AP 7b Raadsinformatiebrief OVS sept.-okt. 2022

NUNSPEET



ELSPEET



HULSHORST



VIERHOUTEN

De gemeenteraad van Nunspeet

datum

ons kenmerk

behandeld door

bijlage(n)

29 september 2022

onderwerp:

Informatievoorziening opvang vluchtelingen en statushouders Geachte raadsleden, In deze brief informeer ik u namens het college over de actuele ontwikkelingen rond de opvang van vluchtelingen en statushouders binnen onze gemeente. Algemeen beeld Er verblijven op dit moment ongeveer 209 ontheemden uit Oekraïne in Nunspeet, waarvan 193 in de GOO en 15-20 in de POO. Gelet op de recente ontwikkelen in Oekraïne, is het zeer aannemelijk dat de situatie aldaar niet spoedig zal verbeteren en het aantal ontheemden eerder zal toenemen dan verminderen. Om die reden hebben we met NBO een voorzichtige vooruitblik gedaan. Binnenkort neemt het college een besluit over de inzet van NBO voor de rest van dit jaar. NBO gaat per 1 oktober 2022 een gewijzigde organisatie neerzetten. Het Kernteam blijft en de leden hebben/krijgen een specifieke rol, de Steunpunten verdwijnen en vrijwilligers worden buddy voor ontheemden. Er zijn tot nu 50 buddy’s. Hun betrokkenheid is hoog. Bij NBO is er voldoende bereidheid om ook in 2023 betrokken te blijven bij de opvang van de ontheemden. Zoals bekend heeft het college besloten medewerking te verlenen aan het verzoek van het COA om in Fletcher-hotel De Mallejan in Vierhouten een tijdelijke opvanglocatie voor 80 Alleenstaande Minderjarige Vreemdelingen (AMV’s) te mogen inrichten; zie hierover verderop in de brief.

Openbare Orde en Veiligheid Op het gebied van veiligheid zijn er geen bijzonderheden te vermelden. Registratie Omdat wat betreft de opvanglocatie voor minderjarige vluchtelingen in hotel De Mallejan nog niet bekend is wie er precies naar Nunspeet komen, is het ook nog onduidelijk of en welke gevolgen dit voor de inschrijving in de BRP heeft. De verwachting is dat de jongeren al ingeschreven staan in de BRP en anders zal dit via één van de landelijke BRP straten worden gedaan. Voor de gemeente Nunspeet is dan enkel een intergemeentelijke verhuizing van toepassing. Dit wordt binnen team burgerzaken verwerkt.

Markt 1 Postbus 79 8070 AB Nunspeet Fax (0341) 26 00 48 Telefoon (0341) 25 99 11 Internet www.nunspeet.nl E-mail gemeente@nunspeet.nl IBAN NL05BNGH0285013521 BIC BNGHNL2G

Huisvesting Er worden op Landrust 14 chalets bezet door 38 personen; 1 chalet fungeert als ‘overloop’. De Oekraïners zijn afkomstig van POO adressen uit de gemeente Nunspeet. Er verblijven nog circa 15 – 20 mensen in de POO. Dit zijn situaties waarin Oekraïners en gastgezinnen hebben aangegeven de bestaande situatie te willen behouden. Tijdelijke huisvesting van Alleenstaande Minderjarige Vreemdelingen in hotel De Mallejan De jongeren die in De Mallejan worden gehuisvest zijn geregistreerd en geïdentificeerd door het COA en staan aan het begin van hun asielprocedure bij de IND. Op dit moment bestaat de instroom van AMV’s voornamelijk uit Syriërs, maar er komen ook jongeren uit Eritrea, Somalië, Afghanistan, etc. De noodopvang is voor een periode van 6 maanden, gerekend vanaf 3 oktober 2022. De exploitatie van de opvanglocatie en alle processen rond de opvang (zoals begeleiding, onderwijs, medische zorg en dagbesteding) worden door en voor rekening van het COA uitgevoerd. Daar waar nodig en mogelijk biedt de gemeente ondersteuning. Dit laatste zal zich voornamelijk voordoen op het gebied van onderwijs. COA-medewerkers zijn 24 uur per dag op de locatie aanwezig waardoor zij de jongeren goed kennen. Per dag zijn er minimaal twee begeleiders in de ochtend, drie in de middag en twee in de nacht.

Naast de inzet van COA medewerkers, kan er ook begeleiding zijn van culturele mediators. Verder zijn er 24/7 één of (in ieder geval ’s nachts) twee beveiligers in de opvanglocatie aanwezig. De gemeente overlegt met de politie of met het oog op de zorg voor de goede gang van zaken in de omgeving van de opvanglocatie, inzet van extra BOA-toezicht wenselijk / nodig is. Statushouders Gemeenten hebben de opdracht gekregen om versneld statushouders op te vangen. Hiervoor maakt de gemeente gebruik van de vier reeds beschikbare chalets op bungalowpark De Hoefstal. Op 8 september zijn 7 statushouders komen wonen op bungalowpark De Hoefstal. Zij tellen mee voor de taakstelling huisvesting statushouders. De vier chalets die beschikbaar zijn gesteld, worden door de komst van deze statushouders nu allemaal bewoond. De chalets worden komende weken klaar gemaakt voor de winter, zodat de bewoners er de hele winter in kunnen verblijven. Er is een werkbudget ingesteld van € 50.000 voor de opgave van de versnelde huisvesting statushouders op De Hoefstal. Het werkbudget wordt benut voor de kosten van de chalets en voor extra inzet van VluchtelingenWerk i.v.m. coördinatie bij De Hoefstal. Hierover worden nadere afspraken gemaakt met VluchtelingenWerk. Voor de statushouders die gevestigd zijn op De Hoefstal is een beroep gedaan op de zogenaamde Hotel- en Accommodatieregeling (HAR).

De gemeente krijgt hiermee een vaste vergoeding per opgevangen statushouder. Het COA moet nog een besluit nemen op de aanvragen voor de HAR die op persoonsniveau van de statushouder zijn gedaan. Vooralsnog is de verwachting dat de kosten voor versnelde uitplaatsing kunnen worden gedekt met de inkomsten uit de HAR. Het COA blijft in de HAR-periode (zes maanden) verantwoordelijk voor het verstrekken van leef- en reisgeld. In deze periode wordt vanuit de gemeente al wel gestart met de inburgerings- en integratieactiviteiten. De Rijksoverheid streeft ernaar om uiterlijk 1 oktober a.s. de definitieve taakstelling huisvesting statushouders voor de eerste helft van 2023 bekend te maken. Tijdens een gesprek in juli jl. tussen gedeputeerde P. Kerris en wethouder Groothuis over de opvang van statushouders, heeft de gedeputeerde aangegeven ermee in te stemmen dat gemeente Nunspeet tot 1 juli 2025 de tijd krijgt om de achterstanden op de taakstelling (inclusief de versnelde taakstelling) voor de huisvesting van statushouders weg te werken. De schriftelijke bevestiging van deze afspraak tussen gedeputeerde Kerris en wethouder Groothuis is op 16 september ontvangen. Met de gedeputeerde is afgesproken dat voor het wegwerken van de achterstanden, de gemeente een plan van aanpak opstelt en over de voortgang daarvan tussen de provincie en de gemeente regelmatig overleg zal plaatsvinden.

Coördinatie vrijwilligersinitiatieven De meeste activiteiten vinden plaats vanuit de structuur en onder coördinatie van NBO. Er is echter ook aansluiting gevonden met Stichting Present om activiteiten die lokaal al georganiseerd worden, bijvoorbeeld vanuit welzijn, ook te kunnen inzetten voor de ontheemden. Er wordt gekeken of de inzet verlengd kan worden tot eind december 2022. Onderwijs De taalklas op de Morgenster staat voor uitdagingen wat betreft het gedrag van sommige Oekraïense leerlingen. Het CJG en NBO zijn hierbij betrokken en er wordt gekeken naar extra ondersteuning in de klas. Er is een groep van zeven Oekraïense kinderen waarvoor het regulier onderwijs in de vorm van de taalklas of ISK geen passende plek is. Hiervoor wordt nu samen met de samenwerkingsverbanden (Zeeluwe, Berséba, Stichting Leerlingenzorg en RefSVO) en CNS gekeken naar een passende oplossing, zodat ook deze kinderen zo spoedig mogelijk onderwijs krijgen. Dagactiviteiten Geen nieuwe ontwikkelingen te melden. Sport De gemeente Nunspeet staat garant voor lidmaatschapskosten voor het sporten door Oekraïense ontheemden. Het college heeft besloten om de garantstelling tot 31 december 2022 te verlenen. Er wordt onderzocht of vanaf 1 januari 2023 kinderen kunnen aansluiten bij het Jeugd Fonds Sport en Cultuur.

De verwachting is dat de regeling voor volwassenen in het nieuwe jaar komt te vervallen en dat zij dan sport moeten bekostigen vanuit leefgeld of inkomen. Gezondheidszorg Dit najaar wordt er een aantal voorlichtingsavonden gehouden, in samenwerking met de GGD. Tijdens deze bijeenkomsten worden Oekraïners onder andere geïnformeerd over gezondheidszorg in Nederland algemeen, vaccinaties, maar er is ook aandacht voor het thema water en veiligheid, zoals veilig zwemmen. Tijdens deze avonden is er ook ruimte voor deelnemers om hun vragen te stellen en is er een tolk aanwezig. Leefgeld De verstrekkingen van het leefgeld verlopen goed (zowel via de MoneyCards als via de bankrekeningen). De huidige regeling is nog steeds een regeling die door het kabinet in zeer korte tijd en onder hoge druk is opgezet. Omdat het er niet op lijkt dat de Oekraïnecrisis op korte termijn voorbij is, overweegt het kabinet een herijking van de leefgeldregeling voor Oekraïense ontheemden. Zodra er meer duidelijkheid is over de aanstaande wijzigingen en de ingangsdatum wordt de raad hierover geïnformeerd. Werk Er zijn momenteel geen bijzonderheden te melden omtrent werk. Het aantal werkenden is gelijk gebleven. De jobcoach van de gemeente Nunspeet werkt samen met NBO om nog een kleine groep Oekraïners die de wens hebben om te werken richting werk te begeleiden.

Hierbij wordt ook een Oekraïense vrijwilliger als tolk ingezet. Vervoer Voor het vervoer naar school en medische afspraken was er al een 9-persoons bus beschikbaar. Deze wordt vooral ingezet op de locaties van de vakantieparken. Inmiddels is er door de verschuiving van POO naar GOO en de clustering van onderwijs voor de Oekraïense kinderen, meer vraag naar vervoer met betrekking tot onderwijs. Daarom wordt er een extra bus (via SWN) ingezet die vanuit Elspeet en Vierhouten rijdt en een extra gehuurde bus voor de kinderen die vanaf Landrust naar school gaan. Communicatie Naast de opvang op camping Landrust in Hulshorst speelt nu ook de opvang van 80 alleenstaande minderjarige vluchtelingen in hotel De Mallejan in Vierhouten. De burgemeester heeft hierover contact met de voorzitter van dorpsgemeenschap Vierhouten. Alle inwoners van Vierhouten zijn per brief geïnformeerd. Ook hebben we nog een inloopavond georganiseerd op 21

september. Hier kwamen plm. 10 inwoners op af, met waardevolle ideeën om de opvang goed te laten verlopen. Evenals bij de vorige opvang in De Mallejan zorgen we ook nu weer voor korte communicatielijnen (o.a. met locatieleider, dorpsvereniging, wijkagent en gemeente) zodat we snel en adequaat kunnen inspelen op mogelijke ongewenste ontwikkelingen. Financiën Om externe kosten (bijv. voor inhuur van personeel, het verstrekken van leefgeldvoorschotten, huisvestingskosten, het aanschaffen van middelen, e.d.) te kunnen betalen, hebben we een voorlopig 'werkbudget ‘opvang en hulp voor Oekraïense vluchtelingen' van € 500.000 beschikbaar gesteld. Gezien de toezegging van de rijksoverheid vertrouwen we erop dat dit soort kosten volledig door het rijk worden vergoed. De dekking van het 'werkbudget' is dan ook de vergoeding die wordt ontvangen van het rijk. Tot heden is circa 4 ton euro uitgegeven aan verstrekken van leefgeld. De kosten voor huisvesting tot heden zijn circa 2 ton euro en de overige kosten (inzet coördinator en inhuur externen, tolken/vertalers, vervoer, etc.) circa € 75.000. Bij de kwartaalrapportages worden de kosten gemonitord, wat kan leiden tot aanpassing van het werkbudget. Gezien de huidige uitgaven (met name als gevolg van de verstrekken van leefgeld) zal bij de derde kwartaalrapportage het werkbudget hierop aangepast worden.

Het kabinet heeft de ‘ministeriële regeling opvang ontheemden’ vastgesteld. Op basis hiervan vergoedt het rijk de gemeentelijke kosten voor de opvang van ontheemden voor zowel de Gemeentelijke Opvang Oekraïners (GOO) als de Particuliere Opvang Oekraïners (POO). Deze regeling is op 3 juni 2022 gepubliceerd in de Staatscourant. De regeling voorziet in het verstrekken van een specifieke uitkering aan gemeenten voor het vergoeden van de kosten die zijn gemaakt ten behoeve van het realiseren en exploiteren van de opvang en verstrekkingen aan ontheemden uit Oekraïne in de Gemeentelijke Opvang Oekraïne (GOO) en de Particuliere Opvang Oekraïne (POO). Deze regeling ziet op de vergoeding van de kosten voor de eerst acute fase van 1 maart 2022 tot en met 1 juni 2022. De staatssecretaris kan deze periode met drie maanden verlengen. Gezien de huidige situatie is de verwachting dat de regeling langer wordt verlengd dan drie maanden. Op basis van deze regeling zal de gemeente Nunspeet een aanvraag (via SISA) indienen voor de bekostiging van de opvang. Dit gebeurt voornamelijk via normvergoedingen waarbij het normbedrag (€ 100 per dag per gerealiseerde opvangplek) voor GOO al bekend is, maar het normbedrag voor POO nog bepaald moet worden. Gemeenten ontvangen ter bekostiging van de transitiekosten een vergoeding van de werkelijke kosten(op basis van afschrijvingsmethodiek).

Hierbij is goedkeuring aan de voorkant noodzakelijk.

Tot zover voor dit moment. Zolang dat nodig is blijf ik u periodiek op de hoogte houden van de relevante ontwikkelingen.

Met vriendelijke groet, mede namens het college van burgemeester en wethouders, De burgemeester van Nunspeet, Céline Blom