AP 6c. Bijlage conceptraadsvoorstel Pilot Passende ondersteuning dichtbij

Raadsvoorstel 1202386 Agendapunt: Nummer: Datum college: Raadsvergadering: Commissie Datum commissie: Portefeuillehouder: Onderwerp:

<Agendapunt> <Nummer> 17 september 24 oktober 2024 Maatschappij en Middelen 3 oktober 2024 J.M. Elskamp Pilot passende ondersteuning dichtbij

Voorstel − Voor de periode 2025 en 2026 voor de pilot Passende ondersteuning dichtbij middelen beschikbaar te stellen tot € 135.000 per jaar door twee keer een onttrekking vanuit de Algemene Reserve 2025-2026 te doen. − Na 1 jaar de pilot te evalueren en deze evaluatie met een voorstel voor het vervolg vanaf 2027 voor te leggen aan de raad voor de behandeling van de perspectievennota 2027.

Geachte raad, Inleiding In Nunspeet krijgt 9,2% van de kinderen een vorm van jeugdhulp. Wij geloven dat dit anders kan. Kinderen hebben recht op de ondersteuning die ze nodig hebben, maar mogen zij ook het recht hebben om geen jeugdhulp te krijgen? Wij willen kinderen niet belasten met problemen die niet van hen zijn. Heel veel problemen worden met jeugdhulp opgelost, die helemaal niet ontstaan zijn bij het kind, maar in zijn omgeving. Soms kan het beter zijn ouders te ondersteunen of iets te doen in de omgeving van een kind. En soms heeft het kind wel ondersteuning nodig, maar is het meer gebaat bij een ervaringsdeskundige, een groepsgerichte aanpak of ondersteuning van iemand uit zijn omgeving die wil dat het goed gaat met het kind. Om deze beweging van specialistische jeugdhulp naar meer samenkracht en passende ondersteuning vanuit de sociale basis te versnellen willen we voorstellen een pilot te starten. Met een motie is tijdens de behandeling van de Perspectievennota de raad gevraagd om voor 2025 en 2026 extra budget in te zetten voor een pilot om de beweging van specialistische jeugdhulp naar hulp vanuit de sociale basis te versnellen c.q. normalisering van jeugdhulp. Deze motie is niet door de raad aangenomen, maar bij de behandeling leek er toch draagvlak te zijn voor een pilot, mits daarvoor een goed plan komt.

-2-

Argumenten/overwegingen 1.1. De pilot sluit aan bij de uitgangspunten en draagt bij aan het bereiken van de doelen in het beleidsplan Sociaal Domein Als centrale doelen in het beleidsplan Sociaal Domein in de leeftijdsfase van -9 maanden tot 18 jaar worden genoemd dat kinderen een goede start hebben en zich gezond en veilig kunnen ontwikkelen tot unieke volwassenen. Kinderen hebben recht op de ondersteuning die ze nodig hebben, maar dat hoeft niet altijd specialistische jeugdzorg te zijn. We hebben met elkaar een aantal uitgangspunten afgesproken, zoals het normaliseren en demedicaliseren van problemen. We leggen minder de nadruk op diagnoses, maar richten ons op het bieden van handvatten voor het normale, dagelijkse leven en oplossingen binnen de vertrouwde sociale omgeving. Deze pilot beoogt deze beweging te versnellen. 1.2. De pilot zorgt voor een kortere wachttijd en minder instroom in de jeugdhulp We zijn ervan overtuigd dat er op dit moment nog veel kinderen op de wachtlijst staan voor specialistische jeugdhulp, die ook op een andere manier (beter) geholpen kunnen worden. Daarom willen we middels deze pilot het aanmeldproces op een andere manier in regelen.

Als een ouder/jeugdige zich met een vraag meldt bij het CJG (JGZ of jeugdhulp) wordt in het eerste (vraagverhelderings)gesprek voorgesteld netwerkgesprek te plannen met naast de CJGmedewerker (preventie of jeugdhulp) ook een partner vanuit sociaal domein (welzijn of jongerenwerk), en/of een andere partij uit het voorveld. Uiteindelijk doel is dat kinderen/gezinnen met een vraag over opgroeien/opvoeden en gezondheid daar terecht komen waar ze die vraag het beste beantwoord kunnen krijgen, hetzij in het voorveld, hetzij in de eigen kring van betrokkenen, hetzij bij preventie of jeugdhulp in het CJG en vandaaruit verder. Bij gelijkblijvende capaciteit en aantal aanmeldingen, levert de wijziging van het aanmeldproces een verkorting op van de gemiddelde wachttijd van minstens 30% onder aan de streep. Daarnaast rekenen we erop dat we minstens 15% van de aanmeldingen kunnen helpen via de sociale basis en dus 15% minder instroom in jeugdhulp zullen bereiken hierdoor. Dat levert potentieel een besparing op van 12 jeugdigen in de jeugdzorg (gemiddelde kostprijs per jeugdige is 12.000 euro, dus besparing van 144.000 euro per jaar, structureel). Op de lange termijn is de verwachting dat een gezonde samenkrachtige samenleving de vraag om specialistische jeugdhulp ook doet afnemen. 1.3.

De pilot bevordert de samenkracht van de samenleving We willen onze inwoners informeren, motiveren en stimuleren een omslag te maken als samenleving, waarin we werken aan gezonde relaties, verschillen tussen kinderen waarderen, waarin we elkaar helpen met het omgaan met de uitdagingen van het leven, zodat onze kinderen kunnen opgroeien in een kansrijke omgeving. Een goede communicatiecampagne is daarbij noodzakelijk. En met goede vrij toegankelijke hulp, waarbij groepsondersteuning/samenkracht uitgangspunt is, kunnen ouders en kinderen ook de kracht hiervan ervaren. Vanuit OKO wordt daarnaast gestimuleerd dat ouders/verzorgers en kinderen meer tijd met elkaar doorbrengen, hetgeen een belangrijke beschermende factor blijkt te zijn. Uit onderzoek blijkt dat jongeren die een grote betrokkenheid ervaren van ouders/verzorgers, een betere mentale gezondheid hebben en minder vaak middelen gebruiken.

-3-

2.1 Een evaluatie kan input geven voor de overwegingen om voor deze beweging structureel middelen beschikbaar te stellen vanaf 2027 De pilot heeft een looptijd van twee jaar. De eindevaluatie kan niet afgewacht worden, omdat er dan in 2027 geen middelen beschikbaar zijn voor projecten uit de pilot die succesvol blijken. Echter, afgesproken wordt iedere 6 maanden per project een kort evaluatieverslag op te leveren. Op het moment dat de perspectievennota behandeld wordt, kan mogelijk wel een eerste conclusie getrokken worden. Kanttekeningen 1.1 Het versterken van de samenkracht van de samenleving door ouders/jongeren te stimuleren en te faciliteren om gebruik te maken van elkaars ervaringen, zal niet direct een besparing op leveren. Echter, het kan er wel aan bijdragen dat zorgen geen problemen worden, omdat inwoners van elkaar leren hoe met de uitdagingen van het leven om te gaan. Op de lange termijn verwachten we dat een gezonde en samenkrachtige samenleving een afname van het beroep op jeugdhulp kan opleveren. 1.2 Het effect van de communicatiecampagne is moeilijk te meten Een communicatiecampagne is desondanks noodzakelijk. Onze inwoners moeten in deze beweging worden meegenomen. Dit stimuleert hen na te denken over alternatieven voor specialistische jeugdhulp.

Bovendien voorkomt het mogelijk dat verwijzers veel tijd kwijt zijn met de uitleg waarom andere ondersteuning dichtbij ook passend en helpend kan zijn. Gemonitord kan wel worden of inwoners de campagne is opgevallen en of de campagne hen stimuleert na te denken over alternatieven van specialistische jeugdhulp. Standpunt commissie Dit onderwerp is in de commissie Maatschappij en Middelen tijdens haar vergadering van … aan de orde geweest. Stukken ter inzage Geen. Bijlage(n) − Pilot Passende ondersteuning dichtbij.

Burgemeester en wethouders van Nunspeet, de secretaris, de burgemeester, mr. A. Heijkamp

C.W.J. Blom