code:

NL.IMRO.0823.BPBGDRIEHOEK12-ONTW

Opgesteld door:

Van Dun Advies B.V.

Projectleider: Auteur:

M.G.J.W. Gerards J.C.P.M. van de Pas & A.H.F. van den Berg

Projectnummer:

17266-004

Toelichting – Buitengebied, herziening Driehoek 12 en Hoogeindseweg ong.

1

Inhoudsopgave 1.

INLEIDING..................................................................................................................... 4 1.1 Aanleiding en doel ............................................................................................................. 4 1.2 Ligging plangebied ............................................................................................................ 4 1.3 Vigerend planologisch regime ............................................................................................. 5 1.4 Procedure ......................................................................................................................... 6 1.5 Leeswijzer ......................................................................................................................... 7 2. PLANBESCHRIJVING ..................................................................................................... 8 2.1 Bestaande situatie ............................................................................................................. 8 2.2 Beoogde situatie ................................................................................................................ 8 3. BELEIDSKADER ............................................................................................................

11 3.1 Rijksbeleid .......................................................................................................................11 3.2 Provinciaal beleid ..............................................................................................................11 3.2.1 Omgevingsvisie Noord-Brabant ...................................................................................11 3.2.2 Structuurvisie 2010 – partiële herziening 2014 (Sv 2014) .............................................13 3.2.3 Interim omgevingsverordening Noord-Brabant (Iov) ....................................................14 3.3 Gemeentelijk beleid ..........................................................................................................20 3.3.1 Omgevingsvisie .........................................................................................................20 3.3.2 Bestemmingsplan ......................................................................................................20 3.3.3 Uitvoeringsnota ‘Buitengebied in Ontwikkeling’ ............................................................22 4. MILIEUHYGIËNISCHE EN PLANOLOGISCHE ASPECTEN..............................................

24 4.1 Milieueffectrapportage en vormvrije m.e.r.-beoordeling.......................................................24 4.2 Waterhuishouding ............................................................................................................25 4.2.1 Waterrelevant beleid ..................................................................................................25 4.2.2 Bestaande waterhuishoudkundige situatie ...................................................................27 4.2.3 Beoogde waterhuishoudkundige situatie .....................................................................27 4.3 Natuur .............................................................................................................................28 4.3.1 Natuurnetwerk Nederland (NNN) ................................................................................28 4.3.2 Wet natuurbescherming .............................................................................................29 4.4 Cultuurhistorie, aardkunde en archeologie ..........................................................................32 4.4.1 Cultuurhistorie en aardkunde .....................................................................................32 4.4.2 Archeologie ...............................................................................................................33 4.5 Bodemkwaliteit

.................................................................................................................35 4.6 Spuitzones .......................................................................................................................35 4.7 Bedrijven en milieuzonering ..............................................................................................36 4.8 Geur ................................................................................................................................36 4.9 Luchtkwaliteit ...................................................................................................................37 4.9.1 Niet in betekenende mate ..........................................................................................37 4.9.2 Woon- en leefklimaat .................................................................................................38 4.10 Geluid ..............................................................................................................................39 4.11 Verkeer en parkeren .........................................................................................................39 4.12 Externe veiligheid .............................................................................................................40 4.12.1 Regelgeving

..............................................................................................................40 4.12.2 Toetsing aan beleid ...................................................................................................41 4.13 Technische infrastructuur ..................................................................................................42 4.14 Volksgezondheid ...............................................................................................................42 4.14.1 Onderzoek veehouderij en gezondheid omwonenden ...................................................42 4.14.2 Handelingsperspectieven veehouderij en volksgezondheid ...........................................43 4.14.3 Geitenmoratorium .....................................................................................................44 5. JURIDISCHE PLANBESCHRIJVING .............................................................................. 47 5.1 Juridische achtergrond ......................................................................................................47 5.2 Toelichting verbeelding .....................................................................................................47 5.3 Toelichting regels .............................................................................................................48 6.

UITVOERBAARHEID ..................................................................................................... 49

Toelichting – Buitengebied, herziening Driehoek 12 en Hoogeindseweg ong.

2

6.1 Financiële uitvoerbaarheid .................................................................................................49 6.2 Maatschappelijke uitvoerbaarheid ......................................................................................49 6.2.1 Omgevingsdialoog .....................................................................................................49 6.2.2 Vooroverleg ..............................................................................................................49 6.2.3 Zienswijzen en beroep ...............................................................................................49 7. BIJLAGEN..................................................................................................................... 51

Toelichting – Buitengebied, herziening Driehoek 12 en Hoogeindseweg ong.

3

1. Inleiding In dit hoofdstuk komen de aanleiding en het doel, het vigerend planologisch regime en de procedure aan bod. 1.1 Aanleiding en doel Initiatiefnemer heeft in het verleden een varkenshouderij geëxploiteerd aan de Driehoek 12 in Oostelbeers. Vanwege de ongunstige ligging van het bedrijf ten opzichte van de kern is het in het verleden niet mogelijk geweest om noodzakelijke schaalvergrotingen door te kunnen voeren om de varkenshouderij duurzaam voort te kunnen zetten. Om die reden is het bedrijf enkele jaren geleden gestopt met het houden van varkens. Sindsdien worden op het bedrijf alleen nog (kleinschalige) akkerbouwactiviteiten uitgevoerd en op hobbymatige schaal dieren gehouden. Omliggende akkerbouwpercelen zijn namelijk nog in eigendom van initiatiefnemer. Initiatiefnemer heeft inmiddels werkzaamheden buiten de deur opgepakt en is nu voornemens om de akkerbouwpercelen niet meer te (laten) beboeren. De wens is ontstaan om hier een drietal ruimtevoor-ruimte woningen te realiseren. De gronden zijn hier namelijk ideaal voor, gezien de korte afstand tot de kern Oostelbeers. De cultuurhistorisch waardevolle woonboerderij aan de Driehoek 12 wordt daarbij gesplitst in twee wooneenheden. Om deze ontwikkeling mogelijk te maken wordt een partiële herziening van het bestemmingsplan voorbereid.

1.2 Ligging plangebied Het plangebied is gelegen in het buitengebied van de gemeente Oirschot, ten zuidoosten van de kern Oostelbeers. Twee van de drie nieuwe ruimte-voor-ruimte kavels zullen worden gecreëerd ten noordoosten en zuiden van het voormalig agrarisch bedrijf aan de Driehoek 12. De derde ruimte-voorruimte kavel wordt gesitueerd aan de Hoogeindseweg. Deze percelen zijn kadastraal bekend onder de nummers 399 & 1873, sectie G, van de kadastrale gemeente Middelbeers. In onderstaande afbeelding zijn een luchtfoto op het plangebied en de omgeving van het plangebied opgenomen.

Afbeelding 1: Ligging en luchtfoto plangebied (bron: services.arcgisonline.nl/arcgis/rest/services/Luchtfoto/Luchtfoto/MapServer) Toelichting – Buitengebied, herziening Driehoek 12 en Hoogeindseweg ong.

4

1.3 Vigerend planologisch regime Binnen het plangebied is het bestemmingsplan ‘Buitengebied, correctieve herziening’, aldus vastgesteld d.d. 21-11-2017, vigerend. In dit bestemmingsplan is vastgelegd dat de bestemmingen en aanduidingen uit het bestemmingsplan ‘2de bestuurlijke lus BG Oirschot’, aldus vastgesteld 18-062013, van toepassing zijn. Uit deze verbeelding blijkt dat de volgende bestemmingen en aanduidingen van toepassing zijn ter hoogte van de Driehoek 12, zie Afbeelding 2: - Enkelbestemming ‘Agrarisch’; - Dubbelbestemming ‘Waarde – Archeologie 3’ (gedeeltelijk); - Dubbelbestemming ‘Waarde – Archeologie 4’ (gedeeltelijk); - Bouwvlak (gedeeltelijk); - Functieaanduiding ‘bedrijfswoning’ (gedeeltelijk); - Gebiedsaanduiding ‘overige zone – bebouwingsconcentratie 2’; - Gebiedsaanduiding ‘overige zone – beperkingen veehouderij’; - Gebiedsaanduiding ‘reconstructiewetzone – extensiveringsgebied’.

Afbeelding 2: Uitsnede verbeelding bestemmingsplan '2de bestuurlijke lus BG Oirschot' - Driehoek 12 (bron: ruimtelijkeplannen.nl) Ter hoogte van de Hoogeindseweg ong. zijn de volgende bestemmingen en aanduidingen van toepassing, zie Afbeelding 3: - Enkelbestemming ‘Agrarisch’; - Dubbelbestemming ‘Waarde – Archeologie 3’ (gedeeltelijk); - Dubbelbestemming ‘Waarde – Archeologie 4’ (gedeeltelijk); - Gebiedsaanduiding ‘overige zone – bebouwingsconcentratie 2’; - Gebiedsaanduiding ‘overige zone – beperkingen veehouderij’; - Gebiedsaanduiding ‘reconstructiewetzone – extensiveringsgebied’.

Toelichting – Buitengebied, herziening Driehoek 12 en Hoogeindseweg ong.

5

Afbeelding 3: Uitsnede verbeelding bestemmingsplan '2de bestuurlijke lus BG Oirschot' Hoogeindseweg ong. (bron: ruimtelijkeplannen.nl) In de regels van het vigerende bestemmingsplan is een wijzigingsbevoegdheid voor boerderijsplitsing opgenomen, wanneer een object is aangewezen als cultuurhistorisch waardevol object. Dat is het geval voor de woonboerderij aan de Driehoek 12. Van de wijzigingsbevoegdheid zal dan ook gebruik worden gemaakt. Conform de regels is het echter niet rechtstreeks toegestaan om ter plaatse van het plangebied drie nieuwe ruimte-voor-ruimte kavels te realiseren. Ook zijn hiertoe geen afwijkings- of wijzigingsbevoegdheden opgenomen. Om deze reden is een herziening van het bestemmingsplan noodzakelijk. 1.4 Procedure Voor het gewenste initiatief dient een partiële herziening van het bestemmingsplan te worden vastgesteld, conform artikel 3.1 van de Wet ruimtelijke ordening (Wro). Het bestemmingsplan doorloopt als volgt de procedure. Allereerst wordt er een voorontwerpbestemmingsplan opgesteld waarin onderbouwd wordt dat het initiatief voldoet aan het gemeentelijk en provinciaal beleid en aan alle relevante milieu- en ruimtelijke ordeningsaspecten. In deze fase wordt overleg gevoerd met de gebruikelijke overlegpartners zoals gemeente, provincie en waterschap. Eventuele opmerkingen worden verwerkt in het ontwerpbestemmingsplan.

Volgens artikel 3.8 Wro is op de voorbereiding van een bestemmingsplan afdeling 3.4 van de Algemene wet bestuursrecht (Awb) van toepassing. Dit houdt in dat het ontwerpbestemmingsplan gedurende 6 weken voor iedereen ter inzage wordt gelegd. Tijdens deze periode van 6 weken kan een ieder zienswijzen kenbaar maken. Binnen 12 weken nadat het ontwerpbestemmingsplan ter inzage heeft gelegen, moet de gemeente beslissen over de vaststelling van het bestemmingsplan. Hierbij worden eventuele zienswijzen in acht genomen. Nadat het bestemmingsplan is vastgesteld, wordt het opnieuw 6 weken ter inzage gelegd. Binnen deze 6 weken kunnen belanghebbenden die tijdig zienswijzen kenbaar hebben gemaakt bij het ontwerp of belanghebbenden die kunnen aantonen dat zij niet in de gelegenheid zijn geweest om

Toelichting – Buitengebied, herziening Driehoek 12 en Hoogeindseweg ong.

6

tijdig zienswijzen kenbaar te maken, beroep indienen bij de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State. Als er geen beroep wordt ingesteld, dan is het bestemmingsplan daags na afloop van de beroepsperiode onherroepelijk. 1.5 Leeswijzer In deze toelichting is in het eerste hoofdstuk een inleiding op het initiatief gegeven, waarin de aanleiding, het doel, de ligging van het plangebied, het vigerend planologische regime en de te doorlopen procedure zijn beschreven. In hoofdstuk 2 worden de bestaande en beoogde situatie omschreven. Het van toepassing zijnde nationaal, provinciaal en gemeentelijk beleid wordt uiteengezet in hoofdstuk 3. Hierna worden in hoofdstuk 4 de milieuhygiënische en planologische aspecten beschreven. De juridische achtergrond van het bestemmingsplan, een toelichting op de verbeelding en een toelichting op de regels wordt gegeven in hoofdstuk 5. De financiële en maatschappelijke uitvoerbaarheid van het initiatief wordt verantwoord in hoofdstuk 6.

Toelichting – Buitengebied, herziening Driehoek 12 en Hoogeindseweg ong.

7

2. Planbeschrijving In dit hoofdstuk worden de bestaande en beoogde situatie beschreven. Hierin komt naar voren welke veranderingen er plaats vinden binnen het plangebied. 2.1 Bestaande situatie Het plangebied is gelegen aan de Driehoek en de Hoogeindseweg in de kernrandzone van Oostelbeers. De Driehoek betreft een historisch bebouwingslint dat onderbroken wordt met doorzichten naar het omliggende landschap. Met name ten noorden van het plangebied is een waardevolle zichtrelatie over de besloten akker gelegen. Hierdoor is vanaf het oosten van het open gebied zicht op de kerktoren van Oostelbeers en vice versa. De Hoogeindseweg betreft een historische lint, dat de dorpen Oostelbeers en Wintelre met elkaar verbind. Deze weg betreft dan ook een entree van het dorp. Beide wegen kenmerken zich dus door de zachte overgang van de kern van Oostelbeers naar het landschappelijk buitengebied. Binnen het plangebied is onder andere het bouwvlak van de voormalige varkenshouderij aan de Driehoek 12 gelegen. Dit bouwvlak heeft een omvang van 7.462 m 2. Overige gronden betreffen akkerbouwgronden die in eigendom zijn van initiatiefnemer. Omstreeks de eeuwwisseling is initiatiefnemer gestopt met het houden van varkens. Sindsdien worden er op het bedrijf alleen nog (kleinschalige) akkerbouwactiviteiten uitgevoerd en op hobbymatige schaal dieren gehouden.

Hiertoe is op 19 november 2001 een melding gemaakt in het kader van de AMvB landbouw. De oude varkensstallen zijn inmiddels gesaneerd. In Afbeelding 4 is een situatietekening met de bestaande bebouwing opgenomen. Op de locatie zijn een woonboerderij (292 m2) en twee bijgebouwen van 44 m2 en 174 m2 aanwezig.

Afbeelding 4: Plattegrondtekening AMvB Akkerbouw d.d. 19 november 2001 2.2 Beoogde situatie Initiatiefnemer is voornemens om de bestaande cultuurhistorisch waardevolle woonboerderij aan de Driehoek 12 te splitsen in twee wooneenheden en op de omliggende akkerbouwgronden een drietal ruimte-voor-ruimte kavels te realiseren. Voor de situering van deze ruimte-voor-ruimte kavels is een zorgvuldige stedenbouwkundige en landschappelijke afweging gemaakt. Dit heeft er in geresulteerd dat er één kavel ten zuiden en één kavel ten noordoosten van de woonboerderij zal worden gesitueerd. Ten behoeve van de zuidelijke kavel wordt een gedeelte van de bestaande bijgebouwen

Toelichting – Buitengebied, herziening Driehoek 12 en Hoogeindseweg ong.

8

bij de woonboerderij afgebroken. De derde kavel wordt aan de oostzijde van de Hoogeindseweg gesitueerd, direct aansluitend aan de bestaande woonbestemmingen. In Afbeelding 5 en 6 zijn schetsen van de beoogde situatie opgenomen. Door de kavels nabij bestaande bebouwing te concentreren blijven waardvolle zichtrelaties zoveel mogelijk behouden. Door een zorgvuldige landschappelijke inpassing van het plangebied wordt de overgang naar het omliggende landschap verzacht. De kavels aan de Driehoek worden hiervoor voorzien van een houtsingel, knip- en scheerheggen, solitaire bomen en een gemengd bos.

Afbeelding 5: Schets beoogde situatie ter plaatse van Driehoek 12 De kavel aan de Hoogeindseweg wordt voorzien van een knip- en scheerheg, solitaire bomen, leilindes en een houtsingel, zodat er een natuurlijke en landschappelijke afronding van het bebouwingslint ontstaat. Het volledige landschappelijk inpassingsplan is op schaal aan deze toelichting toegevoegd als Bijlage 1.

Toelichting – Buitengebied, herziening Driehoek 12 en Hoogeindseweg ong.

9

Afbeelding 6: Schets beoogde situatie ter plaatse van de Hoogeindseweg ong.

Toelichting – Buitengebied, herziening Driehoek 12 en Hoogeindseweg ong.

10

3. Beleidskader In dit hoofdstuk wordt het voor de ontwikkeling relevante ruimtelijke rijksbeleid, provinciaal en gemeentelijk beleid uiteengezet. Daarnaast wordt de beoogde ontwikkeling in dit hoofdstuk tevens aan dit beleid getoetst. 3.1 Rijksbeleid Het ruimtelijke relevante rijksbeleid is vervat in de Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte en de regels die hieraan zijn gekoppeld in het Barro. De Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte (SVIR) geeft een nieuw, integraal kader voor het ruimtelijke en mobiliteitsbeleid op rijksniveau. Op 13 maart 2012 is de SVIR vastgesteld. In de SVIR schetst het kabinet hoe Nederland er in 2040 zou moeten uitzien: concurrerend, bereikbaar, leefbaar en veilig. Daarbij streeft het Rijk naar een aanpak die ruimte geeft aan regionaal maatwerk, de gebruiker voorop zet, investeringen scherp prioriteert en ruimtelijke ontwikkelingen en infrastructuur met elkaar verbindt. Bij deze aanpak hanteert het Rijk een filosofie die uitgaat van vertrouwen, heldere verantwoordelijkheden, eenvoudige regels en een selectieve rijksbetrokkenheid. Daarnaast verstevigt de SVIR het motto 'decentraal wat kan, centraal wat moet'. De verantwoordelijkheid om te sturen in de ruimtelijke ordening wordt door de SVIR nog meer bij de provincies en gemeenten gelegd.

Zo laat het Rijk de verantwoordelijkheid voor de afstemming tussen verstedelijking en groene ruimte op regionale schaal over aan provincies. Dit houdt in dat de betekenis van de nationale structuurvisie voor het bestemmingsplangebied zodoende zeer beperkt blijft. De Barro vormt de juridische basis van het nationaal beleid rondom de ruimtelijke ordening. Het besluit bevat regels die de beleidsruimte van andere overheden ten aanzien van de inhoud van ruimtelijke plannen inperken, daar waar nationale belangen dat noodzakelijk maken. In de Barro staan regels omschreven voor bijvoorbeeld grote rivieren en defensie. De SVIR richt zich op een dusdanig schaalniveau en is als gevolg daarvan ook van een zeker (hoog) abstractieniveau, dat hieruit geen concrete beleidskaders voortkomen voor dit bestemmingsplan. In de directe omgeving van het plangebied zijn op grond van het Barro geen aanduidingen aanwezig die van nationaal belang zijn. Door decentralisatie van bevoegdheden wordt het relevante beleidskader derhalve gevormd door de provincie Noord-Brabant en de gemeente Oirschot. 3.2 Provinciaal beleid Het geldende ruimtelijke beleid van de provincie Noord-Brabant is vervat in de Omgevingsvisie, de Structuurvisie 2010 – partiële herziening 2014 en de Interim omgevingsverordening Noord-Brabant.

3.2.1

Omgevingsvisie Noord-Brabant

De provincie Noord-Brabant heeft op 14 december 2018 de omgevingsvisie Noord-Brabant vastgesteld. De omgevingsvisie vindt zijn legitimatie in de Omgevingswet. Vanzelfsprekend staan de achterliggende doelen van de Omgevingswet dan ook centraal in de positiebepaling van de Brabantse Omgevingsvisie. Onder het motto ‘eenvoudig beter’, doelt de Omgevingswet op meer inzichtelijkheid, en een grotere voorspelbaarheid en gebruiksgemak van het Omgevingsrecht. Ook beoogt de wet meer bestuurlijke afwegingsruimte en een meer samenhangende benadering van de fysieke leefomgeving in beleid, besluitvorming en regelgeving. Het doel van de omgevingsvisie is om de kwaliteit van de leefomgeving voor alle Brabanders te verbeteren. In de visie is voor verschillende programma’s de ambitie geformuleerd hoe de Brabantse leefomgeving er in 2050 uit moet zien. Daarbij zijn mobiliserende tussendoelen gesteld voor 2030 om het einddoel

Toelichting – Buitengebied, herziening Driehoek 12 en Hoogeindseweg ong.

11

te kunnen bereiken. De uitwerking in programma’s is een opgave die de visie volgt en die in opeenvolgende bestuursperiodes de opdracht en ruimte geeft om dat met eigen accenten in te vullen. Het belangrijkste programma’s die hier een rol spelen zijn ‘Omgevingskwaliteit’. en ‘Werken aan de slimme netwerkstad’. De Brabantse doelen voor 2050 in deze programma’s zijn respectievelijk:

‘Brabant heeft een goede leefomgevingskwaliteit doordat wij op alle aspecten beter presteren dan wettelijk als minimumniveau is bepaald. Brabant staat met zijn TOP-landschap van oude en nieuwe landschappen in de top 5 van Europa. De biodiversiteit binnen en buiten de natuurgebieden is op orde, de lucht- en waterkwaliteit voldoet en de bodem is vitaal.’

‘Het stedelijk netwerk van Brabant functioneert als één samenhangend duurzaam en concurrerend netwerk van steden en dorpen als onderdeel van de Noordwest-Europese metropool. Brabant kenmerkt zich door een sterke sociale cohesie, een excellent en duurzaam woon-, leef- en vestigingsklimaat met een comfortabel, betrouwbaar en multimodaal verkeers- en vervoersysteem en een uitstekende (digitale) infrastructuur.’ De tussendoelen voor 2030 in deze programma’s zijn respectievelijk:

‘Brabant heeft een aanvaardbare leefomgevingskwaliteit doordat wij voor alle aspecten voldoen aan de wettelijke normen. Natuurgebieden zijn ingericht, de afname van biodiversiteit is naar een positieve trend omgebogen, waardevolle cultuurhistorische landschappen zijn behouden en er is breed draagvlak voor de nieuwe energie- en klimaatadaptieve landschappen door de ontwerpende aanpak.’ ‘Brabantse partijen werken aan de transformatie van het bestaand bebouwd gebied van Brabant. Ondersteund door de digitale ontwikkelingen zijn er belangrijke stappen gezet in de richting van een excellent en duurzaam woon-, leef- en vestigingsklimaat met een comfortabel, betrouwbaar en multimodaal verkeers- en vervoersysteem. Bewoners uit alle geledingen van de bevolking voelen zich verbonden met hun omgeving en met elkaar doordat zij meedenken en meedoen aan de veranderingen in hun omgeving.’ Deze basisopgave ten aanzien van omgevingskwaliteit is veelomvattend en gaat over milieuaspecten zoals een schone bodem, schoon water (ondergrond) en schone lucht. Maar ook om landschappelijkeen cultuurhistorische aantrekkelijkheid, een goede woon- en werkomgeving met een aantrekkelijk aanbod aan voorzieningen, stilte en een natuurrijke omgeving, waarin biodiversiteit en recreatie hand in hand gaan. Als netwerkstad doet Brabant het goed.

Om top kennis- en innovatieregio te blijven en deze positie te versterken is het nodig dat Brabant zich sterker inzet voor een toekomstbestendig woon-, leef- en vestigingsklimaat met een robuust mobiliteitssysteem. Binnen het netwerk zullen de verschillen toenemen. In en rond de grote steden is er een relatief hoge dynamiek: de economie en de bevolking van de stedelijke regio’s groeit. Andere delen van Brabant, met name de grensregio’s, krijgen te maken met krimp. De verschillen vragen om maatwerk: enerzijds zorgdragen voor de vitaliteit van krimpgebieden en de aanhaking hiervan op het centrale stedelijke netwerk en anderzijds het ondersteunen en versterken van het centrale stedelijke netwerk. Daarnaast is het van belang de laagdynamische gebieden die rust, ruimte, cultuurhistorie en natuur bieden te koesteren. Om de doelen te bereiken wordt ingezet op een samenhangende ruimtelijke koers waarin stad, land en mobiliteit met elkaar worden verbonden. Uitbreiding van het bestaande stedelijk gebied in steden en dorpen is alleen wenselijk vanuit kwalitatieve overwegingen en bij een concrete marktvraag. De komende 10 jaar ligt er namelijk nog een forse woningbouwopgave, maar daarna loopt deze in omvang af. Dit betekent dat er de komende 10 jaar interessante kansen liggen om de kwaliteit van het stedelijk gebied op orde te brengen en de leegstand aan te pakken.

Een regeling die er specifiek op is gestoeld om de sanering van intensieve veehouderijen in het buitengebied te stimuleren en verdere verstening van het buitengebied te voorkomen betreft de ruimte-voor-ruimte regeling. Deze regeling houdt in dat er door de Ontwikkelingsmaatschappij ruimte-

Toelichting – Buitengebied, herziening Driehoek 12 en Hoogeindseweg ong.

12

voor-ruimte bouwtitels kunnen worden afgegeven voor de sanering van een intensieve veehouderij. Deze zogenaamde ruimte-voor-ruimte titels kunnen vervolgens worden ingezet in een bebouwingsconcentratie in het buitengebied. Op deze manier is een milieu- en ruimtelijke kwaliteitswinst verzekerd. Het initiatief betreft het splitsen van een cultuurhistorisch waardevolle woonboerderij in twee wooneenheden en de realisatie van drie ruimte-voor-ruimte kavels door koop van ruimte-voor-ruimte titels bij de Ontwikkelingsmaatschappij ruimte-voor-ruimte. Deze titels worden verkregen uit de sanering van intensieve veehouderijen elders. Dit betekent dat het initiatief een positieve bijdrage levert aan de omgevingskwaliteit. Door aan te sluiten bij bestaande bebouwingsconcentraties wordt invulling geven aan de slimme netwerkstad. Er wordt met het initiatief dus een concrete stap gezet richting het einddoel van 2050. De ontwikkeling past derhalve binnen de Omgevingsvisie NoordBrabant.

3.2.2

Structuurvisie 2010 – partiële herziening 2014 (Sv 2014)

De Structuurvisie 2010 – partiële herziening 2014 (Sv 2014) betreft een herziening van de op 1 oktober 2010 vastgestelde Structuurvisie ruimtelijke ordening. De partiële herziening is door Provinciale Staten van Noord-Brabant op 7 februari 2014 vastgesteld en is in werking getreden op 19 maart 2014. De Structuurvisie geeft de hoofdlijnen van het provinciaal ruimtelijk beleid tot 2025 weer (met een doorkijk naar 2040). De visie is bindend voor het ruimtelijk handelen van de provincie. Het is de basis voor de wijze waarop de provincie de instrumenten inzet die de Wet ruimtelijke ordening biedt. De genoemde visie in de partiële herziening is doorvertaald in de regels van de Interim omgevingsverordening Noord-Brabant. Daarnaast ondersteunt de structuurvisie het beleid op andere provinciale beleidsterreinen, zoals het economisch-, mobiliteits-, sociaal-, cultureel-, milieu- en natuurbeleid. Volgens de structurenkaart, zie Afbeelding 7, is het plangebied gelegen in het gemengd landelijk gebied. In het gemengde landelijke gebied vindt een vermenging van functies plaats. Naast het gebruik van de gronden ten behoeve van de land- en tuinbouw, is er ook plaats voor natuur, water, recreatie, toerisme en kleinschalige stedelijke functies. Daar de locatie gelegen is in het gemengde landelijk gebied, hanteert de provincie het multifunctionele gebruik als uitgangspunt.

Het initiatief betreft de realisatie van drie ruimte-voor-ruimte kavels en het splitsen van de cultuurhistorisch waardevolle woonboerderij in twee wooneenheden. Het gebied is multifunctioneel doordat burgerwoningen, veehouderijen, overige (agrarische) bedrijven, waterfuncties, natuur en recreatie plaatsvinden. Het initiatief past derhalve binnen de uitgangspunten van de Sv 2014.

Toelichting – Buitengebied, herziening Driehoek 12 en Hoogeindseweg ong.

13

Afbeelding 7: Uitsnede structurenkaart Sv 2014 (bron: ruimtelijkeplannen.nl) 3.2.3

Interim omgevingsverordening Noord-Brabant (Iov)

De Interim omgevingsverordening (Iov) betreft een samenvoeging van verschillende regelingen op provinciaal niveau met betrekking tot de fysieke leefomgeving. Dit betekent dat de regels betrekking hebben op milieu, natuur, ruimtelijke ordening, water, bodem en wegen. De Iov is daarbij een eerste stap op weg naar een definitieve omgevingsverordening, die op grond van de op handen zijnde Omgevingswet moet worden vastgesteld en die verplicht is voor provincies. De laatste versie van de Iov is op 14 februari 2020 door Provinciale Staten vastgesteld en is per 22 februari 2020 in werking getreden. De Iov is opgesteld vanuit een doelgroepenbenadering. Dit is ook het systeem dat de Omgevingswet, en de daaronder liggende wetgeving, hanteert. Dit betekent dat de regels in de Iov zijn gegroepeerd in hoofdstukken waarbij de doelgroep van de regel, de zogenaamde normadressaat, leidend is. Regels waar gemeenten bij vaststelling van een bestemmingsplan rekening mee moeten houden zijn opgenomen in hoofdstuk 3. Deze regels zijn in de vorm van instructieregels opgenomen waarbij de verschillende niveau’s zijn opgedeeld in meerdere afdelingen. Voor elke ruimtelijke ontwikkeling geldt dat toepassing moet worden gegeven aan de basisprincipes voor een evenwichtige toedeling van functies zoals deze zijn opgenomen in paragraaf 3.1.2.

Voor het overige dient getoetst te worden aan de regels die van toepassing zijn op het werkingsgebied waar een plangebied in is gelegen. In dit geval is het plangebied gelegen in de werkingsgebieden ‘Landelijk gebied’, ‘Gemengd landelijk gebied’, ‘Beperkingen veehouderij’, ‘Stalderingsgebied’ en ‘Sanerings- en verplaatsingslocatie’, zie Afbeelding 8.

Toelichting – Buitengebied, herziening Driehoek 12 en Hoogeindseweg ong.

14

Afbeelding 8: Uitsnede kaart Interim omgevingsverordening Noord-Brabant (bron: https://noordbrabant.tercera-ro.nl/MapViewer) In artikel 3.51 zijn de regels ten aanzien van de aanduiding ‘beperkingen veehouderij’ opgenomen. Deze regels beperken de ontwikkelingsmogelijkheden van veehouderijen. Verder bevat artikel 3.52 aanvullende regels ten aanzien van het stalderingsgebied. Deze regels hebben betrekking op een toename in de oppervlakte dierenverblijven voor hokdieren. Met het initiatief wordt de agrarische bestemming ter plaatse herbestemd. Deze artikelen zijn derhalve niet van toepassing op het initiatief. Een veehouderijlocatie is aangewezen als sanerings- en verplaatsingslocatie wanneer ter plaatse in het verleden gebruik is gemaakt van de Regeling Beëindiging Veehouderijtakken (RBV), Subsidieregeling Beëindiging Intensieve Veehouderijen (BIV), Verplaatsingsregeling Intensieve Veehouderijen (VIV) of Subsidieregeling Urgentiegebieden Noord-Brabant 2016 (SUN). Op grond van artikel 3.67 dient ter plaatse van een dergelijke locatie voorzien te worden in een passende herbestemming. Middels dit bestemmingsplan wordt daar invulling aan gegeven. Afdeling 3.6 bevat de voorwaarden voor een vitaal platteland, die onder andere van toepassing zijn op het gemengd landelijk gebied.

Het initiatief betreft de realisatie van drie ruimte-voor-ruimte kavels en het splitsen van de cultuurhistorisch waardevolle woonboerderij in twee wooneenheden. In paragraaf 3.6.7 zijn de voorwaarden voor de ontwikkeling van niet agrarische functies, zoals burgerwoningen, in het landelijk gebied opgenomen. Hiervan kan worden afgeweken met ontwikkelingen die mogelijk worden gemaakt in het kader van rood voor groen, zoals ruimte-voor-ruimte woningen. De voorwaarden hiervoor zijn vervat in artikel 3.80. Aan de relevante artikelen zal hierna worden getoetst. Basisprincipes voor een evenwichtige toedeling van functies (paragraaf 3.1.2) Onder een evenwichtige toedeling van functies wordt verstaan dat invulling wordt gegeven aan een goede omgevingskwaliteit met een veilige, gezonde leefomgeving. Hiervoor moet rekening worden gehouden met: - zorgvuldig ruimtegebruik; - de waarden in een gebied door toepassing van de lagenbenadering; - meerwaardecreatie.

Toelichting – Buitengebied, herziening Driehoek 12 en Hoogeindseweg ong.

15

Deze aspecten zijn in de Iov nader uitgewerkt in de artikel 3.6 t/m 3.8. Daarnaast geldt voor ontwikkelingen in het landelijk gebied ook dat er sprake moet zijn van kwaliteitsverbetering (zie artikel 3.9). Deze artikelen worden hieronder nader toegelicht. Zorgvuldig ruimtegebruik (artikel. 3.6) Conform artikel 3.6 houdt zorgvuldig ruimtegebruik in dat in beginsel gebruik wordt gemaakt van een bestaand ruimtebeslag. Een bestaand ruimtebeslag is gelegen binnen het werkingsgebied ‘Stedelijk gebied’ of een bestaand bouwperceel. Binnen een bouwperceel dienen alle gebouwen, bijbehorende bouwwerken en ander permanente voorzieningen te worden geconcentreerd. Wanneer er sprake is van een stedelijke ontwikkeling dient toepassing te worden gegeven aan artikel 3.1.6, tweede lid, van het Besluit ruimtelijke ordening (ladder voor duurzame verstedelijking). De provincie wil dat gemeenten bij ruimtelijke afwegingen m.b.t. woningbouw het principe van zorgvuldig ruimtegebruik toepassen. Dit heeft als doel de mogelijkheden in bestaand bebouwd gebied zo goed mogelijk te benutten en nieuw ruimtebeslag zoveel mogelijk te voorkomen. Dit betekent dat eerst gekeken wordt naar mogelijkheden voor intensivering of hergebruik op of binnen bestaand bebouwd gebied. Een regeling die ze hiervoor hebben aangenomen betreft de zogenaamde ruimtevoor-ruimte regeling.

Hiermee wordt een bestaande intensieve veehouderijlocatie gesaneerd om elders in het buitengebied woningbouw mogelijk gemaakt. Met de beoogde ontwikkeling wordt gebruik gemaakt van deze regeling. Er worden drie titels aangekocht die zijn ontstaan uit de sanering van een intensieve veehouderij elders in de omgeving. Hiermee is zorgvuldig ruimtegebruik dus verzekerd. De woningsplitsing vindt plaats in een bestaande woonboerderij op een bestaand bouwperceel. Om behoud van de woonboerderij zeker te stellen wordt het cultuurhistorisch waardevolle object gesplitst. De woonboerderij behoud dezelfde omvang. Derhalve is er ook in dat geval sprake van zorgvuldig ruimtegebruik. In geval van stedelijke ontwikkeling dient conform art. 3.1, tweede lid onder c van de Vr, toepassing te worden gegeven aan de Ladder voor duurzame verstedelijking. Deze is wettelijk verankerd in artikel 3.1.6, tweede lid, van het Besluit ruimtelijke ordening (Bro). Toepassing van de ladder is verplicht voor opgaven, die nieuwe stedelijke ontwikkelingen, gebaseerd op een regionale behoefte, mogelijk moeten maken. De Ladder voor duurzame verstedelijking is wettelijk verankerd in artikel 3.1.6, tweede lid, van het Besluit ruimtelijke ordening (Bro). Toepassing van de ladder is verplicht voor opgaven, die nieuwe stedelijke ontwikkelingen, gebaseerd op een regionale behoefte, mogelijk moeten maken.

Het initiatief betreft de realisatie van drie nieuwe woningen in het kader van de ruimte-voor-ruimte regeling en de splitsing van een cultuurhistorisch waardevolle woonboerderij in twee wooneenheden, wat kan worden aangemerkt als een stedelijke ontwikkeling. Uit vaste jurisprudentie blijkt dat het initiatief dusdanig kleinschalig van aard en omvang is dat deze niet gezien wordt als een stedelijke ontwikkeling in het kader van de Ladder. Toepassing van de Ladder is derhalve niet noodzakelijk.

Toepassing van de lagenbenadering (artikel 3.7)

De toepassing van de lagenbenadering omvat het effect van de ontwikkeling op verschillende lagen. Hierbij dient onderzocht te worden wat de effecten zijn op: - de ondergrond - de netwerklaag - de bovenste laag Met het effect op de ondergrond worden o.a. de aspecten bodem, grondwater en archeologische waarden bedoeld. De netwerklaag omvat aspecten zoals infrastructuur, natuurnetwerk, energienetwerk, waterwegen waaronder een goede, multimodale afwikkeling van het personen- en goederenvervoer. In de beschouwing van de bovenste laag dienen aspecten zoals cultuurhistorische

Toelichting – Buitengebied, herziening Driehoek 12 en Hoogeindseweg ong.

16

en landschappelijke waarden, de omvang van de functie en de bebouwing, de effecten op bestaande en toekomstige functies, de effecten op volksgezondheid, veiligheid en milieu aan bod te komen. Hierbij dient te worden gekeken naar het verleden, heden en toekomst. De beoogde ontwikkeling mag geen negatieve effecten hebben op de waarden in de omgeving en dient ook in de toekomst geen beperkingen op te leveren voor de omgeving. De toetsing van de gevolgen van het initiatief op bovengenoemde aspecten is uitgebreid uiteengezet in hoofdstuk 4 van deze toelichting.

Meerwaardecreatie (artikel 3.8)

Het aspect meerwaardecreatie omvat een evenwichtige benadering van de economische, ecologische en sociale aspecten die in een gebied en bij een ontwikkeling zijn betrokken. Het biedt de mogelijkheid om opgaven en ontwikkelingen te combineren, waardoor er meerwaarde ontstaat. Daarnaast ontstaat een bijdrage aan andere opgaven en belangen dan die rechtstreeks met de ontwikkeling gemoeid zijn. In dit bestemmingsplan wordt meerwaarde gecreëerd de splitsing van de woonboerderij in twee wooneenheden behoud van het cultuurhistorisch waardevolle object bevordert. Door gebruik te maken van de ruimte-voor-ruimte regeling wordt indirect meerwaarde gecreëerd, doordat de ruimtevoor-ruimte titels zijn ontstaan uit de sanering van een intensieve veehouderij elders in de omgeving. Verder wordt het initiatief gecombineerd met de aanleg en instandhouding van zorgvuldig gekozen landschappelijke inpassing.

Kwaliteitsverbetering (artikel 3.9)

Een bestemmingsplan in het landelijk gebied dient gepaard te gaan met een fysieke verbetering van het landschap. Daarnaast dient te worden aangetoond hoe deze fysieke verbetering ook financieel, juridisch en feitelijk wordt verzekerd. Een verbetering zoals hierboven beschreven kan o.a. bestaan uit een landschappelijke inpassing, behoud of herstel van cultuurhistorisch waardevolle bebouwing of terreinen, wegnemen van verharding of het slopen van bebouwing. Deze vormen van kwaliteitsverbetering dienen dan ook te worden geborgd in het bestemmingsplan. Over de exacte invulling van de kwaliteitsverbetering zijn in het regionaal ruimtelijk overleg tussen gemeenten en provincie afspraken gemaakt. Binnen de gemeente Oirschot is de Landschapsinvesteringsregeling De Kempen, aldus vastgesteld d.d. 24-08-2012 van toepassing. Voor de realisatie van ruimte-voor-ruimte woningen is in artikel 3.77 van de Iov echter nadrukkelijk bepaald dat artikel 3.9 (kwaliteitsverbetering van het landschap) niet van toepassing is mits voldaan wordt aan de voorwaarden uit artikel 3.80. Een ruimte-voor-ruimte woning levert voor het verkrijgen van de titel reeds een dusdanige milieu- en ruimtelijke kwaliteitswinst dat er geen extra kwaliteitsverbetering is vereist.

Uit de landschapsinvesteringsregeling blijkt verder dat ontwikkelingen die primair kwaliteitsverbetering van het landschap tot doel of gevolg hebben behoren tot categorie 1 ontwikkelingen. Hiertoe behoren onder andere planologische ontwikkelingen/gebruiksactiviteiten die bijdragen aan het behoud en herstel van cultuurhistorische waarden, zoals woningsplitsingen binnen cultuurhistorische bebouwing. Voor een dergelijke ruimtelijke ontwikkeling is geen (extra) kwaliteitsverbetering van het landschap vereist. Echter is de omzetting van agrarisch naar een woonbestemming aangemerkt als een categorie 3 ontwikkeling. Uit het beleid blijkt dat in dat geval voor de ontwikkeling een financiële berekening moet worden gemaakt om de waardevermeerdering van de gronden te bepalen. Er moet 20% van deze waardevermeerdering worden geïnvesteerd in het landschap. Op basis van de huidige planologische situatie en de gewenste planologische situatie is een economische berekening inzake de waardevermeerdering opgesteld voor enkel deze kavel. De berekening is opgenomen in Bijlage 2.

Toelichting – Buitengebied, herziening Driehoek 12 en Hoogeindseweg ong.

17

Het gehele plangebied wordt zorgvuldig landschappelijk ingepast, zie Bijlage 1. De aanleg en instandhouding van deze landschappelijke inpassing wordt feitelijk en juridisch verzekerd middels de opname van de bestemming ‘Groen’ ter plaatse van de landschappelijke inpassing aan de achterzijde van de bestaande woonboerderij en voorwaardelijke gebruiksbepalingen voor zowel de woonboerderij als de nieuwe ruimte-voor-ruimte woningen in de regels van het bestemmingsplan. Daarnaast wordt de cultuurhistorische waardevolle bebouwing gerestaureerd, welke ook wordt gezien als kwaliteitsverbetering. Hiervoor mogen de werkelijke kosten worden gerekend, echter is de restauratie nog niet gestart. Voor de volledigheid is de offerte toegevoegd, op basis van deze offerte is de prijs gehanteerd voor de restauratie van de cultuurhistorische waardevolle bebouwing. Hieruit kan worden geconcludeerd dat de beoogde ontwikkeling in overeenstemming is met artikel 3.9 van de Iov. Ontwikkeling van niet agrarische functies (paragraaf 3.6.7) Paragraaf 3.6.7 bevat de voorwaarden voor de ontwikkeling van niet agrarische functies in het landelijk gebied. Het initiatief moet getoetst worden aan artikel 3.68 ten aanzien van wonen in het landelijk gebied en de daarvan afwijkende regels die zijn vervat in artikel 3.69.

In artikel 3.68 van de Iov is opgenomen dat alleen bestaande burgerwoningen en bedrijfswoningen zijn toegestaan. Gebruik van een voormalige bedrijfswoning als burgerwoning is op grond van artikel 3.69, onder c, alleen toegestaan als is verzekerd dat:

a. er geen splitsing in meerdere woonfuncties plaatsvindt;

Uitzondering hierop is de vestiging van of splitsing in meerdere woonfuncties in cultuurhistorisch waardevolle bebouwing indien dit gericht is op het behoud of herstel van deze bebouwing (artikel 3.69, onder b). Van deze afwijkingsbevoegdheid wordt gebruik gemaakt. De woonboerderij aan de Driehoek 12 is conform het vigerende bestemmingsplan aangewezen als cultuurhistorisch waardevol object. Met het initiatief wordt deze woonboerderij gesplitst in twee wooneenheden.

b. overtollige bebouwing wordt gesloopt;

Sloop van overtollige bebouwing heeft reeds plaatsgevonden. Het bedrijf is aan het begin van deze eeuw gestopt met het houden van varkens. Hiervoor was circa 1.400 m2 bedrijfsbebouwing aanwezig. Dit is te zien op de luchtfoto uit het jaar 2000, zie Afbeelding 9. De oude varkensstallen zijn inmiddels gesaneerd.

Afbeelding 9: Luchtfoto op Driehoek 12 in het jaar 2000 (bron: atlas.brabant.nl) Toelichting – Buitengebied, herziening Driehoek 12 en Hoogeindseweg ong.

18

Er kan derhalve worden geconcludeerd dat het initiatief voldoet aan de voorwaarden voor het in gebruik nemen van de woonboerderij als twee burgerwooneenheden. Ruimte-voor-ruimte (artikel 3.80) Zoals reeds uiteen is gezet is in artikel 3.68, eerste lid, vastgelegd dat in het landelijk gebied alleen bestaande burgerwoningen en bedrijfswoningen zijn toegestaan. Hiervan kan worden afgeweken met ontwikkelingen die mogelijk worden gemaakt in het kader van rood voor groen op basis van afdeling 3.7. Hierin zijn onder andere de voorwaarden vervat ten aanzien van de ruimte-voor-ruimte regeling (artikel 3.80). Op basis hiervan kan, in afwijking van het verbod op nieuwvestiging, een ruimte-voorruimte kavel mogelijk worden gemaakt indien:

a. er sprake is van een aanzienlijke milieu- en ruimtelijke kwaliteitswinst;

Een aanzienlijke winst voor de omgevingskwaliteit kan worden bewerkstelligd door de sanering van een intensieve veehouderij of door de aankoop van een titel bij de Ontwikkelingsmaatschappij ruimte-voor-ruimte. In dit geval zal een aanzienlijke winst voor de omgevingskwaliteit worden bewerkstelligd door de koop van twee ruimte-voor-ruimte titels bij de Ontwikkelingsmaatschappij ruimte-voor-ruimte. Uiterlijk voor de vaststelling van het bestemmingsplan zal het bewijsstukkendossier voor aankoop van de ruimte-voor-ruimte titels worden overlegd.

b. de ruimte-voor-ruimtekavel bebouwingsconcentratie ligt;

op

een

planologisch

aanvaardbare

locatie

in

een

Conform het vigerende bestemmingsplan is het plangebied gelegen in een als zodanig aangewezen bebouwingsconcentratie. Dit vanwege de ligging in de kernrandzone ten zuidoosten van Oostelbeers. Zowel de Driehoek als de Hoogeindseweg betreffen een historische bebouwingslinten die onderbroken worden met doorzichten naar het omliggende landschap. Hierdoor vormt het lint een zachte overgang naar het landschappelijk buitengebied. In de directe omgeving bevinden zich veelal (burger)woningen en VAB-locaties. Door de kavels nabij bestaande bebouwing te concentreren blijven waardvolle zichtrelaties zoveel mogelijk behouden. Door een zorgvuldige landschappelijke inpassing van het plangebied wordt de overgang naar het omliggende landschap verzacht. De ligging van het plangebied in een bebouwingsconcentratie, met in de directe omgeving veel (burger)woningen en VAB-locaties, maken het een planologisch aanvaarbare locatie voor woningbouw.

c. een goede landschappelijke inpassing van de te bouwen woning is verzekerd;

Zoals reeds uiteen is gezet zal het plangebied zorgvuldig landschappelijk worden ingepast conform het landschappelijk inpassingsplan dat is opgenomen in Bijlage 1.

d. er geen sprake is van (een aanzet voor) een stedelijke ontwikkeling.

Door de toevoeging van vier wooneenheden is geen sprake van (een aanzet voor) een stedelijke ontwikkeling. Middels doorkijken tussen de woningen blijft zicht op het achterliggende landschap behouden. De omgeving blijft daardoor ruimtelijk duidelijk herkenbaar als buitengebied.

Geconcludeerd wordt dat de realisatie van ruimte-voor-ruimte woningen aan de Driehoek en de Hoogeindseweg ong. past binnen de regels van de Iov. Conclusie Gelet op bovenstaande voldoet de ontwikkeling aan de voorwaarden die zijn opgenomen in de Interim omgevingsverordening Noord-Brabant.

Toelichting – Buitengebied, herziening Driehoek 12 en Hoogeindseweg ong.

19

3.3 Gemeentelijk beleid Het ruimtelijk beleid van de gemeente Oirschot is vervat in de omgevingsvisie en het bestemmingsplan. Voor wat betreft de situering van de ruimte-voor-ruimte kavels is daarnaast aangesloten bij de uitvoeringsnota ‘Buitengebied in Ontwikkeling’.

3.3.1

Omgevingsvisie

Op 26 september 2017 heeft de gemeente Oirschot een omgevingsvisie vastgesteld in voorbereiding op de Omgevingswet. Hierin zijn verschillende strategische beleidsdocumenten gebundeld om te komen tot een concrete visie voor de leefomgeving. De visie richt zich op de door ontwikkeling van Oirschot, waarbij de historisch ontstane kwaliteitslijn in het landschap en cultuurhistorisch waardevolle elementen wordt gevolgd. Voor het opstellen van de visie is eerst gekeken naar de identiteit van Oirschot. Het eigene aan Oirschot zelf is dat het een echte plattelandseconomie is waarvan het monumentale karakter van de historische bebouwing en de rijkdom van het landschap algemeen erkend zijn. Daarnaast vormt Oirschot een sterke ruimtelijke en landschappelijke samenhang met de omliggende gemeenten op sociaal, cultureel en economisch vlak. Dit komt terug in de bestuurlijke samenwerking in de regio de Kempen, de relatie op het gebied van erfgoed, natuur en recreatie met het Groene woud en als onderdeel van de Brainport regio Eindhoven. Op basis van de identiteit van Oirschot zijn enkele algemene uitgangspunten opgesteld die als ambitie voor de gehele gemeente gelden, dit zijn: - Draagkracht van het Oirschotse landschap; - Duurzame veilige en gezonde ontwikkeling; - Maatschappelijk draagvlak; - De samenleving aan zet.

Op basis van acht thema’s bestaat de visie vervolgens uit de ambities die per thema en voor vijf specifieke gebieden zijn uitgewerkt. De thema’s geven een beeld van wat voor Oirschot van belang is om de lange termijn ambities te kunnen bereiken. Door daarnaast te focussen op een aantal gebieden kan optimaal op lokale omstandigheden en behoeften worden afgestemd. De relevante thema’s voor het initiatief zijn ‘Natuur, landschap & cultuurhistorie’ en ‘Veilige en gezonde woon- en leefomgeving’. Het eerste thema heeft als doel de kwaliteit van natuur, biodiversiteit, het landschap, de cultuurhistorie en monumenten beschermen, herstellen en ontwikkelen. Hier is in het tot stand komen van de stedenbouwkundige en landschappelijke inpassingsschets rekening mee gehouden. Daarbij blijft door de woningsplitsing van de woonboerderij een cultuurhistorisch waardevol pand behouden. Dit is reeds uiteen gezet in voorliggende paragraven. Met het tweede thema wil de gemeente Oirschot een veilige, gezonde en uitnodigende leefomgeving bieden aan inwoners en bezoekers, zodat iedereen tot zijn recht komt en iedereen mee kan doen. In hoofdstuk 4 worden de milieuhygiënische en planologische aspecten van het initiatief besproken. Het voornaamste gebiedsgerichte doel voor de kern Oostelbeers is behoud en versterking van de vitaliteit van het dorp.

Dit kan worden bereikt door voldoende woningbouwmogelijkheden te creëren die zijn gebaseerd op de lokale behoeften en gesitueerd nabij voorzieningen. Met het initiatief worden drie nieuwe ruimte-voor-ruimte kavels gecreëerd en een voormalige agrarische bedrijfslocatie herbestemd tot burgerwoning. Het plangebied is gelegen in de kernrandzone van Oostelbeers. Hiermee wordt aangesloten bij de gebiedsvisie voor Oostelbeers. Hieruit kan worden geconcludeerd dat het initiatief past binnen de omgevingsvisie van de gemeente Oirschot.

3.3.2

Bestemmingsplan

Zoals reeds in de inleiding van voorliggende toelichting is beschreven is het vigerend planologisch regime ter plaatse vervat in het bestemmingsplan ‘Buitengebied, correctieve herziening’, aldus

Toelichting – Buitengebied, herziening Driehoek 12 en Hoogeindseweg ong.

20

vastgesteld d.d. 21-11-2017. In de regels van het bestemmingsplan zijn geen afwijkings- en/of wijzigingsbevoegdheden opgenomen, waarmee drie ruimte-voor-ruimte kavels mogelijk gemaakt kan worden. Hiervoor is een maatwerkoplossing noodzakelijk. Om die reden wordt een partiële herziening van het bestemmingsplan voorbereid. Vast beleid van de gemeente Oirschot daarbij is dat de ruimte-voor-ruimte woningen een maximale inhoud van 1.000 m3 mogen hebben. Bij de ruimte-voor-ruimte woningen mogen bijbehorende bouwwerken worden opgericht met een maximale oppervlakte van in totaal 240 m 2. Deze voorwaarden worden in de regels van het bestemmingsplan vastgelegd. Volledigheidshalve wordt wel getoetst aan artikel 3.7, veertiende lid, voor de boerderijsplitsing van de (voormalige) agrarische bedrijfswoning aan de Driehoek 12. Dit is toegestaan indien voldaan kan worden aan de volgende voorwaarden:

a. de inhoudsmaat van het gebouw minimaal 900 m³ bedraagt;

De inhoud van de woonboerderij aan de Driehoek 12 bedraagt in de bestaande situatie meer dan 900 m3.

b. de monumentencommissie over voorgestelde plannen positief adviseert;

Het object is reeds meegenomen in de inventarisatie van monumenten en beeldbepalende objecten binnen de gemeente Oirschot. Er wordt gebruik gemaakt van de wijzigingsbevoegdheid om cultuurhistorische waarden van het gebouw langdurig te kunnen behouden.

c. de kenmerkende vorm gehandhaafd blijft;

In de regels van het bestemmingsplan wordt geborgd dat de kenmerkende vorm van de cultuurhistorisch waardevolle woonboerderij gehandhaafd blijft.

d. het aantal woningen past binnen het, op basis van de provinciale woningbouwbehoefteprognose, vastgestelde gemeentelijke woningbouwprogramma en in elk geval niet meer bedraagt dan 2;

Er worden met het initiatief twee wooneenheden mogelijk gemaakt in de bestaande woonboerderij.

e. na splitsing geen vergroting van de boerderij plaatsvindt;

Er wordt in de regels vastgelegd dat de bestaande inhoud van de woonboerderij als maximum geldt.

f.

de oppervlakte aan bijbehorende bouwwerken mag per woning niet meer bedragen dan 120 m². Indien sprake is van sloop van voormalige bedrijfsgebouwen mag de oppervlakte aan bijbehorende bouwwerken worden vermeerderd met 20% van de oppervlakte van de gesloopte bebouwing boven de 120 m², met dien verstande dat de totale gezamenlijke oppervlakte aan bijbehorende bouwwerken niet meer mag bedragen dan 240 m²; In de regels wordt vastgelegd dat de oppervlakte aan bijbehorende bouwwerken per woning niet meer mag bedragen dan 120 m2.

g. het een 'kenmerkende boerderij voor het buitengebied' betreft zoals opgenomen in bijlage 4 'Monumenten en beeldbepalende panden' bij deze regels; Het object aan de Driehoek 12 is opgenomen in de bijlage ‘Monumenten en beeldbepalende panden’ bij het vigerende bestemmingsplan.

h. de omgevingsvergunning milieu onherroepelijk is ingetrokken.

De omgevingsvergunning voor de voormalige varkenshouderij is reeds onherroepelijk ingetrokken. Na onherroepelijk worden van het bestemmingsplan komen de bedrijfsactiviteiten aldus gemeld in het kader van de AMvB landbouw d.d. 19-11-2001 te vervallen.

Toelichting – Buitengebied, herziening Driehoek 12 en Hoogeindseweg ong.

21

Hieruit kan worden geconcludeerd dat splitsing van de cultuurhistorisch waardevolle woonboerderij aan de Driehoek 12 in twee wooneenheden past binnen de wijzigingsbevoegdheid.

3.3.3

Uitvoeringsnota ‘Buitengebied in Ontwikkeling’

Op 26 januari 2010 heeft de gemeente Oirschot de uitvoeringsnota ‘Buitengebied in Ontwikkeling’ (BiO) vastgesteld. Het doel van deze uitvoeringsnota is de uitbreiding van ontwikkelingsmogelijkheden in bebouwingsconcentraties, mits de ruimtelijke kwaliteit behouden blijft en waar mogelijk wordt versterkt. Hiervoor is eerst een analyse gemaakt van de bebouwingsconcentraties binnen de gemeente Oirschot, zie Afbeelding 10. De typering van de bebouwingsconcentraties en de ligging ten opzichte van de kern en de doorgaande wegen is hierbij als insteek gekozen. Vervolgens wordt ingegaan op de belangrijkste gebiedsspecifieke kenmerken, waarbij ook de mogelijkheden voor versterking van de ruimtelijke kwaliteit in de betreffende bebouwingsconcentraties aan bod komt. Het plangebied is gelegen in het cluster ‘De Maneschijn/Driehoek – Oostelbeers’. De Driehoek vormt als het ware een halve cirkel op de Hoogeindseweg. Halverwege is een bebouwingsconcentratie gelegen, waar ook de woonboerderij aan de Driehoek 12 onderdeel van uit maakt. Ten noorden van de voormalige agrarische bedrijfslocatie aan de Driehoek 12 zijn de gronden aangewezen met de kwaliteit ‘openheid’. Dit vanwege de waardevolle zichtrelatie vanaf het oosten over de besloten akker op de kerktoren van Oostelbeers en vice versa.

Ten zuiden van dit cluster ligt het restant van een oud akkercomplex, dat hier nog zijn bolle ligging heeft behouden. Karakteristiek voor zo’n kleinschalige complex is, dat alleen langs de randen bebouwing en beplanting voorkomt. Op enkele plaatsen bestaan doorzichten, die typerend zijn voor de randen van dergelijke akkers en die zowel in landschappelijk als cultuurhistorisch opzicht als zeer waardevol zijn aan te merken. Op de ruimtelijke visiekaart is het plangebied aangewezen als verwevingslocatie, zie Afbeelding 11. De aangewezen bebouwingsconcentratie is aangemerkt als een verwevingslocatie, dit betreft een cultuurhistorische waardevolle locatie met een aantal oorspronkelijke boerderijen. Eventuele aanvullende bebouwing dient zorgvuldig te worden ingepast. Deze dienen zonder uitzondering van een zadeldak te worden voorzien en zich qua kleur en materiaaltoepassing in de bestaande gebouwde omgeving te voegen. Het open gebied tussen de Driehoek en de rand van het plan Haagakkers dient gevrijwaard te blijven van bebouwing in verband met het zicht op deze waardevolle dorpsrand. Zoals reeds uiteen is gezet worden de ruimte-voor-ruimte kavels geconcentreerd nabij bestaande bebouwing. Dit heeft er in geresulteerd dat er één kavel ten zuiden en één kavel ten noordoosten van de woonboerderij zal worden gesitueerd.

De derde kavel wordt aan de oostzijde van de Hoogeindseweg gesitueerd, direct aansluitend aan de bestaande woonbestemmingen. Met deze situering blijven waardvolle zichtrelaties zoveel mogelijk behouden. Door een zorgvuldige landschappelijke inpassing van het plangebied wordt de overgang naar het omliggende landschap verzacht en daarmee de cultuurhistorisch waarde van het akkercomplex gerespecteerd. Hierdoor sluit het initiatief aan bij de uitvoeringsnota.

Toelichting – Buitengebied, herziening Driehoek 12 en Hoogeindseweg ong.

22

Afbeelding 10: Uitsnede analysekaart 'De Maneschijn/Driehoek' (BiO)

Afbeelding 11: Uitsnede visiekaart 'De Maneschijn/Driehoek' (BiO)

Toelichting – Buitengebied, herziening Driehoek 12 en Hoogeindseweg ong.

23

4. Milieuhygiënische en planologische aspecten Op grond van het bepaalde in het Besluit ruimtelijke ordening (Bro) is het verplicht om inzicht te bieden in de relevante milieuhygiënische en planologische aspecten. In dit hoofdstuk worden deze aspecten beschreven. 4.1 Milieueffectrapportage en vormvrije m.e.r.-beoordeling Een milieueffectrapportage (MER), en de bijbehorende procedure (m.e.r.), is een hulpmiddel om de belangen van het milieu volwaardig te betrekken bij de besluitvorming omtrent plannen en projecten. Het gaat hierbij wel enkel om plannen en projecten die kunnen leiden tot initiatieven waarmee het milieu mogelijk nadelig kan worden beïnvloed. Als uitgangspunt geldt voor plannen, waaronder partiële herzieningen, onderstaande criteria om te beoordelen of een MER noodzakelijk is: - Plannen waarvoor een passende beoordeling nodig is in verband met een mogelijk significant negatief effect op Natura 2000 gebieden; - Plannen die kaderstellend zijn voor toekomstige m.e.r.- (beoordelings)plichtige besluiten. Ten aanzien van het eerste criterium inzake een mogelijke MER-plicht, geldt dat er in de beoogde situatie geen sprake is van een plan waarvoor een passende beoordeling nodig is in verband met een mogelijk significant negatief effect op Natura 2000-gebieden, hier wordt verder op in gegaan in paragraaf 4.3.2 van deze toelichting.

Op basis van deze paragraaf kan worden geconcludeerd dat er op basis van het eerste criterium geen MER noodzakelijk is. Een plan is kaderstellend voor een toekomstig m.e.r.- (beoordelings)plichtig besluit indien er sprake is van een overschrijding van de grenswaarden uit de C- of D-lijst van het Besluit m.e.r. Voor de aanleg, wijziging of uitbreiding van een stedelijk ontwikkelingsproject met inbegrip van de bouw van winkelcentra of parkeerterreinen zijn de volgende grenswaarden aangegeven. In gevallen waarin de activiteit betrekking heeft op: 1. een oppervlakte van 100 hectare of meer; 2. een aaneengesloten gebied en 2000 of meer woningen omvat; of 3. een bedrijfsvloeroppervlakte van 200.000 m2 of meer. Daar het hier het toevoegen van drie ruimte-voor-ruimte woningen betreft en de splitsing van een voormalige agrarische bedrijfswoning in twee wooneenheden is er geen sprake van overschrijding van de drempelwaarden zoals weergegeven in het besluit milieueffectrapportage. Onder de grenzen uit de C- en D-lijst van het Besluit m.e.r. geldt sinds 7 juli 2017 tevens een m.e.r.beoordelingsplicht. Dit houdt in dat er bekeken moet worden of er bij het initiatief sprake is van dusdanig bijzondere omstandigheden of milieueffecten dat er toch een MER moet worden opgesteld. Hierbij wordt gekeken naar de selectiecriteria uit bijlage III bij de m.e.r.-richtlijn (2011/92/EU), welke o.a.