Ter kennisname Jaarverslag CB 2023 definitief
Tekst van het document
Jaarverslag Commissie Bezwaarschriften Elburg - Nunspeet
2023
Een woord van de voorzitters Jaarlijks brengt de commissie bezwaarschriften van de gemeenten Nunspeet en Elburg (hierna: de commissie) verslag uit. Daarin geeft de commissie een beeld van haar advisering en activiteiten in het afgelopen jaar. Dit jaarverslag gaat over de in 2023 ingekomen en afgehandelde bezwaarschriften, inclusief de afgehandelde bezwaarschriften uit de werkvoorraad van 2022. De peildatum van dit jaarverslag is 31 december 2023. In dit jaarverslag wordt een totaaloverzicht geschetst aan de hand van de cijfers. Het aantal zaken, de verschillende rechtsgebieden en de resultaten worden weergegeven. Er wordt aandacht besteed aan de behandeltijd van bezwaarschriften en de gerechtelijke procedures die zijn ingesteld in het vervolg op de bezwaarfase. Verder komen onderwerpen als ingebrekestellingen en proceskostenvergoedingen, klachten en verzoekschriften aan de Nationale Ombudsman aan bod. Tot slot wordt er teruggeblikt op voorgaande jar en en worden er aanbevelingen gedaan. De commissie heeft zich ingespannen om een goede invulling te geven aan haar taak om bezwaarden en overige belanghebbenden te horen. De commissie hecht er aan te vermelden dat zij zich hierbij goed ondersteund weet door de secretariaten. De samenwerking is plezierig en professioneel. Waarvoor onze dank.
Ook hechten wij er aan te vermelden dat de premediation (waardoor bezwaren voor de hoorzitting worden ingetrokken) zijn vruchten begint af te werpen. Dat heeft ertoe geleid dat er in Nunspeet in 2023 geen ho orzittingen bij de sociale kamer hebben plaatsgehad. Een compliment voor het samenspel tussen vakafdeling en secretariaat waard! Wij constateren dat het totaal aantal ingediende bezwaarschriften is gedaald ten opzichte van 2022 en weer op niveau van 2021 is. Ten opzichte van voorgaande verslagjaren zijn er geen in het oog springende zaken met betrekking tot bijvoorbeeld de onderwerpen waartegen bezwaar wordt aangetekend. Ook wijkt de verhouding gegronde/ ongegronde bezwaren en de wijze waarop onze advisering wordt betrokken in de besluiten op het bezwaarschrift niet af van eerdere jaren. Zoals u van ons gewend bent sluiten wij het jaarverslag af met een aantal aanbevelingen. Het jaarverslag is openbaar en bedoeld voor iedere belangstellende in de behandeling van bezwaarschriften bij de gemeenten Nunspeet en Elburg. Voor de bestuursorganen van de gemeenten Nunspeet en Elburg kunnen de conclusies inzicht geven en de aanbevelingen van de commissie een bijdrage leveren aan de verbetering van de kwaliteit van de gemeentelijke besluiten en de behandeling van bezwaarschriften in de gemeenten.
mr. D.W. de Boer voorzitter van de commissie en van de algemene kamer
mw. mr. A. van Hespen voorzitter van de sociale kamer
1
De Commissie Bezwaarschriften Elburg en Nunspeet De Commissie Bezwaarschriften Elburg en Nunspeet is ingesteld door zes bestuursorganen. Door de burgemeesters, de colleges van burgemeester en wethouders en de gemeenteraden van Elburg en Nunspeet. Dit is gebeurd op basis van de Verordening Commissie Bezwaarschriften Elburg en Nunspeet. Deze verordening is voor het laatst herzien per 15 juni 2023. De commissie is een zogenoemde 7:13 Awb-commissie (Awb = Algemene wet bestuursrecht). Dit houdt in dat de bezwaarschriftencommissie een onafhankelijke adviescommissie is van het bestuursorgaan dat een beslissing op bezwaar dient te nemen. De bezwaarschriften commissie adviseert aan de zes bovengenoemde bestuursorganen. De bezwaarschriftencommissie heeft geen bevoegdheid ten aanzien van bezwaarschriften die zijn ingediend tegen besluiten op grond van, dan wel betrekking hebben op: belastingen of de Wet waardering onroerende zaken, artikel 4:18 Awb – besluit tot vaststelling hoogte en verschuldigdheid van een dwangsom wegens niet tijdig beslissen , titel 4.4 Awb – bestuursrechtelijke geldschulden, tenzij het bezwaar zich mede richt tegen de beschikking op de aanvraag en een beslissing op verzoek om urgentie bij de toewijzing van huurwoningen. De commissie toetst het bestreden besluit op rechtmatigheid en doelmatigheid; er vindt een volledige heroverweging plaats.
In dit jaarverslag komen de volgende onderwerpen aan bod: Een woord van de voorzitters ............................................................................................ 1 De Commissie Bezwaarschriften Elburg en Nunspeet ............................................................. 2 Samenstelling commissie ................................................................................................. 3 Secretariaat ................................................................................................................... 3 Totaal aantal bezwaarschriften 2023 .................................................................................. 4 Kamer 1 bezwaarschriftencommissie ..................................................................................
5 Kamer 2 bezwaarschriftencommissie .................................................................................11 Hoorzittingen van de bezwaarschriftencommissie .................................................................13 Termijnen ....................................................................................................................13 Ingebrekestellingen ........................................................................................................15 Proceskostenvergoedingen ..............................................................................................15 Beroepsprocedures .........................................................................................................16 Klachten ......................................................................................................................20 Verzoekschriften Nationale ombudsman .............................................................................20 Relevante ontwikkelingen met betrekking tot de Commissie Bezwaarschriften ...........................21 Aanbevelingen vanuit de Commissie Bezwaarschriften ..........................................................22
2
Samenstelling commissie Elke kamer van de Commissie Bezwaarschriften bestaat uit een voorzitter en ten minste twee leden. Deze personen maken geen deel uit van, en zijn niet werkzaam onder de verantwoordelijkheid van een verwerend bestuursorgaan en zijn bovendien geen ingezetenen van de gemeente Elburg of de gemeente Nunspeet. Kamers 1 en 2 hanteren een rouleersysteem waardoor de leden van deze kamers volgens een vast schema rouleren.
Samenstelling kamer 1: Voorzitter: de heer mr. D.W. de Boer Lid: de heer mr. M.J. Boezelman Lid: de heer drs. F.H. Hartog Lid: mevrouw mr. C. van Olst Lid: mevrouw S.A. Pijnappel-Troost
Samenstelling kamer 2: Voorzitter: mevrouw mr. A. van Hespen Lid: mevrouw bc. A. van den Berg Lid: mevrouw A.W. de Kroon-de Heij Lid: mevrouw A. Slabbekoorn (tot 1 mei 2023) Lid: mevrouw G. Kruize (vanaf 1 mei 2023)
Secretariaat Het secretariaat van de Commissie Bezwaarschriften Elburg en Nunspeet: - de heer mr. J.D. Post (Elburg); - mevrouw mr. Y. de Vries-Pruim (Elburg); - mevrouw N. de Ruiter (Nunspeet); - mevrouw M. Bijman (Nunspeet); - mevrouw M. Klein (Elburg) (vanaf 1 april 2023)
3
Totaal aantal bezwaarschriften 2023 Periode 2021-2023 160 142
140 120 100
104
96
Elburg
80 60 40
67
57
75
Nunspeet 52
39
52
Totaal
20 0
2021
2022
2023
Uit dit overzicht blijkt dat zowel het totaal aantal bezwaarschriften als het aantal per gemeente in 2023 is gedaald ten opzichte van het voorgaande jaar. De commissie heeft hier geen verklaring voor kunnen vinden. Het totale aantal bezwaarschriften in Nunspeet is gelijk aan het totale aantal bezwaarschriften in Elburg.
Totaal aantal bezwaarschriften 2023 verdeeld over de twee kamers
80
77
70 60 50
30
Kamer 1
43
40
Kamer 2
34 27
20
18
10
9
0 Elburg
Nunspeet
Totaal per kamer
Uit dit overzicht wordt allereerst duidelijk dat kamer 1 in 202 3 de meeste bezwaarschriften heeft ontvangen. Dat is te verklaren omdat dat de algemene kamer is. Verder wordt uit dit overzicht duidelijk dat kamer 1 Nunspeet in 2023 meer bezwaarschriften heeft ontvangen dan kamer 1 Elburg. Voor kamer 2 heeft Elburg in 2023 duidelijk meer bezwaarschriften ontvangen.
5
4
Kamer 1 bezwaarschriftencommissie In kamer 1 worden de bezwaarschriften behandeld die niet in kamer 2 aan de orde komen. Het is de algemene kamer van de Commissie Bezwaarschriften. Veelal worden in deze kamer bezwaarschriften in het ruimtelijk bestuursrecht behandeld (vergunningen, handhaving). In 2023 zijn er ten aanzien van kamer 1 in totaal 77 bezwaarschriften Totaal 159 binnengekomen. 163 5 Afgezet tegen de aantallen bezwaarschriften in voorgaande jaren, levert dit het volgende beeld op:
Aantal bezwaarschriften kamer 1 periode 2021-2023 120 100
103
80
63
60 40 20
Elburg
77
32 31
Nunspeet
61
42
34
Totaal
43
0 2021
2022
2023
Uit dit overzicht blijkt dat het totaal aantal bezwaarschriften in 202 3 is gedaald ten opzichte van 2022. Uit dit overzicht blijkt ook dat Nunspeet iets meer bezwaarschriften heeft ontvangen dan Elburg. Verder blijkt uit dit overzicht dat het aantal bezwaarschrift en in Nunspeet en Elburg in 2023 is gedaald ten opzichte van 2022. De commissie heeft voor deze da ling geen verklaring kunnen vinden.
Taakveld
2021 2022 2023 Elburg Nunspeet Elburg Nunspeet Elburg Nunspeet Aantal bezwaarschriften periode 2016-2018 Omgevingsvergunningen 17 per taakveld 15 10 48 15 26 Een verdeling van de bezwaarschriften naar9taakveld levert beeld Handhaving en invordering 6 10 het volgende 2 7 op: 4 Subsidie 1 3 2 1 Wet open overheid (Woo-verzoeken) 2 2 2 2 2 3 Algemene plaatselijke verordening (Apv) 4 5 2 1 Parkeerontheffing 1 2 Kermisverordening, bezwaarschrift tegen gemeentelijke 3 brieven, die geen besluit bevatten of tegen nonbesluiten Besluiten inzake gemeentelijke basisadministratie (BRP) 1 4 Machtiging tot binnentreden van een woning 1 2 3 Besluiten op grond van de Huisvestingsverordening 1 Eigen bijdrage leerlingenvervoer Besluit tot tijdelijke beperking openingstijden horecapand (uitsluiting horeca-convenant) Planschade
-
-
-
-
1
-
-
-
-
1
-
-
Besluiten in het kader geluidsanering
-
-
4
-
-
-
Huisnummerbesluit
-
-
-
-
1
-
Besluit tot afwijzing verzoek om urgentie bij de toewijzing van huurwoningen Verzoek om een maatwerkvoorschrift
-
-
-
-
1
-
-
-
-
-
1
-
Besluit o.g.v. AVG (verwijderen persoonsgegevens)
-
1
-
-
-
-
Mer-beoordelingsbesluit Aanwijzing/intrekking gemeentelijk monument Wet voorkeursrecht gemeenten Bestuurlijke boete Overig (opgelegde parkeerboetes, waarschuwing, laadpalen)
-
-
1 1 4
2 1 -
3 2
2 3
Uit het bovenstaande overzicht blijkt de grote diversiteit aan besluiten waartegen bezwaar is gemaakt. Het merendeel van de b ezwaarschriften heeft net als voorgaande jaren betrekking op omgevingsvergunningen en handhaving. In Nunspeet zijn tegen drie verleende 5 omgevingsvergunningen meerdere bezwaarschriften ingediend. (8 respectievelijk 5, respectievelijk 2 bezwaarschriften). Dit ver klaart het hoge aantal bezwaarschriften tegen omgevingsvergunningen in Nunspeet.
Beslissingen op bezwaar Met betrekking tot de in 2023 ingediende bezwaarschriften heeft het college van B&W c.q. de burgemeester de volgende beslissingen op bezwaar genomen:
Beslissing op bezwaar Niet-ontvankelijk Ongegrond Gegrond Deels ongegrond/deels gegrond Ingetrokken In procedure Overig (mededeling dat er op een andere wijze op het besluit kan worden gereageerd) Totaal
Elburg 4 12 4 -
Nunspeet 7 17 5 1
Totaal 11 29 9 1
9 2 3
8 5 -
17 7 3
34
43
77
De in 2023 genomen typen beslissingen op bezwaar als percentage (%) van het totaal aantal beslissingen op bezwaar
Niet-ontvankelijk
4%1%
Ongegrond
9%
14%
Gegrond Ingetrokken In procedure Overig
22% 38%
deels gegrond
12%
Uit bovenstaand cirkeldiagram blijkt dat het merendeel van de bezwaarschriften ongegrond is verklaard, een aanzienlijk deel is ingetrokken en 12% gegrond is verklaard. Aan intrekking kunnen meerdere redenen ten grondslag liggen: nadere uitleg van het besluit door de vakafdeling, partijen komen er onderling uit, of er wordt anderszins aan de bezwaren tegemoet gekomen.
6
Contrair Met betrekking tot de in 2023 ingekomen en afgehandelde bezwaarschriften is het in Elburg drie keer voorgekomen dat er bij het nemen van de beslissing op bezwaar is afgeweken van het commissieadvies. In twee gevallen betrof het een burgemeestersbesluit. •
•
Het ene geval ziet op het bezwaarschrift van een horecagelegenheid uit Elburg tegen het besluit om genoemde horecagelegenheid voor een periode van drie maanden uit het horecaconvenant te zetten, met als gevolg een beperking van de openingstijden. De commissie heeft geadviseerd om het bezwaarschrift gegrond te verklaren en het bestreden besluit te herroepen. In afwijking van het commissieadvies heeft de burgemeester het bezwaarschrift ongegrond ve rklaard en het bestreden besluit in stand gelaten. Het andere geval heeft betrekking op de tijdelijke sluiting van een woning in Elburg wegens overtreding van de Opiumwet (Damoclesbeleid). Hier heeft de burgemeester gedeeltelijk in afwijking van het commissieadvies beslist. Het afwijken van het commissieadvies heeft betrekking op de vraag of er aan het bestreden besluit een bevoegdheidsgebrek kleeft. De commissie was van mening dat dat het geval was. De burgemeester was van mening dat er geen sprake was van een bevoegdheidsgebrek.
Het derde geval betrof een collegebesluit, een verleende kapvergunning. De commissie heeft geadviseerd om het bezwaar gegrond te verklaren, in verband met de wijze waarop het onderzoek van de te kappen bomen heeft plaatsgevonden. Ook was er sprake van een motiveringsgebrek ten aanzien van de herplantplicht. Het college heeft in afwijking van het commissieadvies besloten om het bezwaar ongegrond te verklaren en de kapvergunning in stand te laten. De bomen waren namelijk meteen na verlening van de vergunning gekapt, waardoor het niet meer mogelijk is om een goede herbeoordeling van de bomen te laten plaatsvinden. In de zaak van de tijdelijke sluiting van de horecagelegenheid uit Elburg heeft bezwaarmaker beroep ingesteld tegen de beslissing op bezwaar. Zie pagina 16 voor meer informatie. In alle andere gevallen hebben de gemeentelijke bestuursorganen van Elburg steeds conform het commissieadvies besloten. In Nunspeet heeft het college van B&W steeds conform het advies van de bezwarencommissie besloten. Er is in Nunspeet dus niet contrair gegaan.
7
Toelichting op de cijfers van Nunspeet •
•
•
•
•
Ten aanzien van de gegrondverklaringen kan worden opgemerkt dat twee gevallen betrekking hebben op een omgevingsvergunning die niet voldoende gemotiveerd was. Een geval betrof een afwijzing van een aanvraag aanwijzing tot monument, welk besluit niet op de juiste gronden was genomen. De andere zaak betrof een omgevingsvergunning waarvan de beslissing op het bezwaar nog niet is genomen. Het laatste geval betrof een bezwaar tegen een Woo-beslissing die onbevoegd door het college was genomen. Ten aanzien van de ingetrokken bezwaarschriften is dit in 4 van de 8 gevallen tot stand gekomen door herziening van het besluit op voorhand, het verstrekken van informatie of het bereiken van een informele oplossing. De overige 4 gevallen is het bezwaarschrift ingetrokken door bezwaarmaker zonder dat het college hierbij betrokken was. De 7 niet-ontvankelijkverklaringen hebben in 3 van de gevallen te maken met het feit dat bezwaarde niet als belanghebbende kon worden aangemerkt in de betreffende zaak. In 2 gevallen betrof het een besluit dat niet vatbaar was voor bezwaar. In 2 gevallen waren er geen bezwaargronden aangeleverd. Een bezwaar is deels gegrond verklaard waarbij de commissie heeft geadviseerd om het primaire besluit op een aantal punten nader te motiveren en alsnog te beoordelen of bezwaarde belanghebbend is op een bepaald punt en dit te herstellen in het primaire besluit.
De 5 bezwaarschriften die nog in procedure zijn betreffen één omgevingsvergunning, waarbij de gemachtigde heeft verzocht het bezwaar voorlopig aan te houden, één bezwaar tegen een besluit inzake WMO, dat in afwachting is van de definitieve intrekking. Twee bezwaarschriften betreffen de afwijzing van een handhavingsverzoek en een verzoek om bijstand voor woninginrichting, waarvan de adviezen nog in behandeling zijn bij de commissie. Het laatste bezwaar betreft de financiële regeling met betrekking tot het huisvesten van Oekraïners, waarbij er gekeken wordt of partijen er op een informele manier uit kunnen komen.
8
Toelichting op de cijfers van Elburg De twee zaken die nog in procedure zijn, betreffen een bezwaar tegen een geweigerde omgevingsvergunning voor het aanleggen van damwanden en steigers op een perceel aan de Havenkade in Elburg. De commissie heeft hierover reeds een advies uitgebracht (ongegrond en instandhouding besluit). Het college moet hier nog een beslissing over nemen. Het andere bezwaarschrift dat nog in procedure is, is gericht tegen de afwijzing van een aanvraag om omgevingsvergunning voor het aanleggen van bestrating op een perceel aan de Zuiderzeestraatweg Oost in Elburg. Ook hier heeft de commissie reeds advies uitgebracht (gegrond en herroeping van de weigering). Ook hier moet het college nog een besluit nemen. Categorie Overig: Twee bezwaarschriften waren gericht tegen het feitelijk/daadwerkelijk plaatsen van een oplaadpaal voor elektrische auto’s. Tegen deze feitelijke handeling staat geen bezwaar open. Bezwaarden konden wel beroep instellen tegen het verkeersbesluit waarmee de oplaadpalen op de betreffende locaties zijn vergund. Dit moest dan gebeuren bij de Rechtbank Gelderland. Bezwaarden hebben geen beroep ingesteld. De commissie heeft aan bezwaarden schriftelijk gevraagd of ze wilden dat het college hun bezwaarschrift als(nog als) beroepschrift zou doorsturen naar de rechtbank.
Bezwaarden hebben niet gereageerd op deze vraag, waardoor er geen doorzending van hun bezwaar als beroepschrift naar de rechtbank heeft plaatsgevonden. Verder was er nog een bezwaarschrift, dat op het eerste gezicht gericht was tegen zowel de buiten behandelingstelling van een aanvraag om omgevingsvergunning , als tegen de daarbij behorende legesnota. Bij navraag bleek het bezwaar enkel gericht te zijn tegen de legesnota en niet tevens tegen de buiten behandelingstelling van de aanvraag om omgevingsvergunning (er was inmiddels al een nieuwe aanvraag om omgevingsvergunning ingediend). Het bezwaarschrift is vervolgens doorgestuurd naar de heffingsambtenaar voor behandeling als bezwaar tegen de legesnota.
9
Intrekking en pre-mediation in Elburg 9 van de 34 bezwaarschriften zijn ingetrokken: • Vijf ingetrokken bezwaarschriften hebben betrekking op een omgevingsvergunning voor bouwen/planologisch strijdig gebruik. Daarvan kan het volgende worden gezegd. Drie bezwaarschriften zijn ingetrokken na een goed gesprek of het bereiken van een minnelijke oplossing. Eén bezwaarschrift is ingetrokken omdat bezwaarde dacht dat de omgevingsvergunning betrekking had op een ander pand en één bezwaarschrift is ingetrokken door bezwaarmaker, nadat hij had vernomen dat hij in aanwezigheid van de vergunninghouder zou worden gehoord en dat wilde de bezwaarmaker niet. • Eén ingetrokken bezwaarschrift heeft betrekking op een omgevingsvergunning voor het vellen van houtopstand (het ging hier om een derdenbezwaar tegen een verleende kapvergunning voor een woningbouwproject). Dit bezwaarschrift is ingetrokken na een goed gesprek tussen bezwaarmakers en ambtelijk vertegenwoordigers van het college van b en w, waaronder de adviseur natuur en landschap. Hierbij werd nadere uitleg gegeven over de vraag op welke bomen de kapvergunning precies betrekking had (hoeveel bomen zouden wo rden gekapt). Ook werden afspraken gemaakt over het moment waarop de bomen gekapt zouden worden. • Eén ingetrokken bezwaarschrift heeft betrekking op een huisnummerbesluit.
In eerste instantie had het college van b en w een huisnummer ingetrokken. Na een goed gesprek tussen bezwaarmaker met ambtelijk vertegenwoordigers van het college van b en w is het betreffende huisnummer opnieuw (tijdelijk) toegekend. • Eén ingetrokken bezwaarschrift heeft betrekking op een geweigerde terrasvergunning . Het bezwaarschrift is ingetrokken na een goed gesprek tussen bezwaarmaker (een horecaondernemer), de burgemeester en medewerkers van het team Openbare orde en veiligheid. Hierbij is onder andere de afspraak gemaakt dat voor bepaalde evenementen de betreffende horecaondernemer wel een extra terras mag inzetten). • Eén ingetrokken bezwaarschrift heeft betrekking op een geweigerde urgentieverklaring bij de toewijzing van sociale huurwoningen. Tijdens de bezwaarprocedure (er was al een hoorzitting geweest) is een nieuw medisch rapport overgelegd. Op basis daarvan is alsnog urgentie toegekend aan bezwaarmaker, waarna het bezwaarschrift is ingetrokken. Niet in alle gevallen heeft een ‘goed gesprek’(pre-mediation) geleid tot intrekking van het bezwaarschrift. Tegen de verleende omgevingsvergunning voor het bouwen van een pre-mantelzorgwoning aan de Korenbloem in Elburg heeft een omwonende bezwaar gemaakt.
Alvorens het bezwaar volgens het formele traj ect te behandelen, is er door een ambtelijk vertegenwoordiger van het college van b en w eerst een uitvoerige poging gedaan om het bezwaarschrift na een goed gesprek met bezwaarmaker ingetrokken te krijgen. Tijdens de overlegmomenten heeft de ambtelijk vertegenwoordiger uitvoerig uitgelegd waarom de omgevingsvergunning verleend kon worden zoals deze is verleend. Deze overlegmomenten hebben in een goede sfeer plaatsgevonden. De overlegmomenten hebben helaas niet geleid tot intrekking van het bezwaarschrift. Daardoor moest het bezwaarschrift alsnog via het formele traject in behandeling worden genomen. Inmiddels is het bezwaarschrift niet-ontvankelijk verklaard, omdat het bezwaarschrift niet op de juiste digitale w ijze is ingediend en niet is voorzien van een (digitale) handtekening.
10
Kamer 2 bezwaarschriftencommissie Kamer 2 wordt ook wel de sociale kamer genoemd. De zaken die door deze kamer behandeld worden, zien met name op de Participatiewet en de Wet maatschappelijke ondersteuning. In 2023 zijn er in totaal 27 bezwaarschriften binnengekomen. Afgezet tegen de aantallen bezwaarschriften in voorgaande jaren, levert dit het volgende beeld op:
Aantal bezwaarschriften kamer 2 periode 2021-2023
40
39
35
33
30 25
25
27
25
20 10 5
Nunspeet
18
15
Elburg
Totaal
14 9
8
0 2021
2022
2023
Uit dit overzicht blijkt dat het totaal aantal bezwaarschriften voor kamer 2 in 2023 is gedaald ten opzichte van de jaren daarvoor. Het aantal bezwaarschriften voor zowel Elburg als Nunspeet is gedaald. Uit het staafdiagram wordt verder duidelijk dat Elburg ieder jaar meer bezwaarschriften ontvangt dan Nunspeet. De commissie heeft hiervoor geen verklaring kunnen vinden.
Aantal bezwaarschriften per taakveld Een verdeling van de bezwaarschriften naar taakveld levert het volgende beeld op:
Participatiewet Wmo Jeugdwet IOAW Minimabeleid Bbz (incl. TOZO)
2021 Elburg Nunspeet 14 4 6 2 0 0 0 0 2 0 3 2
2022 Elburg Nunspeet 8 10 5 4 0 0 0 0 10 0 2 0
2023 Elburg Nunspeet 11 4 1 2 2 0 0 0 4 0 0 3
11
Beslissing op bezwaar De besluiten waartegen in 2023 bezwaar is gemaakt, betreffen allemaal besluiten van het college van B &W. Het college heeft de volgende beslissingen op bezwaar genomen .
Beslissing op bezwaar Ongegrond Gegrond Niet-ontvankelijk Ingetrokken In procedure Totaal
Elburg 7 1 1 8 1 18
Nunspeet 0 0 0 6 3 9
Totaal 7 1 1 14 4 27
De in 2023 genomen typen beslissingen op bezwaar als percentage (%) van het totaal aantal beslissingen op bezwaar 15% 26%
Ongegrond Gegrond Niet-ontvankelijk 3%
4%
Ingetrokken In procedure
52%
Het valt op dat 52% van de bezwaarschriften is ingetrokken. Dit komt doordat de vertegenwoordiger van het college altijd contact opneemt met de bezwaarde om over het bezwaar te spreken. Vaak biedt dit gesprek ook de kans om de vraag achter de vraag (of in dit geval het bezwaarschrift) te achterhalen en samen met de bezwaarde te kijken welke (andere) regelingen ondersteunend kunnen zijn aan de situatie van de bezwaarde. Ook het nogmaals uitleggen waarom het bestreden besluit op deze wijze is genomen, helpt bij het creëren van duidelijkheid en is een van de redenen van de intrekking van bezwaarschriften. Van het aantal bezwaarschriften dat wel inhoudelijk is behandeld, is 26% ongegrond verklaard. In slechts één geval heeft heroverweging tot een ander besluit geleid (gegrondverklaring).
12
Hoorzittingen van de bezwaarschriftencommissie
In 2023 is door de bezwaarschriftencommissies in Elburg 17 keer en in Nunspeet 11 keer een hoorzitting gehouden. De hoorzittingen van kamer 1 zijn steeds openbaar geweest, waardoor ook niet-bezwaarmakers welkom zijn om de hoorzitting bij te wonen. Van deze mogelijkheid wordt weinig gebruik gemaakt. De hoorzittingen van kamer 2 zijn besloten.
Termijnen Het bestuursorgaan dat een beslissing neemt op het bezwaar is aan termijnen gebonden. Gerekend vanaf de dag dat de termijn voor het indienen van een bezwaarschrift is verstreken, dient het bestuursorgaan binnen twaalf weken te beslissen. Die termijn kan door het bestuursorgaan met zes weken verlengd worden, hiervoor is geen toestemming van bezwaarde nodig. De beslistermijn kan daarnaast in overleg met bezwaarde worden opgeschort. In Nunspeet is in de 30 gevallen waarin een beslissing op bezwaar (gegrond, ongegrond of niet ontvankelijk) is genomen, in 21 gevallen binnen de (verlengde) termijn beslist en in 9 gevallen buiten de (verlengde) termijn beslist. Hier lagen meerdere redenen aan ten grondslag. Een van de belangrijkste redenen is dat het primaire besluit nader gemotiveerd moet worden door de vakafdeling, waarbij er meestal nader onderzoek nodig is.
13
Voor Elburg geldt dat in de 29 gevallen waarin een beslissing op bezwaar (gegrond, ongegrond of niet ontvankelijk) is genomen, in 11 gevallen binnen de (verlengde) termijn is beslist en in 18 gevallen buiten de (verlengde) termijn. In een groot deel van de gevallen van termijnoverschrijding kan de mate van termijnoverschrijding zelfs fors worden genoemd. Er is niet één oorzaak voor de verschillende gevallen van termijnoverschrijding in Elburg aan te wijzen. De oorzaken van de gevallen van termijnoverschrijding zijn divers. De commissie zal dit illustreren met enige voorbeelden. •
•
•
•
•
In één geval vond de termijnoverschrijding plaats met instemming van de bezwaarmaker, omdat deze toch nog hoopte dat de zaak op een informele wijze kon worden afgehandeld. In een ander geval werd de termijnoverschrijding veroorzaakt omdat er vanuit het college van b en w in eerste instantie werd ingezet op het op een informele wijze afdoen van het bezwaarschrift (het goede gesprek). In weer een ander geval was de termijnoverschrijding het gevolg van het feit dat de beslissing op bezwaar moest worden genomen door de gemeenteraad. Het kost simpelweg meer tijd om een beslissing op bezwaar voor te leggen aan de gemeenteraad. In andere gevallen werd de termijnoverschrijding veroorzaakt doordat meerdere zaken op één hoorzitting werden geagendeerd. Zeker bij complexe zaken en gegrondverklaringen leidt dit al gauw tot een knelpunt ten aanzien van het uitwerken van de hoorzittingsverslagen en commissieadviezen door de secretaris. In weer andere gevallen werd de termijnoverschrijding veroorzaakt doordat er na afloop van de hoorzitting nadere inlichtingen, nadere rapporten of nadere standpunten van het college van b en w moesten komen. Op al die nadere stukken mogen partijen weer reageren en vervolgens moeten die nadere stukken en nadere reacties ook nog weer worden verwerkt in het op te stellen commissieadvies.
De commissie wijst tot slot nog op een andere categorie van termijnoverschrijding: als het bestuursorgaan (meestal het college van b en w of de burgemeester) bij gegrondverklaringen van bezwaarschriften een nieuw of aangepast primair besluit moet nemen. Hiervoor is ook vaak nader onderzoek nodig. De commissie wijst in dat verband op de bezwaarzaken tegen omgevingsvergunningen waarbij stikstof en natuur een rol spelen. In die gevallen moesten er aanvullende onderzoeken komen, die ook nog weer moesten worden beoordeeld door de omgevingsdienst en of het provinciebestuur. Dat kost de nodige tijd. Ondanks dat er veelal een plausibele reden kan worden aangevoerd voor de termijn overschrijding, is een overschrijding van de beslistermijn voor niemand wenselijk. Voor alle partijen is het gewenst dat er binnen de wettelijk bepaalde termijn duidelijkheid is over de gegrondheid van een ingediend bezwaar. Voor de toekomst is het dan ook zaak om scherper te letten op de beslistermijnen en zo nodig hierover heldere afspraken te maken met de verschillende procespartijen.
14
Ingebrekestellingen Wanneer door het bestuursorgaan niet tijdig een beslissing op bezwaar wordt genomen, verbeurt het een dwangsom aan de bezwaarde. Dit proces wordt gestart door het sturen van een ingebrekestelling door de bezwaarde aan het bestuursorgaan. Het bestuursorgaan heeft na de ingebrekestelling nog twee weken de tijd om het besluit te neme n. Gebeurt dit niet, dan gaat automatisch de dwangsom lopen, per dag, met een maximum van 42 dagen, wat staat voor een bedrag van maximaal € 1.442,-. Tegelijk met de ingebrekestelling kan beroep worden ingesteld bij de rechter. De rechter kan ook een passe nde dwangsom opleggen. Met betrekking tot de in 2023 ingediende bezwaarschriften waarop een beslissing is genomen, is in Nunspeet twee keer een ingebrekestelling ingediend door of vanwege de bezwaarmaker. In beide gevallen heeft dit geleid tot het uitkeren van een dwangsom wegens het niet tijdig nemen van een beslissing op bezwaar. In totaal is een bedrag van €485,- euro aan verbeurde dwangsommen uitgekeerd. Met betrekking tot de in 2023 ingediende bezwaarschriften, is in Elburg zes keer een ingebrekestelling ingediend door of vanwege de bezwaarmaker. In vier gevallen heeft dit geleid tot het uitkeren van een dwangsom wegens het niet tijdig nemen van een beslissing op bezwaar. In totaal is een bedrag van € 3.808 aan verbeurde dwangsommen betaa ld.
In twee gevallen heeft de ingebrekestelling niet geleid tot het verbeuren van een dwangsom wegens niet tijdig beslissen, omdat alsnog binnen twee weken een beslissing op bezwaar is genomen. Het uitgekeerde bedrag is ook een extra aanleiding om voor de toekomst scherper te letten op de beslistermijnen.
Proceskostenvergoedingen Artikel 7:15 van de Awb bevat een regeling voor de vergoeding van de kosten die een belanghebbende heeft gemaakt bij de behandeling van een door hem ingediend bezwaarschrift. Deze kosten worden uitsluitend vergoed op verzoek. Een verzoek om vergoeding van de kosten moet worden gedaan vóórdat het bestuursorgaan op het bezwaar heeft beslist. Doorgaans wordt een dergelijk verzoek in het bezwaarschrift of mondeling tijdens de hoorzitting gedaan. De Commissie Bezwaarschriften adviseert in dat geval ook over dit verzoek en geeft aan of er recht is op een vergoeding en adviseert over de hoogte van het bedrag (gebaseerd op het Besluit proceskosten bestuursrecht). Met betrekking tot de in 2023 in Nunspeet ingediende bezwaarschriften zijn er geen proceskosten uitbetaald. Met betrekking tot de in 2023 in Elburg ingediende bezwaarschriften, is in veertien gevallen verzocht om een vergoeding van proceskosten wegens het indienen van het bezwaarschrift. In negen gevallen is het verzoek om vergoeding van proceskosten bij de besl issing op bezwaar afgewezen, omdat niet was voldaan aan de voorwaarden voor het toekennen van een dergelijke vergoeding. In drie gevallen is bij de beslissing op bezwaar op advies van de 15
bezwarencommissie een proceskostenvergoeding van € 597 respectievelijk € 1.194 respectievelijk € 1.248 toegekend. In één geval heeft bezwaarmaker verzocht om vergoeding van proceskosten wegens het indienen van het bezwaarschrift en heeft de bezwarencommissie het college van b en w ook geadviseerd tot toekenning van een proceskostenvergoeding, maar heeft het college van b en w bij de beslissing op bezwaar verzuimd om hierover een besluit te nemen. In één geval heeft bezwaarmaker verzocht om vergoeding van proceskosten wegens het indienen van het bezwaarschrift en heeft de bezwarencommissie het college van b en w ook geadviseerd tot toekenning van een proceskostenvergoeding, maar moet het college van b en w hierover nog een beslissing nemen.
Beroepsprocedures Tegen de beslissing op bezwaar kunnen bezwaarden in beroep gaan bij de rechtbank. In de meeste gevallen is dat bij de rechtbank Gelderland. Kamer 1 Elburg Met betrekking tot de in 2023 in Elburg ingediende en afgehandelde bezwaarschriften is er ten aanzien van kamer 1 in drie gevallen beroep ingesteld bij de rechtbank Gelderland: • tegen de beslissing op het bezwaarschrift van een aantal vaste campinggasten tegen de omgevingsvergunning voor de bouw van een zwembad met bijbehorende bouwwerken op de betreffende camping bij Doornspijk. Teneinde deze omgevingsvergunning geschorst te krijgen, hebben bezwaarmakers eerder, aan het begin van de bezwaarfase, een voorlopige voorziening gevraagd bij de voorzieningenrechter van de rechtbank.
Op 12 april 2023 heeft de voorzieningenrechter het schorsingsverzoek afgewezen; • tegen de beslissing op het bezwaarschrift van een horecaondernemer uit Elburg tegen het besluit van de burgemeester om deze horecaondernemer voor een periode van 3 maanden uit te sluiten van het horecaconvenant, waardoor deze horecaondernemer gedurende die periode te maken kreeg met een beperking van de openingstijden; • tegen de beslissing op het bezwaarschrift van een permanente bewoner tegen het besluit van het college van b en w om hem een last onder dwangsom op te leggen, strekkende tot het beëindigen van een situatie van permanente bewoning van een recreatieobject op een recreatieterrein aan de Zuiderzeestraatweg West in Doornspijk. De betreffende permanente bewoner heeft tegelijkertijd ook een voorlopige voorziening ingediend, strekkende tot het verkrijgen van een verlenging van de begunstigingstermijn van de last onder dwangsom. Dit verzoek om voorlopige voorziening is ingetrokken nadat het college van b en w uit eigen beweging heeft besloten tot verlenging van de begunstigingstermijn tot zes weken na de uitspraak in de beroepszaak. Al deze beroepsprocedures lopen nog. In alle genoemde zaken moet de rechtbank nog een hoorzitting inplannen. Hierdoor is er nog geen uitspraak in deze beroepszaken.
Daarnaast liepen er in 2023 ook nog beroepsprocedures naar aanleiding van beslissingen op bezwaar van vorige jaren:
16
•
•
•
•
•
•
•
Beroep van diverse ondernemingen op bedrijventerrein Broeklanden inzake de omgevingsvergunning van 26 oktober 2021 (2021-0589) voor het plaatsen van een KCA depot, een tijdelijke beheerdersunit voor 2 jaren, een erfafscheiding en een groenbunker op een perceel aan de Broeklandstraat in Elburg, kadastraal bekend gemeente Elburg, sectie E, nummer 365. Deze omgevingsvergunning is met een aangepaste motivering bij de beslissing op bezwaar in stand gebleven. Daartegen hebben appellanten beroep ingesteld. Bedoelde vergunning is inmiddels ingetrokken, waarna appellanten het beroep hebben ingetrokken. Beroep van twee bewoners van de Zuiderzeestraatweg Oost in Elburg inzake het besluit van het college van b en w om geen geluidwerende voorzieningen aan hun woningen aan te brengen. Dit besluit is bij de beslissing op bezwaar in stand gebleven. Daartegen hebben appellanten beroep ingesteld. De bestuursrechter heeft een hoorzitting ingepland voor 4 juli 2024. Beroep van een agrarische onderneming uit Nunspeet inzake een besluit van het college van b en w om haar een last onder dwangsom op te leggen, strekkende tot het inzaaien van een aantal percelen land in Doornspijk teneinde er weer grasland van te maken. Dit besluit is met een geringe aanpassing bij de beslissing op bezwaar in stand gebleven. Daartegen heeft appellant beroep ingesteld.
De bestuursrechter moet nog een datum voor een hoorzitting inplannen. Beroep van een omwonende tegen het verlenen van een terrasvergunning aan een restaurant uit Elburg. Dit besluit is bij de beslissing op bezwaar in stand gebleven. Daartegen heeft appellant beroep ingesteld. Op 22 februari 2024 heeft de rechtbank het beroep gegrond verklaard, de beslissing op bezwaar vernietigd en de gemeente opgedragen om binnen 6 weken een nieuwe beslissing op bezwaar te nemen. Er is vervolgens een nieuwe beslissing op bezwaar genomen, waarbij de terrasvergunning op onderdelen is gewijzigd en voor het overige in stand is gebleven. Tegen deze nieuwe beslissing op bezwaar heeft appellant niet opnieuw beroep ingesteld. Beroep tegen de gedeeltelijke afwijzing door het college van b en w van het verzoek van een bewoner uit Elburg om handhavend op te treden tegen een aantal vermeende illegaliteiten op aangrenzende percelen. Dit besluit is bij de beslissing op bezwaar in stand gebleven. Daartegen heeft appellant beroep ingesteld. De rechtbank heeft het voornemen om de zaak op 26 augustus 2024 op een hoorzitting te behandelen. Dit beroep heeft vertraging opgelopen omdat appellant tot twee keer toe de dienstdoende bestuursrechter heeft gewraakt.
Deze wrakingsverzoeken zijn steeds afgewezen, waarbij appellant bij de uitspraak op het tweede wrakingsverzoek tevens een verbod opgelegd heeft gekregen om nog eens een wrakingsverzoek te doen. Beroep van een aantal vaste gasten van een camping bij Doornspijk inzake de aan de betreffende camping verleende omgevingsvergunning voor het kappen van 87 bomen op het terrein van camping De Scheepsbel. Dit besluit is met een aanvulling van de motivering bij de beslissing op bezwaar in stand gebleven. Daartegen hebben appellanten beroep ingesteld. De rechtbank moet nog een datum van een hoorzitting plannen. Hoger beroep van een horecaondernemer uit Elburg inzake een besluit van de burgemeester tot weigering van een vergunning voor het inrichten van een terras in een tuin aan het Havendijkje in Elburg. Dit weigeringsbesluit is bij de beslissing op bezwaar in stand gebleven. Daartegen heeft appellant beroep ingesteld. Op 25 april 2022 heeft de rechtbank Gelderland het beroep ongegrond verklaard. Appellant heeft hiertegen hoger beroep ingesteld bij de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State. Op 3 april 2024 heeft de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State het hoger beroep ongegrond verklaard.
17
Kamer 2 Elburg Met betrekking tot de in 2023 in Elburg ingediende en afgehandelde bezwaarschriften is er ten aanzien van kamer 2 in twee bezwaarschriften beroep ingesteld. Het gaat om één bezwaarde die beroep tegen een ongegrond verklaard bezwaar tegen de opschorting en intrekking van het recht op bijstandsuitkering en tegen een ongegrond verklaard bezwaar tegen de oplegging van een boete in het kader van de Participatiewet heeft ingediend. Er zijn nog geen uitspraken gedaan door de rechtbank. Daarnaast liepen er in 2023 ook nog beroepsprocedures naar aanleiding van beslissingen op bezwaar van vorige jaren: •
Een hoger beroep tegen recidivemaatregelen en blijvende weigering van een IOAW uitkering, ingesteld in maart 2022. De zitting heeft plaatsgevonden in maart 2024. Er is nog geen uitspraak gedaan door de Centrale Raad van Beroep.
•
Een beroep tegen een terugvordering Participatiewet is ingetrokken in 2023.
•
Een beroep tegen een afwijzing van een Participatiewet uitkering heeft zittingen gehad in oktober 2023 en mei 2024. De rechtbank heeft in juli 2024 uitspraak gedaan: het beroep is ongegrond verklaard.
•
In de beroepen tegen de terugvordering van het volwassenenpakket en de opschorting van de Participatiewetuitkering is een zitting geweest in november 2023. De rechtbank heeft in december 2023 uitspraak gedaan. De beroepen zijn niet-ontvankelijk verklaard.
•
In de beroepen tegen de intrekking van het recht op een Participatiewet uitkering en een terugvordering is in juni 2023 een zitting geweest. De rechter heeft een tussenuitspraak gedaan. Het college heeft hierop een reactie gegeven. Het wachten is nu op de definitieve uitspraak van de rechtbank.
•
In de beroepen tegen de intrekking en beëindiging van de Participatiewet uitkering is een hoorzitting in april 2024 geweest. De rechtbank heeft in mei 2024 uitspraak gedaan. Het beroep is ongegrond verklaard.
Nunspeet Met betrekking tot de in 2023 in Nunspeet ingediende en afgehandelde bezwaarschriften is in drie gevallen beroep ingesteld bij de rechtbank Gelderland waarvan één procedure is ingetrokken. Het betreft de volgende zaken: •
Er is beroep ingesteld tegen de beslissing op bezwaar van een bewoner uit Nunspeet tegen het besluit van het college b en w om in de verleende omgevingsvergunning voor het vellen van houtopstanden een herplantplicht op te nemen. De bewoner van het perceel wordt verplicht om na het kappen van de boom twee bomen te herplanten.
18
•
Er is beroep ingesteld tegen de beslissing op bezwaar van een bewoner uit Elspeet tegen het besluit van het college b en w om het verzoek tot handhaving over diverse (vermeende) illegale activiteiten en wettelijke overtredingen op een jachtcentrum af te wijzen.
Deze beroepsprocedures lopen nog. In één zaak moet de rechtbank nog een hoorzitting inplannen. In de andere zaak heeft er reeds een hoorzitting plaatsgevonden. Er is nog geen uitspraak gedaan.
Totaal aantal ingediende beroepschriften periode 2021-2023 10 9
8
8
Nunspeet
6 5
4 2
Elburg
3
Totaal
5
5 4
3
2
0 2021
2022
2023
Het totaal aantal beroepschriften, dat is ingediend naar aanleiding van de in 2023 in de beide gemeenten ingediende en afgehandelde bezwaarschriften, is ten opzichte van 2022 licht gedaald. Dit wordt veroorzaakt doordat in Nunspeet het aantal ingediende beroepschriften met 1 is gedaald. Voor de gemeente Elburg is het aantal (nieuw) ingediende beroepschriften gelijk gebleven.
19
Klachten In Nunspeet treedt kamer 1 van de bezwaarschriftencommissie tevens op als klachtencommissie. Elburg maakt geen gebruik van een externe klachtencommissie. Klachten zien specifiek op het handelen van de gemeente (gedrag of optreden van een bestuurder of medewerker van de gemeente) en wijken daarmee af van bezwaren. In Nunspeet zijn in 2023 in totaal 16 klachten ingediend. 14 klachten zijn door tussenkomst van de interne klachtencoördinator of door bemiddeling van een ambtelijk medewerker in het voortraject afgehandeld en ingetrokken. 2 klachten zijn afgehandeld na advies van de klachtencommissie.
Aantal klachten behandeld door de Klachtencommissie periode 2021-2023 3
3
2
2
2
1
0 2021
2022
2023
Verzoekschriften Nationale ombudsman In 2023 is er zeven keer contact opgenomen met de Nationale Ombudsman over de dienstverlening door de gemeente Nunspeet. Door de Ombudsman is in 2023 geen schriftelijk onderzoek naar aanleiding van klachten over medewerkers of bestuurders van de gemeente Nunspeet ingesteld. In drie gevallen heeft de Ombudsman klagers terugverwezen naar de interne klachtprocedure van de gemeente. In een geval heeft de Ombudsman vastgesteld dat er sprake was van een onvoldoende belang en is de klacht kennelijk ongegrond verklaard. In een geval heeft de Ombudsman vastgesteld dat er al sprake was van een lopende procedure bij de rechter waarvan eerst de rechterlijke uitspraak van belang is. In twee gevallen heeft de Ombudsman klagers binnen mandaat geïnformeerd en geadviseerd en daarna de dossiers gesloten.
20
Relevante ontwikkelingen met betrekking tot de Commissie Bezwaarschriften Wetgeving en jurisprudentie Wat de invoering van nieuwe wetgeving betreft, kan gewezen worden op de omstandigheid dat nu definitief de kogel door de kerk is: op 1 januari 2024 is de Omgevingswet eindelijk in werking getreden. Deze wet vervangt tal van andere wetten en AMvB ’s (zoals de Wet algemene bepalingen omgevingswet). Gelet op het bij de Omgevingswet behorende overgangsrecht, zullen de eerste tijd na inwerkingtreding van de Omgevingswet nog veel zaken moeten worden afgedaan met toepassing van het oude recht. Vanaf 1 mei 2011 hebben de gemeenten Elburg en Nunspeet één Commissie Bezwaarschriften. Om een identieke werkwijze te bevorderen, hebben beide gemeenten ook een gelijkluidende Verordening Commissie Bezwaarschriften gemeenten Elburg en Nunspeet. Deze verordening is grotendeels gebaseerd op de Model Verordening Commissie Bezwaarschriften uit 2010. De Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) heeft in 2022 een nieuwe Model Verordening voor de behandeling van bezwaarschriften opgesteld. Deze modelverordening vervangt de Model Verordening Commissie Bezwaarschriften uit 2010. Op een aantal onderdelen heeft de inhoud van de nieuwe modelverordening van de VNG aanleiding gegeven om de huidige verordening te verduidelijken, aan te vullen of anderszins aan te passen.
In mei en juni 2023 hebben de gemeenteraden van Nunspeet en Elburg de nieuwe Verordening Commissie Bezwaarschriften Elburg en Nunspeet 2023 vastgesteld. De nieuwe verordening is op 15 juni 2023 voor beide gemeenten in werking getreden. In een uitspraak van 30 januari 2024 (ECLI:NL:CBB:2024:31) heeft het College van Beroep voor het bedrijfsleven – met instemming van de andere hoogste bestuursrechters – geoordeeld dat bij de beoordeling of er sprake is van een verschoonbare termijnoverschrijding in bezwaar en beroep meer rekening moet worden gehouden met bijzondere omstandigheden. Daarbij geldt een op het individuele geval gerichte, contextuele benadering. De mogelijkheden voor belanghebbenden om met succes een beroep te kunnen doen op verschoonbare termijnoverschrijding worden met deze uitspraak verruimd. Op 26 maart 2024 heeft het College van Beroep voor het bedrijfsleven – met instemming van de andere hoogste bestuursrechters – twee uitspraken gedaan over de toepassing van het evenredigheidsbeginsel bij gebonden besluiten (ECLI:NL:CBB:2024:190 en ECLI:NL:CBB:2024:191). Gebonden besluiten zijn besluiten waarbij het rechtsgevolg meteen volgt uit het wettelijk voorschrift waarop het besluit berust. Bij zulke besluiten geeft het wettelijk voorschrift het bestuursorgaan geen ruimte om nog een belangenafweging t e maken.
Volgens de hoogste bestuursrechters kan het ook bij gebonden besluiten nodig zijn om onnodig harde gevolgen van een wettelijk voorschrift te voorkomen. Daarom oordeelt het College van Beroep voor het bedrijfsleven dat het evenredigheidsbeginsel oo k van toepassing is bij gebonden besluiten. Het evenredigheidsbeginsel houdt in dat de voor één of meer belanghebbenden nadelige gevolgen van een besluit niet onevenredig mogen zijn in verhouding tot de met dat besluit te dienen doelen. Het oordeel van het College van Beroep voor het bedrijfsleven houdt in dat het bestuursorgaan bij het nemen van een gebonden besluit altijd nog wel moet beoordelen of er bijzondere omstandigheden zijn die maken dat het toepassen van het wettelijk voorschrift onnodig belasten d is en daarmee tot een onevenredige uitkomst leidt. Met de uitspraak van 26 maart 2024 zijn er nu drie uitspraken van de hoogste bestuursrechters van ons land over de plaats en betekenis van het evenredigheidsbeginsel. 21
Aanbevelingen vanuit de Commissie Bezwaarschriften De commissie brengt advies uit over de ingediende bezwaarschriften. Daarnaast benut zij deze gelegenheid om aanbevelingen te doen ter verbetering van de kwaliteit van de besluitvorming. De algemene kamer signaleert de volgende aandachtspunten: •
•
•
Blijf alert op het correct uitvoeren van het onderzoek naar de juiste feiten en omstandigheden en daarbij de juiste motivering bij het besluit. Maak een consistente, logische en leesbare motivering in het bestreden besluit, zodanig dat een derde deze motivering zonder problemen kan volgen en ‘onderschrijven’. Bij een aanvraag om een omgevingsvergunning voor het vellen van een houtopstand doet de commissie de aanbeveling om een invulschema te gebruiken voor het beoordelen van de gezondheid, beeldbepalendheid, etc. van de te kappen houtopstand. De commissie doet in dit verband ook de aanbeveling om waar mogelijk foto’s te maken van de te kappen houtopstand. Zo kan een derde in een gerechtelijke procedure ook toetsen of het college van b en w de juiste stappen heeft ondernomen in de toetsing van de aanvraag aan de bomenverordening. Bij aanvragen om omgevingsvergunning waarbij stikstof en natuur een rol spelen doet de commissie de aanbeveling om als college expliciet een standpunt in te nemen over de juistheid van de overgelegde deskundigenrapporten en dit standpunt ook te vermelden in het bestreden besluit. Voor het bepalen van het eigen standpunt over een rapport kan het college van b en w uiteraard gebruiken maken van de expertise van de omgevingsdienst.
De sociale kamer signaleert de volgende aandachtspunten: •
•
• •
•
•
Het informeren van inwoners kan soms nog duidelijker. Met name over de rechten en plichten van regelingen. Dit voorkomt verwarring, onrechtmatig gebruik en bezwaarschriften. Aandacht blijven schenken aan de kwaliteit van het primaire proces, vooral gericht op zorgvuldige voorbereiding. Hoe is het onderzoek verlopen en op welke wetsartikelen is er getoetst? Als er een hardheidsclausule in het beleid is opgenomen, dan in de rapportage laten zien dat deze er is en of deze al dan niet toegepast kan worden. In sommige zaken (WMO, Jeugdwet, maar ook bij Bijzondere Bijstand) zou een huisbezoek in de onderzoeksfase onduidelijkheden en bewijsvraagstukken kunnen voorkomen. Daardoor wordt ook voorkomen dat zaken pas in de bezwaarfase duidelijk worden. De sociale kamer van de commissie adviseert om het door de CRvB ontwikkelde stappenplan in WMO-zaken wordt doorlopen en de uitkomst ervan in de rapportages wordt opgenomen. Graag ziet de sociale kamer dat de uitvoering zich bij de besluitvorming een beeld vormt betreffende de menselijke maat en de toepassing van het evenredigheidscriterium, begrippen die eveneens in de jurisprudentie van de CRvB zijn ontwikkeld.
22