AP 6a. Bijlage Collegebesluit Evaluatie verkoop brandhout

Datum

Akk.

Bespr.

Overleg

B W W W W S

Aan burgemeester en wethouders Datum: Portefeuillehouder: Ambtenaar: Team: Naam teammanager: Directie: Raad: Commissie: OR: Communicatie: Bijlage(n): Betrokken teams:

23 september 2024 W. Stoffer

Zaaknummer:

1116840

Openbare Ruimte/Bos en Natuur

Nee Ja – T.K.N. Nee Ja Nee POC, Publiek , KCC

Openbaar:

Ja

Onderwerp: Evaluatie brandhoutverkoop over de periode 2023 Samenvatting De gemeente verkoopt jaarlijks brandhout aan particulieren. Op 18 april 2023 is door uw college besloten deze verkoop bij wijze van pilot op een andere wijze te laten plaatsvinden, namelijk via een loting waarop uitsluitend inwoners van de gemeente Nunspeet zich konden inschrijven. Hierbij is tevens besloten om de brandhoutverkoop na afloop opnieuw te evalueren. Extern is middels een enquête dit voorjaar gepeild hoe inschrijvers de verkoop hebben ervaren. Intern is geëvalueerd op basis van eigen ervaringen en binnengekomen klachten. In totaal hebben wij 836 geldige inschrijvingen ontvangen. Tijdens de loting zijn er 86 klanten ingeloot (10% van alle inschrijvingen). Advies aan burgemeester en wethouders • Kennisnemen van de externe en interne brandhoutevaluatie • Instemmen met onderzoek lange termijn oplossing/werkwijze Collegevergadering van: 1-10-24 Nummer: Beslissing college: Conform advies, met de kanttekening dat bij de advisering over een lange termijn oplossing / werkwijze in overleg met team Samenleving ook het gemeentelijk volksgezondheidsbeleid (zoals vastgelegd in het Uitvoeringsplan Gezondheid) in de afwegingen moet worden betrokken.

Pagina 1 van 3

-2-

TOELICHTING Hierin is de externe en interne evaluatie te lezen. Externe evaluatie: De vertrekvraag voor de externe evaluatie luidt: heeft de verkoop in 2023 voldaan aan de kwaliteitsdoelstellingen van onze dienstverlening? Wanneer gekeken wordt naar de uitslag van de enquête stellingen (zie bijlage) laat dit zien dat de meeste respondenten tevreden zijn. We kunnen niet iedereen tevredenstellen, omdat er slechts een beperkt aanbod is. De enquête uitslag laat zien dat het er een verschil te zien is tussen de ingelote en uitgelote inschrijvers op de stelling m.b.t. de toewijzing door middel van de notaris. De ingelote inschrijvers zijn hier grotendeels tevreden over. De uitgelote inschrijvers zijn niet allemaal tevreden over de werkwijze met de notaris. Uit opmerkingen van sommige respondenten blijkt dat er behoefte is om kleinere kavels aan te bieden. Ook zijn er opmerkingen achtergelaten door respondenten dat opviel dat niet iedereen zich aan de veiligheidsvoorschriften houdt. Bovendien laten ingelote respondenten zien dat het brandhout onbereikbaar was i.v.m. de vele regen afgelopen winter/voorjaar. Interne evaluatie: De vertrekvraag voor de interne evaluatie luidt: Zijn er knel- of aandachtspunten van toepassing en zo ja welke? •

•

•

•

•

•

•

Veiligheids- en aansprakelijkheidsrisico’s. Als gemeente geven we de kopers veiligheidsvoorschriften mee. In het veld blijkt dat particulieren deze niet altijd volledig in acht nemen. Aanbieden op centrale locaties maakt controle eenvoudiger. Er moet duidelijkheid komen over aansprakelijkheid bij letselschade. Strengere eisen FSC-keurmerk. FSC vereist dat particuliere kopers een werkinstructie, incl. beknopte training ontvangen en dat zij (volgens nieuwe ERBO-eisen) gebruik maken van biologische afbreekbare oliën. Hierop moet toezicht plaatsvinden. Verstoring van natuur. Het verwerken en transporteren van brandhout door particulieren leidt tot een aanzienlijke hoeveelheid verkeersbewegingen in Natura-2000 gebied. Deze bewegingen zijn gevoelig in het kader van recreatiezonering, ongewenste verstoring van dieren en uitstoot van schadelijke stoffen gevoelig. Aanbieden op centrale locaties vermindert deze verstoring. Schade aan de boswegen. Afgelopen seizoen hebben de verkeersbewegingen vanwege regenval geleid tot slechte begaanbaarheid. Hierdoor konden diverse particulieren hun percelen tijdelijk niet kunnen bereiken. Er zijn extra kosten gemaakt om dit te herstellen. Fraudegevoeligheid. Hoewel het systeem met loting iedereen gelijke kans geeft blijft fraude aan de voorkant mogelijk.

Screening van inschrijflijsten op aanvragers die zich op meerdere adressen inschrijven is op een aantal onderdelen mogelijk, maar niet waterdicht. Veranderende opinie m.b.t. brandhout. Er bereiken ons af en toe klachten van inwoners die een relatie leggen tussen het stoken van brandhout en luchtkwaliteit. Met name de slechte invloed van vrijkomende rook op de gezondheid in het algemeen en voor mensen met luchtwegklachten in het bijzonder worden daarbij aan de orde gesteld. Ook in media neemt de aandacht voor dit onderwerp toe. Vanwege de beperkte hoeveelheid brandhout die wordt aangeboden (slechts 10% van de aanvragen wordt gehonoreerd) is de invloed op de algemene luchtkwaliteit relatief beperkt. Om overlast in woonkernen te verminderen ontvangen kopers een ‘houtstookflyer’ met tips om zo veilig en schoon mogelijk te stoken. Werkdruk en kosten. Het gehele proces rondom de particuliere houtverkoop legt een relatief groot beslag op de ambtelijke capaciteit. Inschrijfproces, loting, administratieve verwerking, facturering, kappen en meten, toezicht, vragen- en klachtafhandeling vergen veel ambtelijke inzet. Centralisatie en standaardisatie geven hierin enige verbetering, maar objectief gezien veel efficiënter en goedkoper om de houtverkoop via professionele kanalen te laten verlopen.

-3-

Conclusie: Op basis van bovengenoemde interne en externe evaluatie, is er aanleiding om deze jaarlijkse activiteit te heroverwegen. In het voorstel van 18 april 2023 is reeds vooruitgeblikt op dit scenario en wordt als denkrichting voorgesteld om brandhoutverkoop via de houthandel verder te onderzoeken. Dit zou de volgende voordelen kunnen opleveren. • • • •

Risico verminderd m.b.t. veiligheid en aansprakelijkheid. Minder verstoring. Aanzienlijk minder autoverkeer door het Natura 2000-gebied. Verlichting werkdruk. Buiten het blessen, partijverkoop en toezicht om hebben de gemeentelijke medewerkers geen omkijken meer naar de verkoop. Efficiënter en goedkoper.

Verder onderzoek andere werkwijze: Uit een eerste marktverkenning zijn de volgende aanvullende aspecten naar voren gekomen. • •

•

•

Aanbieden van brandhout via een marktpartij is praktisch uitvoerbaar. Vanuit bos- en natuurbelang is het wenselijk om het aantal werkgangen per houtoogst te minimaliseren. Op dit moment is de praktijk dat het bos waar de jaarlijkse houtoogst plaatsvindt, tevens het brandhout wordt geoogst. Dit betreft dus twee werkgangen, waarbij machines het bos doorkruisen. Het aantal oogst-werkgangen kan worden teruggebracht als het hout voor de handel aan dezelfde partij wordt verkocht die in dezelfde werkgang het brandhout oogst. Indien hiervoor wordt gekozen kan onderzocht worden of het systeem van jaarlijkse biedingen door meerdere houthandelaren plaats kan maken voor verkoop aan één vaste partij. De garantie dat er een marktconforme prijs wordt betaald, kan in dat geval worden gewaarborgd door de prijs jaarlijks te laten vaststellen door een onafhankelijk keurmeester. Vanwege inefficiëntie is het aan te bevelen om kleine percelen die gedurende het jaar om diverse redenen vrijkomen langs wegen, landschappelijke elementen en bosranden nog wel zelf particulier aan te bieden. Nader overleg is nodig met de markt teneinde te bezien in hoeverre een externe partij de gemeente kan ontzorgen in het gehele proces van brandhoutverkoop. Gevraagd wordt om groen licht voor verdere uitwerking van het onderzoek naar een andere werkwijze.

Beoogd effect De werkwijze rondom de traditionele brandhoutverkoop aan particulieren in onze gemeente opnieuw invulling geven in het licht van actuele ontwikkelingen op het gebied van bos- en natuurbeheer. Planning De marktverkenning wordt voorgezet om genoemde opties met betrekking tot de houtverkoop verder uit te werken. Dit jaar wordt de houtverkoop intern op dezelfde manier uitgevoerd als vorig jaar (via de notaris). Dit jaar wordt een deel van het werk uitbesteed (het zaagwerk en het maken van kavels) met als uitgangspunt kavels van circa 5 kuub, gelegen aan de beheerwegen.