St. t.k.n. nr. 2. Bijlage ASDN advies uitvoeringsplan aanpak eenzaamheid
Tekst van het document
Advies Uitvoeringsplan aanpak eenzaamheid Onderwerp Voorbereid / opgesteld door Adviesaanvraag Uiterste adviesdatum Advies uitgebracht aan college van B&W Soort advies Conclusie Adviesraad:
Uitvoeringsplan aanpak eenzaamheid Adviesraad Sociaal Domein Nunspeet, werkgroep Waardig Leven 8 mei 2024 8 juni 2024 9 juni 2024 Gevraagd advies, lokaal De Adviesraad Sociaal Domein Nunspeet adviseert positief t.a.v. het uitvoeringsplan aanpak eenzaamheid
Op de inhoud van het uitvoeringsplan aanpak eenzaamheid wil de ASDN het college van B&W aanvullend op het positieve advies de volgende aandachtspunten en adviezen meegeven: 1)
Met belangstelling heeft de ASDN in het uitvoeringsplan gelezen over de reeds tot stand gekomen kerngroep, die als kartrekker fungeert in onze gemeente. Het is goed dat diverse maatschappelijke organisaties in gezamenlijkheid nadenken over effectief en duurzaam beleid, vanuit hun eigen expertise. We zijn blij te lezen dat de aanpak van eenzaamheid is gebaseerd op integraliteit, waarbij verschillende thema’s terecht worden benoemd. De op te richten Coalitie tegen eenzaamheid zal hierbij een belangrijke taak krijgen, lijkt ons. Terecht wordt opgemerkt dat de deelnemers aan de Coalitie van elkaar moeten weten wat ze doen. De ASDN adviseert om veel aandacht te besteden aan de ondersteuning en begeleiding van de Coalitie. Gestreefd wordt naar integraliteit, om verschillende perspectieven te hanteren. We vinden één bijeenkomt per jaar, zoals geschreven op pagina 8, erg weinig en adviseren om dit meerdere keren per jaar te doen. Daarbij merken we op dat op pagina 8/9 tegelijkertijd ook vermeld staat dat er meerdere bijeenkomsten zullen zijn, waarbij de doelen verschillen, waardoor bij ons verwarring ontstaat over dit punt.
De ASDN adviseert om hierbij een duidelijk communicatieschema / organigram te ontwikkelen waarbij de leden van de Coalitie geholpen worden om in de gevraagde integraliteit hun bijdrage inhoudelijk en efficiënt te kunnen leveren en een managementsamenvatting op te nemen met een actielijst en een tijdsschema qua planning.
2)
In het uitvoeringsplan wordt aangegeven dat de capaciteit van inwoners om mee te kunnen doen afhangt van meerdere factoren die samenhangen met gevoelens van verbondenheid. Uit onderzoek in onze gemeente blijkt dat veel inwoners zich eenzaam voelen, het percentage van 38,2% wordt genoemd. In het uitvoeringsplan staat dat het bespreken van eenzaamheid vraagt om het doorbreken van het taboe dat rond eenzaamheid ligt. Dat daarvoor trainingen aan professionals worden gegeven, lijkt ons een vanzelfsprekendheid en de verantwoordelijkheid van de maatschappelijke organisaties zelf. Dat hierbij ook vrijwilligers worden betrokken lijkt ons waardevol. De inrichting van een signaalpunt zou hierbij een goede zet kunnen zijn, zeker als dit is bedoeld voor mensen die zorgen hebben over anderen. Daarbij zal dan wel fors ingezet moeten worden op motivatie van deze ondernemers en medewerkers, want het is een flinke taakbelasting. We maken ons tegelijkertijd ook zorgen over de privacy en motivatie van inwoners, die met gevoelens van eenzaamheid rondlopen. Niet iedereen die bij de kapper of kassière aangeeft zich weleens eenzaam te voelen, zeker na een life-event, zit te wachten op een melding bij het signaalpunt en daarmee samenhangende vervolgstappen.
De ASDN adviseert om een stappenplan te maken waarin de ontwikkeling van het signaalpunt beschreven staat, met daarbij aandacht voor het organisatie- en communicatiemodel, alsmede de uitvraag naar draagkracht en expertise-ontwikkeling bij ondernemers en hun medewerkers met betrekking tot hun rol om te signaleren. Publiciteit, good practice en ervaringsdeskundigen/vrijwilligers kunnen hierbij een goede inhoudelijke rol vervullen, waarbij de ASDN ook adviseert om ervaringsdeskundigen/vrijwilligers toe te voegen aan de kerngroep.
3)
In hoofdstuk 5 wordt uitgelegd dat het uitvoeringsplan dynamisch is en dat jaarlijks vastgesteld wordt welke interventies gekozen worden om bij te dragen aan vermindering van eenzaamheid in Nunspeet. In het uitvoeringsplan missen we een grondige analyse van eenzaamheid in Nunspeet. Hoewel wordt verwezen naar cijfers rondom eenzaamheid in Nunspeet, wordt aan de achtergrond weinig aandacht besteed. Aangegeven wordt dat de problematiek rond eenzaamheid complex is, iets wat ook de Adviesraad (h)erkent. In het uitvoeringsplan wordt aangegeven dat gevoelens van eenzaamheid vaker voorkomen bij kwetsbare groepen. Juist een goede analyse zou naar onze mening nu al duidelijk kunnen maken welke groepen inwoners dit betreft, waarmee de juiste interventies eerder ingezet kunnen worden, zodat recht wordt gedaan aan de doelstelling rond preventie, waarop de kerngroep zich juist focust. In het uitvoeringsplan wordt aangegeven dat het ingewikkeld is om de relatie tussen interventie en ervaren eenzaamheid te leggen, omdat dit afhankelijk is van tal van factoren.
De ASDN onderschrijft dit ten dele, want juist vanuit de integrale aanpak en vroegtijdig signaleren van probleemfactoren en oorzaken van eenzaamheid zou een goede evaluatie op diverse terreinen data op kunnen leveren voor diverse themagebieden in het sociaal domein, zodat deze integraal aangepakt kunnen worden en daarmee ook gevoelens van eenzaamheid kunnen worden teruggedrongen. De ASDN adviseert een gedegen integrale analyse te (laten) maken op basis van beschikbare gegevens uit eerdere onderzoeken, zodat de op te zetten interventies goed aansluiten bij de problematiek van alle inwoners van Nunspeet die te maken hebben met eenzaamheid, en waarbij ook gekeken wordt of de gekozen interventies inderdaad aansluiten bij de mogelijkheden en motivatie van de participanten uit Nunspeet. Hierbij verwijzen we naar bijlage 3, waar de kern van dit advies duidelijk naar voren komt bij de opsomming in het punt “opzet”.
4)
In het uitvoeringsplan worden 3 mogelijke oplossingsrichtingen besproken voor middelbaar volwassenen en ouderen. We missen hierbij uiteraard de kinderen en jong volwassenen. We lezen in de opsomming van zaken die de kerngroep wil bereiken dat kinderen op school leren gevoelens van eenzaamheid te herkennen en ermee om te gaan, maar verder worden ze nergens meer genoemd. De ASDN adviseert om specifiek aandacht te besteden in een paragraaf over de kinderen, jeugd en jong volwassenen, vanwege de actualiteit die aangeeft dat met name deze doelgroep toenemend last heeft van eenzaamheidsgevoelens en aandacht verdient.
5)
Het uitvoeringsplan is geschreven op basis van ontmoeten en meedoen. Daarbij ligt het accent in dit uitvoeringsplan sterk op het huidige aanbod en na een tijdje eventueel aanpassen van het aanbod. Het huidige aanbod lijkt nu, in onze ogen, de som van de activiteiten van de verschillende (welzijns)organisaties. Wij missen hierbij oplossingsrichtingen voor mensen die er voor kiezen om geen deel te nemen aan allerlei (sociale) activiteiten, maar meer baat hebben bij een goede analyse en een daaraan gerelateerde interventie van bijvoorbeeld een psycholoog of het welzijnswerk. De ASDN adviseert om in het uitvoeringsplan specifiek aandacht te geven aan oplossingsrichtingen die niet zozeer gericht zijn op activiteiten, maar meer op persoonlijke ontwikkeling / ondersteuning van inwoners die, om welke reden dan ook, niet mee kunnen of willen in het beschreven aanbod van activiteiten.
Namens de Adviesraad Sociaal Domein Nunspeet Marnix Wiersma, voorzitter