AP 8. raadsvoorstel Kadernota VNOG 2027-2030

RAADSVOORSTEL Zaaknummer:

1408813

Agendapunt:

8

Portefeuillehouder:

C.W.J. Blom

Datum college:

16 december 2025

Raadsvergadering:

29 januari 2026

Commissie

Algemeen Bestuur

Datum commissie:

15 januari 2026

Onderwerp:

Kadernota 2027-2030 Veiligheidsregio Noord- en Oost-Gelderland (VNOG).

Nummer:

772

Voorstel Kennisnemen van bijgevoegd concept Kadernota 2027-2030 en bijgaande concept zienswijze op de concept Kadernota 2027-2030 vaststellen en versturen naar de veiligheidsregio.

Geachte raad, Op 27 november 2025 heeft het algemeen bestuur van Veiligheidsregio Noord- en OostGelderland (VNOG) de concept Kadernota 2027-2030 behandeld. In de gemeenschappelijke regeling VNOG is afgesproken dat de concept Kadernota ter zienswijze wordt voorgelegd aan de gemeenteraad. Een korte toelichting op de concept-Kadernota De Kadernota vormt de basis voor de komende Programmabegroting 2027-2030 en bevat daarvoor de financieel-technische uitgangspunten, beschrijving van ontwikkelingen, ontwikkelrichtingen en autonome ontwikkelingen.

Financieel-technische uitgangspunten De systematiek voor de begroting 2027 verschilt niet van degene die is toegepast voor vorige begrotingen. Een onzekerheid bij het opstellen van de Kadernota 2027 - 2030 betreft het aflopen van de CAR(-UWO) Veiligheidsregio’s per 1 augustus 2025. Begin oktober, bij het opstellen van de Kadernota 2027 – 2030, was er nog geen akkoord bereikt tussen de werkgevers en vakcentrales.

De daadwerkelijke loonontwikkelingen voor de begrotingsjaren 2025 (periode 1 augustus tot en met 31 december), 2026 en 2027 en later zijn, door het ontbreken van een nieuwe CAR(-UWO) Veiligheidsregio’s, nog onbekend. Als gevolg van het ontbreken van de daadwerkelijke loonontwikkelingen

worden

de

percentages

(loonvoet

sector

overheid)

uit

de

Septembercirculaire 2025 gehanteerd.

Gemeentelijke bijdrage conform MJB 2026-2029 Loon- en prijscompensatie Ontwikkelrichtingen Autonome ontwikkelingen Ontwikkeling kapitaallasten (vorig jaar) Ontwikkeling kapitaallasten (huidig jaar) Totaal

2027 € 61.040.320,-

2028 € 62.559.920,-

2029 € 62.559.920,-

2030 € 62.559.920,-

€ 2.506.800,-

€ 2.506.800,-

€ 2.506.800,-

€ 2.506.800,-

€ 278.800,€ 402.600,-

€ 278.800,€ 422.600,-

€ 278.800,€ 442.600,-

€ 278.800,€ 442.600,-

€ -3.000.000,-

€ -4.500.000,-

€ -4.500.000,-

€ -4.500.000,-

€2.500.000,-

€ 4.000.000,-

€ 4.000.000,-

€ 4.500.000,-

€63.728.520,- €65.268.120,- €65.288.120,- €65.788.120,-

De looncompensatie voor 2027 wordt berekend op basis van het percentage (loonvoet sector overheid), dat wordt genoemd in de Septembercirculaire 2025 van het Gemeentefonds. Daarnaast wordt gekeken of de ontvangen compensatie over voorgaande jaren voldoende was om de stijging van de lonen als gevolg van de afgesloten arbeidsvoorwaardenakkoorden en als gevolg van wijzigingen in de belastingen en premies te dekken. Als dit afwijkt, wordt dit in de betreffende jaarrekening gemeld. Zowel afwijkingen naar boven als naar beneden worden voor de nieuwe begroting verrekend met de gemeentelijke bijdragen (correctie). Voor de raming van de Brede Doeluitkering Rampenbestrijding (BDuR) die de VNOG van het Rijk ontvangt, wordt uitgegaan van de laatste beschikking. Voor de begroting voor 2027 is dit de beschikking die de VNOG voor 2026 ontvangt in december 2025. De BDUR bedraagt ongeveer 15% van de inkomsten van de VNOG.

Als de uitkering in 2026 en 2027 (in juni wordt dit bekendgemaakt door het ministerie van Justitie en Veiligheid) wordt verhoogd voor loon- en prijscompensatie, wordt dit onderdeel van het betreffende jaarrekeningresultaat en kan bij bestemming van het jaarrekeningresultaat bijvoorbeeld terugvloeien naar de gemeenten of er wordt een voorstel voorgelegd voor bestemming. Voor de prijscompensatie wordt ook uitgegaan van het percentage in de septembercirculaire (prijs overheidsconsumptie, netto materieel (imoc)). Hier vindt geen verrekening met voorgaande jaren plaats. Ontwikkelingen in reguliere taken In de Kadernota staan voorstellen op reguliere taken die noodzakelijk zijn om VNOG bij de tijd te houden, zodat kan worden voldaan aan de hulpvragen en verwachtingen uit de samenleving. Voor een deel van deze ontwikkelrichtingen wordt een beroep gedaan op de gemeenten, een ander deel wordt binnen de bestaande begroting gedekt door middelen op een andere manier in te zetten of andere taken af te bouwen. Tweede contentbeheerder vakbekwaamheid brandweer Het brandweerwerk verandert (zoals uitlevering nieuwe voertuigen, nieuwe (inzet)technieken) en de leefomgeving verandert (o.a. nieuwe duurzame bouw, blussen van elektrische voertuigen, verdere elektrificatie samenleving, etc.). Onze brandweer moet zich hierop voorbereiden en geschoold worden.

We hebben content nodig die actueel moet zijn, ook qua moderne innovatieve onderwijsmiddelen en -methodes, zoals leertrajecten op maat. Denk hierbij aan kennisclips, instructiefilms en de nieuwe landelijke elektronische leeromgeving (ELO). De vraag naar content (nieuw en actueel lesmateriaal) is dermate groot dat formatie-uitbreiding noodzakelijk is. Betreft 1 fte, schaal 9 (€ 88.700,-). Vakspecialist vakbekwaamheid brandweer De afgelopen jaren zijn er steeds meer taken en verantwoordelijkheden bijgekomen binnen het vakgebied ‘vakbekwaamheid brandweer’. In de huidige structuur is het niet mogelijk om al deze werkzaamheden goed en blijvend te borgen.

Het gaat bijvoorbeeld om de vakbekwaamheid van operationeel functionarissen, de (beleids)ontwikkelingen bij duiken en waterongevallen, de vakbekwaamheid bij grootschalig brandweeroptreden en nieuwe taken rond natuurbrandbestrijding en klimaatverandering die veel meer tijd en inzet vragen dan voorheen. Een formatie-uitbreiding is noodzakelijk om bij te blijven. Betreft 0,4 fte, schaal 10 (€ 40.000,-). Projectleiders In de Halfjaarrapportage VNOG 2023 zijn een aantal knelpunten benoemd waarvoor tijdelijke dekking t/m 31-12-2026 is geregeld. Dit betrof onder meer de inzet van projectleiders bij het team Vastgoed-Services-Projecten (VSP) van de afdeling Bedrijfsvoering. Dit team voorziet in projectleiders voor de gehele VNOG organisatie. De werkvoorraad en daarmee de werkbelasting van projectleiders blijft gelet op technische ontwikkelingen en innovaties onverminderd hoog (bijv. aanbestedingen voertuigen (bijv. hoogwerkers, schuimbluseenheid), systemen (o.a. personeelsadministratiesysteem), diverse cycli van vervangingsprojecten die doorlopend doorgaan, ontwikkeling wet- en regelgeving waar we aan moeten voldoen) waardoor de formatie-uitbreiding met 2,0 fte structureel nodig is, omdat er anders achterstanden gaan ontstaan. De kosten voor deze 2 fte bedragen € 225.400,-.

Voertuig voor Brandveilig Leven Brandveilig leven (BVL) geeft voorlichting op diverse locaties in onze uitgestrekte regio. BVL gaat de wijk in, naar waar brand is geweest, naar natuurgebieden, naar evenementen en open dagen, etc. Er wordt daarbij gebruik gemaakt van standaard dienstvoertuigen. Deze zijn echter niet altijd op het juiste moment voorhanden of geschikt qua laadcapaciteit. Door een specifiek voertuig beschikbaar te krijgen, met de juiste uitstraling en inrichting, kan effectiever worden gewerkt. Door de luifel en het grote voorlichtingsmateriaal (w.o. banners) valt dit voertuig van afstand op, waardoor de interesse van voorbijgangers wordt gewekt. Structurele lasten bedragen € 12.000,per jaar en komen ten laste van het bestaande exploitatiebudget voor “Risicobewust & zelfredzaam”. SIR borgen voor komende periode De afgelopen drie jaar heeft VNOG deelgenomen aan het traject Start-Up In Residence (SIR), een innovatieprogramma waarin startups samenwerken met overheden aan innovatieve oplossingen voor maatschappelijke uitdagingen. Deze samenwerking is waardevol gebleken en willen we graag voortzetten. Ultimo 2025 eindigt de tijdelijke financiering.

Om twee challenges per jaar te kunnen doen, is budget nodig. Gelet op het innovatieve karakter, wordt voorgesteld dit ten laste te brengen van het bestaande innovatiebudget. De kosten bedragen € 40.000,- per jaar. Dit doen we voor de komende twee jaar, daarna volgt evaluatie en besluitvorming over het vervolg. Invulling Privacy Officer De functie van Privacy Officer (PO) bij VNOG (0,4 fte) werd voorheen gedeeld met Veiligheidsregio Gelderland-Midden, maar is nu vacant door personeelswisselingen aldaar. Vanwege de toenemende taken rondom privacy is 0,4 fte onvoldoende en afhankelijkheid van andere regio’s niet wenselijk. VNOG heeft 0,6 fte voor de komende vier jaar nodig, onder andere voor 28 uit te voeren DPIA’s, bewustwording en coördinatie van Woo- en AVG-verzoeken. Sinds 2024 is ook de juristenfunctie niet ingevuld; juridische taken zijn verdeeld en deels uitbesteed. Uitbreiding van 0,2 fte bedraagt € 19.700,-. Aanpassing brandstofbudget Onderdeel van het Klimaatplan voor VNOG, dat op 7 november 2024 is vastgesteld door het AB, is de aanschaf van elektrische dienstvoertuigen en laadpalen bij de 56 brandweerposten, Deze laadpalen zijn in 2024 en 2025 in opdracht van VNOG bij de kazernes geplaatst. De elektriciteitsrekening voor het laden van de dienstvoertuigen van VNOG bij de posten, wordt door de gemeenten betaald.

Met de gemeenten is afgesproken om geen individuele verrekening van het elektriciteitsverbruik per laadpaal/kazerne/gemeente door te voeren. Daarmee wordt de nodige administratieve rompslomp voorkomen waarbij het uiteindelijk gaat om relatief geringe mogelijke verschuivingen qua bijdragen tussen/voor gemeenten. Met de overstap naar elektrisch rijden van ca. 55 auto’s verwachten we ca. € 95.000,- aan fossiele brandstof te besparen. Daartegenover zijn de verwachte kosten voor elektrisch laden voor de gemeenten ca. € 60.000,-. Na aftrek van de beheer(s)kosten bij VNOG, ad. € 10.000,- bedraagt het netto voordeel voor de gemeenten tezamen ca. € 25.000,-. Per saldo bedraagt het financiële effect van deze ontwikkelingen € 278.800,- structureel. Autonome ontwikkelingen In de Kadernota zijn de volgende autonome ontwikkelingen opgenomen: 

Meerkosten Brandweerinterventieboeken Gevaarlijke Stoffen (BIG-boeken): € 23.500,structureel



Stijgende licentiekosten meldkamer: € 10.200,- structureel



Uitstel afbouw formatie meldkamer: bij de vorming van de MKON-MKBM is een afbouw in formatie voorzien door de vijf veiligheidsregio’s. Deze afbouw zou 3 jaar na de start (in 2023) plaatsvinden, per 2026 (tijdelijke formatie is tot 1-4-2026, nl. 2,5 fte centralist en 1,0 fte coördinator). Uit een tussenevaluatie uit 2024 is echter gebleken dat afbouw nu, gelet op werkdynamiek en grote ontwikkelingen, niet verantwoord is. De afbouw wordt daarom uitgesteld. Een eindevaluatie vindt plaats in 2026.



Stijgende kosten licentie en hardware: De licenties voor access management houden onze systemen toegankelijk, beheersbaar en veilig. Hiervoor zijn nu aanvullende modules nodig. De meerkosten hiervan bedragen structureel € 75.000,-. Daarnaast zijn er onvermijdelijke kosten vanuit de software en hardware leveranciers. Voor software: 8% prijsstijging voor het gros van de licenties. De meerkosten hiervan bedragen structureel € 200.000,-. Steeds meer medewerkers moeten toegang krijgen tot meer applicaties om hun werk goed te kunnen uitvoeren. De meerkosten hiervan bedragen structureel € 40.000,-.



Uitbreiding

SIEM

SIOC:

In

het

kader

van

de

noodzakelijke

en

onmisbare

informatiebeveiliging stijgen de kosten. Het betreft kosten voor SIEM (Security Information and Event Management, software die beveiligingsgegevens en gebeurtenissen uit verschillende bronnen verzamelt, analyseert en centraliseert om cyberdreigingen te detecteren, te onderzoeken en erop te reageren) en SOC (Security Operations Center, voor real-time monitoring en analyse). De meerkosten bedragen € 20.000 in 2027, oplopend naar € 40.000 in 2028 en daarna per 2029 € 60.000 structureel. 

Assessments brandweer: De assessments bieden onmisbare informatie voor het aannamebeleid, doorstoom naar nieuwe functies en efficiënt uitgeven van opleidingsgelden. Er komt een nieuwe aanbesteding. Het huidige budget is € 75.000 en is nu al krap. De stellige verwachting is dat door inhoudelijke aanpassingen en de nieuwe aanbesteding € 20.000 tekort gaat komen op het budget;



Wegvallen OTO-stimuleringsgelden voor GHOR: GHOR VNOG en haar ketenpartners (ziekenhuizen, huisartsenposten, ambulancedienst, GGD) gebruiken al jaren succesvol LCMS GZ, een essentieel digitaal systeem voor informatie-uitwisseling tijdens crises. Verrekening van de kosten verloopt via de GHOR. De helft van de kosten werd gedekt door OTOstimuleringsgelden van het ministerie van VWS. Deze financiering stopt echter per 2026.

Om het gebruik van LCMS GZ te behouden en de informatiepositie tijdens incidenten te waarborgen, is in 3-oost-verband afgesproken dat GHOR de extra kosten op zich neemt voor het systeem, dat cruciaal is voor effectieve crisiscommunicatie binnen de geneeskundige zorgketen. De meerkosten bedragen € 14.000 structureel. 

Dekking korting Rijksbijdrage BDuR: 

Extra-BDuR 2023 en korting BDuR 2026: In de periode 2023-2026 heeft het Rijk de Rijksbijdrage (BDuR4 ) aan de veiligheidsregio’s stapsgewijs verhoogd. De extraBDuR was bedoeld ter versterking van crisisbeheersing en informatievoorziening. Het AB heeft in maart 2023 een Bestedingsplan vastgesteld voor deze extra-BDuR. Per 2026 hebben alle 25 veiligheidsregio’s van het Rijk een structurele korting van 10% gekregen op de BDuR. Voor VNOG gaat het om € 1,1 mln. In 2026 is de korting tijdelijk gedekt, per 2027 zijn structurele maatregelen getroffen. Voor de tijdelijke dekking in 2026 is het volgende gedaan. Het AB heeft in december 2024 de jaarschijven 2025 en 2026 van het Bestedingsplan voorlopig bevroren. Zo kwam er dekking beschikbaar om de korting in 2026 te dragen. De inhoudelijke gevolgen van deze voorlopige bevriezing zijn in juni 2025 voor het AB in beeld gebracht.



Structurele maatregelen 2027 e.v.: De structurele maatregelen voor de BDuR korting per 2027 zijn binnen de bestaande middelen van VNOG gevonden. De maatregelen hebben vooral tot gevolg dat de versterking van de crisisbeheersing wordt versoberd, doordat onderdelen van het Bestedingsplan extra-BDuR permanent niet of verminderd worden uitgevoerd. Zo komt de verbetering van de kwaliteit van de operationele multidisciplinaire crisisorganisatie beperkter van de grond. De in het Bestedingsplan geplande middelen hiervoor zouden ook worden ingezet voor nieuwe dreigingen en taken daaromtrent. Verder was in het Bestedingsplan versterking van de begeleiding van de vakbekwaamheid van de gemeentelijke bevolkingszorg ingepland. Ook dit wordt nu niet ingevuld. Ook is dekking gevonden door inzet van nog niet ingezette loon-/prijscompensatie op de BDuR.



In 2025 en 2026 bevroren onderdelen extra-BDuR die per 2027 wel worden ingevuld: Een aantal van de in 2025 en 2026 bevroren onderdelen van het Bestedingsplan extra-BDuR worden per 2027 wel in uitvoering genomen. Hun bevriezing eindigt per 2027. Het betreft o.a. de formatie voor de verdere opbouw van het Veiligheids Informatieknooppunt (VIK). Het VIK is als centraal punt van cruciaal belang voor de informatievoorziening, die een onmisbaar onderdeel is in het werk van de veiligheidsregio en ook steeds van groter belang wordt.

Het knooppunt speelt een belangrijke rol in de informatievoorziening binnen de veiligheidsregio, tussen veiligheidsregio’s onderling en met het Rijk. Ontwikkeling kapitaallasten VNOG beschikt over een egalisatiereserve afschrijvingen. Een voordeel of nadeel op de kapitaallasten in enig jaar wordt, conform bestaand beleid, bij het opmaken van de jaarrekening (en het samenstellen van de begroting) gestort of onttrokken aan deze egalisatiereserve. Zoals aangegeven in eerdere kadernota’s en begrotingen stijgen de kapitaallasten dusdanig dat deze op enig moment niet meer gedekt kunnen worden door een onttrekking aan de egalisatiereserve. Het ingangsjaar van de voorziene stijging van de gemeentelijke bijdrage kon enige jaren worden uitgesteld. Met de inmiddels vastgelegde en in uitvoering genomen investeringen is de zekerheid over de verwachte uitputting van de egalisatiereserve concreet geworden. De verhoging van de gemeentelijke bijdrage is noodzakelijk met ingang van 2027, overeenkomstig de besluitvorming over de kadernota’s en meerjarenbegrotingen van de afgelopen jaren. Echter de reeds voorziene stijging kan lager aanvangen voor 2027 en 2028 dan eerder aangegeven. Dit heeft met name te maken met de extra stortingen en toevoegingen in de afgelopen jaren.

Daarbij blijft er een risico dat de uitputting eerder in zicht kan komen, ingeval de prijzen van nog aan te schaffen goederen en/of het renteniveau nog verder stijgen dan (nu) verwacht. Uitgaande van een hogere beginstand van de egalisatiereserve wordt voor 2027 en 2028 uitgegaan van een lagere stijging van de gemeentelijke bijdrage dan in Kadernota en begroting 2026- 2029. In plaats van de daarin voorgestelde bijdrage van € 3 mln. en € 4,5 mln. voor de jaren 2027 en 2028, kan voor genoemde jaren nu worden gerekend met resp. € 2,5 mln. en € 4 mln. (structureel). Vanaf 2030 wordt met aanvullend € 0,5 mln. (structureel) gerekend tot totaal € 4,5 mln. (structureel). Gemeentelijke bijdrage 2027 De bijdrage voor de VNOG wordt bij de gemeenten in rekening gebracht met als verdeelsleutel de procentuele verdeling tussen de gemeenten uit het verdeelmodel. Het verdeelmodel is op zijn beurt gebaseerd op de verhouding per gemeente van het in de algemene uitkering van het gemeentefonds opgenomen bedrag voor het cluster openbare orde en veiligheid/subcluster crisisbeheersing en brandweer.

Als gevolg van bovenstaande ontwikkelingen stijgt de gemeentelijke bijdrage voor Nunspeet: Bijdrage 2026 Geraamde bijdrage 2027 in Programmabegroting 2026-2029 Geraamde bijdrage 2027 in voorliggende Kadernota 20272030 Stijging geraamde bijdrage 2027

€ 1.892.000,€ 1.987.000,€ 2.075.000,€ 88.000,-

Bovengenoemde stijging zal meegenomen moeten worden in de Perspectievennota van de gemeentelijke Programmabegroting 2027-2030. Natuurbrandseizoen Verder is in deze Kadernota het meerjarenbeeld ten aanzien van de ontwikkeling van de kapitaallasten opnieuw doorgerekend (zie par. 7.5). Hierbij is rekening gehouden met de onderhanden - en nog uit te voeren investeringen in o.a. (specialistische) brandweervoertuigen. We gaan ervan uit dat deze voertuigen conform plan zijn of worden aangeschaft en in het natuurbrandseizoen worden ingezet zonder nadelige gevolgen voor Nunspeet. Nunspeet dient tijdens het natuurbrandseizoen over voldoende voertuigen te beschikken voor de natuurbrandbestrijding. Uw raad heeft hier vorig jaar (21 maart 2024) nog een motie over aangenomen. Conclusie De gehanteerde werkwijze voor het opstellen van de Kadernota wijkt niet af van voorgaande jaren. In de concept nota worden geen bijzonder- of buitensporigheden in de beschreven ontwikkelingen gezien. Echter gelet op het risico van natuurbranden en de natuurbrandbestrijding in het natuurbrandseizoen wordt geadviseerd een zienswijze op deze Kadernota in te dienen. Standpunt commissie Dit onderwerp is in de commissie Algemeen Bestuur tijdens haar vergadering van 15 januari 2026 aan de orde geweest. Naar aanleiding van deze behandeling is de conceptzienswijze aangescherpt.

Bijlage(n) - Kadernota 2027-2030 VNOG. -

Concept-zienswijze.

Ahh. Burgemeester en wethouders van Nunspeet, de secretaris,

de burgemeester,

mr. A. Heijkamp

C.W.J. Blom