AP 4b Conceptverslag adviescommissie gemeenteraden VNOG 25 maart 2026

Verslag informele adviescommissie gemeenteraden VNOG Datum Tijd Plaats Aanwezig

: : : :

25 maart 2025 19:30 - 21:30u Brandweerkazerne Zutphen Leden: Talita Laros (Apeldoorn), Bengt Stegeman (Bronckhorst), Daniëlle Magermans (Brummen), Anke Buurman (Harderwijk),Tonny Keizer (Hattem), Bjorn van Ekeren (Voorst), Jacqueline van der Vinne (Winterswijk), Dolf Logeman (Zutphen). Griffiers: Marit Stam (Apeldoorn), Jan van den Broek (Nunspeet), Robert Jansen (Winterswijk). VNOG: Diemer Kransen (algemeen directeur), Gert Nijland (teamleider Middelen), Frank Starke (bestuursadviseur, verslag).

1. Opening Alle aanwezigen worden welkom geheten door Bengt Stegeman. 2. Verslag 5 november 2025 Diemer Kransen geeft naar aanleiding van het verslag aan dat hij bij een aantal gemeenteraden aanwezig is geweest om een toelichting te geven op de kadernota, wat hij als prettige bijeenkomsten heeft ervaren. Het verslag wordt zonder opmerkingen vastgesteld. 3. Eerste terugblik verkiezingen De raadsadviescommissie maakt een rondje. -

Thalita Laros, Apeldoorn, geeft aan dat haar partij onvoldoende stemmen heeft ontvangen voor een zetel. Zij is vandaag voor de laatste keer aanwezig. Bjorn van Ekeren, Voorst, wordt weer als raadslid geïnstalleerd voor de nieuwe raadsperiode. Jacqueline van der Vinne, Winterswijk, wordt weer als raadslid geïnstalleerd voor de nieuwe raadsperiode. Daniëlle Magermans komt namens het lid Margo van Enck. Margo is niet herverkozen, Daniëlle wel. Vandaar dat zij vandaag, ook met het oog op de nieuwe raad als plaatsvervanger aansluit. Dolf Logeman, Zutphen, was niet herkiesbaar en is voor de laatste keer aanwezig. Hij ziet een sterke versnippering, met 12 partijen. Hij ziet dat als risico voor het sturen van een afvaardiging, kleine fracties geeft een relatief grotere workload. Tonny Keizer, Hattem, wordt weer als raadslid geïnstalleerd voor de nieuwe raadsperiode. Wegens wijzigingen in de ordening in de eigen raad weet hij niet of hij beschikbaar blijft voor deze commissie. Erik Doornwaard, Oldebroek, wordt weer als raadslid geïnstalleerd voor de nieuwe raadsperiode. In Oldebroek is er een behoorlijke verschuiving geweest, hij weet niet wat dat betekent voor de vertegenwoordiging vanuit Oldebroek. Anke Buurman, Harderwijk, wordt weer als raadslid geïnstalleerd voor de nieuwe raadsperiode. Zij heeft de wens geuit om als vertegenwoordiger door te gaan. Bengt Stegeman, Bronckhorst.

Zijn partij heeft zetelverlies geleden, voor hem is er geen vervolg. Hij heeft een warm pleidooi in eigen raad gedaan om vertegenwoordiging voort te zetten.

Besproken wordt de wijze waarop door raden met benoemingen omgegaan wordt. Het beeld is verschillend, sommige gemeenten zijn daar al mee aan de slag. Bij andere gemeenten is het nu nog niet duidelijk. 4. Mededelingen Diemer Kransen deelt mee dat hij per 1 mei 2026 VNOG gaat verlaten, hij zal vanaf dat moment in dienst treden tot het bestuur van de FNV. Het proces tot de werving van een nieuwe directeur is van start en zal richting de zomer naar verwachting leiden tot een benoeming. Rosalie Jansen is in februari haar afstudeertraject bij VNOG gestart. Zij wil de leden van de adviescommissie graag interviewen om een evaluatierapport te schrijven en een advies te geven over het al of niet voortzetten van deze adviescommissie. Naar aanleiding daarvan geeft Bengt Stegeman aan dat hij recent met Frank Starke de griffierskring Achterhoek heeft bezocht over dit onderwerp. Daar bemerkte hij dat er in de verschillende raden divers mee om gegaan wordt. Diemer Kransen ziet de verantwoordelijkheid van VNOG om de raden goed mee te nemen en ziet daarin een belangrijke verbindende rol voor deze commissie. Als die verbinding goed tot stand kan komen, dan zit daar veel meerwaarde voor de commissie. Anke Buurman zoekt naar een concrete invulling om de adviescommissie beter in het werk te zetten. Bijvoorbeeld in de vorm van een whatsappgroep.

Dat geeft bijvoorbeeld de mogelijkheid om zienswijzen te versterken. Dit kan op bijval rekenen uit de commissie, gesproken wordt over het elkaar informeren en verrassingen voorkomen. Er wordt aanvullend een teamsomgeving gesuggereerd, waar het mogelijk is om documenten te delen. Afgesproken wordt om dit nader met de griffiers te bespreken, ook over de invulling van hun rol. 5. Begroting 2027-2030 en jaarrekening 2025 Gert Nijland, teamleider Middelen bij VNOG, geeft een presentatie over de kadernota. Hij start met een toelichting op de cijfers. VNOG heeft een overschot van zo’n € 1,3 miljoen euro. Hij gaat in op de posten en hoe zich dit verhoudt tot voorgaande jaren. Hij ziet een dalend overschot over de jaren 2023-20242025. VNOG probeert de nullijn te naderen, met een gezonde marge. Hij ziet dat het bestuur dit resultaat als zodanig duidt. Gevraagd wordt naar de weerstandsratio, die stond op enig moment onder druk. Gert Nijland geeft aan dat de algemene reserve en de bedrijfsvoeringsreserve samen bij de weerstandsratio worden meegeteld. Bij een putting uit de bedrijfsvoeringsreserve heeft dit dus effect op de weerstandsratio. Dat is gebeurd, intussen is die weer aangevuld en de weerstandsratio is nu 1,2. Gevraagd wordt naar informatieveiligheid.

VNOG is in het verleden gehackt, heeft dat nog effecten? Diemer Kransen geeft aan dat VNOG toen fors heeft geïnvesteerd, en dat draagt tot de dag van vandaag bij. VNOG heeft daarom nu, met enkele andere regio’s, een vooroplopende positie in Nederland. Gevraagd wordt naar de manier waarop VNOG in staat is om, bij grootschalige stroomuitval, haar werk te blijven doen en met haar mensen te communiceren. Diemer geeft aan dat VNOG daar nu hard aan werkt, onder meer in de vorm van basisafspraken: als de stroom uitvalt, waar ga je dan naar toe? Dat geeft mensen de mogelijkheid om dan concrete afspraken te maken. Landelijk wordt gewerkt aan een alternatief communicatiesysteem voor de hulpdiensten. Ook wordt gekeken naar de mogelijkheden om de sirenes breder in te kunnen zetten, met andere tonen en een ander handelingsperspectief. Pagina 2 van 4

Gert Nijland gaat in op een viertal thema’s die in 2025 veel aandacht hebben gekregen: - Robuuste bedrijfsvoering: dit is teveel versoberd, daar heeft de accountant aandacht voor gevraagd. VNOG heeft daarin geïnvesteerd om dit te versterken. - Weerbaarheid: samen met gemeenten werken we aan de continuïteit van de eigen organisatie en het versterken van maatschappelijke netwerken. Ook is een pilot gestart voor noodsteunpunten. - Vitaalverklaring: Een aantal processen van VNOG is als ‘vitaal’ verklaard. Dit betekent wat meer beleidsvrijheid, maar ook een zwaardere toets of je alles wel op orde hebt. VNOG is verantwoordelijk voor de continuïteit van de brandweerzorg, crisisbeheersing en informatievoorziening. - 10% korting op de rijksbijdrage (BDuR) verwerkt Op dit moment is het besluit hierover nog niet aan de orde, maar er zijn al wel denkrichtingen voor de bestemming van het resultaat. Er is een nieuwe CAO voor de veiligheidsregio’s vastgesteld. Dit is structureel gedekt, maar voor 2026 is nog een eenmalig tekort van zo’n € 700.000,-. Mogelijk wordt het restant teruggestort aan de gemeenten. Het AB VNOG beslist hier in juni over. De begroting 2027-2030 gaat binnenkort naar de gemeenteraden voor een zienswijze. Die samengesteld op basis van de kadernota 2027-2030, waar we intussen van veel gemeenten zienswijzen op hebben mogen ontvangen.

Deze begroting kijkt vier jaren vooruit, we zien dat geopolitieke ontwikkelingen dit steeds ingewikkelder maakt. Gert Nijland stelt vast dat de begrotingsomvang fors is toegenomen. Dat heeft vooral te maken met de investeringen van VNOG in brandweermaterieel en met een aantal jaren flinke inflatie. Gesproken wordt over de weerbaarheidsratio. Is dat nodig? Diemer geeft een toelichting dat VNOG juist in een dynamische wereld beweegt, dat kan soms financiële bewegingen met zich meebrengen. Gememoreerd wordt het financiële tekort van VNOG in 2018, sindsdien wordt deze weerstandsratio aangehouden. Gevraagd wordt of deze begrotingsomvang overeenkomt met de kadernota. Gert Nijland licht toe dat 6. Bestedingsvoorstel weerbaarheids BDuR Frank Starke geeft een toelichting op het bestedingsvoorstel weerbaarheid dat op 19 maart door het algemeen bestuur is vastgesteld. VNOG heeft de afgelopen jaren te maken met fluctuerende rijksbijdragen. Vanaf 2026 is de gehele rijksbijdrage (BDuR) met 10% gekort, na uitvoerig overleg met de sector heeft het Rijk vanaf 2027 juist weer (structureel) € 70 miljoen beschikbaar gesteld voor weerbaarheid. € 25 miljoen daarvan is voor de veiligheidsregio’s, ter ondersteuning van hun weerbaarheidstaken. Voor VNOG betekent dit zo’n € 1,1 miljoen, daarvan is de besteding nu vastgelegd.

Een deel van dit geld wordt ingezet ter ondersteuning van gemeentelijke weerbaarheidstaken. Op korte termijn zet VNOG een projectleider in die met gemeenten samen de ondersteuningsbehoefte van gemeenten in kaart gaat brengen. Daarvoor zijn aanvullend nog twee ondersteuners beschikbaar. Daarnaast gaat VNOG investeren in noodstroomvoorzieningen op alle brandweerposten. Die zijn weliswaar eigendom van de gemeenten en stroomvoorziening is een verantwoordelijkheid van de eigenaar, door nu met dit geld die investering te doen is een schaalvoordeel te bereiken en is het mogelijk meer snelheid te maken. Hierover wordt gevraagd of deze investering gelijk wordt verdeeld over alle gemeenten. Alle brandweerposten zijn aan de beurt, slecht in een enkel geval is er al sprake van noodstroom. Door alle brandweerposten van noodstroom te voorzien, kan VNOG regionaal de continuïteit van brandweerzorg garanderen. Pagina 3 van 4

7. Kennismaking VNOG en overdracht aan nieuwe gemeenteraden Frank Starke geeft een toelichting op het overdrachtsdocument en het programma dat VNOG voor het komende jaar voor de gemeenteraden neerzet. Bengt Stegeman roept de commissieleden op om als ambassadeur voor dit programma in de eigen raad op te treden. Daniëlle Magermans ziet dat in haar presidium een terugkoppeling van de verbonden partijen op de agenda staat. Dat is normaal gesproken aan de collegeleden, maar ze ziet een nadrukkelijke rol voor zichzelf om daar ook een terugkoppeling te geven. Dolf Logeman vraagt aandacht om daarmee niet de hele politieke behandeling als je eigen verantwoordelijkheid te maken, dat is aan de voltallige raad. Anke Buurman geeft aan dat het overzicht dat VNOG eerder heeft gedeeld over de bevoegdheden verdeling voor haar waardevol is geweest en vraagt of die gedeeld mag worden. Dolf Logeman vraagt om alle griffies op de hoogte te stellen van het programma het komende jaar. De commissie stemt in met het voorstel om bijgevoegd memo te verzenden aan de gemeenteraden. 8. Effecten beleid Kabinet Jetten Diemer Kransen geeft een korte toelichting. Er is een document meegestuurd, maar er is ook nog veel onduidelijk.

Komt er nog extra geld voor gemeenten en veiligheidsregio’s beschikbaar om aan de maatschappelijke weerbaarheid te werken? Er wordt een veiligheidsbijdrage gevraagd, naar wie zal die gaan? En als er 5% voor defensietaken wordt vrijgemaakt, wat moet daarvan aan veiligheidsregio’s worden toebedeeld? Hij ziet wel een belangrijke verschuiving in het kabinet: de portefeuille veiligheidsregio’s verschuift van de staatssecretaris naar de minister van Justitie en Veiligheid. 9. Voortgang project noodsteunpunten Frank Starke geeft aan de hand van een presentatie een toelichting op de pilot noodsteunpunten. VNOG doet mee in een landelijk systeem, waarbij de afspraak is dat in elke veiligheidsregio minimaal één pilot in stedelijk gebied en één pilot in landelijk gebied wordt uitgevoerd. In VNOG zijn dat er vier, in de gemeenten Aalten, Ermelo, Harderwijk en Nunspeet. Daarnaast wordt in het hoofdkantoor van VNOG in Apeldoorn een coördinatiepunt ingericht. VNOG heeft een regionaal projectleider voor de ondersteuning van de vier noodsteunpunten en de inrichting van het coördinatiepunt aangetrokken. Hiervoor is geld van het ministerie beschikbaar, waar ook de pilotgemeenten over kunnen beschikken. Dit leidt tot enkele vragen: -

-

-

Wat betekent het als er duidelijk herkenbare plekken met spullen zijn voor de veiligheid ter plaatse? Dit is een nadrukkelijk aandachtspunt dat onderdeel is van de pilot, op welke manier kun je toegang tot de noodsteunpunten voor alle mensen in het verzorgingsgebied garanderen? Hiervoor wordt ook gebruik gemaakt van ervaringen in andere landen die wat verder zijn dan wij. Heeft elke gemeente gelegenheid gehad zich te melden? Ja, alle gemeenten hebben de vraag gehad om zich te melden. Daarbij zijn enkele kaders gesteld in verband met de doorlooptijd, denk aan het beschikbaar kunnen stellen van een eigen projectleider en de beschikking over een locatie. Hoe verhouden de veiligheidsregio’s zich tot elkaar? Alle veiligheidsregio’s werken samen in deze pilot. Er is ook een landelijk projectleider die voor verbinding zorgt en voor gezamenlijke lessen, waar iedereen van kan profiteren.

10. Rondvraag en sluiting Er wordt geen gebruik gemaakt van de rondvraag. Pagina 4 van 4