St. t.k.n. nr. 1. Bijlage Ontwikkelagenda september 2022

September 2022

Ontwikkelagenda sociaal domein Nunspeet September 2022

1

September 2022

Inleiding In het voorjaar van 2021 heeft de gemeenteraad de Visie sociaal domein vastgesteld. Deze visie is vertaald naar het Integraal beleidsplan sociaal domein. Hierin staan uitgangspunten, maatschappelijke effecten en doelstellingen voor 2022-2025. Hiermee geeft het richting en houvast bij het maken van keuzes.

Ontwikkelagenda Om te zorgen voor een integrale afweging en prioritering van ontwikkelingen maken we een tussenstap met deze Ontwikkelagenda. Jaarlijks vernieuwd Deze Ontwikkelagenda is in 2022 voor het eerst opgezet. Vervolgens wordt deze jaarlijks met de maatschappelijke organisaties aangepast aan de actualiteit.

Visie en kernwaarden Inwoners van Nunspeet kunnen meedoen en zich ontwikkelen. Waar dit niet lukt is passende ondersteuning beschikbaar: • Integraal • Dichtbij & samen • (gericht op) Voorkomen & normaliseren

Waarom?

De ontwikkelagenda geeft een dynamisch overzicht van onderwerpen waar de komende vier jaar de focus op ligt om een impuls te geven aan de gewenste beweging in het sociaal domein. Het is de basis voor uitvoeringsplannen bij gemeente en maatschappelijke organisaties. Ontwikkelagenda sociaal domein

Uitvoeringsplannen De derde stap is nu het ontwikkelen van uitvoeringsplannen. Hierin staat concreet wat de gemeente Nunspeet en maatschappelijke organisaties de komende jaren gaan doen om de doelstellingen te behalen. Naast het behalen van concrete doelstellingen gaat het ook over een grotere beweging die in het sociaal domein gemaakt moet worden. Dit gaat over de manier waarop ondersteuning georganiseerd wordt en de focus van de geboden ondersteuning.

2

September 2022

Hoofdstuk 1. Van beleid naar uitvoering • Input vanuit werksessie Kansrijke start • Input Jongeren enquête 2021 Focus op onderste deel pyramide Bij de gesprekken met professionals van maatschappelijke organisaties lag de focus op het onderste deel van de pyramide: Eigen kracht, Collectieve voorzieningen (sociale basis) en Lichte ondersteuning. De organisaties die hierin actief zijn, zijn vaak lokaal (gevestigd) en hebben een directe relatie met de gemeente (‘Dichtbij & samen’). Hier liggen ook de grootste mogelijkheden om de beweging naar ‘Voorkomen en normaliseren’ en ‘Integraal’ te maken.

Meedoen In het beleidsplan is het begrip ‘meedoen’ uit de visie vertaald in maatschappelijke effecten: wat merken inwoners van Nunspeet dat er over twintig jaar veranderd is? Alle ontwikkelingen in deze Ontwikkelagenda moeten bijdragen aan de gewenste maatschappelijke effecten: Maatschappelijke effecten 1. Er is een stijging in de ervaren positieve gezondheid 2. Er is een gezamenlijke verantwoordelijkheid voor het welbevinden en ontwikkelen van inwoners 3. De nodige ondersteuning is structureel, dichtbij en snel beschikbaar 4. Iedereen heeft dezelfde kansen, ongeacht afkomst of sociaaleconomische positie 5. Problemen zijn vroegtijdig onderkend, voorkomen of opgelost Proces De ontwikkelagenda hebben we samen met de verschillende maatschappelijke organisaties in Nunspeet gemaakt. Met uitvoerend professionals, beleidsmedewerkers, managers, cliëntvertegenwoordigers en ervaringsdeskundigen is besproken we wat we in de komende vier jaar anders/ beter/ meer/ niet meer kunnen doen om onze inwoners beter te ondersteunen. Uitvoerend professionals hadden een nadrukkelijke positie omdat zij goed zicht hebben op knelpunten en mogelijkheden in de dagelijkse praktijk. Ook hebben we gekeken naar goede voorbeelden elders in Nederland.

Bronnen voor de ontwikkelagenda Op de volgende manieren hebben we input verzameld voor de ontwikkelagenda: • Werksessies met organisaties: - Beleid en uitvoering: levensfasen -9 mnd.- 4 jaar/ 4 -18 jaar - Beleid en uitvoering: levensfasen 16 -67 jaar/ 60+ jaar 3

September 2022

Hoofdstuk 2. Ontwikkelagenda

8. Inhoudelijke ontwikkelingen per levensfase

2. Toegang en regie

7. Focus op normaliseren

1. Goed (samen)werkende piramide 6. Focus op preventie

3. Sociale basis

5. Regie op ontwikkeling sociaal domein

4. Klantgerichtheid

4

September 2022 Hieronder is de schematische ontwikkelagenda uitgewerkt: de beschreven ontwikkelingen zijn gekoppeld aan de uitgangspunten en (sub)doelen van het integraal beleidsplan. Ook staat vermeld, voor zover al bekend, wie het gaat oppakken en wanneer.

2.1 Randvoorwaardelijke ontwikkelingen De eerst beschreven ontwikkelingen zijn gericht op de randvoorwaarden om inwoners passende, effectieve ondersteuning te kunnen bieden. Een goede invulling hiervan draagt bij aan het mogelijk maken van het behalen van de (sub)doelen en maatschappelijke effecten. De uitwerking ervan is gebaseerd op de uitgangspunten in het Integraal beleidsplan sociaal domein Nunspeet 2022-2026:

De ontwikkelingen zijn als volgt geordend: Randvoorwaardelijke ontwikkelingen: 1. Goed (samen)werkende piramide 2. Toegang en regie 3. Sociale basis 4. Klantgerichtheid 5. Regie op ontwikkeling sociaal domein

Uitgangspunten 1. De kernwaarden uit de visie staan centraal: iedereen kan meedoen en een leven lang ontwikkelen; waar dit niet lukt is ondersteuning beschikbaar. 2. Inwoners bepalen zelf in hoeverre en op welke manier ze mee willen doen. 3. Inwoners (met hun netwerk) en professionals van gemeente en maatschappelijke organisaties werken samen, vanuit vertrouwen en gelijkwaardigheid. 4. Er is ruimte voor maatwerk, iedere inwoner en iedere situatie is anders. 5. Ondersteuning is zo dichtbij mogelijk beschikbaar; lokaal wat kan, regionaal wat moet. 6. Integraal werken is de standaard, het gaat bij een hulpvraag vérder dan de vraag (wat speelt er nog meer) en vérder dan de vraagsteller (het hele (gezins)systeem). 7. Normaliseren en demedicaliseren, veel vraagstukken horen bij het leven. We leggen minder nadruk op diagnoses, maar richten ons op het bieden van handvatten voor het normale, dagelijkse leven en oplossingen binnen de vertrouwde sociale omgeving. 8. De (gemeentelijke) systeemwereld is ondersteunend en niet leidend; alles wat gebeurt is helpend voor de inwoners.

Inhoudelijke ontwikkelingen over levensfasen heen: 6. Focus op preventie 7. Focus op normaliseren Inhoudelijke ontwikkelingen per levensfase 8. Inhoudelijke ontwikkelingen per levensfase

5

September 2022

1. Goed (samen)werkende piramide (per levensfase) Wat

Toelichting

Trekker

Met wie

Wanneer

Piramide in kaart

Met elkaar in beeld brengen wie in welke laag actief is, hoe de samenhang is etc. Op basis hiervan heldere positionering en inzicht waar extra/andere inzet nodig is of verbindingen beter kunnen. Leidt tot concrete vervolgacties, zoals ▼. Hoe houden we verbinding met elkaar? Huidige overleggen op een rijtje en bedenken welke overlegstructuren er nodig zijn. Let op: niet teveel losse groepjes! Intervisie met professionals van verschillende organisaties. Verder uitwerken op basis praktijkleren en Piramide in kaart. Aansluiten bij bestaande intervisies. Specifieke aandacht voor o.a.: - Sociaal domein - huisartsen (bv jeugdzorg-huisarts (poh jeugd?) - Welzijn-onderwijs (doorontwikkelen denktank welzijn-onderwijs) - Justitie-reclassering en lokaal veld - Sport en jeugdzorg - Sociaal domein (CJG) – voorschoolse organisaties – onderwijs

Gemeente

Alle actieve organisaties

20222023

➔ Inrichting overlegstructuur

➔ Intervisie

➔ Verbeteren verbinding en samenwerking tussen diverse lagen en organisaties

Sluit aan bij uitgangspunt(en) 1 2 3 4 5 6 7 8 x x x

2022

x

x

6

x

X

x

x

x

September 2022

➔ Netwerklunches ➔ Gezamenlijke werkplekken

Gezamenlijke bedoeling, doelen en ambities scherp

Inrichting praktijkleren

Koppeling piramide aan inhoud aan de hand van de subdoelen

- Toegang CJG – Stimenz – Wmo - Toegang + veiligheidspartners (GI’s, RvdK, VT) Drie keer per jaar elkaar ontmoeten aan de hand van een thema, wisselende organisatie Onderzoek naar haalbaarheid en toegevoegde waarde: kans vergroten op samenwerking omdat professionals elkaar treffen. Onderdeel van de werkende piramide, basis voor effectieve samenwerking. Let op: geldt voor alle lagen in de organisaties (uitvoering t/m bestuur). Aan de hand van praktijkcases leren: zowel in de uitvoering als de laag erboven (managers/beleid/bestuur). Wat is er nodig om…? In aansluiting op de Piramide in kaart, de koppeling naar de inhoud: Hoe gaat het nu? Wie werkt aan welke (sub)doelen? Welke vragen nog extra aandacht? Leidt tot aanvullingen in paragrafen 2.2 en 2.3 en hoofdstuk 3.

x x

7

2022

x

20222023

x

20222023

x

x

x

x

x

x

x

x

x

x

x

x

x

x

x

September 2022

2. Toegang en regie Wat

Toelichting

Onderzoek naar huidige toegangen

In samenhang met ‘Piramide in kaart’: hoe zijn de toegangen1 en casusregie (1 plan-1 regisseur) nu georganiseerd? Hoe ervaren inwoners dat? (hangt samen met ‘Piramide in kaart’). Leidt tot concrete vervolgacties, zoals ▼. Bijvoorbeeld: - medewerkers met T-profiel of specialisten? - integratie toegang en lichte hulp (als voorliggende voorziening) of toegang en hulp gescheiden? - centrale toegang of toegang per kern? - keuzes (casus)regie (wie is regisseur bij inzet specialistische hulp?) Elke toegang is ingericht volgens zelfde uitgangspunten. Afspraken over regie binnen gezinnen en bij op- en afschalen zwaardere ondersteuning.

➔ Ontwikkelen eenduidige uitgangspunten toegang en casusregie

➔ Eenduidige organisatie toegang en casusregie

Trekker

Met wie

Wanneer 2023

2023

Sluit aan bij uitgangspunt(en) 1 2 3 4 5 6 7 8 x x x x

x

x

x

x

x

x

x

x

1 Toegang: de (gemeentelijke) plek waar een inwoner komt met een vraag om ondersteuning (op basis van de Wmo, Jeugdwet en Participatiewet)

8

➔ Systeemgericht en contextueel werken

➔ Doorontwikkelen casusregie

Samenwerking en verbindingen tussen (professionals van) de toegangen versterken

Ondersteuning aan een inwoner wordt effectiever als het hele (gezins)systeem wordt betrokken en domeinoverstijgend wordt gewerkt, zeker waar het gaat om niet enkelvoudige problematiek. In geval van onveiligheid werken conform gefaseerd samenwerken aan veiligheid/ Hoe gaan we zo effectief mogelijk regie voeren op ondersteuning bij een inwoner? Bijvoorbeeld: - Onderwijs Jeugdhulp Arrangement (OJA) - Hendig (Peel en Maas) - Applicatie (GGD Limburg en Jeugdregio Food Valley) - MDA++ Een voorwaarde voor goede, passende ondersteuning is dat professionals in de toegang elkaar kennen en samenwerken. Zeker als er ondersteuning vanuit meerdere terreinen nodig is.

x

x

x

x

x

x

9

September 2022 x x

x

x

x

September 2022

3. Sociale basis Wat

Toelichting

Trekker

Met wie

Wanneer

Versterken sociale basis

Uitwerking van deze laag in de piramide: hoe gaat dit bijdragen aan gewenste beweging in het sociaal domein? O.a. over rol en positionering (welzijns)organisaties, tegengaan versnippering aanbod, bibliotheek. (hangt samen met ‘Piramide in kaart’). Leidt tot vervolgacties. Ontwikkelen aanpak om de samenkracht van inwoners te versterken. Leidt tot vervolgacties binnen de verschillende piramides, bijvoorbeeld inzet ‘peers’ en ervaringsdeskundigen, Jouw Ingebrachte Mentor (JIM), inwonerinitiatieven, Enik Recovery College, sleutelfiguren statushouders, Peers for Parents, Moedige moeders (vb. Stichting Wiel Elburg)

Gemeente

De betrokken partijen (o.a. welzijn, AMW, WOC’s, MEE, vrijwilligersorganisaties, steunpunt mantelzorg etc.).

2022

Ontwikkelen samenkracht

Sluit aan bij uitgangspunt(en) 1 2 3 4 5 6 7 8 x x x x

x

10

x

September 2022

4. Klantgerichtheid Wat

Toelichting

Trekker

Met wie

Wanneer

Vergroten klantgerichtheid

Klantgerichter werken is een gemeentelijk thema, gericht op de professionals binnen de gemeente. Aan de hand van het gedachtengoed ‘Werken vanuit de bedoeling’ en het perspectief van inwoners leidt dit tot diverse verbeteringen in de klantgerichtheid. Mogelijk (later) ook binnen andere organisaties. Leidt tot concrete vervolgacties, zoals ▼. Soms maakt de begrotingsindeling en financiële verantwoording een integrale oplossing lastig. Door een deel van het budget te ‘ontschotten’ wordt dit makkelijker. Zowel binnen de gemeente als andere maatschappelijke organisaties.

Gemeente

Mdw teams Sociaal en Samenleving

20222023

➔ Ontschot budget

Sluit aan bij uitgangspunt(en) 1 2 3 4 5 6 7 8 x x x x x

x

11

September 2022

5. Regie op ontwikkeling sociaal domein Wat

Toelichting

Trekker

Regie op proces Ontwikkelagenda

De Ontwikkelagenda is een dynamisch document, dat helpt bij het maken van de beweging in het sociaal domein. Het wordt jaarlijks geüpdatet, samen met de maatschappelijke organisaties. Ontwikkelen monitoring om inzichtelijk maken hoe het gaat met de gewenste beweging (maatschappelijke effecten en (sub)doelen) en wat het effect is van ingezette projecten. Ook inwonersperspectief aan bod laten komen.

Gemeente

Monitoring

Met wie

Wanneer 2022

20222023

12

Sluit aan bij uitgangspunt(en) 1 2 3 4 5 6 7 8 x x

x

September 2022

2.2 Inhoudelijke ontwikkelingen over levensfasen heen Een aantal inhoudelijke thema’s loopt over de verschillende levensfasen heen: preventie en normaliseren. Het zijn belangrijke thema’s uit het integraal beleidsplan. Dit vraagt een andere manier van werken en denken. De focus van curatief (inzet van ondersteuning bij problemen) verschuift naar preventief (voorkomen van problemen) en normaliseren (sommige problemen horen bij het leven).

Een goede effectieve ontwikkelingen hiervan vraagt ook een samenhangende, overkoepelende aanpak. En mogelijk ook een investering en andere inzet van bestaande middelen.

6. Focus op preventie Wat

Toelichting

Ontwikkelen werkende aanpak preventie (o.a. lokale inzet OKO)

Gericht op een duurzame aanpak van preventie als basis voor het sociaal domein (geen quick fix). Ook aandacht voor intergenerationele patronen. Wat is preventie? Waar in de piramide? Hangt samen met 3. Sociale basis. Leidt tot concrete vervolgacties, zoals ▼. Starten met inventariseren, aanpassen en aanvullen waar nodig. Ook rol voor onderwijs, kerken en moskee, verenigingen. Meer preventie om middelengebruik te voorkomen.

➔ Dekkend aanbod

➔ Middelengebruik voorkomen

Trekker

Met wie

Wanneer 2023

Sluit aan bij uitgangspunt(en) 1 2 3 4 5 6 7 8 x x

x

x

x

13

x

➔ Versterken signaleren

➔ Welzijn op recept verbreden en versterken ➔ Positieve preventie: investeren in contact ➔ Interventiegericht werken

➔ Gezonde leefstijl stimuleren

➔ Echtscheidingen

Bestaanszekerheid

Hoe eerder preventieve ondersteuning ingezet kan worden, hoe beter. Het is daarom belangrijk om de signalen eerder te krijgen door een betere verbinding toegangen met bijvoorbeeld winkeliers, onderwijs, postbode, kerken, (sport)verenigingen en werkgevers. Deze succesvolle aanpak verder ontwikkelen, bijvoorbeeld ook voor jeugd. Investeren in beter contact, voordat er problemen ontstaan, maakt het makkelijker om eerder passende ondersteuning te bieden. Ontwikkelen aanpak. Welke interventies kun je op welke momenten doen? Veel problemen zijn bijvoorbeeld te voorspellen op basis van life-events (Erwelzijn heeft bijvoorbeeld in andere gemeenten al innovatieve projecten ontwikkeld met lokale partners) Aanpak ontwikkelen om gezonder leven te stimuleren. Bijvoorbeeld gecombineerde leefstijlinterventie (GLI), stimuleren bewegen, (over)gewicht, voorbeelden andere gemeenten Ontwikkelen laagdrempelige ondersteuning bij relatieproblemen en voorkomen van vechtscheidingen. Ontwikkelen van een integrale aanpak bestaanszekerheid. Gericht op preventie en verzachten van de gevolgen.

x

September 2022 x

x

x

x

x

x

x

x

x

x

x

x

x

x

x

x

Gemeente

14

Diverse organisaties

2022

x

x

x

x

x

September 2022

7. Focus op normaliseren Wat

Toelichting

Ontwikkelen werkende aanpak normaliseren

Gericht op een duurzame aanpak met normaliseren als vertrekpunt in het sociaal domein: sommige dingen horen bij het leven. Vraagt om verandering van de ‘mindset’ bij inwoners en ook bij professionals, managers en bestuurders van gemeente en maatschappelijke organisaties. Ook aandacht voor onderdelen in het systeem die dit belemmeren, zoals concurrerende financiële belangen en prestatieafspraken. Is niet eenvoudig te realiseren! Leidt tot concrete vervolgacties, zoals ▼. Zoveel mogelijk mensen naar reguliere voorzieningen i.p.v. naar speciale (inclusie). Wat doen met vrijwilligers met een rugzakje? Ontwikkelen aanpak. Hierin bijvoorbeeld Doe MEE Award (Zutphen) en ontwikkelen basisvaardigheden.

➔ Sport en hobby's voor mensen met een rugzakje Stimuleren inclusie

Trekker

Met wie

Wanneer 20222023

Sluit aan bij uitgangspunt(en) 1 2 3 4 5 6 7 8 x x x

x

x

15

x

x

x

x

x

x

September 2022

8. Inhoudelijke ontwikkelingen per levensfase Uiteindelijk gaat het om de inhoudelijke ondersteuning: wat doen we voor de inwoners? In het integraal beleidsplan sociaal domein zijn per levensfase doelen en subdoelen geformuleerd. Deze zijn een concretisering van de gewenste maatschappelijke effecten die zijn gericht op meedoen en ontwikkelen.

Het overzicht hieronder is een eerste start op basis van werksessies met professionals. Dit dynamische overzicht wordt de komende jaren verder uitgewerkt met de uitvoerend professionals en inwoners: zij ervaren immers dagelijks welke ondersteuning nodig is.

Levensfase -9 maanden – 4 jaar Doel: Kinderen hebben een goede start Wat

Toelichting

trekker

Met wie

Wanneer 1

Gelijke start voor ieder kind

Nu niet zwanger Versterking prenataal zorgteam (PZT) Centering pregnancy and parenting

Aanpak ontwikkelen zodat armoede minder effect heeft op de start. Ook aandacht voor doorbreken intergenerationele patronen. Leidt tot concrete vervolgacties. Voorkomen van onbedoelde zwangerschap bij kwetsbare inwoners. Met link naar CJG en Stimenz (maatschappelijk werk) Begeleiding van zwangeren in groepsverband i.p.v. individueel gedurende de zwangerschap en de tijd bij het consultatiebureau

2023

x

Draagt bij aan subdoel 2 3 4 5 x x X

x

x x

16

x

September 2022

Levensfase 4 – 18 jaar Doel: Kinderen en jongeren ontwikkelen zich gezond en veilig tot unieke volwassenen Wat Gelijke start voor ieder kind

Basisvaardigheden

Gameverslaving Beter bereik doelgroep Verbeteren van de seksuele weerbaarheid

Ontmoeting en vrijetijdsbesteding voor jongeren

Toelichting

trekker

Aanpak ontwikkelen zodat armoede minder effect heeft op de start. Leidt tot concrete vervolgacties. (Bijvoorbeeld Ontbijt voor kinderen in armoede (in Nunspeet gaat het om 200 kinderen) www.stichtingeerlijkestart.nl) Aanpak ontwikkelen. Kinderen die op jonge leeftijd onvoldoende taalvaardig zijn, halen die achterstand later niet meer in. Gaat ook over andere basisvaardigheden: rekenen en digitaal. Brengt jongeren vaak ook verder in problemen. Meer bekendheid geven aan hulpverlening voor jongeren (vaak niet bekend). Ook als preventief onderdeel van Kansrijke Start: project relaties en scheiding en aanpak huiselijk geweld (incl. loverboyproblematiek). Geldt zowel voor jongeren met een (verstandelijke) beperking, binnen het reguliere aanbod (actie inclusie agenda) als voor andere jongeren (zie jongerenonderzoek)

Met wie

Wanneer 2023

1 x

Draagt bij aan subdoel 2 3 4 5 x

x

x x x

x

17

x x

x

x x

September 2022

Levensfase 16 – 67 jaar Doel: Inwoners vinden hun eigen weg in een inclusieve samenleving Wat Toelichting Overgang 18- / 18+

Financieel Trefpunt verstevigen/uitbouwen Verminderen vroegtijdig schoolverlaters Passende woonruimte

Verslavingszorg verbeteren

Gameverslaving

trekker

Met wie

Wanneer 1 x

Ontwikkelen duurzame, samenhangende aanpak voor soepele overgang. Leidt tot concrete vervolgacties, zoals bijvoorbeeld Toekomstplan als zorg na 18 nodig is (opstellen bij bv 16e jaar), begeleid wonen jongeren 18-/ 18+, toekomstcoach, leerlingbegeleiding binnen MBO, training zelfstandigheid. Ook aandacht voor rol van en effect op ouders. Verder ontwikkelen tot bijvoorbeeld Sociaal Financieel Trefpunt? Aanpak ontwikkelen om het aantal jongeren dat vroegtijdig school verlaat te verminderen. Ontwikkelen aanpak. Gaat o.a. over betere doorstroming, betaalbare woningen voor jongeren, langer thuis wonen ouderen. Is nu erg persoonsgericht, meer systeemgericht maken en laagdrempeliger (nu slechts een fractie van de verslaafden in behandeling) Brengt jongeren en (jong)volwassenen vaak ook verder in problemen.

Draagt bij aan subdoel 2 3 4 5 x x

x x 20222023

18

x

x

x

x

x

Verder ontwikkelen doorlopende lijn dagbesteding - werk

Arbeidsmarkt

Digitale vaardigheid

Faciliteren vloeiende lijn (arbeidsmatige) dagbesteding richting (beschut) werk. Bijvoorbeeld verder ontwikkelen Care to Work/ Inclusief groep (goed voorbeeld van samenwerking arbeidsmatige dagbesteding (Wmo-Participatie): hoe financiering nog beter (ontschot)? En stimuleren een leven lang ontwikkelen. Werk(gelegenheid) is belangrijk voor inwoners van Nunspeet. We maken de arbeidsmarkt inclusiever door werkgevers te ondersteunen bij het creëren van kansen voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. We zetten in op onze lokale werkgevers- en werkzoekendendienstverlening om zoveel mogelijk kwetsbare groepen, zoals nieuwkomers, mensen met psychische kwetsbaarheid, doelgroep ‘beschut werken’, jongeren uit speciaal onderwijs duurzaam aan het werk te helpen. Digitale vaardigheid helpen verbeteren bij mensen met een verstandelijk beperking

x

2022

x

x

19

x

x

x

September 2022 x

September 2022

Levensfase 60+ jaar Doel: Inwoners kunnen (vol)waardig mee blijven doen Wat

Toelichting

trekker

Met wie

Wanneer 1

Eenzaamheid Langer thuis wonen Dementievriendelijke gemeente Digitale vaardigheid

Aanpak ontwikkelen om eenzaamheid tegen te gaan Aanpak ontwikkelen zodat ouderen langer thuis kunnen wonen. (Uit ‘Waardig ouder worden’) Doorontwikkelen aanpak dementievriendelijke gemeente (Uit ‘Waardig ouder worden’) Digitale vaardigheid helpen verbeteren bij ouderen

20222023

Draagt bij aan subdoel 2 3 4 5 x x x

x

20

x

September 2022

Hoofdstuk 3. (Sub)doelen Integraal beleidsplan sociaal domein In het Integraal beleidsplan sociaal domein 2022-2026 zijn per levensfase een centraal doel en subdoelen geformuleerd. In dit hoofdstuk wordt uitgewerkt welke onderdelen in de ontwikkelagenda bijdragen aan het behalen van de (sub)doelen. In deze eerste versie van de ontwikkelagenda is de invulling ervan nog niet ingevuld. Dit is onderdeel van de gesprekken die plaats gaan vinden met de verschillende maatschappelijke organisaties in 2022.

Daarnaast dragen ook reguliere werkzaamheden bij aan het behalen van deze doelen. In de nog uit te werken monitoring volgen we de voortgang op het behalen van deze (sub)doelen.

Levensfase -9 maanden – 4 jaar Doel: Kinderen hebben een goede start Subdoelen 1. (Aanstaande) ouders/gezinnen starten goed voorbereid op hun zwangerschap en zijn toegerust voor het ouderschap en de opvoeding. 2. Kinderen groeien veilig en gezond op. Dit legt de basis voor een gezonde leefstijl. 3. Problemen (ook niet-medische) bij kinderen en (aanstaande) gezinnen zijn vroegtijdig in beeld en worden duurzaam opgelost door samenhangende, systeemgerichte hulp te bieden. 4. Kinderen hebben toegang tot een voorschoolse voorziening, ook als zij daarbij extra hulp en ondersteuning nodig hebben. 5. Kinderen groeien thuis op. Dit betekent dat baby’s en kinderen niet uit huis worden geplaatst, met als ondergrens de veiligheid van het kind.

Wat …

Toelichting

… …

… …

21

Trekker

Met wie

Wanneer

September 2022

Levensfase 4 -18 jaar Doel: Kinderen en jongeren ontwikkelen zich gezond en veilig tot unieke volwassenen Subdoelen 1. Kinderen en jongeren ontwikkelen zichzelf tot wie ze zijn. Dit betekent: breed ontdekken en ontwikkelen van identiteit, persoonlijkheid, veerkracht, weerbaarheid, talenten en vaardigheden. 2. Kinderen en jongeren gaan naar school, ook als zij daarbij extra hulp en ondersteuning nodig hebben. 3. Jongeren zijn goed voorbereid op de vervolgfase na de middelbare school. 4. Problemen (ook niet-medische) bij kinderen, jongeren en gezinnen zijn vroegtijdig in beeld en worden duurzaam opgelost door samenhangende, systeemgerichte hulp te bieden. 5. Kinderen en jongeren groeien thuis op. Dit betekent dat zij niet uit huis worden geplaatst, met als ondergrens de veiligheid van het kind.

Wat …

Toelichting

Trekker

Met wie

Wanneer

Toelichting

Trekker

Met wie

Wanneer

… … …

…

Levensfase 16 – 67 jaar Doel: Inwoners vinden hun eigen weg in een inclusieve samenleving Subdoelen 1. Inwoners kunnen hun talenten en vaardigheden breed ontwikkelen. 2. Inwoners zijn betrokken en voelen zich verantwoordelijk voor het welbevinden van zichzelf en van (de mensen in) hun directe omgeving. 3. Inwoners zijn veerkrachtig, hebben regie op (keuzes in) het leven en zijn zo mogelijk

Wat … …

…

22

September 2022 financieel zelfredzaam (bestaanszekerheid). 4. Inwoners die het niet (meer) zelf redden krijgen zo vroeg mogelijk passende (en ontwikkelingsgerichte) ondersteuning. 5. Inwoners hebben passende woonruimte.

… …

Levensfase 60+ jaar Doel: Inwoners kunnen (vol)waardig mee blijven doen Subdoelen 1. Inwoners zijn goed voorbereid op deze levensfase (o.a. bestaanszekerheid). 2. Inwoners ervaren een positieve gezondheid en voelen zich sociaal verbonden. 3. Inwoners blijven zich inzetten voor de samenleving en kunnen nieuwe mogelijkheden ontdekken. 4. Inwoners zijn zelfredzaam en wonen zo lang mogelijk veilig en zelfstandig, waar nodig met passende ondersteuning en voorzieningen. 5. Inwoners voelen zich veilig (fysiek en psychisch).

Wat …

Toelichting

… … …

…

23

Trekker

Met wie

Wanneer

September 2022

Hoofdstuk 4. Van ontwikkelagenda naar uitvoeringsplannen De ontwikkelagenda beschrijft wat gemeente en andere maatschappelijke organisaties in de komende vier jaar doen om een impuls te geven aan de gewenste beweging in het sociaal domein. Deze uitvoeringsplannen kunnen er verschillend uitzien: project(plan), pilot, interventie, meerjarenafspraken, activiteiten, etc.

We ontwikkelen een format voor de uitvoeringsplannen zodat ze herkenbaar zijn en aansluiten bij de Ontwikkelagenda. Naar aanleiding van de bijeenkomsten met de partners is er een actieplan tot stand gekomen waarin is opgenomen welke acties prioriteit hebben. Deze zijn opgenomen in de bijlage onder de noemer actieplan 2022/2023.

Hoewel ze verschillend zijn, is er wel onderwerpen die in elk plan terugkomen, zoals: - Koppeling met het beleidsplan: aan welke doelen draagt het bij? - Hoe komen de kernprincipes Integraal, Dichtbij & samen en Voorkomen & normaliseren tot uiting? - Rol van de gemeente: welke rol is het meest passend in deze situatie? - Monitoren effect: in samenspraak met project monitoring - Financiën: budget, mogelijke verschuivingen?

Ons motto is: groot denken, klein doen De acties gaan niet alleen over de gemeente en betrokken partners. We doen dit ook samen met inwoners (ook jongeren). De opgehaalde lessen uit de enquêtes rondom burgerschap nemen we mee. Kernprincipes ook van toepassing bij ontwikkelen • Zo integraal mogelijk • Dichtbij inwoners & samen met inwoners & uitvoerend professionals

24

September 2022

Hoofdstuk 5. Organisatie en regie op de ontwikkeling sociaal domein De Ontwikkelagenda is een instrument voor de regie op de ontwikkeling in het sociaal domein. Deze eerste versie ontwikkelen we als project. Daarna gaat het door als regulieren lijnactiviteit binnen de gemeente, met een ondersteunende organisatiestructuur.

-

Het gedachtegoed van het beleidsplan eigen zijn

Benodigde tijd • Coördinatoren ontwikkelagenda en uitvoeringsplannen: 20 uur per jaar (extra) • Coördinatoren per (gecombineerde) levensfase: 50 uur per jaar

Rol en taken De coördinatoren zorgen ervoor dat de ontwikkelagenda jaarlijks wordt geevalueerd en bijgesteld. Zij zorgen voor het juiste proces en zorgen dat de juiste mensen meedoen aan het proces. Ze houden vinger aan de pols hoe het gaat met de uitvoeringsplannen. Ze stimuleren het gesprek erover in de teams binnen de gemeente en maatschappelijke organisaties.

Deze uren zijn deels extra i.v.m. deze taken. Deels overlappen ze met de uren die ze vanuit hun functie normaal ook besteden aan planvorming.

Er zijn twee rollen: • Coördinatoren ontwikkelagenda en uitvoeringsplannen Dit zijn twee medewerkers uit beleid en uitvoering van de gemeente. Zij voeren regie op het proces van de gehele ontwikkelagenda. De twee coördinatoren maken ook onderdeel uit van het drietal dat de ontwikkelagenda per (gecombineerde) levensfasen coördineert. Zij bewaken het integrale karakter en de samenhang tussen de levensfasen. - Onderlinge afstemming - Afstemming met managers en bestuurders • Coördinatoren per (gecombineerde) levensfase Deze medewerkers komen uit beleid en uitvoering gemeente & CJG. Zij voeren regie op de ontwikkelagenda voor twee levensfasen. In die rol organiseren zij gesprekken met de netwerkpartners. - Voeren en bijwonen gesprekken netwerkpartners - Onderlinge afstemming - Verwerken van informatie Competenties - Kunnen sturen op het proces - Kunnen uitzoomen

25