Bijlage 1: Concept begroting 2027-2030
Tekst van het document
Paragraaf Grondbeleid Inleiding 97 Programmabegroting 2027 Speerpunt 3. UVP Vitaal Landelijk Gebied We blijven uitvoering geven aan een vitaal landelijk gebied. Het Landschapskwaliteitsplan (LKP) blijft de basis voor onze activiteiten in het buitengebied. De activiteiten die hieruit volgen, hebben met name betrekking op het uitbreiden van de groene en recreatieve infrastructuur. Het uitbreiden van de groen - blauwe dooradering. We maken onderdeel uit van verschillende samenwerkingen (GGA Kempenland West en GGA Kampina & Oisterwijkse vennen) waarin we plannen uitwerken om verdroging tegen te gaan, de kwaliteit van het water te bevorderen en de natuur en biodiversiteit te versterken. Bij de essentie van programma 3 kennen we in de begroting van 2027 twee speerpunten: Speerpunt 1 - We blijven uitvoering geven aan de ambitie om voor alle toekomstige en huidige bewoners van Oirschot voldoende betaalbare, bereikbare en toekomstbestendige woningen te realiseren. De activiteiten die hieruit volgen, hebben met name betrekking op het realiseren van woningen (zowel nieuwbouw als transformatie) in alle kernen en voor alle doelgroepen. Speerpunt 2 - We sturen integraal op het vergroten van de aantrekkelijkheid als woongemeente. Naast dat we ons richten op het toevoegen van woningen, hebben we ook aandacht voor andere aandachtsvelden.
Denk hierbij aan de kwaliteit van de nieuwe woningen, maar ook aan de omgeving van de woningen (voldoende groen, voldoende voorzieningen, bereikbaarheid et cetera). In 2027 werken we op basis van de ‘Nota Grondbeleid’ en het ‘Omgevingsprogramma kostenverhaal en financiële bijdragen’. We verhalen hiermee de investeringen voor publieke voorzieningen op initiatiefnemers. Denk hierbij bijvoorbeeld aan kosten voor de vaststelling van een bestemmings-/ omgevingsplan en de aanleg van straatverlichting, wegen, riolering of groenvoorzieningen (zowel binnen het plangebied als investeringen buiten dit gebied). Om realisatie van sociale huurwoningen door woningcorporaties niet te bemoeilijken, is besloten dat woningcorporaties (toegelaten instellingen) zijn vrijgesteld van een financiële bijdrage. De gemeenteraad van Oirschot stelde de ‘Nota grondbeleid’ en het ‘Omgevingsprogramma kostenverhaal en financiële bijdragen’ vast op 19 december 2023. In het ‘Actieplan Woningbouw Oirschot 2.0’ spraken we al af dat we actieve grondpolitiek toepassen in situaties dat dit past. B.
Een aanduiding van de wijze waarop de provincie onderscheidenlijk gemeente het grondbeleid uitvoert We onderschrijven in gemeente Oirschot drie vormen van grondbeleid: • Actief grondbeleid (actieve houding) De gemeente kiest voor actief grondbeleid als een ruimtelijk initiatief in belangrijke mate bijdraagt aan de realisatie van gemeentelijke ambities en de gemeente absolute regie wil houden op de gewenste uitkomst. Bij deze variant koopt de gemeente zelf gronden aan, maakt de gronden bouw- en woonrijp én verkoopt de aangekochte gronden als bouwgrond. Een eventueel overschot komt ten goede aan de gemeente. Andersom geldt hetzelfde. Is er sprake van een 98 Programmabegroting 2027 tekort in plaats van een overschot? Dan komt dat tekort ook volledig ten laste van de gemeente. De invloed van de gemeente op de ontwikkeling/realisatie in het gebied is maximaal. Denk bij de invloed die de gemeente heeft aan bijvoorbeeld het type woningen die worden gerealiseerd, de bebouwingsdichtheid en een eventuele fasering van het plangebied. • Actief faciliterend grondbeleid (actieve houding) Ook bij actief faciliterend grondbeleid draagt het ruimtelijk initiatief in belangrijke mate bij aan de realisatie van gemeentelijke ambities. Het verschil met actief grondbeleid is dat de gemeente niet als private partij en risicodragend op de markt treedt én geen gemeentelijke grondexploitatie voert.
• Faciliterend grondbeleid (passieve houding) Het ruimtelijk initiatief past binnen het beleid of visie, maar heeft geen prioriteit of urgentie. De gemeente neemt in dat geval een passieve houding aan. Het college kiest voor een zuiver faciliterende rol. De gemeente werkt aan het ruimtelijk initiatief mee en stuurt op basis van de bestemming en beleidskaders. Derden - vaak projectontwikkelaars - dragen zorg voor de aankoop van gronden, het omvormen van maagdelijke grond naar bouwrijpe grond én het verkopen van de grond. De gemeente stelt voorwaarden voor de inrichting van het gebied, het overdragen van gronden voor openbaar gebruik naar de gemeente en brengt de ontwikkelaar bijdragen in rekening voor ambtelijke kosten en boven-wijkse voorzieningen. Uitgangspunt is dat de gemeente met de projectontwikkelaar (of een andere derde partij) een anterieure overeenkomst afsluit. Hierin komen onder meer de hiervoor genoemde elementen terug. Het in december 2023 door de gemeenteraad vastgestelde ‘Nota grondbeleid’ bevat een afwegingskader. Dit afwegingskader wordt gebruikt om de houding af te wegen en de rol ten aanzien van grondbeleid vast te stellen. De gemeente Oirschot hanteert dus een situationeel grondbeleid. Daarbij stelde de gemeenteraad kaders vast voor strategische grondaankopen. Om strategische aankopen mogelijk te maken, stelde de gemeenteraad krediet beschikbaar. C.
Een actuele prognose van de te verwachten resultaten van de totale grondexploitatie Bij aanvang van 2027 kent de gemeente Oirschot drie actieve grondexploitaties: • Veld 7 Moorland; • Scheper II; • Eindhovensedijk/De Kemmer. Het streven is om Ekerschot-Noord CPO te sluiten in 2026 en Willibrordus (voormalige basisschool Middelbeers, St Jorisstraat 1) te openen. De prognose van de grondexploitaties wordt beïnvloed door plan specifieke en algemene uitgangspunten. Bij deze grondexploitaties hanteren we de volgende parameters: • | Rente volgens de berekeningsmethodiek van het BBV: 1,22% • | Opbrengststijging 0,00%. De onderstaande indices voor 2027 zijn gebaseerd op de Outlook Grondexploitaties 2025, waarbij we voorzichtigheidshalve een conservatieve inschatting hanteren. 1. | Inflatie 2,50% 2. | Bouwkosten 3,00% 3. | GWW-kosten 2,00% Prognose ontwikkeling boekwaarde Tabel 1 geeft inzicht in de lopende complexen. We gaan daarbij uit van de boekwaarde per 31 december 2025 (op basis van cijfers vastgestelde jaarrekening) en rekenen vervolgens de (begrote) uitgaven en inkomsten in 2026 en 2027 door naar een te verwachten boekwaarde per 31 december 2026 (en verder). Bij ‘Veld 7 Moorland’ hanteert de gemeente Oirschot een actief grondbeleid. In 2027 maken we het gehele plangebied woonrijp. Dit houdt in dat het openbaar gebied definitief wordt ingericht.
Naar verwachting wordt in 2027 het omgevingsplan van woningbouwproject Willibrordus (voormalige basisschool Middelbeers, St Jorisstraat 1) vastgesteld. Ook verwachten we in 2027 het omgevingsplan voor de Scheper 2 vast te stellen en worden de kavels uitgegeven. Tabel 1. Verloop boekwaarde inclusief prognose Bedragen x € 1.000 Complex | Saldo | Uitgaaf Inkomst | Saldo | Uitgaaf Inkomst | Saldo | Afsluiting 20242025 | 20252025 | 2026 2026 2026 Eindhovensedijk/ | 3.859 | 1.075 | 4.934 | 4.102 | 9.03631/12/2034 De Kemmer Veld 7 Moorland | 2.020 | 503 | 1.062 | 2.579 | 2.060 | 519 | 31/12/2027 Ekerschot noord CPO | 44 | 25 | 68 | 55 | 123 | 31/12/2026 Woningbouw | 1.882 1.6041.062 | 2.424 6.217 | 8.641 De Scheper 2B | 42 | 63 | 105 | 635 | 740 | 31/12/2031 Bedrijventerreinen | 42 63 | 105 | 635 | 740 Totaal GREX | 1.924 1.6671.062 | 2.529 6.852 | 9.381 99 Tabel 2. Prognose resultaten grondexploitatie Bedragen x € 1.000 Complex | Prognose | Positief of | Afsluiting | Afwikkeling resultaat | negatief | complex Eindhovensedijk/ | 414 | positief | 31/12/2034 | Reserve GREX/RO De Kemmer Veld 7 Moorland | 564 | positief | 31/12/2027 | Reserve GREX/RO Ekerschot Noord CPO | 123 | negatief | 31/12/2026 | Reserve GREX/RO Woningbouw 855 De Scheper 2B | 3.059 | positief | 31/12/2031 | Reserve GREX/RO Bedrijventerreinen 3.059 Totaal GREX | 3.914 | positief D.
| Een onderbouwing van de geraamde winstneming Het verwachte resultaat in tabel 2 is afgeleid van de berekeningen die ten grondslag liggen aan het raadsbesluit bij de vaststelling van de jaarrekening 2025 van 23 juni 2026 voor alle lopende grondexploitaties. De volgende uitgangspunten gelden als basis voor het opstellen van de berekeningen: • | Informatie van de projectleiders Wonen; • | Gegevens over loon-en prijsontwikkelingen in de weg- en waterbouw; • | Planningen ten aanzien van de uitvoering van bouw- en woonrijp maken van plangebieden. Vanaf 2016 zijn de voorschriften gewijzigd. Voortaan moet jaarlijks beoordeeld worden in welke mate tussentijds winstneming mogelijk is. Bij ‘Veld 7 Moorland’ heeft die situatie zich voorgedaan in de grondexploitatie van 2024. Dit betekent dat conform de POC-methode (POC staat voor percentage wat is afgerond) er winst genomen is. Voor 2026 verwachten we geen winstneming. E. | De beleidsuitgangspunten van de reserves voor grondzaken in relatie tot de risico’s van de grondzaken Voor dit onderdeel gelden de volgende uitgangspunten: • | Als bij een complex op enig moment een verlies wordt verwacht (bijvoorbeeld bij de jaarlijkse actualisatie of een tussentijdse berekening), wordt direct een voorziening gevormd ter hoogte van dit verlies. Deze voorziening komt ten laste van de nieuwe reserve Grondexploitatie/ Ruimtelijke ontwikkeling.
• | Bij ‘Veld 7 Moorland’, Eindhovensedijk/De Kemmer en de Scheper verwachten we een positief resultaat. 100 • | Alle aanslagen die betrekking hebben op betaling of ontvangsten van vennootschapsbelasting (voor zover die grondexploitatie betreffen), worden gedekt uit de reserve Grondexploitatie/ Ruimtelijke ontwikkeling. De uiteindelijke resultaten worden tenslotte ook verrekend met deze reserve. • | Alle (bruto) winsten (zowel tussentijds als bij het afsluiten van een complex) komen ten gunste van de Grondexploitatie/Ruimtelijke ontwikkeling. Hiermee wordt tot uitdrukking gebracht dat de grondexploitatie een gesloten systeem is, waarbij in principe de algemene dienst niet relevant is. F. Grondbezit Naast de financiële situatie van de grondexploitatie is ook het verloop van de voorraad grond in vierkante meters van belang. Zie tabel 3. Tabel 3. Nog te verkopen gronden - oppervlakte in m² Complex Nog te | Verkocht in | Verkopen | Nog te | Aantal nog verkopen | 2025 | 2025 | verkopen | te verkopen na 2024 | na 2025 Veld 7 Moorland | 1.809 | 1.809 | 0 | 0 | 0,00% De Kemmer | 25.800 | 0 0 25.800 | 100,00% Ekerschot Noord CPO | 1.501 | 1.501 | 0 | 0 | 0,00% Totaal GREX | 29.110 | 3.310 0 25.800 101 102 Programmabegroting 2027 Paragraaf Openbaarheid Inleiding Op 1 mei 2022 is de Wet open overheid (Woo) in werking getreden als opvolger van de Wet openbaarheid van bestuur (Wob).
De Woo heeft als doel om de transparantie en toegankelijkheid van overheidsinformatie te vergroten. De Wet open overheid brengt drie verplichtingen met zich mee: 1. Actieve openbaarmaking: Onder actieve openbaarmaking verstaan wij de stappen die vanuit de gemeente worden gezet om de 11 geformuleerde informatiecategorieën die voor de gemeente geldt uit eigen beweging openbaar te maken. Hierbij volgen wij de landelijke, gefaseerde planning. 2. Passieve openbaarmaking: Onder passieve openbaarmaking verstaan wij het openbaar maken van informatie wanneer een inwoner, bedrijf of journalist daarom vraagt. Dit wordt ook wel een Woo-verzoek genoemd. 3. Informatiehuishouding op orde: Informatie moet volledig, juist en vindbaar worden gearchiveerd zodat deze toegankelijk is en eenvoudig te openbaren. Hiertoe moet de informatie gestructureerd worden beheerd, met metadata (gegevens over gegevens) en goede documentatie. Op deze manier is informatie gemakkelijk vindbaar en begrijpelijk voor zowel interne medewerkers als externe belanghebbenden. Hiermee zorgen wij ook voor de juiste bewaartermijn en worden persoonlijke gegevens beschermd. Het Rijk heeft middelen beschikbaar gesteld, zowel incidenteel voor de implementatie van de wet als structureel voor de uitvoering op de lange termijn.
Dit Woo-budget zetten wij in voor de implementatie van de Woo en het vormgeven en aanpassen van processen en systemen binnen de organisatie. Op grond van artikel 3.5 van de Woo is een bestuursorgaan verplicht om jaarlijks in de begroting en de jaarstukken aandacht te besteden aan de beleidsvoornemens en uitvoering. Deze paragraaf dient als invulling van deze verplichting voor de begroting van 2027. In de jaarrekening worden relevante cijfers over de actieve en passieve openbaarmaking van het afgelopen jaar beschreven. Actieve openbaarmaking In 2026 heeft de gemeente Oirschot uitvoering gegeven aan tranche 2 van de gefaseerde invoering van de actieve openbaarmaking. Daarbij is gewerkt aan de voorbereiding van de informatiecategorieën agenda’s van het college, ontwerp van wet- en regelgeving en adviesaanvragen. Daarnaast zijn de processen ingericht om te voldoen aan de verplichting om adviezen openbaar te maken. In 2027 wordt de implementatie van tranche 1 en tranche 2 verder afgerond. De focus ligt daarbij op het op één niveau brengen van de uitvoering binnen de toekomstige gemeente Best-Oirschot, zodat een solide basis ontstaat voor de verdere implementatie van de Woo binnen de nieuwe organisatie. 103 Programmabegroting 2027 Passieve openbaarmaking In 2026 is het Woo-proces verder verbeterd en beter onder de aandacht gebracht binnen de organisatie.
Hierbij is gewerkt aan het vergroten van de bewustwording over de Woo onder medewerkers, het optimaliseren van werkprocessen en het verder verduidelijken van de toepassing van de verschillende weigeringsgronden. Ook is ingezet op een beter overzicht van afgesloten, lopende en gepubliceerde Woo-verzoeken en -besluiten. In 2027 worden deze ontwikkelingen voortgezet. Daarbij ligt de nadruk op het verder borgen van de werkwijze binnen de organisatie en het blijven verbeteren van de kwaliteit en doorlooptijden van Woo-verzoeken. Informatiehuishouding op orde Een goede informatiehuishouding vormt de basis voor een transparante overheid. Het betreft het geheel aan processen, systemen en gedrag, gericht op het duurzaam toegankelijk maken van informatie. In 2026 zijn verdere stappen gezet om de informatiehuishouding te verbeteren en aan te sluiten op de eisen van de Woo. Hiermee is de basis verder versterkt voor zowel de actieve als de passieve openbaarmaking. In 2027 blijft het verbeteren van de informatiehuishouding een speerpunt. De organisatie werkt verder aan het duurzaam toegankelijk maken van informatie en aan het verder versterken van de informatiehuishouding als basis voor de uitvoering van de Woo binnen de toekomstige gemeente Best-Oirschot. In de paragraaf Bedrijfsvoering wordt nader ingegaan op de concrete maatregelen die hiervoor worden getroffen.
Financiële begroting
107 Programmabegroting 2027 Overzicht baten en lasten 108 Programmabegroting 2027 Financiële begrotingsuitgangspunten Inleiding De begrotingsuitgangspunten van de gemeente Oirschot, zijn de basisprincipes waarop het financiële beleid en de begroting van een gemeente worden gebaseerd. Deze uitgangspunten zorgen ervoor dat de gemeentelijke financiën op een gezonde manier worden beheerd. Gemeenten hanteren vaak vergelijkbare uitgangspunten, maar ze kunnen variëren op basis van lokale prioriteiten. Hier is een beschrijving van de belangrijkste begrotingsuitgangspunten die voor de gemeente Oirschot gelden: De conceptbegroting 2026 vormde de basis voor de meerjarenraming 2027 2030. Hierbij gaan we uit van het aanvaarde beleid. Dat wil zeggen dat het gevoerde beleid voor de komende jaren wordt doorgetrokken. Hierbij zijn de budgettaire gevolgen van in het verleden genomen beslissingen in de meerjarenraming verrekend. De uitgangspunten die we hanteren bij het opstellen van de begroting bestaan uit: A. Algemene uitgangspunten (spelregels) B. Financieel-technische uitgangspunten A. Algemene uitgangspunten (spelregels) 1. Structureel en reëel evenwicht Structureel evenwicht: De gemeente moet zorgen voor een begroting waarin de structurele inkomsten voldoende zijn om de structurele uitgaven te dekken.
Dit betekent dat er geen tekorten mogen ontstaan door tijdelijke financiële meevallers of korte-termijn oplossingen. Dit betekent dat als de begroting in het eerste jaar niet sluitend is, deze in ieder geval in het laatste jaar sluitend moet zijn. Reëel evenwicht: De begroting moet gebaseerd zijn op realistische en behoedzame ramingen van zowel inkomsten als uitgaven. De verwachte kosten en opbrengsten moeten haalbaar en betrouwbaar zijn. 2. Structurele uitgaven worden structureel gedekt T egenover structurele uitgaven kunnen geen incidentele inkomsten of incidentele meevallers staan. Uit de post ‘Onvoorzien’ worden géén structurele uitgaven gedaan. Deze post is bedoeld voor incidentele en uitsluitend eenmalige (a-structurele) zaken die geen uitstel dulden en waarin de reguliere begrotingsposten niet voorzien. De raad heeft het budgetrecht en beschikt derhalve over deze post, op voorstel van het college. 3. T egenvallers binnen programma’s opvangen T egenvallers door hogere lasten of lagere baten worden in principe binnen het programma opgevangen. Pas als dit niet mogelijk is wordt een voorstel gedaan hoe anderszins in de dekking kan worden voorzien. De inzet van hogere baten wordt integraal afgewogen. 4. Kostendekkende tarieven Gemeentelijke tarieven voor de diensten (zoals rioolheffing, afvalstoffenheffing, etc.) moeten kostendekkend zijn.
Dit betekent dat de inkomsten uit deze tarieven gelijk moeten zijn aan de kosten die de gemeente maakt voor het leveren van deze diensten. 109 Programmabegroting 2027 B. Financieel-technische uitgangspunten Deze financieel-technische uitgangspunten hebben betrekking op de te hanteren percentages voor rente en loon- en prijsstijging, de ontwikkeling van de lokale lasten e.d. We lichten ze in dit hoofdstuk nader toe, met per onderdeel een concreet voorstel. Achtereenvolgens komen de volgende onderwerpen aan de orde: 1. Algemene uitkering uit het Gemeentefonds 2. Ontwikkeling van de lokale lasten 3. Prijsstijging (inflatie) 4. Loonstijging 5. Rente 6. Afschrijvingen 7. Bestemmingsreserve kapitaallasten 8. Ramingen Sociaal domein 9. Begrotingscirculaires 2026 10. Risicoparagraaf 11. Financiële kengetallen 1. Algemene uitkering uit het Gemeentefonds In de conceptbegroting 2027 2030 zijn de gevolgen van de meicirculaire 2026 verwerkt. Deze circulaire is op 29 mei 2026 verschenen. In de raadsinformatiebrief van 16 juni hebben we u hierover geïnformeerd. Er is in deze begroting nog geen rekening gehouden met de septembercirculaire 2026. We streven ernaar u nog voor de begrotingsbehandeling over de uitkomsten hiervan te informeren, zodat u deze kunt betrekken bij de besluitvorming.
Voor de berekening van de meicirculaire maken wij gebruik van de meest recente informatie van onze gemeente. Deze berekening wijkt af van de berekening die het rijk hanteert. De afwijking wordt met name veroorzaakt doordat wij rekening houden met een jaarlijkse teruggaaf uit het BCF fonds, terwijl dat het rijk hier geen rekening mee houdt. 2. Ontwikkeling van de lokale lasten De algemene uitgangspunten voor de lokale heffingen zijn: • Afvalstoffenheffing en rioolheffing zijn maximaal 100% kostendekkend. • Opbrengst OZB en forensenbelasting worden jaarlijks verhoogd met het percentage van de prijsontwikkeling van het Bruto Binnenlands Product (BBP) uit de meicirculaire van 2026; bij het bepalen van de tarieven houden we rekening met de gevolgen van de hertaxaties. • Het tarief toeristenbelasting voor overige accommodaties is met € 0,05 verhoogd naar € 2,60. • De leges en de tarieven die opgenomen zijn in de algemene tarievenverordening worden verhoogd met het percentage van de prijsontwikkeling van het BBP uit de meicirculaire 2026. • De tarieven voor de reclamebelasting blijven ongewijzigd. 3. Prijsstijging (inflatie) Reguliere budgetten begroting In het Gemeenschappelijk Financieel T oezichtkader (GTK 2026) van de provincie m.b.t.
het begrotingstoezicht staat dat de gemeente in het kader van het reëel opstellen van de ramingen rekening houdt met een mutatie van de prijsontwikkeling van ten minste het in de gehanteerde circulaire genoemde Bruto Binnenlands Product (BBP). Wanneer we een afwijkend percentage toepassen moet dit in de programmabegroting beargumenteerd zijn. Wij baseren ons echter op de 110 Programmabegroting 2027 prijsontwikkeling van het BBP . Jaarlijks berekenen we op basis van de meicirculaire van de algemene uitkering wat de grootte van de post prijsstijging voor de komende jaren moet zijn. Dit hebben we gedaan bij de meicirculaire 2026 en de uitkomsten ervan zijn verwerkt in de cijfers van deze conceptbegroting 2027 2030. Indexering bijdrage verbonden partijen In onze meerjarenbegroting nemen we de bijdragen aan de verbonden partijen zoals deze zijn opgenomen in de afzonderlijke begrotingen van de betreffende verbonden partij één op één over (uitgaven voor verbonden partijen zijn op basis van de Gemeentewet verplichte uitgaven). De GRSK, de ODZOB, de VRBZO en de MRE houden in hun begrotingen alleen voor het 1e jaar (2027) rekening met een verhoging voor loon-en prijsstijging en houden de meerjarenbegroting (2027- 2029) constant. De GGD is hierbij een uitzondering en neemt in de begroting meerjarig de loon- en prijsstijging wel mee.
Dit betekent dat 4 verbonden partijen in hun begroting geen rekening houden met toekomstige kostenstijgingen. In onze begroting houden wij voor deze verbonden partijen rekening met loon- en prijsstijgingen tot en met 2030. 4. Loonstijging De huidige CAO gemeenten heeft een looptijd tot 01 04 2027. Voor de periode daarna is op dit moment nog geen Cao-akkoord. Daarom is in de begroting voor de salarissen uitgegaan van de prijsontwikkeling bruto binnenlands product (bbp), zoals ook gehanteerd in de meicirculaire 2026. Dit betekent dat we uitgaan van een indexatie van 2,5% in 2027, 2,9% in 2028, 2,5% in 2029 en 2,6% in 2030. 5. Rente Het te hanteren rentepercentage moet worden berekend op basis van de werkelijk betaalde rente. Voor de begroting 2027 gelden voor de toerekening van rente de volgende percentages: Gerealiseerde investeringen:1,82% in 2027, 1,95% in 2028 en 1,98% in 2029 en 1,98% in 2030 6. Afschrijvingen De afschrijvingen zijn gebaseerd op de afschrijvingstabel uit de Financiële verordening 2017 (vastgesteld op 18 december 2018). 7. Bestemmingreserve kapitaallasten Zolang de gemeente voldoende eigen middelen heeft, kunnen de middelen in een door de raad in te stellen bestemmingsreserve kapitaallasten worden gestort voor de dekking van de kapitaallasten die uit de activering en de wijze van afschrijven voortvloeien.
Het college kan de raad voorstellen om gelijktijdig met het beschikbaar stellen van een nieuw krediet, tevens een bestemmingsreserve kapitaallasten te vormen ter hoogte van de som van de kapitaallasten voor de gehele levensduur van het activum. Een bestemmingsreserve kapitaallasten kan enkel gevormd worden voor investeringen met een eenmalig karakter. De mutaties in deze bestemmingsreserve worden inzichtelijk gemaakt in het (verplichte) overzicht van de beoogde structurele toevoegingen en onttrekkingen aan de reserves. 8. Ramingen Sociaal domein De ramingen voor 2027 2030 zijn gebaseerd op: • Jeugd: Gebaseerd op de werkelijke uitgaven 2020 t/m 2024; • Wmo: We volgen de ramingen op dit onderdeel van de afdeling MD die gebaseerd zijn op de werkelijke uitgaven 2025 en de prognose voor de komende jaren; • Participatie: Gebaseerd op de afspraken die hierover zijn gemaakt met de WSD waarin we de (voormalige)deeluitkering Participatie doorbetalen ter uitvoering van deze taak. 9. | Begrotingscirculaire 2026 De provincie houdt toezicht op de begroting van de gemeenten. Vanuit die rol stuurt de Provincie Noord-Brabant de gemeenten jaarlijks een zogenaamde aanvulling begrotingscirculaire waarmee zij informeert over belangrijke onderwerpen die voortkomen uit de meicirculaire 2026.
Daarnaast geeft zij informatie over de manier waarop zij deze onderwerpen beoordeelt in de komende en meerjarenbegroting. Indien deze onderwerpen van toepassing zijn op de gemeente Oirschot is hiermee rekening gehouden in de begroting. 10.Risicoparagraaf Bij het opstellen van de begroting 2027 actualiseren we de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing. Hieruit zetten we de risico’s die de gemeente loopt af tegen het beschikbare weerstandsvermogen om inzichtelijk te maken of dit voldoende is om de risico’s af te dekken. We rekenen met betrekking tot het benodigde weerstandsvermogen met de ratio 1,2. Dit wordt landelijk gezien als de norm ‘voldoende’. Het werkelijke weerstandsvermogen van onze gemeente is op dit moment voldoende. Uitgangspunt voor de komende raadsperiode is het handhaven van het weerstandsvermogen op het huidige werkelijke waarderingsniveau A ‘voldoende’ (NAR). Dit houdt in dat we willen voorstellen om uit te gaan van minimaal de ratio 1,2. Op basis van de berekening van het benodigde weerstandsvermogen wordt het saldo van de reserve Weerstandsvermogen en risicobeheersing aangepast. 11. | Oirschotse norm financiële kengetallen Vanaf de begroting 2021 hanteren we voor de financiële kengetallen de signaleringswaarden die de provincie aanhoudt bij de beoordeling van de begroting.
In het Gemeenschappelijk Financieel Toezichtkader (GTK 2026) van de provincie zijn de volgende signaleringswaarden vastgelegd. Ook voor de begroting 2027 houden we deze signaleringswaarden aan als Oirschotse norm. Gemeenschappelijk Toezichtkader (GTK) provincie Waarderingscijfer | Minst | Neutraal | Meest risicovol risicovol Netto schuldquote | < 90% | 90 - 130% | > 130% Netto schuldquote gecorrigeerd voor leningen | < 90% | 90 - 130% | > 130% Solvabiliteitsrisico | > 50% | 20 - 50% | < 20% Grondexploitatie | < 20% | 20 - 35% | > 35% Structurele exploitatieruimte | > 0% | 0% | < 0% Belastingcapaciteit | < 95% | 95 - 105% | > 105% 111 112 Programmabegroting 2027 Ontwikkeling meerjarig begroting saldo Inleiding Bij het opstellen van de prognoses voor het financiële perspectief van de gemeente Oirschot, blijft financiële stabiliteit een constante prioriteit voor het college. Het begrotingsjaar 2027 is het jaar voorafgaand aan de fusiedatum en daarom wordt ook door de toezichthouder prudent en terughoudend financieel beleid verwacht. Besluiten die de nieuwe gemeente aangaan, dienen niet meer door de huidige gemeente genomen te worden. T egelijkertijd zijn er ontwikkelingen in onze gemeente die om actie vragen.
Dat gaat om zaken die onoverkomelijk, onvoorzien, onuitstelbaar of in overeenstemming zijn: • Onoverkomelijk: Er is geen andere optie of uitweg; de uitgave vloeit voort uit wetgeving, contracten of zwaarwegende verplichtingen. • Onvoorzien: De kosten of de situatie konden vooraf niet worden voorzien bij het opstellen van de begroting. • Onuitstelbaar: Het kan niet wachten tot de volgende reguliere begrotingsbehandeling of afronding van de P&C-cyclus. • Overeenstemming tussen betrokken gemeenten. Nieuwe financiële uitgaven die zijn opgenomen in deze begroting, zijn in dat kader behandeld. In deze paragraaf wordt toegelicht hoe de financiële doorkijk die in de koersnota beschreven staat, landt in deze begroting én er wordt toegelicht hoe de nieuwe financiële uitgaven passen binnen het kader wat er is conform wet Arhi. Doorvertaling financiële doorkijk In de koersnota worden 5 technische aspecten benoemd die opgepakt worden om aan de kant van financiële techniek te bekijken of er ruimte in de begroting te vinden is. Nota reserves en voorzieningen Tijdens het schrijven van deze begroting 2027 is het herzien van de nota reserves en voorzieningen nog onderhanden. Omdat de begroting sluitend is in jaarschijf 2027 en 2028 is ook toepassing van de 10% regeling niet noodzakelijk. Er wordt nog wel doorgewerkt aan een nieuwe nota reserves en voorzieningen.
Aanpassing wijze loon- en prijsindexatie Bij de beoordeling van de begroting 2026 heeft de provincie geen goedkeuring gegeven aan de opzet van de loon- en prijsontwikkeling voor de jaren 2028 en 2029. Voor deze 2 jaarschijven werden de ramingen op aangeven van de provincie fors naar boven bijgesteld. Met andere woorden: de ramingen voor de uitgaven in 2028 en 2029 werden veel hoger. 113 Programmabegroting 2027 De opzet voor de loon- en prijsontwikkeling voor de begroting 2027 inclusief meerjarenraming tot en met 2030 is nu vooraf aan de provincie voorgelegd. De provincie heeft ingestemd met onze werkwijze en hierop zijn de ramingen aangepast. Dit had amper invloed op het geraamde budget voor 2027, terwijl de correcties op de latere jaren wel aanzienlijk waren: voor 2028 en 2029 een voordeel van ruim 1,5 miljoen euro per jaar en 2030 een nadeel van 1 miljoen euro. Harmonisatie afschrijvingsmethodiek De harmonisatie van de afschrijvingsmethodiek heeft meer tijd nodig, onder andere doordat deze veel verschillen. De methodes die in beide gemeenten worden gebruikt kennen hun eigen voor- en nadelen. Er is geen sprake van een eenduidige ‘best practice’, waardoor eenvoudige samenvoeging niet voorhanden was. De harmonisatie wordt nu niet vooruitlopend op de fusie gerealiseerd, maar wordt in het proces van het project ‘financiën’ meegenomen.
Bijstellen investeringen Alle investeringen zijn doorgelopen en de fasering van de investering is aangepast naar een meer realistische raming. Daarbij is ook specifieke aandacht besteed aan projecten die rond het jaareinde klaar zijn; in veel gevallen volgt dan nog een onderhoudstermijn van de aannemer of er komen nog facturen net over de jaargrens heen. Deze bijstelling van de fasering heeft niet geleidt tot grote aanpassingen van de kredieten, maar wel in ramingen. Gezien de overhevelingen van de afgelopen jaren wordt ingeschat dat er nu een meer realistische investeringsplanning wordt getoond. Bijstelling begroting n.a.v. jaarrekeningresultaat Uit analyse van de jaarrekeningresultaten van 2022 tot en met 2025 bleek, dat binnen programma 3 jaarlijks budgetten niet volledig besteed zijn. Deze onderuitputting is reeds verwerkt in de begroting 2026 en werkt derhalve door in de begroting 2027. Voor programma 2 en 4 is geen structurele onderuitputting geconstateerd die tot een vermindering van lasten leidt. Nieuwe financiële uitgaven De begroting 2027 kent de volgende nieuwe financiële uitgaven: Structurele uitgaven Per programma, met het krediet waar dat er is. Een positief bedrag is een nadeel. Bedragen x € 1.000 Progr.
| Structurele uitgaven | Investering | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 1 | Stelpost maatschappelijke dienstverlening in de begroting | – | – | – | 549 1 | Wijk GGD | 55 | 55 | 55 | 55 1 | W01 · Inrichting gymzaal Avontuurrijk | 100 | – | 10 | 10 | 10 1 | W04 · Extra krediet voor nieuwbouw Avontuurrijk en | 1.307 | – | 33 | 33 | 33 De Linde, extra kapitaallast 1 | W03 · De Kemmer als toekomstbestendige | 100 | – | 4 | 4 | 4 sportaccommodatie, vervanging sportvloeren 1 | Budget WSD aanpassen conform inkomsten | 108 | 93 | -2 | -94 Algemene Uitkering 2 | W05 · Revitalisering de Stad/Steenfort | 500 | – | 12 | 12 | 12 4 | Aanvullende dotatie voorziening onderhoud wegen | – | 697 | 697 | 697 4 | W02 · Vervanging fietspad Westelbeersedijk | 846 | 21 | 21 | 21 | 21 4 | Aanvullende dotatie voorziening speeltoestellen | 78 | 78 | 78 | 78 12 | Beveiliging avondopenstelling publiekshal | 20 | 20 | 20 | 20 Totaal structurele uitgaven | 2.853 | 282 | 1.023 | 928 | 1.385 114 Incidentele uitgaven Per programma. Een positief bedrag is een nadeel. Bedragen x € 1.000 Progr.
| Incidentele uitgaven | Investering | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 1 | De Kemmer actualisatie exploitatiekosten | 104 | – | – | – 1 | Subsidie Kunstloc Brabant | 17 | 17 | – | – 1 | ‘t Opstapje | 25 | – | – | – 1 | Sloop d’n Deel | 214 | – | – | – 1 | Extra budget leefbaarheidsinitiatieven | 50 | – | – | – 2 | Fondsbijdrage Metropoolregio Eindhoven, | 630 | – | – | – Korte Termijn Maatregelenpakket 2, ten laste van de algemene reserve 2 | GLOW 2027 | 70 | – | – | – 2 | Subsidie Museum Oirschot | 10 | – | – | – 3 | Toevoeging Energiegemeenschappen | 50 | 50 | – | – 3 | Transitievisie warmteprogramma | 100 | – | – | – 3 | Aanpak Verenigingen van Eigenaren | 50 | – | – | – 4 | Beschoeiing Visvijver ‘t Lisje | 100 | – | – | – 5 | Uitvoeringsbudget fusie Best - Oirschot | 3.970 | 1.039 | 464 | 464 5 | Rijksbijdrage fusie Best - Oirschot | -582 | -929 | -464 | -464 11 | Compensatie onroerendezaakbelasting maatschappelijke partijen | 35 | – | – | – 12 | Inwonersinitiatieven extra formatie | 50 | – | – | – Totaal incidentele uitgaven | 4.894 | 177 | – | – Toelichting structurele uitgaven Investering: Vervangen sportvloer de Kemmer (€ 100.000) Uit de inspectie van 2026 blijkt dat de sportvloeren forse beschadigingen vertonen. Het advies is om de toplaag tijdig te vernieuwen om te voorkomen dat de vloer los komt te liggen.
Uitstel vergroot veiligheidsrisico’s voor gebruikers en leidt tot hogere herstelkosten in de toekomst. Met de investering zijn structurele kapitaallasten gemoeid. Wijk-GGD’er De wijk-GGD’er wordt ingezet in onze gemeente en werd de afgelopen jaren deels betaald uit subsidiegelden. Deze inkomsten vallen weg, maar de inzet van de wijk-GGD’er wordt gecontinueerd. Derhalve zijn deze uitgaven onontkoombaar. Mogelijk komt er nog wel een overbruggingssubsidie vanuit het Rijk voor 2027. 115 116 Programmabegroting 2027 Compensatie verlaging rijksmiddelen Jaarlijks ontvangen we rijksmiddelen voor de uitvoering van de Wet sociale werkvoorziening (WSW). Door het beëindigen van deze regeling en de afname van het aantal WSW-medewerkers bij WSD nemen de bijbehorende kosten en opbrengsten evenredig af. Investering: nieuwbouw Avontuurrijk en renovatie de Linde (€ 1,3 miljoen) De sportzaal De Linde is verouderd en voldoet niet meer aan de eisen voor toekomstbestendig bewegingsonderwijs. Daarnaast beschikt Avontuurrijk niet over een eigen sportvoorziening. Nieuwbouw en renovatie/vernieuwbouw van beide gymzalen zijn noodzakelijk om voldoende en kwalitatief goede binnensportcapaciteit voor onderwijs, verenigingen en andere gebruikers te waarborgen. Uitstel leidt tot verdere achteruitgang van de bestaande voorziening en een tekort aan geschikte sportaccommodaties.
Een aanzienlijk deel van de investeringen zijn reeds eerder gevoteerd. Dit is een nadere aanvulling op basis van de huidige eisen die aan de gebouwen worden gesteld. Met de investering zijn structurele kapitaallasten gemoeid. Investering: inrichting gymzaal Avontuurrijk (€ 100.000) Bij nieuwbouw van een gymzaal is de eerste inrichting een wettelijke taak. Met de investering zijn structurele kapitaallasten gemoeid. Investering: Revitalisering de Stad/Steenfort (€ 500.000) Revitalisering van het bedrijventerrein is wenselijk vanwege achterstallig onderhoud. Daarnaast is het rioleringsstelsel aan vervanging toe. Bij het upgraden van het bedrijventerrein wordt rekening gehouden met de beleidskaders van de gemeente Oirschot. Dit project is in 2024 al gestart met afstemming met de ondernemers i.v.m. aanwezige wateroverlast. De uitdaging is om te komen tot een klimaatbestendige inrichting (integraal) van de openbare ruimte op het bedrijventerrein De Stad. Ook zaken als klimaatadaptie, gezondheid, verkeersveiligheid, biodiversiteit en mobiliteit komen aan de orde. Vanwege het project HWA-structuurplan De Stad, waarbij we een gescheiden rioolstelsel met wadi’s en een retentievoorziening aanleggen kunnen we werk combineren. Dit was noodzakelijk i.v.m. wateroverlast op het industrieterrein.
Hierdoor kunnen we nu de bovengrondse infrastructuur meenemen in het kader van de revitaliseringsvraag. Door nu werk met werk te maken en € 500.000 extra beschikbaar te stellen voor klimaat adaptatie en vergroening, kunnen we nu meteen werk met werk maken en worden extra kosten in de toekomst voorkomen. Dit betekent een extra kapitaalslast van 15K per jaar. N.B. het betreft hier de eerste fase van de revitalisering van het bedrijventerrein. Met de investering zijn structurele kapitaallasten gemoeid. Investering: fietspad Westelbeersedijk (€ 846.000) Vergelijkbaar met de Spoordonkseweg wordt ook het fietspad Westelbeersedijk voorzien van betonplaten. Deze oplossing verlengt de levensduur van het fietspad tot circa 40 jaar, terwijl de leverancier zelfs uitgaat van een levensduur van 70 jaar. Gedurende deze periode is geen groot onderhoud noodzakelijk. Met het tot op heden geplande onderhoud van het fietspad aan de Westelbeersedijk, waarbij de bestaande elementenverharding wordt vervangen, is een investering gemoeid van € 332.000. Hiermee is het fietspad ‘slechts’ 11 jaar vrij van groot onderhoud. 117 Programmabegroting 2027 Hoewel de initiële investering hoger is, levert deze keuze op de lange termijn een financieel voordeel op voor de gemeente ten opzichte van het uitsluitend uitvoeren van het geplande onderhoud. Met de investering zijn structurele kapitaallasten gemoeid.
Onderhoud speelvoorzieningen Om de veiligheid van speelterreinen te waarborgen, is tijdig onderhoud en vervanging van speeltoestellen noodzakelijk. Uit het meerjarig onderhoudsprogramma blijkt dat het beschikbare budget hiervoor onvoldoende is. Uitstel leidt ertoe dat toestellen niet meer aan de veiligheidsnormen voldoen en buiten gebruik moeten worden gesteld, waardoor het aantal speelvoorzieningen binnen de gemeente afneemt. Aanvulling voorziening wegen Herziening van het onderhoud aan wegen (vastgesteld door college) heeft aangetoond dat er een hogere dotatie aan de voorziening wegen nodig is om het door uw raad vastgestelde en wettelijke vereiste kwaliteitsniveau te behalen. Deze dotatie wordt als nieuwe financiële uitgave opgevoerd in de exploitatiebegroting. Avondbeveiliging voor de publiekshal Sinds 2024 is er avondbeveiliging in onze publiekshal. De afgelopen jaren is dit bekostigd uit een onbesteed deel van de salariskosten, maar deze structurele inzet vraagt ook om structurele dekking in onze begroting. Het stoppen van de beveiliging is om veiligheidsredenen ongewenst. CAO-stijging van salarissen De huidige CAO gemeenten heeft een looptijd tot 01 04 2027. Voor de periode daarna is op dit moment nog geen CAO-akkoord.
Daarom is in de begroting voor de salarissen uitgegaan van de prijsontwikkeling bruto binnenlands product (bbp), zoals ook gehanteerd in de meicirculaire 2026. Dit betekent dat we uitgaan van een indexatie van 2,5% in 2027, 2,9% in 2028, 2,5% in 2029 en 2,6% in 2030. Zodra de nieuwe CAO-afspraken bekend zijn zullen eventuele afwijkingen worden verwerkt in de begroting. Toelichting incidentele uitgaven ’t Opstapje in Oirschot ‘t Opstapje in Oirschot is in 2026 incidenteel geraamd. De eerste resultaten zijn erg positief en vragen eigenlijk om een uitbreiding naar andere locaties. Die financiële keuze voor de toekomst kan op dit moment nog niet gemaakt worden. Om tot besluitvorming over het beleid van de gemeente Best-Oirschot deze waardevolle vervoersdienst wél te laten voortbestaan, wordt dit budget in 2027 eenmalig verlengd. T e verstrekken subsidie Kunstloc & T e ontvangen subsidie Kunstloc Er is ten onrechte voor 2027 en 2028 niets begroot voor Cultuureducatie met kwaliteit (CMK) onderwijs Oirschot (Kunstloc). De toekenning van de subsidie Kunstloc van € 34.000 loopt t/m 2028. T egenover deze uitgaven staan subsidie-inkomsten van € 17.000, ook die zijn niet eerder geraamd voor bovenstaande jaren. Dit bedrag wordt in 2027 gedekt vanuit de reserve Kunst & Cultuur.
118 Programmabegroting 2027 Exploitatie De Kemmer De exploitatie van sporthal de Kemmer is de afgelopen jaren enkele keren gewijzigd. De afgelopen periode hebben we gebruik gemaakt van een externe partij waar recent afscheid van is genomen. Voor het laatste deel van 2026 én 2027 wordt gebruik gemaakt van een beheerder in loondienst en een externe horecaexploitant. Voor jaarschijf 2025 en 2026 zijn er veel meerkosten gemaakt, waarover ook in de bestuursrapportages is gerapporteerd. De voorlopige doorrekening van 2027 laat zien dat we ook dan een overschrijding verwachten van het budget. Doordat we pas recent deze wijziging hebben doorgevoerd is het onvoorzien én omdat de sporthal een belangrijke maatschappelijke voorziening is, zien wij het ook als onoverkomelijk. We groeien op dit moment toe naar een situatie waarin het beheer van de sporthallen meer gelijk met de gemeente Best is: ook zij hebben de sporthallen in eigen beheer. Voor het jaar 2028 moet daarom nog bekeken worden of er een efficiencyslag gemaakt kan worden waardoor de kosten weer binnen de oorspronkelijke begroting kunnen vallen. Extra projectsubsidies De afgelopen jaren is de projectsubsidie succesvol gebleken en is de beschikbare projectenpot telkens voortijdig uitgeput geweest. Om ook in 2027 onze inwoners te kunnen faciliteren in projecten, wordt het budget met 50.000 euro uitgebreid.
Aanpassing begroting MD Vanuit MD hebben we een herziene begroting ontvangen waarin indexering meerjarig is opgenomen, deze nemen we hierbij voor 2030 mee. Subsidie Nieuw Museum Oirschot Het museum Oirschot heeft een spilfunctie voor het Materiele en Immateriële erfgoed. Er is een opdracht verstrekt aan stichting Erfgoed Museum Oirschot waar het museum onder valt met daarnaast de overige stichtingen en verenigingen die zich ontfermen over het (immaterieel erfgoed van gemeente Oirschot) Deze opdracht houdt in dat al deze organisaties nauw samenwerken en uiteindelijk opgaan in de Stichting Erfgoed Museum Oirschot zodat er een sterk en zichtbaar orgaan voor het (immaterieel) erfgoed ontstaat. De subsidie vanuit de gemeente gaat hier al in voor door jaarlijks een bedrag te beschikken aan Stichting Erfgoed Museum Oirschot dat ten goede komt aan alle erfgoedinitiatieven die samenwerken onder dit verband. Advies m.b.t. de hoogte van dit bedrag is €100.000,- per jaar excl. Indexatie. De incidentele uitgaven 2027 worden gedekt vanuit de reserve Kunst & Cultuur. GLOW GLOW is de afgelopen jaren incidenteel bekostigd en er is jaarlijks opnieuw beoordeeld of er financiële ruimte is om deel te nemen. De gemeente Best heeft deelname aan GLOW structureel in de begroting zitten. Binnen de gemeente Oirschot nemen we deelname aan GLOW daarom incidenteel op voor 2027.
Deze kosten worden gedekt vanuit de reserve Kunst & Cultuur. Fondsbijdrage MRE - KTM2 Oirschot draagt €630.000 bij aan de regiobrede KTM2-maatregelen (maatregelen ter verbetering van de doorstroming, OV-bereikbaarheid van en naar Eindhoven/Brainport) conform de bekostigingssystematiek waaraan alle MRE-gemeenten zich in 2024 hebben gecommitteerd. In de 119 Programmabegroting 2027 risicoparagraaf is een positief risico geformuleerd inzake bestuursovereenkomsten, als dat zich voordoet kunnen deze kosten hieruit worden gedekt. Vereniging Van Eigenaren (VVE) Aanpak Dit betreft uitvoering van het energiebeleidsplan 2023 – 2028, enkel vanwege de gewijzigde uitkeringssystematiek van de CDOKE-middelen van SPUK naar decentrale uitkering dient dit bedrag expliciet opgenomen te worden in de begroting. Sinds 2024 werken de gemeenten Best, Eindhoven, Geldrop-Mierlo en Veldhoven samen om VVE’s te ondersteunen bij verduurzaming via een gecontracteerde marktpartij. Begin juni 2026 heeft het college besloten ook deel te nemen aan deze aanpak. Omdat het contract met de marktpartij is verlopen wordt een nieuwe Europese aanbesteding voorbereid, het aanbestedingsproces is inmiddels gestart. Voor 2027 en 2028 is hiervoor € 50.000,- benodigd.
Warmteprogramma Dit betreft uitvoering van het energiebeleidsplan 2023 - 2028, enkel vanwege de gewijzigde uitkeringssystematiek van de CDOKE-middelen van SPUK naar decentrale uitkering dient dit bedrag expliciet opgenomen te worden in de begroting. Met de inwerkingtreding van de Omgevingswet zijn gemeenten verplicht om de T ransitievisie Warmte uiterlijk in 2027 te concretiseren via een warmteprogramma. De voorbereidingen voor het opstellen van het warmteprogramma zijn gestart. Vanwege de aanstaande fusie hebben de colleges van Best en Oirschot besloten om één gezamenlijk warmteprogramma voor de toekomstige gemeente Best-Oirschot op te stellen. Voor het opstellen van het warmteprogramma is € 100.000,- benodigd. Deze kosten worden gedekt vanuit de reserve Warmtetransitie. Energiegemeenschappen Dit betreft uitvoering van het energiebeleidsplan 2023 - 2028, enkel vanwege de gewijzigde uitkeringssystematiek van de CDOKE-middelen van SPUK naar decentrale uitkering dient dit bedrag expliciet opgenomen te worden in de begroting. We geven vervolg aan het onderzoek of een lokale energiegemeenschap kan worden opgericht om kleinschalige duurzame energie-initiatieven te stimuleren en bij te dragen aan oplossingen voor netcongestie. Hierbij ligt de focus op bestaande bebouwing en lokale initiatieven. In 2027 en 2028 is hiervoor € 50.000,- benodigd.
Inwonersinitiatieven Er is lopend beleid op inwonersinitiatieven. Er is echter geen formatie om dit beleid uit te voeren, wat ook in 2026 tot moeilijkheden heeft geleid. Juist omdat voor de fusie extra wordt geïnvesteerd in inwonerinitiatieven, is het belangrijk hier ook capaciteit aan te verbinden. Vooral om een initiatief daadwerkelijk tot uitvoering te kunnen brengen. Omdat nog niet helder is hoe de nieuwe gemeente aankijkt tegen inwonersinitiatieven, wordt deze formatie incidenteel opgenomen. Beschoeiing Visvijver ‘t Lisje De bestaande beschoeiing van de visvijver ’t Lisje heeft het einde van haar levensduur bereikt en moet worden vervangen om de veiligheid van gebruikers te waarborgen. Uitstel leidt tot afkalving van de oevers en onveilige situaties. Vervanging is noodzakelijk om deze belangrijke recreatieve voorziening voor circa 1.500 verenigingsleden in stand te houden. 120 Programmabegroting 2027 Sloop Den Deel De aanbouw van Den Deel staat al jarenlang leeg, heeft geen bestemming en verkeert door achterstallig onderhoud in een slechte staat. Sloop is noodzakelijk om verdere achteruitgang en veiligheidsrisico’s te voorkomen. Renovatie is niet doelmatig gezien het ontbreken van een gebruiksfunctie. OZB-compensatie De afgelopen jaren heeft Oirschot voor verenigingen OZB-compensatie vastgesteld ter hoogte van 35.000 per jaar.
Voor de jaren na 2028 is het van belang dat er nieuw beleid is van de nieuwe gemeente Best-Oirschot. Om de verenigingen in afwachting van dat nieuwe beleid nu niet te confronteren met een wijziging in 2027 en vervolgens weer een mogelijke wijziging in 2028 is ervoor gekozen de huidige lijn te continueren in 2027. Bijlagen Bijlage 1: Lasten en baten taakvelden per programma Hieronder vindt u een overzicht van de lasten en baten op taakveldniveau. Rubriek 6 na alle begrotingswijzigingen. Lasten en baten staan beide positief. De totalen per programma zijn inclusief de mutaties reserves op taakveld 0.10. Het financieel perspectief toont die apart en telt baten en lasten exclusief reservemutaties: in 2027 gaat het om 9.519.000 aan onttrekkingen en 5.697.000 aan toevoegingen, in 2028 om 677.000 en 324.000, in 2029 om 241.000 en 302.000 en in 2030 om 240.000 en 302.000. Wie die bedragen van de totalen hieronder aftrekt, komt uit op de baten en lasten uit het financieel perspectief. Bedragen x € 1.000 Taakveld Taakveldomschrijving | 2027202820292030 Progr.
1 | Sociale leefomgeving 0.8 | Overige baten en lasten | B | – | – | – | – L 9531.3191.8973.041 S -953-1.319-1.897-3.041 1.1 Crisisbeheersing en brandweer | B 73 73 73 73 L 1.6991.7211.6231.624 S -1.626-1.648-1.550-1.551 1.2 | Openbare orde en veiligheid | B | 12 | 12 | 12 | 12 L 489 498 505 513 S -477-486-493-501 4.1 Openbaar basisonderwijs | B – – – – L 15 15 16 16 S -15 -15 -16 -16 4.2 Onderwijshuisvesting | B 133 133 133 133 L 1.3461.4731.5721.585 S -1.213-1.340-1.439-1.452 4.3 | Onderwijsbeleid en leerlingzaken | B | – | – | – | – L 606 611 616 621 S -606-611-616-621 5.1 Sportbeleid en activering | B 98 98 98 98 L 381 389 396 398 S -283-291-298-300 5.2 Sportaccommodaties | B 568 568 549 549 L 1.7751.7051.6991.656 S -1.207-1.137-1.150-1.107 5.3 | Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuur | B | 17 | 17 | – | – L 557 568 540 547 S -540-551-540-547 122 5.6 Media | B – – – – L 373 367 376 377 S -373-367-376-377 6.1 Samenkracht en burgerparticipatie | B 667 489 489 489 L 2.9852.4742.5512.561 S -2.318-1.985-2.062-2.072 6.3 Inkomensregelingen | B 3.2933.2933.1493.149 L 4.5344.5064.4184.427 S -1.241-1.213-1.269-1.278 6.4 | WSW en beschut werk | B | – | – | – | – L 2.5332.3922.3092.218 S -2.533-2.392-2.309-2.218 6.5 Arbeidsparticipatie | B – – – – L 807 817 827 837 S -807-817-827-837 6.21 | Toegang en eerstelijnsvoorzieningen WMO | B | – | – | – | – L 255 262 268 271 S
-255-262-268-271 6.22 | Toegang en eerstelijnsvoorzieningen Jeugd | B | – | – | – | – L 236 242 247 252 S -236-242-247-252 6.23 | Toegang en eerstelijnsvoorzieningen Integraal | B | – | – | – | – L 2.2072.2122.2132.198 S -2.207-2.212-2.213-2.198 6.60 | Hulpmiddelen en diensten (WMO) | B | 316 | 462 | 462 | 462 L 747 722 723 723 S -431-260-261-261 6.91 | Coördinatie en beleid WMO | B | – | – | – | – L 189 189 189 189 S -189-189-189-189 6.92 | Coördinatie en beleid Jeugd | B | – | 220 | 220 | 220 L 413 415 418 420 S -413-195-198-200 6.711 Huishoudelijke hulp (WMO) | B – – – – L 1.578 1.579659 615 S -1.578 -1.579-659-615 6.712 Begeleiding (WMO) | B – – – – L 628 629 629 629 S -628-629-629-629 6.713 Dagbesteding (WMO) | B – – – – L 515 515 515 515 S -515-515-515-515 6.714 Overige maatwerkarrangementen (WMO) B – – – – L – – – – S – – – – 123 6.752 Jeugdhulp ambulant regionaal | B – – – – L 2.5482.5482.5482.548 S -2.548-2.548-2.548-2.548 6.753 Jeugdhulp ambulant landelijk | B – – – – L 40 40 40 40 S -40 -40 -40 -40 6.762 | Jeugdhulp met verblijf regionaal | B | – | – | – | – L 252 252 252 252 S -252-252-252-252 6.763 | Jeugdhulp met verblijf landelijk | B | – | – | – | – L 40 40 40 40 S -40 -40 -40 -40 6.811 Beschermd wonen (WMO) | B – – – – L 190 194 199 199 S -190-194-199-199 6.821 Jeugdbescherming | B – – – – L 140 140 120 120 S -140-140-120-120 6.822 Jeugdreclassering | B – – –
– L 15 15 15 15 S -15 -15 -15 -15 7.1 | Volksgezondheid | B | – | – | – | – L 1.064 1.089984 986 S -1.064 -1.089-984-986 7.5 Begraafplaatsen en crematoria | B – – – – L – – – – S – – – – 0.10 Mutaties reserves | B 496 177 160 160 L 923 26 26 26 S -427 151 134 134 Totaal P1 | B 5.6725.5415.3455.345 L 31.03229.96429.42830.460 Saldo P1 | S -25.360-24.424-24.083 | -25.1 Bedragen x € 1.000 Taakveld Taakveldomschrijving | 2027202820292030 Progr. 2 | Ondernemen 0.8 | Overige baten en lasten | B | – | – | – | – L 19 26 38 49 S -19 -26 -38 -49 2.3 Recreatieve havens | B 1 1 1 1 L 16 16 16 16 S -15 -15 -15 -15 124 3.1 Economische ontwikkeling | B 12 12 12 12 L 898 271 275 278 S -886-259-263-266 3.2 Fysieke bedrijfsinfrastructuur | B – – – – L 2 2 2 2 S -2 -2 -2 -2 3.3 Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen | B – – – – L – – – – S – – – – 3.4 Economische promotie | B 46 46 46 46 L 407 334 366 381 S -361-288-320-335 5.4 Musea | B – – – – L 107 99 102 102 S -107 -99 -102-102 5.5 Cultureel erfgoed | B – – – – L 323 329 335 340 S -323-329-335-340 5.7 | Openbaar groen en (openlucht) recreatie | B | – | – | – | – L 242 195 197 197 S -242-195-197-197 8.1 Ruimte en leefomgeving | B – – – – L 5 5 5 5 S -5 -5 -5 -5 0.10 Mutaties reserves | B 80 – – – L – – – – S 80 – – – Totaal P2 | B 139 59 59 59 L 2.0181.2791.3361.370 Saldo P2 | S -1.879-1.220-1.277-1.312 Bedragen x € 1.000 Taakveld
Taakveldomschrijving | 2027202820292030 Progr. 3 | Ruimtelijke leefomgeving 0.3 | Beheer overige gebouwen en gronden | B | 287 | 287 | 287 | 287 L 617 427 435 442 S -330-140-148-155 0.8 | Overige baten en lasten | B | – | – | – | – L 44 58 78 | 102 S -44 -58 -78 | -102 0.9 Vennootschapsbelasting (VpB) | B – – – – L 20 20 20 20 S -20 -20 -20 -20 125 3.3 Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen | B – – – – L 10 10 10 10 S -10 -10 -10 -10 7.3 Afval | B 2.7582.8402.9182.979 L 2.2022.2582.2932.356 S 556 582 625 623 7.4 Milieubeheer | B 10 10 10 10 L 1.4181.2741.2291.235 S -1.408-1.264-1.219-1.225 8.1 Ruimte en leefomgeving | B 340 340 340 340 L 1.3181.8431.4871.512 S -978-1.503-1.147-1.172 8.2 | Grondexploitatie (niet-bedrijventerreinen) | B | 10.343 | 3.581 | 4.709 | 4.712 L 9.7773.5784.7074.710 S 566 3 2 2 8.3 Wonen en bouwen | B 1.1541.1541.1541.154 L 1.9601.7391.7521.765 S -806-585-598-611 0.10 Mutaties reserves | B 1.422 – – – L 564 104 81 81 S 858 -104 -81 -81 Totaal P3 | B 16.3148.2119.4189.481 L 17.93011.31212.09312.234 Saldo P3 | S -1.616-3.100-2.675-2.752 Bedragen x € 1.000 Taakveld Taakveldomschrijving | 2027202820292030 Progr.
4 | Beheer openbare ruimte 0.8 | Overige baten en lasten | B | – | – | – | – L -242-239-234-229 S 242 239 234 229 2.1 Verkeer en vervoer | B 463 463 463 463 L 5.6646.4826.8557.125 S -5.201-6.019-6.392-6.662 2.2 Parkeren | B 7 7 4 4 L – – – – S 7 7 4 4 3.4 Economische promotie | B 667 669 670 670 L – – – – S 667 669 670 670 5.4 Musea | B – – – – L 114 114 114 114 S -114-114-114-114 126 5.7 | Openbaar groen en (openlucht) recreatie | B | 42 | 42 | 42 | 42 L 2.3492.2702.3112.345 S -2.307-2.228-2.269-2.303 7.2 Riolering | B 3.0383.3393.6714.035 L 2.3902.6433.1163.482 S 648 696 555 553 0.10 Mutaties reserves | B 51 78 77 77 L 194 194 194 194 S -143-116-117-117 Totaal P4 | B 4.2694.5984.9275.292 L 10.47011.46512.35613.032 Saldo P4 | S -6.201-6.867-7.429-7.741 Bedragen x € 1.000 Taakveld Taakveldomschrijving | 2027202820292030 Progr.
5 | Bestuur en dienstverlening 0.1 Bestuur | B – – – – L 2.3862.4332.4772.524 S -2.386-2.433-2.477-2.524 0.2 | Burgerzaken | B | 581 | 499 | 339 | 300 L 1.043967 892 893 S -462-468-553-593 0.4 Overhead | B – – – – L 3.970 1.039464 464 S -3.970 -1.039-464-464 0.8 | Overige baten en lasten | B | – | – | – | – L 33 40 49 60 S -33 -40 -49 -60 0.10 Mutaties reserves | B 6.888 110 – – L 3.499 – – – S 3.389 110 – – Totaal P5 | B 7.469609 339 300 L 10.9314.4783.8823.941 Saldo P5 | S -3.462-3.869-3.543-3.640 Bedragen x € 1.000 Taakveld Taakveldomschrijving | 2027202820292030 P11 Algemene dekkingsmiddelen 0.5 Treasury | B 121 121 121 121 L 84 107 115 142 S 37 14 6 -21 0.7 | Algemene uitkeringen en overige uitkeringen ge | B | 40.299 | 40.253 | 40.175 | 42.014 L 10 10 11 11 S 40.28940.24340.16442.003 127 0.8 | Overige baten en lasten | B | – | – | – | – L 27 39 56 74 S -27 -39 -56 -74 0.61 OZB woningen | B 4.8725.0135.1385.272 L 334 302 306 309 S 4.5384.7114.8324.963 0.62 OZB niet-woningen | B 4.8294.9695.0935.226 L 100 102 105 108 S 4.7294.8674.9885.118 0.64 Belastingen overig | B 46 46 46 46 L 35 36 37 38 S 11 10 9 8 0.10 Mutaties reserves | B 517 – – – L 517 – – – S – – – – Totaal P11 | B 50.68550.40350.57552.679 L 1.107597 629 682 Saldo P11 | S 49.57849.80649.94551.997 Bedragen x € 1.000 Taakveld Taakveldomschrijving | 2026202720282029 P12 Overhead 0.4 Overhead | B 31 31 31 31 L
10.41710.56210.73710.950 S -10.386-10.531-10.706-10.919 0.8 | Overige baten en lasten | B | – | – | – | – L 68 96 144 190 S -68 -96 -144-190 0.10 Mutaties reserves | B 61 311 – – L – – – – S 61 311 – – Totaal P12 | B 92 341 31 31 L 10.48510.65810.88211.140 Saldo P12 | S -10.393-10.316-10.851-11.109 Bedragen x € 1.000 Taakveld Taakveldomschrijving | 2026202720282029 P13 VPB 0.10 Mutaties reserves | B 3 3 3 3 L – – – – S 3 3 3 3 Totaal P13 | B 3 3 3 3 L – – – – Saldo P13 | S 3 3 3 3 128 Bijlage 2: Kerngegevens begroting Hieronder vindt u een overzicht van diverse kerngegevens van de gemeente Oirschot, ontleend uit openbare bronnen of aangeleverde informatie vanuit beleidsmedewerkers. De werkelijke stand 2025 en de raming voor 2026 en 2027. De financiële structuur staat in duizenden euro.
Kerngegevens | werkelijk 2025 | raming 2026 | raming 2027 Sociale bevolkingssamenstelling Aantal inwoners | 19.738 19.938 19.941 0 tot en met 19 jaar | 3.763 | 3.804 | 3.606 20 tot en met 64 jaar | 11.002 | 10.977 | 10.840 65 tot en met 74 jaar | 2.719 | 2.822 | 2.941 75 tot en met 84 jaar | 1.674 | 1.731 | 1.854 85 jaar en ouder | 580 | 604 | 700 Aantal uitkeringen | 279 289 298 Bijstandsuitkeringen | 160 167 175 Loonkostensubsidies | 40 45 50 Beschut Werk | 10 11 12 Wet Sociale Werkvoorziening | 69 | 65 | 61 Aantal leerlingen basisonderwijs | 1.402 | 1.402 | 1.402 openbaar onderwijs | 178 178 178 bijzonder onderwijs | 1.224 | 1.224 | 1.224 Aantal leerlingen voortgezet onderwijs | 795 | 795 | 795 Fysieke structuur Oppervlakte gemeente (in ha.) | 10.180 | 10.178 | 10.180 waarvan binnenwater | 105 105 105 historische dorpskern | 10 10 10 Aantal woningen | 8.544 8.639 8.734 waarvan sociale verhuur | 1.110 | 1.146 | 1.158 Overige woonruimten | 257 257 257 logiesfunctie | 239 239 239 personen zorginstelling | 0 | 0 | 0 uitwonende studenten | 18 18 18 129 Kerngegevens | werkelijk 2025 | raming 2026 | raming 2027 Infrastructuur Lengte van wegen buiten de bebouwde kom (in km.) | 159 | 159 | 159 Lengte van wegen binnen de bebouwde kom (in km.) | 75 | 75 | 78 Lengte van de fietspaden (in km.) | 62 | 83 | 83 Lengte van de waterwegen (in km.) | 209 | 209 | 209 Lengte van de onverharde
wegen (in km.) | 84 | 84 | 84 Sportaccommodaties (in ha) | 25 | 13 | 13 Beplanting (km2) | 1 2 2 Bomen (st) | 30.073 32.838 33.100 Gras- en kruidachtigen (km2) | 2 | 2 | 2 Bos- en natuurterreinen | 320 | 495 | 495 Lengte van de vrijvervalriolering (in km.) | 115 | 115 | 115 Lengte van de druk- en vacuümriolering (in km.) | 182 | 182 | 182 Drukrioolpompen (in aantal) | 575 | 558 | 558 Hoofdgemalen (in aantal) | 30 | 32 | 33 Vacuumstation (in aantal) | 1 | 1 | 1 Iba-systemen (in aantal) | 8 | 8 | 8 Aansluitingen | 8.595 9.479 9.497 Personeelssamenstelling aantal medewerkers | 174 178 159 aantal formatieplaatsen | 147 150 149 Financiële structuur ( x € 1.000) Totaal lasten | 80.841 74.914 78.997 Totaal baten | 80.814 74.673 79.838 Saldo | 27 | 241 | 841 Opbrengst belastingen | 8.684 8.915 9.366 Opbrengst rioolrechten | 1.930 2.393 3.013 Opbrengst afvalstoffenheffing | 1.959 | 2.122 | 2.183 Algemene uitkering gemeentefonds | 37.855 | 38.115 | 39.718 Vaste activa | 79.202 | 92.702 | 106.100 Reserves, fondsen en voorzieningen | 47.611 | 40.140 | 40.755 Schuldrestant geldleningen | 28.615 25.574 42.431 130 Bijlage 3: Specificatie saldi reserves en voorzieningen Specificatie van het verloop van de reserves en voorzieningen op basis van de ingeschatte toevoegingen en onttrekkingen meerjarig.
Stand per 31 december van elk jaar Bedragen x € 1.000 Reserve Omschrijving | 20262027202820292030 8000001 Algemene reserve | 3.468 | 9401.2851.1741.302 8000002 | Reserve weerstandsvermogen en risicobeheersing | 6.2144.8004.8004.8004.800 Subtotaal 1. Algemene reserve en | 9.6825.7406.0855.9746.102 weerstandsvermogen 8000003 | Reserve kunst en cultuur | 113 | 16 | – | – | – 8000004 Reserve dekking kapitaallasten | 5.4155.1934.9464.6994.453 8000005 Reserve landschap | 708 708 765 809 854 8000006 Reserve sociaal domein | 147 147 147 147 147 8000007 Reserve BUIG uitkering | 30 14 14 14 14 8000008 Reserve rehabilitatie wegen | 3.6693.8444.0194.1944.369 8000009 Reserve sanering wegen | 291 291 291 291 291 8000010 Reserve ruimte voor ruimte | 672 672 672 672 672 8000011 Reserve warmtetransitie | 99 – – – – 8000012 Reserve personeel en organisatie | 750 750 750 750 750 8000013 | Reserve grondexploitatie/ruimtelijke ontwikkeling | 6.232 | 6.638 | 6.681 | 6.715 | 6.749 8000014 | Reserve nog uit te voeren werkzaamheden | 153 | 142 | 142 | 142 | 142 8000015 Reserve strategische grondaankopen | 5.0005.0005.0005.0005.000 8000020 Reserve fusie | 149 259 149 149 149 8000021 Reserve groot onderhoud sportvelden | 647 672 698 724 750 8000022 | Reserve financiële bijdragen grondexploitatie | 300 | 300 | 300 | 300 | 300 Subtotaal 2.
Overige bestemmingsreserves 24.37524.64624.57524.60824.640 131 Reserve Omschrijving | 20262027202820292030 Cluster Cluster onderhoud gebouwen | 2.1092.0611.5771.8161.068 Cluster | Cluster onderhoud wegen | 1.017 | 32 | 298 | 428 | 10 8500022 | Voorziening speeltoestellen | 166 | 266 | 366 | 466 | 566 8500023 | Voorziening huishoudelijk afval | 596 | 541 | 467 | 370 | 273 8500024 | Voorziening riolering | 706 | 1.027 | 1.481 | 1.979 | 2.814 8500026 | Voorziening spaarverlof | 156 | 156 | 156 | 156 | 156 Cluster | Voorziening pensioen wethouders | 2.324 | 2.324 | – | – | – Subtotaal 3. Voorzieningen | 7.0746.4074.3455.2164.888 Totaal reserves en vorozieningen | 41.13136.79435.00535.79735.630 132 133 Programmabegroting 2027 Bijlage 4: Specificatie stortingen en beschikkingen reserves en voorzieningen Per reserve en voorziening het verloop van beginsaldo naar eindsaldo Bedragen x € 1.000 Reserves Omschrijving Stortingen Onttrekkingen S I Algemene reserve 8000001 Beginsaldo 3.468 Saldi uit de P&C-producten tot en met 2026 3.240 3.907 I Actualisatie AU, heffingen en belastingen 2027 2.192 S Aanvullende financiële mutaties 2027 1.749 I Overige mutaties begroting 2027 1.200 455 I Storting in de reserve fusie, besluit Best en Oirschot 3.499 I Onderzoek en advieskosten voor wonen 221 I Uitbestede werkzaamheden voor wonen 50 I Verlenging projectsubsidieregeling, incidenteel deel 100 I