AP 5c. Bijlage conceptraadsvoorstel Afvalvisie Nunspeet en keuzescenario's

Raadsvoorstel 1298442 Agendapunt: Nummer: Datum college: Raadsvergadering: Commissie Datum commissie: Portefeuillehouder: Onderwerp:

<Agendapunt> <Nummer> 29 april 2025 26 juni 2025 Ruimte en Wonen 10 juni 2025 J. Groothuis Afvalvisie gemeente keuzescenario's

Nunspeet

en

Voorstel 1. Kennisnemen van de Afvalvisie gemeente Nunspeet en keuzescenario’s; 2. Instemmen met scenario 1. Voortzetten en optimaliseren van het huidige beleid; 3. Instemmen met scenario 2.b. Diftar op basis van gewicht-frequentie per 1 januari 2028; 4. Een krediet van € 71.000,- ter beschikking stellen voor 2026 t.b.v. eenmalige investeringen scenario 1 Voortzetten en optimaliseren huidig beleid. De kapitaallasten (€ 7.000,-) meenemen in de berekening van de tarieven afvalstoffenheffing; 5. Op basis van scenario 1 het (structurele) budget voor beheer/onderhoud en inzameling verhogen met € 18.200,-. Deze budgetverhoging meenemen in de berekening van de tarieven afvalstoffenheffing; 6. Op basis van scenario 1 een (structurele) budget voor inhuur van een afvalscheidingscoach (€ 10.400,-) beschikbaar stellen. Deze budgetverhoging meenemen in de berekening van de tarieven afvalstoffenheffing; 7. De eenmalige kosten voor invoering van scenario 1 (€25.400,-) voor 2026 dekken uit de voorziening egalisatie afvalstoffenheffing; 8. Een aanvullend krediet van € 20.000,- voor 2027 beschikbaar stellen t.b.v. investeringen voor de voorbereiding en implementatie van diftar (scenario 2b). De kapitaallasten (circa € 500,-) meenemen in de berekening van de tarieven afvalstoffenheffing 2028 en verder.

Geachte raad, Inleiding In het raadsakkoord 2022-2026 is opgenomen om het restafval per huishouden terug te dringen. De gemeente Nunspeet beter presteert dan veel andere gemeenten. Het scheidingspercentage bedraagt circa 78% en de hoeveelheid restafval is met 99 kg per inwoner per jaar lager dan het landelijk gemiddelde. Dit komt mede doordat wij samen met Omrin succesvol inzetten op nascheiding van PMD (plastic, metaal, drankkartons) én andere materialen uit het restafval. Toch blijft verdere verbetering nodig om onze duurzaamheidsdoelen te halen en kosten beheersbaar te houden. Door achter de Afvalvisie 2026-2030 te gaan staan streeft Nunspeet naar minder restafval en dragen we bij aan de landelijke ambitie om in 2050 volledig circulair te zijn. Hierbij hebben wij aandacht voor betaalbaarheid en draagvlak. Met het vaststellen van deze afvalvisie stelt de gemeente Nunspeet voor de volgende (tussen)doelen: in 2030 mag er maximaal 75 kg (fijn)

-2-

restafval per inwoner per jaar overblijven. Daarnaast streeft de gemeente naar een scheidingspercentage van 83%. De komende jaren zullen de kosten voor het verwerken van huishoudelijk restafval snel stijgen. Dit komt onder andere door de stijgende CO2-heffing en afvalstoffenbelasting. Door een keuze te maken voor diftar kunnen we grip krijgen op de oplopende kosten en deze minder hard laten stijgen. De scenario's 1. Voortzetten en optimaliseren van het huidige beleid Om onze doelen te bereiken stellen we voor om het huidige beleid verder te optimaliseren. Dit betekent dat we PMD blijven nascheiden. Optimaliseren zullen we doen door in te zetten op extra maatregelen (communicatie, GFT- en oud papier voorzieningen voor hoogbouw, verkennen gescheiden inzameling luiers en incontinentiemateriaal en het inzetten van een Afvalscheidingscoach). 2. Keuze wel of niet Invoering van diftar Aanvullend wordt gevraagd te besluiten om wel of geen diftar toe te passen. Voor de keuze voor diftar worden twee scenario’s gepresenteerd: a. Diftar op basis van volume-frequentie: inwoners gaan betalen per keer dat zij restafval aanbieden. Dit stimuleert inwoners om hun restafvalaanbieding te beperken. b. Diftar op basis van gewicht-frequentie: deze optie is vergelijkbaar met de eerst, maar hier wordt de prijsprikkel gekoppeld aan het gewicht van het aangeboden restafval.

Dit systeem sluit inhoudelijk beter aan bij het nascheidingsproces bij Omrin en kan inwoners nog sterker aanzetten tot afvalreductie. Bij het invoeren van diftar wordt voorgesteld om specifieke regelingen te ontwikkelen voor huishoudens met een bovengemiddeld restafvalaanbod. Dit betreft gezinnen met jonge kinderen in de luiers (tot bijvoorbeeld 3 jaar), grote gezinnen met bijvoorbeeld meer dan vier kinderen onder een bepaalde leeftijd en huishoudens waar gebruik wordt gemaakt van incontinentiemateriaal. In deze situaties ontstaat structureel meer restafval dat niet te vermijden of te scheiden is, waardoor deze huishoudens bij een variabel tarief relatief zwaarder belast worden. Om deze groepen enigszins financieel te ontzien, worden er passende regelingen van kracht. Daarbij kan gedacht worden aan het verstrekken van een extra container, een gedeeltelijke compensatie of een vrijstelling voor een bepaald aantal ledigingen of kilogrammen restafval. Deze maatwerkvoorzieningen worden uitgewerkt tijdens het voorbereidingsjaar voorafgaand aan de eventuele invoering van diftar, en worden ter besluitvorming aan de gemeenteraad voorgelegd. Beoogd effect Hiermee wil de gemeente Nunspeet bijdragen aan het halen van onze duurzaamheidsdoelen en de kosten beheersbaar houden.

Door het vaststellen van de Afvalvisie stelt de gemeente Nunspeet de doelen: in 2030 blijft er per inwoner maximaal 75 kg (fijn) restafval over. Daarnaast streven wij naar een scheidingspercentage van 83%.

-3-

Financiële toelichting De invoering van de verschillende scenario’s vergt aanvullende investeringen en structureel meer budget voor beheer/onderhoudskosten en inzamelingskosten. Op basis van de Afvalvisie zijn met de invoering van scenario 1 de volgende kosten gemoeid: Omschrijving

Investering

Incidentele kosten

Communicatie: specifieke aandacht voor textiel

€ 3.900

Ja-ja sticker tegen ongewenst ongeadresseerd drukwerk

€ 2.600

GFT bakjes voor huishoudens hoogbouw

€ 15.000

Onderzoek invoering gescheiden inzameling luiers

€ 3.900

16 containers GFT

€ 32.000

Beheer/onderhoud/lediging GFT 4 (bovengrondse) containers OPK

€ 8.600 € 12.000

Beheer/onderhoud/lediging GFT 2 (ondergrondse) glascontainers

Structurele meerkosten

€ 6.900 € 27.000

Beheer/onderhoud/lediging glas

€ 2.700

Inzet afvalscheidingscoach (0,5 dag per week)

€ 10.400

Totaal

€ 71.000

€ 25.400

€ 25.600

Uitgaande van bovenstaande investeringen bedragen de jaarlijkse kapitaallasten op de investering circa € 7.000,-. Ten aanzien van de dekking van bovenstaande wordt het volgende voorgesteld: •

•

De kapitaallasten op de investeringen betreffen structurele lasten voor de gemeentelijke begroting. Omdat het taakveld afval budgettair neutraal wordt geraamd in de gemeentelijke begroting, is het voorstel de kapitaallasten (zoals gebruikelijk) jaarlijks mee te nemen in de berekening van de tarieven afvalstoffenheffing. De kapitaallasten worden hiermee gedekt uit de opbrengsten afvalstoffenheffing; De incidentele kosten betreffen eenmalige kosten voor aanschaf en onderzoek. Jaarlijks wordt bij vaststelling van de jaarrekening het saldo op het taakveld afval toegevoegd of onttrokken aan de voorziening egalisatie afvalstoffenheffing. Voorgesteld wordt de incidentele kosten voor invoering van scenario 1 te onttrekken aan deze voorziening;

-4-

•

Omdat het taakveld afval budgettair neutraal wordt geraamd in de gemeentelijke begroting, is het voorstel de structurele meerkosten voor invoering scenario 1 jaarlijks mee te nemen in de berekening van de tarieven afvalstoffenheffing. De meerkosten worden hiermee gedekt uit de opbrengsten afvalstoffenheffing.

Invoering van scenario 2b Diftar op basis van gewicht-frequentie (per 1 januari 2028) vergt ter voorbereiding in 2027 een aanvullende investering van € 20.000,-. Dit leidt tot een aanvullende kapitaallast van circa € 500,-. Ook voor deze kapitaallasten wordt voorgesteld deze vanaf begrotingsjaar 2028 mee te nemen in de berekening van de tarieven afvalstoffenheffing. De kapitaallasten worden hiermee gedekt uit de opbrengsten afvalstoffenheffing. Ten aanzien van de invoering van diftar wordt opgemerkt dat dit leidt tot administratief meerwerk binnen team Financiën/cluster Belastingen. Wat de financiële consequenties hiervan zijn, is op dit moment niet inzichtelijk en zal op een later moment onderzocht moeten worden. Communicatie Na vaststelling van de de Afvalvisie gemeente Nunspeet en keuzescenario's door de raad wordt de visie geplaatst op de gemeentelijke website, zodat ook inwoners en ondernemers kennis kunnen nemen van deze visie. Planning Vanaf 2026 Voortzetten en optimaliseren van het huidige beleid door inzet van extra maatregelen (communicatie, GFT- en oud papier voorzieningen voor hoogbouw, verkennen gescheiden inzameling luiers en incontinentiemateriaal en het inzetten van een Afvalscheidingscoach). − − − −

Geheel 2027 – Inwoners informeren over de invoer van Diftar op basis van gewichtfrequentie per 1 januari 2028; Eerste kwartaal 2027 – Uitwerking van aan diftar gerelateerde regelingen en deze voorleggen; Tweede helft 2027 – Testen van het diftar systeem; 1 januari 2028 – Invoering van diftar op basis van gewicht-frequentie.

Evaluatie De Afvalvisie gemeente Nunspeet loopt van 2026 tot en met 2030. Geadviseerd wordt het plan te evalueren in 2030. Standpunt commissie Dit onderwerp is in de commissie Ruimte en Wonen tijdens haar vergadering van …. aan de orde geweest. Bijlage(n) − Afvalvisie gemeente Nunspeet en keuzescenario's. Burgemeester en wethouders van Nunspeet, de secretaris, de burgemeester, mr. A. Heijkamp

C.W.J. Blom