Bijlage 2 bij RV d.d. 30 november 2021 Vaststelling gevallen bij buitenplanse omgevingsplanactiviteiten Z-21-146019 Oegstgeest

BIJLAGE 2 Spelregels voor participatie bij omgevingsvergunningen onder de Omgevingswet Aanvullingen op de Leidraad voor Participatie in Oegstgeest en het Plan van Aanpak

Inleiding Participatie betekent actief deelnemen. Dat kan bij initiatieven van de overheid, bij beleidsvormingstrajecten en projecten, maar ook wanneer inwoners of organisaties ideeën of plannen hebben en de overheid daarbij willen betrekken. In de Omgevingswet worden regels gesteld over participatie. Voor het opstellen van een omgevingsvisie of een omgevingsplan moet de overheid vaststellen hoe zij de participatie gaat uitvoeren. Als u een omgevingsvergunning aanvraagt is participatie zeer gewenst en soms verplicht. In het document “Leidraad voor participatie in Oegstgeest” dat op 25 juni 2020 door de raad is vastgesteld is beschreven hoe participatie kan plaatsvinden bij beleidsvoorbereiding en beleidskeuzes op alle terreinen waarbij participatie kan worden toegepast. In het document “Plan van Aanpak uitwerking Leidraad participatie voor Oegstgeest, dat op 29 september 2020 is vastgesteld door het college van Burgemeester en Wethouders, wordt dat verder uitgewerkt en worden drie pilotprojecten aangekondigd, waaronder de participatie voor de Omgevingsvisie. Op 20 oktober 2020 heeft de raad het participatieplan voor de Omgevingsvisie vastgesteld. Dit document gaat in op participatie die bij de aanvraag van een Omgevingsvergunning.

Participatie is bij alle aanvragen van Omgevingsvergunning zeer gewenst en is verplicht bij aanvragen van Omgevingsvergunningen voor buitenlandse omgevingsplanactiviteiten indien het een geval betreft waarvan de raad heeft vastgesteld dat daarbij participatie verplicht is. Bij het aanvragen van een omgevingsvergunning gelden de volgende spelregels voor de participatie: 1. De initiatiefnemer participeert om draagvlak te maken. De initiatiefnemer houdt in het plan of ontwerp rekening met wat het beste is voor personen die met het plan te maken hebben. 2. Participatie vindt het liefst vóór het aanvragen van de omgevingsvergunning plaats. Hoe, wanneer en hoeveel er geparticipeerd wordt, hangt af van wat het plan inhoudt en de fase waarin het plan is. 3. De initiatiefnemer is eigenaar van het participatieproces. De initiatiefnemer beoordeelt met welke mensen hij de participatie moet doen en welke vorm van participatie daarbij past. 4. Er is genoeg tijd en ruimte nodig om te participeren. Vooraf is voor personen die te maken hebben met het plan duidelijk hoe, wanneer en hoelang er geparticipeerd wordt. 5. De initiatiefnemer zorgt ervoor dat alle deelnemers aan het participatieproces dezelfde informatie hebben als het gaat om inhoud, proces en aanpak. De communicatie over participatie door de initiatiefnemer is duidelijk, op tijd en makkelijk te begrijpen. 6.

Het participatieproces wordt na afloop onderzocht. Niet participeren is voor activiteiten waarbij participatie niet verplicht is geen reden om het plan af te wijzen. Wel kan het resultaat van de participatie worden meegenomen bij het beoordelen van wat het beste is voor de omgeving. 7. Als niet genoeg duidelijk is wat het beste is voor de omgeving, maar het plan hier wel om vraagt, kan de gemeente (1) de initiatiefnemer vragen om alsnog personen die te maken hebben met het plan samen te brengen, (2) zelf contact zoeken met personen die te maken hebben met het plan óf (3) een zienswijzeprocedure starten en de termijn waarbinnen moet worden beslist verlengen met zes weken. De gemeente heeft bij een zienswijzeprocedure inzage in alle documenten van een ontwerp of een plan

1.

2.

3.

4.

5.

6.

7.

Toelichting op de spelregels Participatie door de initiatiefnemer wordt aangemoedigd, omdat het samenbrengen van de omgeving waardevolle inzichten op kan leveren. Het plan kan hierdoor beter gemaakt worden. Het is belangrijk dat de initiatiefnemer participeert om draagvlak te maken. Hiernaast is het belangrijk dat er in het plan of ontwerp rekening wordt gehouden met wat het beste is voor de omgeving. Dit is in het belangvan de initiatiefnemer, omdat het bezwaren tegen de vergunning later in het proces kan voorkomen. De Omgevingswet zegt over participatie ‘het in een vroegtijdig stadium samenbrengen van personen die te maken hebben met het plan […] bij het proces van de besluitvorming over een project of activiteit’. Het is in de geest van de Omgevingswet om zo vroeg mogelijk in het proces te participeren, omdat in die fase de gedachten van personen die te maken hebben met het plan nog kunnen meegenomen. Tegelijkertijd is participatie vormvrij: er is geen vaste vorm voor succes. Een bijzonder onderdeel onder de Omgevingswet is participatie door initiatiefnemers. Als er door een initiatiefnemer wordt geparticipeerd, is hij of zij eigenaar van het proces. Dat bekent dat de initiatiefnemer: (1) personen die te maken hebben met het plan uitnodigt, (2) de vorm van participatie kiest en (3) bepaalt hoe hij omgaat met het resultaat vande participatie.

De gemeente kan deelnemer zijn aan dit participatieproces, maar is daarmee geen eigenaar Een doel van de Omgevingswet is dat participatie zo vroeg mogelijk in het proces plaatsvindt. Om goed te kunnen participeren is het aan te raden om voor het proces zoveel mogelijk tijd en ruimte te bieden. In het geval van een omgevingsvergunning vindt participatie vóór de aanvraag plaats. De initiatiefnemer zorgt voor het op tijd en duidelijk informeren van personen die te maken hebben met het plan. Om participatie een succes te maken is het belangrijk dat alle deelnemers aan het proces dezelfde informatie hebben. Dat houdt in dat er door de initiatiefnemer in ieder geval informatie wordt gedeeld over de inhoud, het proces van participatie en de aanpak. Om de aanpak vorm te geven ondersteunt de gemeente initiatiefnemers via de handleiding ‘in gesprek met de omgeving’. Hierin worden de belangrijkste vragen over participatie voorinitiatiefnemers beantwoordt en worden er suggesties gedaan voor de vorm van participatie. Niet participeren is voor activiteiten waarbij participatie niet verplicht is geen reden om het plan af te wijzen. Wel kan het resultaat van de participatie worden meegenomen bij het beoordelen van wat het beste is voor de omgeving. Voor buitenplanse omgevingsplanactiviteiten heeft de gemeenteraad een lijst opgesteld met activiteiten waarbij participatie verplicht is.

Buitenplanse omgevingsplanactiviteiten zijn activiteiten die niet overeenkomen met het omgevingsplan. Het niet doen van participatie is voor de activiteiten die op de lijst staan wel een reden om het plan af te wijzen. Voor een goed besluit is het belangrijk dat rekening wordt gehouden met wat het beste is voor de omgeving. Dit gebeurt op grond van de algemene wet bestuursrecht art. 3.2. Zo vroeg mogelijke participatie en het delen van de resultaten daarvan bij de aanvraag vormen hier een onderdeel van. Er kunnen plannen zijn waarbij de initiatiefnemer niet genoeg heeft geparticipeerd. Hierdoor kan niet goed worden beoordeeld wat het beste is voor de omgeving. In dat geval is het mogelijk dat de gemeente de initiatiefnemer vraagt om alsnog te participeren (Awb art. 4.5 lid 1 sub c). Ook is het mogelijk dat de gemeente zelf participeert (Awb art. 4.8) of de beslistermijn met zes weken verlengt en zienswijzen verzamelt (Awb afd 4.3)

Bronnen Spelregel 1: https://iplo.nl/participatieomgevingswet/participatie-instrumenten/participatie-omgevingsvergunning/ Spelregel 2: https://aandeslagmetdeomgevingswet.nl/participatieomgevingswet/participatie-instrumenten/overzichtregels- participatie/ Spelregel 4.https://aandeslagmetdeomgevingswet.nl/participatieomgevingswet/participatie-instrumenten/participatieomgevingsplan/, https://aandeslagmetdeomgevingswet.nl/participatieomgevingswet/participatieinstrumenten/overzicht-regels- participatie/ Spelregel 6: https://vng.nl/sites/default/files/publicaties/2018/20181102-checklist-voor-de-gemeenteraad.pdf