St. t.k.n. nr. 1. Bijlage Reactie verstedelijkingsstrategie aangepast

Beste dames en heren,

In uw brief van 29 september 2022 vraagt u ons de Verstedelijkingsstrategie als samenwerkingsdocument te onderschrijven en ons in te zetten voor de uitwerking van die strategie. U geeft in deze brief ook aan welke wijzigingen in de Verstedelijkingsstrategie zijn aangebracht als gevolg van de reacties op het concept. In zijn algemeenheid zijn wij daar positief over en vinden wij dit een verbetering ten opzichte van de ontwerpversie van juni 2022. Deze brief bevat een gezamenlijke reactie van de vijf gemeenten in de Kop van de Veluwe.

Positie Kop van de Veluwe. Het deelgebied Kop van de Veluwe heeft geen middelgrote kern en wijkt daarom af van andere deelgebieden van de Regio Zwolle. Wij hebben alle vijf een directe relatie met Zwolle. Vanwege het ontbreken van een middelgrote kern lijkt het alsof in de Verstedelijkingsstrategie minder aandacht is voor dit deelgebied. Op de Kop van de Veluwe liggen evenwel grote kansen. Vanuit het zuiden is het een belangrijke toegang voor de regio en beïnvloedt dit gebied de mobiliteit in en rond Zwolle te (doorstroming, hubs, doorfietsroutes). Ook economisch is dit deelgebied sterk verbonden met Zwolle en wij verwachten dat dit wederzijds is. Wij zullen ons dan ook blijven inzetten om onze band met Zwolle te versterken en verwachten van de Regio Zwolle hiervoor de ruimte en steun te verkrijgen. Wij verwachten dat onze bijzondere positie in de nog binnen de Verstedelijkingsstrategie op te stellen Ruimtelijk Economische Visie voldoende zichtbaar in beeld komt.

Provinciale opgaven. Momenteel is sprake van een grote stapeling van opgaven. Vanwege de status van NOVEX-gebied zullen veel rijksopgaven gekoppeld moeten worden met provinciale en lokale opgaven. Een integrale aanpak is hierbij noodzakelijk. Op dit moment kennen wij een deel van die opgaven nog niet of onvoldoende. Op de Kop van de Veluwe verwachten wij dat deze invloed gaan hebben op het ruimtelijk en wellicht ook op het sociaaleconomische beleid. De Verstedelijkingsstrategie moet naar onze mening voldoende adaptief zijn om met dergelijke invloeden om te gaan. In het bijzonder willen wij de aandacht vestigen op de woonopgave. Net als alle andere provincies heeft ook de provincie Gelderland aan het Rijk een opgave gedaan voor het aantal te bouwen woningen. De indicatie van 5% die in de Verstedelijkingsstrategie is opgenomen voor de vitale kernen dekt de opgave voor de kernen op de Kop van de Veluwe onvoldoende. Wij nemen aantallen die de provincie Gelderland van ons vraagt als uitgangspunt voor ons woningbouwprogramma.

Ruimte voor realisatie. De vitale kernen in ons deelgebied verschillen van elkaar en hebben hun eigen identiteit. Het is van belang om dit te zien als een kracht. Dit houdt wel in dat iedere gemeente de ruimte moet hebben om binnen de 7 ontwikkelingsprincipes eigen keuzes te maken met betrekking tot mobiliteit, woningbouw en bedrijventerreinen. Uiteindelijk gaan alle gemeenten de Verstedelijkingsstrategie en

alle andere opgaven (natuur, landbouw, recreatie, duurzaamheid, etc.) uitwerken in een integrale gemeentelijke Omgevingsvisie. Participatie is daarbij een essentieel onderdeel. Dus ook onze inwoners en de gemeenteraad gaan zich nog uitspreken over de toepassing van de principes. In onze gebiedsverkenning van februari 2022 hebben wij verschillende mogelijkheden onderzocht om invulling te geven aan bijvoorbeeld onze woonopgave. Hierbij zijn ook oplossingen (zoals het benutten van Vrijkomende Agrarische Bebouwing) aan de orde gekomen die niet volledig stroken met de tekst van Verstedelijkingsstrategie, maar wel een goede oplossing zijn in het kader van de integrale aanpak van de verschillende opgaven. Wij verwachten dat wij ook hiervoor de ruimte zullen krijgen.

Uitwerking programma’s. Wij constateren dat in de Verstedelijkingsstrategie de aandacht in de eerste plaats uitgaat naar Zwolle en de middelgrote kernen. Naar onze mening mogen vitale kernen sterker naar voren komen. Ze vormen namelijk een essentieel onderdeel in het verbinden van het stedelijk netwerk. Een groot deel van de inwoners van onze Regio woont in een vitale kern en voelt zich zeer verbonden met die kern. Zij vervullen dan ook een essentiële rol in de kwaliteit en identiteit van ons gebied. De kwaliteit en de leefbaarheid van de vitale kernen zijn dus heel belangrijk voor de voorzieningen in Zwolle en de middelgrote kernen. Het programma Vitale kernen lijkt in eerste instantie vooral gericht op kennisdeling. Toch spreken wij de verwachting uit dat dit programma, eventueel in combinatie met het programma Gezonde buurten, voldoende ondersteuning krijgt. Niet alleen vanuit de Regio Zwolle, maar ook vanuit het Rijk en de provincies. Omdat onze woningbouwaantallen lokaal niet zo groot zijn en de projecten vaker van een kleinere schaal, lopen wij op dat niveau tegen grote problemen aan. Die problemen zien op betaalbaarheid en onrendabele projecten, maar ook op beschikbaarheid van voldoende en gekwalificeerd personeel om uitvoering te geven aan verschillende projecten. Door de kleinere woningbouwaantallen zijn dit soort problemen voor vitale kernen vaak lastig op te lossen.

Wij zien dan ook graag dat ook voor de vitale kernen voldoende middelen beschikbaar worden gesteld.

Mobiliteit/stationsgebieden. Wij vinden het een goede zaak dat de treinstations van vitale kernen ook betrokken worden bij het desbetreffende programma. Op de Kop van de Veluwe zijn we nog zoekende naar de mogelijkheden van de bestaande stations en buigen wij ons over de vraag op welke wijze de mobiliteit in het gebied het best ingericht kan worden en welke rol het OV en de stations hierbij hebben. Ieder station heeft zijn eigen specifieke kwaliteiten en functie in zijn omgeving. Het is van belang om daar aandacht voor te hebben. Wel denken wij dat het frequenter rijden op het spoor (zeker in de spits) een positieve invloed heeft op het verduurzamen van de stedelijke mobiliteit in Zwolle. Het OV-netwerk bestaat in het vitale platteland overigens niet alleen uit de trein. Ook de busverbindingen behoeven de nodige aandacht in het mobiliteitsnetwerk. Ook de (nieuw te vormen) hubs spelen hierbij een belangrijke rol. Ook dit maakt deel uit van de gezamenlijke ontwikkeling van ons deelgebied.

Tenslotte vragen wij in het kader van de automobiliteit aandacht voor het slimmer gebruiken van de A28 en de A50 en hierbij ook aandacht te hebben voor de samenwerking met de andere regio’s. De aanleg van doorfietsroutes mag hierbij ook niet onbesproken blijven.

Vervolg. Wij zien uit naar een voortvarend vervolg van de Verstedelijkingsstrategie in de verschillende programma’s. U mag van ons een constructieve houding verwachten.