AP 6c Onderzoek lokaal vuurwerkverbod

Commissievoorstel 50696 Commissie: Datum commissievergadering: Agendapunt: Datum college: Onderwerp: Bevoegd orgaan: Portefeuillehouder: Behandeling: Stukken ter inzage: Bijlage(n):

Algemeen Bestuur 15 september 2022 6c 30 augustus 2022 Onderzoek lokaal vuurwerkverbod Burgemeester en Wethouders C.W.J. Blom Bespreking ---

Voorstel  Bespreken onderzoek lokaal vuurwerkverbod en instemmen met scenario 1, geen lokaal vuurwerkverbod instellen.  De landelijke ontwikkelingen nadrukkelijk te volgen en zo mogelijk te monitoren.  In aanloop naar de jaarwisseling 2022-2023 ingaan op de mogelijkheden om vuurwerkoverlast te beperken. Geachte commissie, In de commissie Algemeen Bestuur is er in de vergadering van september 2021 besloten om een onderzoek naar de mogelijkheid van een lokaal vuurwerkverbod uit te voeren in 2022. Er komt waarschijnlijk geen algeheel landelijk verbod op consumenten vuurwerk. In de Tweede kamer is hiervoor geen meerderheid. De afgelopen 2 jaarwisselingen is de schade in de gemeente Nunspeet fors opgelopen. Tijdens de jaarwisseling 2021-2022 is het schadebedrag zelfs opgelopen tot €46.000. De schade van de jaarwisseling naar 2019 en 2020 was respectievelijk € 8.000 en € 2.500. Het is aannemelijk dat de schade voornamelijk veroorzaakt is door illegaal vuurwerk. Het landelijke vuurwerkverbod en de lockdown maatregelen hebben ongetwijfeld invloed hierop gehad. Naast het schadebedrag kent het gebruik van vuurwerk ook nog andere negatieve effecten in de zin van (geluids)overlast, (lichamelijk) letsel, etc. Juridisch kader In de Algemene Plaatselijke Verordening Nunspeet (APV) is er ''Afdeling 10 Consumentenvuurwerk'' opgenomen.

Hierin staan de regels omtrent het afsteken van vuurwerk en carbidschieten in de gemeente Nunspeet beschreven. In het Vuurwerkbesluit staan de regels voor bezit en afsteken van vuurwerk. Er kan op verschillende manieren invulling worden gegeven aan een lokaal vuurwerkverbod. Gelet op capaciteit, prioriteit en de (uitvoerings)kosten zijn er verschillende scenario's mogelijk. In dit voorstel zijn drie scenario's uitgewerkt. Elk met een eigen kostenpost en pro's en contra's. De drie uitgewerkte scenario's zijn als volgt: 1. Geen lokaal vuurwerkverbod instellen.

-2-

2. Geen algeheel vuurwerkverbod, maar waar nodig en mogelijk verplichte of vrijwillige

vuurwerkvrijezones. 3. Een lokaal vuurwerkverbod instellen. Scenario's 1. Geen lokaal vuurwerkverbod instellen

In verband met de coronapandemie was er de afgelopen twee jaarwisselingen sprake van een algeheel vuurwerkverbod in Nederland. In de jaren daarvoor was het afsteken van vuurwerk wel toegestaan. Echter is het schadebedrag in de gemeente Nunspeet de afgelopen jaren opgelopen tot een recordbedrag in 2021-2022. Het landelijk vuurwerkverbod heeft niet direct positief effect gehad op de schade cijfers. Onduidelijk is wat de invloed van de coronapandemie hierop is geweest. Dat de overlastcijfers en het schadebedrag omlaag gaan bij het instellen van een lokaal vuurwerkverbod is niet vanzelfsprekend. Het is lastig, bijna onmogelijk om vast te stellen hoe groot het effect daadwerkelijk zal zijn. Daarbij komt dat bij een lokaal vuurwerkverbod extra druk wordt gelegd op de schaarse handhavings-capaciteit. Het handhaven van een vuurwerkverbod is voor politie nagenoeg onmogelijk. Boa's zijn bij de wet niet aangewezen als handhaver Pro's  

Geen extra belasting op de handhavingscapaciteit van politie, politie kan een vuurwerkverbod op dit moment niet tot bijna niet handhaven. Gekeken naar de afgelopen jaarwisselingen waar een algeheel landelijk vuurwerkverbod van kracht was, is het effect niet vast te stellen. De schade wordt voornamelijk veroorzaakt door illegaal vuurwerk, wat verboden is.

Contra's  Gegarandeerd blijvende overlast, schade en kosten. 2. Geen algeheel vuurwerkverbod, maar waar nodig en mogelijk vuurwerkvrijezones.

In artikel 2:73 APV staat vastgelegd dat het college gebieden kan aanwijzen waar geen vuurwerk afgestoken mag worden in het belang van voorkoming van gevaar, schade of overlast. Daarnaast is het verboden consumentenvuurwerk te gebruiken binnen een afstand van 200 meter van bejaardentehuizen en van gebouwen waarin openbare godsdienstuitoefeningen plaatsvinden. Het college heeft verder geen vuurwerkvrijezones aangewezen. In 2019 is een poging gedaan om door middel van burgerinitiatieven vrijwillige vuurwerkvrijezones te creëren. Gemeente zou hierin faciliteren. Bij de vrijwillige vuurwerkvrijzones wordt geen handhaving toegepast op de naleving. Burgers dienen hier zelf in te voorzien. De animo onder de burgers was niet groot en uiteindelijk is van deze optie geen gebruik gemaakt. In een aantal gemeenten worden vuurwerkvrijezones positief ervaren en is in deze zones minder sprake van overlast. Let wel dat ook hier de burgers het initiatief hebben genomen. Het aanwijzen van (verplichte) vuurwerkvrijezones kan een middel zijn om op specifieke (kwetsbare) locaties de overlast door vuurwerk te beperken. Dit geldt al in een straal van 200 meter bij bejaardentehuizen en in gebouwen waar godsdienstuitoefeningen plaatsvinden (art 2:73 APV). Ook hiervoor geldt dat er nauwelijks op gehandhaafd wordt. Vraag is dan op welke plekken extra vuurwerkvrije zones aangewezen dienen te worden.

Dit is hoe dan ook arbitrair. Ook hier geldt dat handhavingscapaciteit ontbreekt.

-3-

Pro's 

Doelgerichte aanpak van vuurwerkoverlast waarbij er vraaggericht gewerkt kan worden.

Contra's  Blijvende overlast en materiele schade  Milieuschade  (Extra) belasting handhavingscapaciteit 3. Een lokaal vuurwerkverbod instellen. Bij een lokaal vuurwerkverbod is het in de gehele gemeente Nunspeet verboden om vuurwerk af te steken. Om dit te realiseren dient hiervoor artikel 2:73 van de APV aangepast te worden. Een lokaal vuurwerkverbod heeft gevolgen voor zowel inwoners, maar ook ondernemers. Daarnaast moet er goed nagedacht worden over alternatieven bijvoorbeeld een vuurwerkshow. Een achterliggende reden voor het overwegen van een lokaal vuurwerkverbod is het veronderstelde positieve gevolg daarvan voor de (gemeentelijke samenleving), zoals het verminderen van lichamelijk letsel en een afname van de druk op de medische sector. Uit diverse openbare bronnen kan worden vastgesteld dat de negatieve maatschappelijke kosten (medische kosten, vandalisme en beschadigingen, inzet van politie, hulpdiensten, handhaving en reinigingsdiensten) jaarlijkse enkele tientallen miljoenen euro’s bedragen. De maatschappelijke kosten voor Nunspeet zijn niet bekend. De exacte positieve gevolgen van een vuurwerkverbod blijven lastig tot onmogelijk te bepalen.

Afgelopen twee jaarwisselingen gold in verband met de coronapandemie een landelijk vuurwerkverbod. Het schadebedrag in Nunspeet tijdens de afgelopen 2 jaarwisseling is buitensporig te noemen. Deze schade is voornamelijk veroorzaakt is door illegaal vuurwerk. Het gebruik van (illegaal) vuurwerk heeft negatieve effecten in de zin van (geluids)overlast en mogelijk (lichamelijk) letsel. Dat door het instellen van een lokaal vuurwerkverbod de problemen samenhangend met illegaal vuurwerk worden verminderd is een illusie. Het is maar de vraag of een lokaal verbod invloed heeft op het schadebedrag. Bij het instellen van een lokaal vuurwerkverbod is het aannemelijk dat de plaatselijke vuurwerkverkopers veel omzet verliezen. Deze vuurwerkverkopers zullen hoogstwaarschijnlijk schadeclaims indienen in verband met omzetverlies. In Nunspeet zijn er drie vuurwerkverkooppunten. De exacte hoogte van de schadeclaims zal uit vervolgonderzoek moeten blijken. In de gemeente Apeldoorn rekenen ze hier meerdere tientallen duizenden euro's per vuurwerkverkoper voor. De door de SAOZ uitgebrachte rapportage Risicoanalyse nadeelcompensatie t.a.v. voorgenomen vuurwerkverbod Apeldoorn is ter info bijgevoegd. Pro's Verwachte daling van schade, overlast en letsel. Onduidelijk hoe groot deze daling is. Minder negatieve effecten voor het milieu. Contra's  Extra belasting op de capaciteit handhaving.

Politie heeft geen handhavingscapaciteit.  Schadeclaims door het mislopen van omzet van vuurwerkverkopers in Nunspeet.  Het bieden van mogelijke alternatieven zoals bijvoorbeeld een vuurwerkshow.  Schade, overlast en letsel door illegaal vuurwerk blijft, gevolgen onduidelijk.  

-4-

Omliggende gemeenten De effecten van een vuurwerkverbod in onze buurgemeente Apeldoorn moeten nog blijken. Ook in de overige gemeenten in het politieteam Veluwe Noord en de aangrenzende gemeente Ermelo en Harderwijk zijn geen plannen voor een lokaal vuurwerkverbod. In Elburg wordt nagedacht over een vuurwerkvrije zone in het centrumgebied naar aanleiding van de grote brand in het centrum de afgelopen jaarwisseling. Beperking vuurwerkoverlast jaarwisseling 2022-2023 In aanloop naar de jaarwisseling 2022-2023 wordt in de voorbereiding een voorstel (college en commissie) opgesteld over de jaarwisseling waarin zal worden ingegaan op de mogelijkheden om vuurwerkoverlast te beperken. Bijvoorbeeld door de gemeente stimuleren en faciliteren van concentratie van festiviteiten in de diverse kernen. Conclusie Gezien de onduidelijke effecten van het instellen van een lokaal vuurwerkverbod in de gemeente Nunspeet is het advies na afweging van de pro's en contra's van elk scenario om niet over te gaan tot het instellen van een (algeheel) lokaal vuurwerkverbod (scenario 1) en het landelijk beleid in deze te blijven volgen. Omdat het illegale vuurwerk voor een groot deel de problematiek bepaalt, wordt geadviseerd om dit aan te kaarten in de driehoek van de gemeenten in het politieteam Veluwe Noord en zo mogelijk hierop te investeren.

Aanbevelingen  Instemmen met het voorstel om geen (algeheel) lokaal vuurwerkverbod voor de gemeente Nunspeet in te stellen (scenario 1).  De landelijke ontwikkelingen nadrukkelijk te volgen en zo mogelijk te monitoren.  In aanloop naar de jaarwisseling 2022-2023 ingaan op de mogelijkheden om vuurwerkoverlast te beperken. JN

Burgemeester en wethouders van Nunspeet, de secretaris, de burgemeester, mr. A. Heijkamp

C.W.J. Blom