AP 5f. Bijlage Mededelingenbrief Stand van zaken Jeugdzorg 5 februari 2026

De leden van de commissie Maatschappij en Middelen

Datum 2 februari 2026

Ons kenmerk 1410872

Collegebesluit

Behandeld door P.N. Kokkes

Bijlage

Onderwerp Stand van zaken Jeugdzorg

Geachte commissie, Hierbij informeer ik u over de stand van zaken Jeugdzorg. Wet verbetering beschikbaarheid jeugdzorg – te nemen stappen in 2026 Per 1 januari 2026 is de Wet verbetering beschikbaarheid jeugdzorg (WVBJ) in werking getreden. Deze wet moet ervoor zorgen dat gespecialiseerde jeugdzorg beter beschikbaar komt voor de kinderen en gezinnen die dat het hardst nodig hebben. De Jeugdhulpregio NV heeft de titel ‘Robuuste regio’. Helaas heeft een groot deel van de jeugdhulpregio’s deze titel niet gekregen en zijn de zorgen rondom de beschikbaarheid van jeugdzorg blijven bestaan. Dit heeft geleid tot de WVBJ. Ook de jeugdhulpregio NV moet voldoen aan de nieuwe wet. De titel ‘Robuuste regio’ volstaat niet. Het betekent dat de jeugdhulpregio NV in 2026 de volgende punten moet realiseren: • Gezamenlijk inkopen en uitvoeren van specialistische jeugdhulp, kinderbescherming en Jeugdreclassering. Dit is voor onze jeugdhulpregio geen nieuwe opgave. In de afgelopen jaren is het de regio gelukt om gezamenlijk in te kopen en daar uitvoering aan te geven. In 2026 verlengen we de huidige overeenkomsten voor de jaren 2027 en 2028 en werken we aan de beschikbaarheid van jeugdhulp per 1 januari 2029. • Gemeenten moeten de samenwerking structureel vastleggen in een gemeenschappelijke regeling.

De jeugdhulpregio NV werkt samen op basis van een netwerksamenwerking zonder een juridische grondslag en staat voor de uitdaging om de samenwerking structureel vast te leggen in een gemeenschappelijke regeling. Contact Markt 1, 8071 GJ Nunspeet

T (0341) 25 99 11

nunspeet.nl

Postbus 79, 8070 AB Nunspeet

E gemeente@nunspeet.nl

IBAN NL05 BNGH 0285 0135 21

Gemeenten moeten samen een regiovisie opstellen waarin zij beschrijven hoe zij zorgen voor een goed en toegankelijk zorgaanbod binnen hun regio. De jeugdhulpregio NV heeft een regiovisie vastgesteld maar omdat deze niet ingaat op de toegankelijkheid van het zorgaanbod volstaat deze niet aan de specifieke eisen van de WVBJ. De huidige visie zal herijkt moeten worden en vervolgens worden vastgesteld. De drie genoemde punten zullen worden uitgewerkt binnen de programmastructuur van de regionale samenwerking. • De werkgroep Huidige overeenkomsten zal het verlengen van de huidige overeenkomsten realiseren. • De werkgroep Nieuwe Inkoop werkt aan een procesvoorstel voor de beschikbaarheid van jeugdhulp per 2029. • De werkgroep Regiovisie en GR werkt aan een procesvoorstel voor het herijken van de regiovisie en te komen tot een gemeenschappelijke regeling. •

Project Stevige lokale toegang 0-100+ Nunspeet Medio 2025 is als onderdeel van het Programma Sociaal Domein het project Stevige lokale toegang 0-100+ Nunspeet gestart. Het project is gestart met de vraag in hoeverre de lokale toegangen tot jeugdhulp, Wmo en P-Wet toekomstbestendig zijn ingericht en we voldoen aan de landelijke opdracht die we vanuit o.a. Hervormingsagenda en Toekomstscenario Kind- en gezinsbescherming hebben t.a.v. het hebben van een stevig lokaal team. Lokale toegang is in deze hetzelfde als een lokaal team. De huidige inrichting van onze lokale toegang, in de vorm van een netwerksamenwerking, is getoetst aan het Richtinggevend kader toegang, lokale teams en integrale dienstverlening. Ook zijn resultaten van het Inwonerservaringsonderzoek lokale toegang (2024) en de Zelfscan Werken aan veiligheid 2025 meegenomen en zwaar meegewogen. Conclusie was dat de inrichting van onze lokale toegang op veel onderdelen voldoet aan de landelijke opdracht en dat er een mooie basis ligt om op voort te bouwen. Wel is op een aantal onderdelen actie of doorontwikkeling gewenst. Voor dit jaar zijn daarvoor de volgende focuspunten geformuleerd om verder uit te werken: 1. Formuleren van een uniforme opdracht voor de hele lokale toegang Geconstateerd is dat er geen eenduidige, uniformele opdracht voor de gehele toegang is geformuleerd. M.n.

bij domeinoverstijgende en/of veiligheidsvraagstukken levert dit onduidelijkheid op en daardoor minder goede en integrale dienstverlening. In Q1 en Q2 2026 wordt onder leiding van een onafhankelijk gespreksleider gezamenlijk met de betrokken organisaties (CJG, gemeente Nunspeet, Stimenz) een voorstel voor een uniforme opdracht opgesteld. NB: Er is bewust gekozen om de opdracht te beperken tot de kernpartners die de formele lokale toegang vormen conform landelijke definitie van stevige lokale teams. Wij realiseren ons daarbij dat ook (huis)artsten toegang vormen tot jeugdhulp en dat er een nauwe aansluiting dient te zijn met bv. welzijnsorganisaties, onderwijs en overige organisaties in de sociale basis.

2. Oefenen met een aantal casussen om gezinsgericht te werken (0-100+) Uit de analyse bleek dat samenwerken bij complexe en/of domeinoverstijgende problematiek, elkaars expertise benutten en echt gezinsgericht werken beter kan. De komende maanden gaan we in de praktijk oefenen met (nog beter) gezinsgericht werken. Ook communicatie met gezinnen en oog voor alle gezinsleden heeft hierin nadrukkelijk aandacht. Allereerst binnen onze lokale toegang, maar ook in de samenwerking met andere netwerkpartners. Ontwikkelingen met betrekking tot gebruik van de Verklarende analyse en uitrol van gefaseerd samenwerken aan veiligheid (incl. gezinsgericht werken) vanuit de Toekomsttuin Noord-Veluwe worden geïntegreerd in dit proces. 3. Vindbaarheid lokale toegang vergroten We constateren dat sommige inwoners, vaak juist de meer kwetsbare inwoners, soms de weg richting lokale toegang onvoldoende weten te vinden. We willen erop inzetten dat juist deze mensen en de mensen die hen daarbij kunnen helpen (hun mogelijke ‘gidsen’) de lokale toegang beter weten te vinden. Ook willen we meer inzichtelijk maken wat er al wel gebeurt rondom zorgmijding. Verdere uitwerking volgt later in 2026. Daarbij zullen o.a. ook de hiervoor relevante resultaten van het inwonersonderzoek worden meegenomen.

Stand van zaken motie Nunspeet en Harderwijk jeugdhulp asielzoekerskinderen VNG start met een onderzoek naar de kosten van de jeugdhulp voor asielzoekerskinderen. Dit doet de VNG in samenwerking met het ministerie van Asiel en Migratie. Een extern bureau voert dit onderzoek uit. De VNG heeft ons gevraagd deel te nemen aan een begeleidingscommissie die meekijkt op de onderzoeksopzet, de vragen en de uitkomsten. Inmiddels zijn ook de gemeenten Gorinchem, Goes en Katwijk aangesloten en heeft de gemeente Rozendaal een aanvullende motie ingediend voor kosten Oekraïense jeugd. Op 29 januari jl. is het 1e afstemmingsmoment van VNG met ons als gemeenten geweest. Half februari ’26 zal een tweede afspraak worden ingepland met het onderzoeksbureau dat de opdracht gaat uitvoeren. Financiën 2026 In december 2025 zijn de cijfers Jeugd met uw commissie gedeeld via een mededelingenbrief. Tijdens de vergadering van de commissie Maatschappij en Middelen is hierover het gesprek gevoerd, waarbij onder andere de financiële ontwikkeling en de toenemende druk op de jeugdzorg aan de orde zijn geweest. Met deze mededelingenbrief worden de meest recente cijfers opnieuw aan uw commissie aangeboden. Deze cijfers geven een actueel beeld van de stand van zaken binnen de jeugdzorg en vormen de inhoudelijke en financiële basis voor het jaar 2026.

De gepresenteerde cijfers zijn op dit moment nog niet verwerkt in de gemeentelijke begroting. Verwerking zal plaatsvinden bij de eerste kwartaalrapportage 2026. Op dit moment is er geen structurele oplossing voor het tekort binnen de jeugdzorg. De genoemde inzet van SPUK € 700.000 voor niet beoogde jeugdzorgkosten en de verhoging van de onttrekking uit de reserve naar € 1.000.000 betreffen vooralsnog incidentele maatregelen en zijn daarmee niet structureel van aard. Dit gegeven zal van invloed zijn op de verdere financiële afwegingen en vormt een

belangrijk aandachtspunt in de aanloop naar de financiële verkenning en de Programmabegroting 2027–2030. Baten Jeugd Baten dec. Circulaire 2021 Index 2024 (2,5%) Herijking en mutaties AU (1,828 milj.) index OVA SJNV SPUK niet beoogde jeugdzorgkosten Subtotaal

2026 -6.373.000 -160.000 -1.895.000 -65.000 -700.000 -9.193.000

Fin. Verkenning 2025-2028 1e prognose Fin. Verkenning 2025-2028 Jeugdbescherming Dekking (zie collegeprogramma 2022-2026) Dekking Veilg thuis (WMO nieuw) Fin. Verkenning 2026-2029 Index 2025 (2,5%) Index 2026 (2,5%) Effect OVA percentage MIZ Algemene reserve jeugd AMC TOTAAL BESCHIKBAAR

-350.000 -89.000 -850.000 -40.000 -2.553.000 -285.000 -295.000 -182.000 -1.000.000 -14.837.000

Lasten Jeugd Jeugdzorg prognose MIZ 2025 Icare thuisbegeleiding Inzet SOH en POH tbv GGZ Beschermingstafel Bedrijfsvoering Gastheerschap beleid Jeugd Oldebroek PGB Basisteam Jeugd Flexbudget vervoer Flexbudget overig Subsidie Veilig Thuis Subtotaal Tekort/taakstelling

2026 13.350.000 66.200 78.200 18.800 354.500 54.700 269.260 2.270.000 53.810 122.720 132.840 16.771.030 1.934.030

Communicatiecampagne Tot slot kan ik u met trots meedelen dat deze week de communicatiecampagne vanuit de Pilot Passende ondersteuning dichtbij, van start gaat. In de pilot spraken we af dat we een campagne zouden starten om ouders ervan bewust te maken dat er in de gemeente Nunspeet heel veel ondersteuning beschikbaar is als alternatief voor jeugdhulp. Via de site alsouderstajenietalleen.nl kunnen ouders onder andere informatie vinden over het aanbod per leeftijdscategorie en per categorie hulpvragen. Ook kunnen zij er ervaringsverhalen lezen. Het is een gezamenlijk initiatief van partijen uit de sociale basis en de gemeente. Er is vrij toegankelijke aanbod van onder andere Het Venster, SWN, Oranjehof, Stimenz, het CJG, Straathoekwerk en kerken op de site te vinden. Fysiek en via social media zal er door deze partijen, het onderwijs en huisartsen aandacht gevraagd worden voor deze campagne en zal ouders de vraag gesteld worden: Wat doe je?

Wethouder voor de commissie Maatschappij en Middelen,

J. M. Elskamp