HUP 2026

Handhaving Uitvoeringsprogramma 2026 Gemeente Nunspeet

nunspeet.nl

Inhoudsopgave 1. Inleiding 1.1 Inleiding 1.2 Wettelijke grondslag 1.3 Kwaliteit 1.4 Uitganspunten en doel 1.5 Afstemming handhavingspartners 2. Organisatie 2.1 Taken team Verguningen, Toezicht en Handhaving (VTH) 2.2 Formatie toezicht en handhaving voor het HUP 2026 3. Wat gaan we doen in 2026 3.1 Prioritering handhaving 3.2 Kaders HUP 2026 3.3 Doelstellingen per thema / kleurspoor 3.3.1 Doelstelling OO&V en ruimte 3.3.2 Doelstelling bouwen/RO 3.3.3 Doelstelling Groen 3.3.4 Doelstelling milieu 4. Ontwikkelingen 5. Monitoren en rapporteren

Handhaving Uitvoeringsprogramma 2026 Gemeente Nunspeet

3 3 3 3 3 5 6 6 7 9 9 9 12 12 13 13 13 14 15

2

1. Inleiding 1.1 Inleiding Zoals elk jaar stelt het college van B&W het Handhaving Uitvoeringsprogramma (HUP) vast. In het HUP worden de geprioriteerde handhavingstaken op het gebied van de fysieke leefomgeving beschreven. Hiermee wordt een praktische oplossing gevonden voor de spanning tussen de beginselplicht tot handhaving en de beperkte handhavingscapaciteit. Door een consistent en doordacht bestuursbeleid op te stellen met een duidelijke prioritering naar categorie overtredingen, wordt bovendien duidelijkheid gegeven over wanneer tot handhaving wordt overgegaan. Uitgewerkt wordt hoe de handhaving door het team Vergunningen, Toezicht en Handhaving wordt uitgevoerd. Centraal staat de handhaving van de fysieke leefomgeving, verdeeld over de volgende taakvelden: • • • •

APV/Alcoholwet/Bijzondere Wetten Bouwen en Ruimtelijke Ordening Milieu Openbare Orde en Veiligheid

Het HUP is een verdere uitwerking van de beleidsuitgangspunten die zijn vastgelegd in de kadernota VTHbeleidsplan (hierna VTH beleidsplan). In het VTH beleidsplan wordt het beleid beschreven ten aanzien van de uitvoering van de taken op het gebied van vergunningverlening, toezicht en handhaving voor de komende periode. Daarnaast heeft de ODVeluwe in samenspraak met alle deelnemers een regionaal uitvoerings- en handhavingsstrategie opgesteld. Uw college heeft deze op 7 oktober 2025 vastgesteld. 1.2 Wettelijke grondslag De wettelijke grondslag voor het opstellen van een handhavingsuitvoeringsprogramma vindt zijn basis in artikel 18.3 van de Omgevingswet en afdeling 13.2 van het Omgevingsbesluit. Het HUP ziet op de bevoegdheden van het college en op de zelfstandige bevoegdheden van de burgemeester. In het kader van de algemene verantwoordings- en inlichtingenplicht wordt het vastgestelde HUP ter informatie toegezonden aan de gemeenteraad. Tot slot wordt het HUP aan de Provincie Gelderland toegezonden, ten behoeve van het interbestuurlijk toezicht. Aan de hand van het handhavingsbeleid moeten burgemeester en wethouders jaarlijks een handhavingsuitvoeringsprogramma vaststellen waarin hun voornemens bekend worden gemaakt over hun beleidsvoornemens om de Omgevingswet te handhaven.

Jaarlijks wordt het handhavingsuitvoeringsprogramma geactualiseerd en bijgesteld conform de gestelde doelen en naar aanleiding van de monitoringsgegevens. 1.3 Kwaliteit Om kwaliteit te borgen gelden er wettelijke eisen, waaraan het proces van vergunningverlening, toezicht en handhaving tenminste moet voldoen. Er worden eisen beschreven die worden gesteld aan de beleidscyclus. Door de criteria te volgen wordt de cyclus, die begint met het opstellen van het beleid en via de uitvoering uiteindelijk leidt tot het bijstellen van het beleid, gesloten. De criteria bieden kaders voor het kwaliteitssysteem van het bevoegd gezag. De criteria geven de elementen aan die minimaal aanwezig moeten zijn. Daarnaast moeten de criteria gebruikt worden voor de inrichting van de organisatie. Hiervoor wordt de dubbele regelkring gehanteerd, ook wel Big-8 genoemd. 1.4 Uitganspunten en doel In het algemeen geldt dat bij het bestaan van normen en wetten handhaving daarvan plaatsvindt. De overheid ziet op toe dat de regels en wetten die zij voorschrijft worden nageleefd. Tijden veranderen echter, en de overheid nieuwe stijl kenmerkt zich door het vaker en nadrukkelijker verplaatsen van verantwoordelijkheden naar waar zij thuishoren: bij de burger(s) en ondernemer(s). Steeds vaker wordt daarbij Handhaving Uitvoeringsprogramma 2026 Gemeente Nunspeet

3

een beroep gedaan op ieders eigen verantwoordelijkheid en worden overbodige regels afgeschaft. Als een consequent, transparant en solide handhavingsbeleid wordt gevoerd, laten burgers zich ook op die verantwoordelijkheid aanspreken. Het naleven van regels is immers de verantwoordelijkheid van de inrichting/vergunninghouder of eigenaar/gebruiker. Om het draagvlak bij burgers en ondernemers verder te vergroten, wordt in het handhavingstraject extra aandacht besteedt aan het onderzoek naar legalisatie. De geprogrammeerde handhaving moet voldoen aan de wettelijke kwaliteitseisen, efficiënt en transparant zijn en probleem- en risicogericht plaatsvinden op basis van een goed gemotiveerde prioriteitsstelling. Daarbij geldt dat maatschappelijke verantwoordelijkheid voorop staat en dat preventieve handhaving voorafgaat aan repressieve handhaving. Deze uitgangspunten zijn betrokken bij de prioritering van de handhavingsthema’s uit het aan dit HUP ten grondslag liggende kadernota VTH-beleidsplan van de gemeente Nunspeet. Het doel van het HUP is het opstellen van een werkplan waarin wordt aangegeven welke van de voorgenomen activiteiten de gemeente Nunspeet het komende jaar uitvoert of uit laat voeren, rekening houdend met de gestelde doelen in de eerder genoemde kadernota en de daarin benoemde prioriteiten.

Het uitgangspunt daarbij is om een efficiënte, zorgvuldige en gestructureerde inzet van de beschikbare handhavingscapaciteit te bereiken. Het doel van handhaving is geformuleerd in 6.3.1. van de nota VTH-beleidsplan van de gemeente Nunspeet, en als volgt omschreven: Handhaving is geen doel op zich, maar vormt een belangrijk onderdeel van de publieke taak om de gemeente Nunspeet leefbaar te houden. De gemeente heeft hierbij de ambitie handhaving zichtbaar te maken, het vertrouwen in de gemeente te versterken en handhaving op een kwalitatief hoog niveau te brengen. Om dit te bewerkstelligen richt de gemeente Nunspeet zich op preventie en als ultimum medium de handhaving zelf. Dit alles met het hoofddoel om regelnaleving door burgers en bedrijven te bevorderen. De Omgevingswet bevordert daarnaast een integrale aanpak op het gebied van toezicht en handhaving in de fysieke leefomgeving. In onze toezichts- en handhavingsactiviteiten vinden de controles waar mogelijk integraal plaats. Wij willen bevorderen dat bedrijven en particulieren één aanspreekpunt hebben waar het gaat om toezicht en handhaving.

Handhaving Uitvoeringsprogramma 2026 Gemeente Nunspeet

4

1.5 Afstemming handhavingspartners De Omgevingswet verplicht het bevoegd gezag om met andere bestuursorganen en strafrechtelijke partners af te stemmen. Na het vaststellen van het HUP wordt het aan de partners toegezonden. De afstemming vindt onder andere plaats met de politie. Verder is de gemeente Nunspeet één van de deelnemers aan de ODVeluwe. De ODVeluwe voert de milieutaken uit in de regio. Dit gebeurt in opdracht van de gemeenten in deze regio en van de provincie Gelderland. De gemeente Nunspeet heeft de uitvoering van de taken die behoren tot het zogenaamde basistakenpakket overgedragen aan de ODVeluwe. Dat betekent dat de ODVeluwe het toezicht op en de handhaving van een groot deel van de milieuregelgeving namens de gemeente Nunspeet uitvoert. De invulling van handhavingstaken die de ODVeluwe voor de gemeente Nunspeet uitvoert vindt plaats conform het uitvoeringsprogramma van de ODVeluwe. De gemeente Nunspeet heeft haar taken op het gebied van (brand)veiligheid overgedragen aan de brandweer die georganiseerd is in de Vereniging Noord- en OostGelderland (VNOG). De VNOG draagt zorg voor de dagelijkse gang van zaken, waaronder naast het blussen van branden dus ook de advisering en het toezicht op brandveiligheid valt. De brandweer op regioniveau zorgt onder andere voor de voorbereiding op rampen en calamiteiten.

Zij doet dit met de GHOR (geneeskundige hulpverlening in de regio), politie en gemeenten.

Handhaving Uitvoeringsprogramma 2026 Gemeente Nunspeet

5

2. Organisatie De activiteiten en taken die staan beschreven in dit HUP worden uitgevoerd door medewerkers van het team VTH, de ODVeluwe, de VNOG en inhuurkrachten. Het team VTH houdt toezicht op de naleving van wet- en regelgeving (Omgevingswet, APV, Alcoholwet) en treft maatregelen om overtredingen zoveel mogelijk te voorkomen of, -als ze al spelen-, te kunnen beëindigen. Het team is betrokken bij onderwerpen als leefbaarheid in de openbare ruimte, bouwen, ruimtelijke ordening, vergunningen, brandveiligheid, openbaar groen, naleving van Omgevingsplannen en milieuvoorschriften, de openbare orde, integrale veiligheid (horeca, evenementen, de APV). Ook het onderzoek naar uitkeringsfraude van de Participatiewet ligt binnen het team. 2.1 Taken team Verguningen, Toezicht en Handhaving (VTH) Het team Vergunningen, Toezicht en Handhaving is verantwoordelijk voor de afhandeling van vergunningen en meldingen op grond van de Omgevingswet, APV en Alcoholwet. Ook het toezicht en de handhaving op deze vergunningen en wetgeving is een verantwoordelijkheid van het team. Toezichthouder bouwen Binnen het team is één toezichthouder bouwen/RO aanwezig. Deze voert toezicht uit op de verleende omgevingsvergunningen voor de activiteit bouwen. Daarnaast voert hij nog controles uit op vergunningsvrije bouwwerken, de BAG, het omgevingsplan en in het kader van lopende handhavingszaken.

Bij constatering van strijdige situaties, wordt de zaak overgedragen aan de juridische medewerkers van het team. Boa’s openbare ruimte De Boa’s binnen het team VTH zorgen voor het preventief toezicht op - en indien nodig - de (strafrechtelijke) handhaving van overtredingen in de ‘openbare ruimte’. De Boa’s zetten zich met name in voor het toezicht in de openbare ruimte en evenementen. Een groot gedeelte van de beschikbare capaciteit wordt besteed aan de afhandeling van binnengekomen klachten en meldingen (kleine ergernissen). Het werk van Boa’s is niet altijd zichtbaar, maar hun aanwezigheid in de openbare ruimte heeft vaak al een preventieve en repressieve werking; zij zijn een stille kracht die bijdraagt aan naleving van regels en het gevoel van veiligheid. De Boa’s opereren bij hun werkzaamheden wisselend zelfstandig en gezamenlijk. Bij de uitvoering van de werkzaamheden vindt regelmatig afstemming plaats met de politie en collega Boa’s in Noord-Veluwe verband. Indien gewenst worden de Boa’s ook ondersteund door externe partijen zoals collega Boa’s, politie etc. Binnen het team VTH is ook juridische ondersteuning aanwezig voor de Boa’s. Alcoholwet Het toezicht en handhaving van de Alcoholwet is binnen het team VTH belegd en wordt uitgevoerd door de gemeentelijke Boa’s in hun rol als toezichthouder Alcoholwet.

Het overmatig alcoholgebruik van jongeren en het in bezit hebben en/of nuttigen van alcohol onder de 18 jaar zijn de belangrijkste twee speerpunten van de handhaving. Ook het toezicht op de vergunning wordt door de Boa’s opgepakt. Begin 2022 is het Preventie- en Handhavingsplan Alcohol 2022-2025 vastgesteld. In het plan wordt aangegeven de wijze waarop het handhavingsbeleid wordt uitgevoerd en welke handhavingsacties in de door het plan bestreken periode worden ondernomen. Handhaving “groene” wetgeving De gemeente Nunspeet heeft de beschikking over een zogenaamde ‘groene’ Boa (domein 2). Deze houdt toezicht in het bos en buitengebied en heeft specifieke kennis van de natuur en de “groene” wetgeving, welke zijn opgenomen in de Omgevingswet. Te denken valt aan de openstellingsregeling, afvaldumpingen of illegaal stoken. Het zijn voorbeelden van illegale activiteiten die de natuur en het milieu bedreigen. Tevens heeft de Boa een belangrijke oog- en oorfunctie. Handhaving Uitvoeringsprogramma 2026 Gemeente Nunspeet

6

Boa’s sociale wetgeving Binnen het team VTH zijn sinds 1 januari 2018 twee sociaal rechercheurs werkzaam. De taken van deze sociaal rechercheurs bestaan uit het plegen van onderzoek naar vermeende uitkeringsfraude op grond van de Participatiewet en aanverwante wetgeving. De gemeente Nunspeet is gastheergemeente en de twee sociaal rechercheurs voeren hun werkzaamheden tevens uit voor de gemeenten Elburg, Oldebroek en Putten. Juridische ondersteuning De juridische medewerkers binnen het team VTH zijn niet alleen belast met handhavingstaken, maar vertegenwoordigen de gemeente ook bij bezwaar- en beroepsprocedures tegen vergunningen en zijn beschikbaar voor juridische ondersteuning van de vergunningverleners, Boa’s en de collega’s van andere teams binnen de organisatie. De juridische medewerkers hebben soms een specialisme op een bepaald taakgebied, maar blijven wel betrokken met de andere taakgebieden zodat de continuïteit van de juridische dienstverlening gewaarborgd blijft. Beleidstaak Team VTH is verantwoordelijk voor de beleidsmatige zaken die betrekking hebben op de integrale handhaving, zoals het opstellen van het handhavingsbeleid, dit uitvoeringsprogramma en de (halfjaarlijkse) verantwoording. Tevens levert team VTH input voor beleidsmatige zaken die belegd zijn bij andere teams.

Ook het opdrachtgeverschap richting de ODVeluwe en de coördinatie/afstemming met de overige externe partners valt onder de verantwoordelijkheid van het team VTH. 2.2 Formatie toezicht en handhaving voor het HUP 2026 De prioritering opgenomen in het HUP heeft betrekking op de capaciteit die het team VTH ter beschikking heeft op het gebied van toezicht en handhaving. Niet in het HUP is opgenomen de beschikbare capaciteit voor vergunningverlening en de daaraan verbonden administratieve en juridische ondersteuning. De bestaande formatie binnen VTH is, verdeeld over de taakvelden, als volgt opgebouwd. Team VTH, formatie Toezicht en Handhaving uren

fte

Toezicht Bouwen en RO

1.500

1 fte

Toezicht algemeen (oa bouwtoezicht)

1.500

Toezicht Openbare Orde, Veiligheid en Ruimte

7.500

Toezicht openbare ruimte (boa domein 1)

6.000

Toezicht Groen (boa domein 2)

1.500

Juridische ondersteuning

5.000

Handhaving bouwen en RO

4.000

Handhaving APV/D&H + ondersteuning boa’s

1.000

Participatiewet (gastheergemeente)

2.583

Toezicht uitkeringsfraude (voor 4 gemeenten)

2.583

Totale formatie Toezicht & Handhaving team VTH

16.583

Handhaving Uitvoeringsprogramma 2026 Gemeente Nunspeet

5 fte

3,33 fte

1,72 fte

11,05 fte

7

Het team VTH beschikt in 2025 over een capaciteit van 11 fte (1 fte is 1500 uur) om de geprioriteerde activiteiten en taken die staan beschreven in het HUP uit te voeren. Het toezicht en handhaving van de taken die zien op brandveiligheid en milieu zijn ondergebracht bij de VNOG en de ODVeluwe.

Handhaving Uitvoeringsprogramma 2026 Gemeente Nunspeet

8

3. Wat gaan we doen in 2026 3.1 Prioritering handhaving Het is voor bestuursorganen onmogelijk om tegen alle overtredingen handhavend op te treden. Hiervoor ontbreekt gewoonweg de capaciteit. Dit betekent dat er keuzes moeten worden gemaakt. Gelukkig is het mogelijk om handhavingsbeleid op te stellen. In dit beleid mogen prioriteiten worden gesteld in het kader van doelmatige handhaving. Het mag er alleen niet op neerkomen dat in het geheel niet wordt gehandhaafd, in ieder geval niet wanneer een derde verzoekt om handhaving. Dit heeft te maken met de beginselplicht tot handhaving. Een dergelijk verzoek mag niet worden afgewezen enkel en alleen om de desbetreffende overtreding een lagere dan wel geen prioriteit heeft gekregen in het handhavingsprogramma. Alleen onder bijzondere omstandigheden mag immers van handhaving worden afgezien. De keuze van een bestuursorgaan om in verband met een beperkte handhavingscapaciteit een bepaalde overtreding een lage prioriteit toe te kennen, geldt niet als een bijzondere omstandigheid. Prioritering mag inhouden dat bij bepaalde lichte overtredingen alleen naar aanleiding van een klacht of een verzoek van een belanghebbende wordt beoordeeld of handhavend moet worden opgetreden. uitgangspunt blijft natuurlijk dat de categorieën met een hoog risico in principe een hoge prioriteit kennen.

3.2 Kaders HUP 2026 De raadscommissie Algemeen Bestuur heeft aangegeven vooraf betrokken te willen blijven bij het opstellen van het HUP. De kaders, ofwel de speerpunten voor 2026, zijn hieronder weergegeven. De suggestie van de commissie, welke in de loop van de tijd zijn aangegeven, zijn hierin verwerkt. Hondenpoep, dragen opruimmiddel en aanlijnplicht De overlast die wordt ervaren door hondenpoep blijft ook in 2026 een punt van aandacht. Voor wat betreft het niet opruimen van hondenpoep alsmede het niet bij zich dragen van een opruimmiddel (zoals een poepzakje) door hondenbezitters zal in 2026 wederom een ‘zero tolerance’ beleid worden gehanteerd. Dit geldt ook voor loslopende honden in een speelplaats. Voor deze drie genoemde ‘overtredingen’ zal direct een proces-verbaal worden uitgeschreven. Hierbij merken wij wel op dat het verbaliseren van niet opruimen van hondenpoep erg lastig blijft. Er moet sprake zijn van heterdaad, het moment van overtreding is maar erg kort en hondeneigenaren ruimen de hondenpoep wel op bij het zien van de boa’s. De boa’s zullen in 2026 wederom dagelijks de controles uitvoeren op overtredingen met betrekking tot hondenpoep. Dit wordt dagelijks gedaan tijdens hun reguliere surveillance. Op deze manier wordt dit in de gehele gemeente gedaan en niet alleen op de zogenaamde hotspots.

In 2024 en 2025 zijn er hondenpoep opruimmiddelen uitgedeeld door de gemeente. Deze actie bleek zeer succesvol vanuit preventie. Een dergelijke actie zal ook in 2026 plaatsvinden. Evenementen In de gemeente Nunspeet worden jaarlijks veel evenementen georganiseerd, zowel grote als kleine(re).Bij veel van deze evenementen is ook toezicht van de boa’s gewenst. Vooral bij de grotere evenementen. De nadruk ligt hierbij op het toezien of de vergunningvoorschriften worden nageleefd. Verder wordt er ook toegezien om de handhaving van de Algemene Plaatselijke Verordening (APV) en wordt er gecontroleerd of de Alcoholwet wordt nageleefd. Bij dit laatste valt bijvoorbeeld te denken aan alcohol schenken aan minderjarigen. Bij het toezicht van grotere evenementen zal de boa ook samenwerken met de lokale politie, brandweer en andere betrokkenen om de veiligheid van alle bezoekers te waarborgen. Tevens vergroot de aanwezigheid van de boa het veiligheidsgevoel van zowel de bezoekers als de organisator van een evenement. Naast het feit dat de boa’s toezicht uitoefenen bij alle grotere evenementen, kan de boa, indien daar aanleiding voor is, ook aanschuiven bij de evaluatie van het evenement.

Handhaving Uitvoeringsprogramma 2026 Gemeente Nunspeet

9

Parkeren Er komen jaarlijks ca. 290 meldingen binnen met betrekking tot parkeeroverlast. Dit is de categorie waarover de meeste meldingen binnenkomen. Het gaat dan bijvoorbeeld om meldingen over foutparkeren op de stoep, parkeren op een invalideparkeerplaats zonder (geldige) invalideparkeerkaart, het parkeren in de blauwe zone zonder schijf, het parkeren op laad- en losplaatsen of iemand die zijn caravan voor een langere termijn voor zijn huis heeft staan. De boa heeft ten aanzien van het foutparkeren zowel een preventieve als een sanctionerende rol. Wanneer de boa bijvoorbeeld de blauwe zone meeneemt in de surveillance gaat hier een preventieve werking vanuit. Anderzijds moet er soms ook sanctionerend worden opgetreden om een gedragsverandering van een automobilist te bewerkstelligen. Stalling fietsen NS-Station Sinds 2021 vindt de handhaving van fietswrakken en verkeerd gestalde fietsen bij het NS-Station plaats. Door de frequente aanwezigheid van de Boa’s en het regelmatig opschonen is beoogd het naleefgedrag te bevorderen. Dit heeft de afgelopen jaren geresulteerd in vele fietsen die zijn weggehaald bij het NS-Station. De eigenaar van een weggehaalde fiets kan deze voor € 25,- weer ophalen bij de gemeentewerf. Ook in 2026 willen we de handhavingsacties bij het NS-Station/nieuwe stationsgebied (gebied F.A. Molijnlaan, Elspeterweg en VeluweTransferium) blijven voortzetten.

In principe zullen dit er wederom 6 zijn. Hierbij dient wel te moeten worden vermeld dat we de feitelijke situatie rondom het NS-Station blijven monitoren. Mocht blijken dat de (verkeers)situatie erom vraagt, dan zullen wij mogelijk de handhavingsacties moeten heroverwegen. Wanneer het NS-Station - en de fietsenstallingen rondom het station - volledig zijn afgerond zullen wij de handhavingsacties in het begin intensiveren. Vermoedelijk is de situatie rondom het NS-station in 2026 volledig afgerond en kunnen de handhavingsacties weer volledig plaatsvinden. Mocht dit in 2026 nog niet het geval zijn, dan zal er worden volstaan met het weghalen van fietswrakken. Mocht blijken dat -ondanks de nieuwe fietsenstallingen – het naleefgedrag nog steeds niet goed is, dan zullen wij de handhavingsacties uit breiden door er meer dan 6 in 2026 te doen. Jeugdoverlast Er komen jaarlijks tientallen meldingen binnen van jeugdoverlast. Deze meldingen gaan vaak over het rondhangen van jongeren die zich hinderlijk gedragen en overlast geven, waarbij in sommige gevallen ook wordt gewezen naar het middelengebruik van de jeugd. Ook hebben we de afgelopen jaren gezien dat sommige jongeren zich steeds agressiever/intimiderender opstellen. De boa’s hebben een wezenlijke rol in de preventie, maar ook in de repressie.

Om de boa’s hier meer handvatten voor te geven volgen alle domein 1 boa’s de basiscursus jeugdboa. In deze cursus wordt stil gestaan bij het gedrag van de jeugd, en de daarbij soms gepaard gaande overlast en hoe je hiermee om kan gaan (voorkomen of oplossen). Het is beter om aan de voorkant al in contact te komen met de jeugd zodat tijdig geageerd kan worden en overlast kan worden voorkomen. Daar waar dat toch niet lukt en er meldingen van overlast zijn, zullen wij in 2026 deze meldingen oppakken, bijvoorbeeld door gerichte controles op bekende hangplekken. In 2026 zullen we elke jeugdoverlast melding oppakken, echter in sommige gevallen, waarbij alleen sprake is van het ‘rondhangen’ van jeugd hoeft er niet direct een gerichte controle plaats te vinden. Deze melders krijgen in verreweg de meeste gevallen wel een terugkoppeling. Dit kan per mail zijn of telefonisch. Daarnaast kennen we in de gemeente Nunspeet al jaren een ‘jeugd op straat overleg’. Meldingen van inwoners m.b.t. overlast door jeugd komen (m.n.) binnen bij gemeente en politie. Die meldingen worden integraal besproken in het jeugd op straat overleg. Aan dit overleg nemen zowel interne partijen als externe partners deel, zoals straathoekwerk, politie, boa’s, maar ook organisaties zoals Tactus en HALT kunnen worden aangehaakt.

In dit overleg wordt per situatie bekeken wat een goede aanpak is voor het voorliggende probleem. In 2026 zal dit overleg ook weer periodiek plaatsvinden. Alcoholwet In 2026 zal weer gecontroleerd gaan worden of de vergunningen nog in orde zijn en of de juiste leidinggevende (die op het aanhangsel staat) aanwezig zijn. Ook zullen er acht handhavingscontroles plaatsvinden bij de ‘zwaardere horecabedrijven’. Tijdens deze controles zal de aandacht hoofdzakelijk liggen op het schenken onder de 18 jaar. De boa’s zullen indien noodzakelijk hierbij samenwerken met de politie of er wordt externe ondersteuning ingehuurd. Handhaving Uitvoeringsprogramma 2026 Gemeente Nunspeet

10

Buiten de controles bij bestaande horecagelegenheden wordt er in 2026 ook op de Alcoholwet gecontroleerd tijdens evenementen. Er wordt dan gecontroleerd op de vergunning voorschriften en op het niet schenken aan personen jongen dan 18 jaar. Kleine ergernissen Jaarlijks worden er ongeveer 850 meldingen door burgers ingediend. Deze komen voor het overgrote gedeelte binnen via de meldingen applicatie die op de website staat. Deze meldingen zijn heel divers van aard. Te denken valt aan meldingen over foutgeparkeerde auto’s, grote bedrijfsbusjes die het uitzicht belemmeren, irritaties die buren onderling van elkaar ondervinden, maar ook vuurwerkoverlast en illegale afvalstortingen. Het afhandelen van deze meldingen, blijft een dagelijkse bezigheid. Het aantal meldingen lijkt toe te nemen (317 in de eerste helft van 2024 ten opzichte van 432 in de eerste helft van 2025). In 2026 zullen wij de zogenaamde Service Aan Melder (SAM) voortzetten. Dit houdt in dat wij elke melder, indien mogelijk, telefonisch en/of per mail benaderen. Fietsen in de Dorpsstraat Tijdens de openingstijden van de winkels in het centrum geldt er een verbod om te fietsen in de Dorpsstraat. Geregeld zullen de boa’s in de Dorpsstraat te voet surveilleren. De ervaring leert dat de aanwezigheid van een boa het naleefgedrag van het fietsverbod in het centrum verbeterd.

Indien nodig zal er sanctionerend worden opgetreden. Hierbij wordt wel de menselijke maat gehanteerd. Bij de handhaving wordt een uitzondering gemaakt voor mindervalide personen die afhankelijk zijn van een fiets, scootmobiel of ander hulpmiddel voor hun mobiliteit. Tijdens deze voetsurveillance zullen de boa’s tevens optreden tegen fietsen die gestald zijn buiten de aangewezen fietsenstallingen. De handhaving zal gericht zijn op communicatie en fietsers wijzen op hun gedrag. Het effect hiervan zal zijn dat het naleefgedrag zal verbeteren. Zichtbaarheid boa’s De laatste jaren is de wijkagent steeds minder zichtbaar op straat. Hierdoor is de plaats van de boa in de lokale veiligheid en leefbaarheid nog belangrijker geworden. Naast de talrijke taken die de boa allemaal op moet pakken, is zichtbaarheid voor de burger en ondernemer een belangrijk aspect. Hoewel dit speerpunt niet een meetbaar aspect is, is dit een zeer belangrijk onderdeel van het werk. Het draagt bij aan het veiligheidsgevoel van inwoner en ondernemer. Bovendien worden er strafbare feiten of overtredingen voorkomen door de aanwezigheid van boa’s. Omdat deze gedragingen niet plaatsvinden is dus ook niet meetbaar wat er is voorkomen.

In lijn met het vastgestelde handhavingsarrangement, waarin afspraken zijn gemaakt over de inzet van boa’s bij lichte verkeersovertredingen, zullen in 2026 gerichte controles plaatsvinden op fietsverlichting, negeren van roodlicht door fietsers en handheld telefoongebruik door fietsers. Ondermijning De toenemende invloed van georganiseerde criminaliteit op lokale gemeenschappen maakt ondermijning een steeds urgenter probleem in onze samenleving. De boa’s hebben in 2024 allemaal een aantal cursussen met betrekking tot (opsporen van) ondermijning gevolgd. Ook in 2026 zullen de boa’s participeren in (integrale) ondermijningcontroles. Verder zijn de boa’s gedurende het hele jaar de ogen en oren in de wijk en zullen zij (vermoeden van) ondermijning bespreken met de beleidsadviseur veiligheid en ondermijning. Groene handhaving De boa domein 2 houdt toezicht en is zichtbaar in de natuurterreinen van de gemeente. Het toezicht richt zich o.a. op de toeristische plekken en hangplekken in het buitengebied. In 2026 zal de groene boa alle afvaldumpingen oppakken. Verder zal deze in de avond de openstellingsregels handhaven en zal er in risicogebieden gecontroleerd worden op stoken. De boa werkt hierbij regelmatig samen met de externe partners zoals politie, Staatsbosbeheer, Natuurmonumenten, Provincie en Omgevingsdienst.

Met deze externe partners vinden er ook regelmatig integrale handhavingsacties plaats.

Handhaving Uitvoeringsprogramma 2026 Gemeente Nunspeet

11

Onrechtmatige bewoning Door onder andere de huidige krapte op de woningmarkt en de hoge koop- en huurprijzen van huizen is de verwachting dat de onrechtmatige bewoning de afgelopen jaren weer licht is toegenomen. We spreken bewust over een ‘verwachting’ aangezien niet iedereen zich feitelijk laat inschrijven op het adres waar zij of hij woonachtig is. Mensen weten namelijk dat bewoning van een object dat niet bestemd is als woning strijdig is en handhaving kan opleveren. Vanwege de woningproblematiek heeft het college inmiddels diverse beleidsregels voor diverse doelgroepen vastgesteld op basis waarvan bewoning van o.a. een recreatieverblijf of bijgebouw bij uitzondering mogelijk kan worden gemaakt. Het gaat dan om de ‘Pauzewoningregeling’, de ‘Overbruggingsregeling’, de regeling ‘Tijdelijke bewoning bijgebouwen’ en het ‘Premantelzorgbeleid’. Daarnaast vindt ook de huisvesting van een groot aantal Oekraïners (GOO locatie) plaats op een recreatiepark. Gelet op bovengenoemde maatschappelijke ontwikkelingen en de regelingen die de gemeente Nunspeet bezit, wordt niet altijd direct gekozen voor juridische handhaving, maar wordt ervoor gekozen om de menselijke maat toe te passen.

In geval van bewoning op recreatieparken gaat de toezichthouder het gesprek aan met bewoners om de situatie in kaart te brengen en te beoordelen of er een passende oplossing is voor de situatie door middel van gebruikmaking van één van de bestaande beleidsregels. Mocht dit niet mogelijk zijn, dan kan alsnog een handhavingstraject worden opgestart. Eventueel kan ook een langere begunstigingstermijn worden toegepast. Voorgesteld wordt deze lijn van ‘de menselijke maat’ ook in 2026 voort te zetten. 3.3 Doelstellingen per thema / kleurspoor Net als voorgaande jaren worden de prioriteiten per kleurspoor verder uitgewerkt in doelstellingen. Per doelstelling is een aantal prestatie-indicatoren opgenomen. Deze prestatie-indicatoren vloeien voort uit de prioriteiten die zijn gesteld en beschrijven welke taken concreet in 2026 uitgevoerd gaan worden. Door het benoemen van prestatieindicatoren kan inzichtelijk worden gemaakt hoeveel controles leiden tot handhaving. Op basis daarvan kan het naleefgedrag voor dat onderwerp vastgesteld worden. De mate van naleefgedrag zal mede bepalend zijn voor het vaststellen van de prioriteiten voor het daaropvolgend jaar. Deze werkwijze is een uitvoering van de kadernota VTH-beleidsplan en draagt derhalve bij aan het realiseren van de hoofddoelstelling: het bevorderen van naleefgedrag van wet- en regelgeving door burgers en bedrijven.

Hieronder volgt per kleurspoor de doelstelling en de prestatie-indicator voor de taken met een hoge prioriteit. 3.3.1 Doelstelling OO&V en ruimte De gemeentelijke Boa’s worden in de openbare ruimte breed ingezet, waarbij prioriteit is gegeven aan een aantal hieronder genoemde terreinen. De Boa’s zijn buiten zichtbaar, durven overtreders aan te spreken en als dat nodig is handhavend op te treden. Dit alles om het naleefgedrag bij burgers te bevorderen. Prioriteiten 2026 Overlast hondenpoep

Evenementen

Parkeercontroles

Stalling fietsen NS station Jeugdoverlast Alcoholwet

Handhaving Uitvoeringsprogramma 2026 Gemeente Nunspeet

Prestatie-indicatoren 2026 Er wordt tijdens de surveillance dagelijks gecontroleerd op overlast hondenpoep (zowel de overtreding heterdaad ‘hondenpoep’ als het bij zich dragen van middelen voor het opruimen van hondenpoep) Bij 100% van de grote evenementen wordt toezicht uitgevoerd door de Boa’s. Bij kleine evenementen wordt 25% toezicht uitgevoerd. Er wordt twee dagdelen per week gecontroleerd op parkeren en de nadruk ligt daarbij op het centrumgebied (waaronder oneigenlijk gebruik invalideparkeerplaats) 6x per jaar wordt gecontroleerd op fout gestalde fietsen en fietswrakken bij het NS Station. 100% van meldingen worden op een passende manier opgepakt. Er worden 8 controles uitgevoerd op naleving Alcoholwet bij de ‘zwaardere horecabedrijven’. 12

Toezicht kleine ergernissen Fietsen in de Dorpsstraat

Er wordt vijf dagdelen per week besteed aan de afhandeling van kleine ergernissen/klachten. De boa’s zichtbaar in het centrum aanwezig zijn om het naleefgedrag te bevorderen.

3.3.2 Doelstelling bouwen/RO Het actief toezicht houden op de naleving van regels en vergunningen met als doel om de kwaliteit van de fysieke leefomgeving te beschermen en waar mogelijk te verbeteren en hierbij zichtbaar te zijn voor de burger. Prioriteiten 2026 Bouwen zonder/in afwijking van de omgevingsvergunning.

Onrechtmatige bewoning Toezicht brandveiligheid

Prestatie-indicatoren 2026 De verleende omgevingsvergunningen voor de activiteit Bouwen worden minimaal 1x door de toezichthouder gecontroleerd tijdens bouwwerkzaamheden. 100% van de nieuwe BRP-inschrijvingen worden opgepakt. Toezicht vindt plaats middels een risicogerichte aanpak, waarbij de focus ligt op objecten met de hoogste risico’s voor gebruikers en voor de omgeving en objecten waarbij risico’s bestaan voor hulpverleners.

3.3.3 Doelstelling Groen Onder de doelstelling Groen valt het toezicht houden op en handhaven van de APV (groen gerelateerd) en de Omgevingswet voor het beschermen en behouden van de natuur, milieu en landschap met al zijn waarden. Daarbij is het van belang dat de boa zichtbaar is op de natuurterreinen binnen de gemeente Nunspeet en toezicht houden op de naleving van de openstellingsregeling. Over het algemeen houdt de groene boa toezicht op de natuurterreinen van de gemeente. Uit ervaringen uit het verleden, zijn een aantal prioriteiten naar voren gekomen. Prioriteiten 2026 Afvaldumpingen Toezicht openstellingsregels

Integrale controles Stoken in risicogebieden.

Prestatie-indicatoren 2026 100% van de (afval)dumpingen wordt opgepakt. Minimaal 2 avonden per week wordt er in het buitengebied toezicht gehouden op de openstellingsregels. Minimaal 4x per jaar wordt er deelgenomen aan een integrale controle. Toezicht op stoken in risicogebieden waarbij 100% wordt opgepakt.

3.3.4 Doelstelling milieu De toezicht en handhaving van milieutaken is belegd bij de ODVeluwe. Bij de uitvoering van de handhaving wordt de landelijke handhavingsstrategie gevolgd. In deze strategie worden het effect van de overtreding en de kans op recidive meegewogen in het bepalen van de op te leggen sancties. Hiermee wordt bereikt dat iedere constatering een passende interventie krijgt en het proces om tot die interventie te komen overal hetzelfde verloopt. De ODveluwe stelt jaarlijks een Uitvoeringsprogramma op. In het Uitvoeringsprogramma 2026 worden de algemene doelstellingen uit de Uitvoerings- en handhavingsstrategie vertaalt naar concrete (lokale) activiteiten voor het betreffende jaar. Prioriteiten 2026 Uitvoeringsprogramma 2026

Handhaving Uitvoeringsprogramma 2026 Gemeente Nunspeet

Prestatie-indicatoren 2026 Uitvoering geven aan het Uitvoeringsprogramma 2026

13

4. Ontwikkelingen Specifieke handhavingsonderwerpen en ontwikkelingen Er zijn een aantal specifieke onderwerpen en ontwikkelingen die in 2026 van invloed (kunnen) zijn op de organisatie van toezicht en handhaving in de gemeente Nunspeet en op de uitvoering van de daaraan verbonden werkzaamheden. Digitaal opkopersloket (DOL) en Digitaal opkopersregister (DOR) De verwachting is dat in 2026 een start gemaakt wordt met het aanschrijven van opkopers en handelaren van gebruikte en ongeregelde goederen (bijv. juweliers, fietsenverkopers en telefoonwinkels) om zich te registreren in het verplichte DOL. Dit zal met zich meebrengen dat er controles zullen plaatsvinden op het goed registreren van de ingekochte goederen (DOR). Hier zal mogelijk ook juridische capaciteit aan gespendeerd moeten worden. Herziening BOA bestel In 2025 heeft de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) een vernieuwde visie gepresenteerd op het boabestel, onder de titel “Meer armslag voor de handhaver”, deze is als bijlage toegevoegd. Deze visie beoogt een eenduidige positionering van de boa als publieke professional binnen het veiligheidsdomein. Hoewel deze ontwikkeling richtinggevend is voor de toekomst van gemeentelijke handhaving, is op dit moment nog niet volledig duidelijk wat de concrete gevolgen zullen zijn voor de lokale uitvoering in 2026.

De uitwerking van het nieuwe bestel en de implementatie op lokaal niveau bevinden zich nog in een transitiefase. Deze ontwikkelingen zullen nauwlettend worden gevolgd. Wetsvoorstel permanente bewoning recreatiewoningen Het wetsvoorstel van demissionair minister Mona Keijzer verplicht gemeenten om onder voorwaarden permanente bewoning van recreatiewoningen toe te staan. De regeling geldt voor personen die vóór of op 16 mei 2024 permanent in een recreatiewoning verbleven en geen andere woning bezitten. Gemeenten moeten deze gevallen opnemen in het omgevingsplan en een vergunningplicht instellen. De regeling is tijdelijk en geldt voor 10 jaar. Handhaving blijft mogelijk bij misbruik. De consultatiefase is afgerond. Door onder andere VNG is een zienswijze met aanzienlijke bedenkingen op het wetsvoorstel ingediend. Een nieuw kabinet zal een afweging moeten maken hoe verder te gaan me het wetsvoorstel. Toename van meldingen over arbeidsmigranten in niet-vergunde woningen In de afgelopen periode is een stijging zichtbaar in het aantal meldingen over arbeidsmigranten die mogelijk verblijven in woningen waarvoor geen omgevingsvergunning is afgegeven. Deze signalen komen regelmatig binnen via buurtbewoners en controles.

Hoewel het nog onduidelijk is wat de exacte omvang en impact van deze ontwikkeling zal zijn in 2026, is de verwachting dat dit kan leiden tot een toename van handhavingsverzoeken en controles op het gebied van illegale bewoning en strijdig gebruik. In dit HUP wordt daarom rekening gehouden met een mogelijke toename van toezicht en handhaving op woonlocaties.

Handhaving Uitvoeringsprogramma 2026 Gemeente Nunspeet

14

5. Monitoren en rapporteren De handhavingsambities zoals vastgelegd in het VTH beleidsplan van de gemeente Nunspeet en dit uitvoeringsprogramma (HUP 2026) worden gemonitord. Daarmee wordt de voortgang van de activiteiten bewaakt, kunnen afspraken tussentijds worden bijgestuurd en wordt naleefgedrag naar aanleiding van de uitgevoerde activiteiten vastgesteld. Dit gebeurt op verschillende manieren: • • •

• • • •

Het handhavingsuitvoeringsprogramma en jaarverslag wordt jaarlijks aan de provincie toegezonden; Jaarlijks worden de kaders voor het HUP van volgend jaar ter peiling besproken in de Commissie AB; Over de prestatie-indicatoren / handhavingsinspanning als opgenomen in het HUP wordt 2x per jaar verantwoording afgelegd aan het college en deze verantwoording wordt ter kennisname aangeboden aan de Commissie AB; De boa's registreren hun handhavingshandelingen, waarnemingen, waarschuwingen en maatregelen in het Boa Registratie Systeem (BRS); Uitgeschreven strafbeschikkingen met proces-verbaal worden in de Transactiemodule (TM) van het Centraal Justitieel Incasso Bureau (CJIB) ingevoerd; De toezichthouders Bouwen / RO registreren hun controles in het registratiesysteem RX mission. Ook de juridisch medewerkers werken vanuit dit systeem; Tijdens de portefeuillehouders overleggen komen er structureel onderwerpen ter sprake die staan beschreven in het HUP, vindt monitoring plaats en kan er indien nodig worden bijgestuurd

Handhaving Uitvoeringsprogramma 2026 Gemeente Nunspeet

15