AP 10. Bijlage Definitief Advies Verordening bekostiging leerlingenvervoer 2021

Advies Verordening Bekostiging Leerlingenvervoer 2021 Aan: het college van B & W van de Gemeente Nunspeet

Nunspeet, 30 september 2021

Geacht college van B & W,

Bij deze sturen wij u het advies betreffende de Verordening Bekostiging Leerlingenvervoer 2021. In het proces om tot dit advies te komen is overleg geweest met de regionale Adviesraden van 7 gemeenten, waarbij het initiatief is genomen door de Participatieraad Putten. Gezien de korte tijd die beschikbaar was om te komen tot dit advies, mede door de zomervakantie, is er slechts één consultatieronde geweest. Iedere raad heeft op het conceptvoorstel van Putten kunnen reageren, waarna dit advies is opgesteld en vastgesteld. We zijn (nog) niet helemaal gelukkig met het tot stand gekomen advies, maar sturen dit uiteraard door naar het college van Nunspeet. Echter willen we hier aan toevoegen dat u komende week nog een aanvullende brief van ons zult ontvangen, waarin we nog een aantal aanvullingen willen geven op het regionale advies.

Met vriendelijke groet,

Marnix Wiersma Voorzitter ASDN

Advies Verordening bekostiging leerlingenvervoer

Aan het College van Burgemeester en Wethouders van de gemeente Nunspeet

Onderwerp: gevraagd advies aan de regioraden rond de Verordening bekostiging Leerlingenvervoer

Nunspeet, 30 september 2021

Geacht College,

Op 4 juli jongstleden ontving de participatieraad Putten het verzoek om namens de regio advies uit te brengen over de Verordening bekostiging Leerlingenvervoer. Graag voldoen wij aan dit verzoek. Dit advies werd geschreven mede op basis van de uitgebreide inbreng van alle betrokken adviesraden. Naast de Verordening werden een Toelichting en een Modelverordening naar ons gestuurd. De stukken die wij ontvingen zijn voorbereid, geschreven en becommentarieerd door een groot aantal landelijke organisaties die een directe bemoeienis hebben met onderwijs en andere hulp- of ondersteuning verlenende organisaties. Dat heeft tot een zeer uitgebreide en overcomplete beschrijving geleid die naar onze mening echter toch enkele aanvullingen en correctie behoeft. 1) Een kortere voor iedere lezer toegankelijker versie met achtergrond – en of toelichtende informatie is gewenst. De toegankelijkheid van de notitie en toelichting ten aanzien van het leerlingenvervoer is voor veel burgers beperkt. We adviseren de gemeente dringend om een folder te maken voor aanvragers met alleen de hoofdlijnen en een uitnodiging voor een gesprek met een ambtenaar om de ambtelijke taal en wetten te vertalen in een voor ieder begrijpelijk jargon. 2) De verordening is vanuit het perspectief van de gemeente goed beredeneerd en lijkt ook uit te voeren.

Daarentegen missen we de samenhang waarin het perspectief van ouders wordt meegenomen. Er is focus op mogelijk misbruik en we missen het vertrouwen en samenwerking met ouders om te komen tot de beste oplossing voor de vaak unieke situatie waar ouders met een kwetsbaar kind te vaak in verkeren. Dialoog met ouders bij twijfel is dan ook juist. We adviseren om die reden om creatieve ruimte voor de burger mogelijk te maken, waarin de menselijke maat wordt gehanteerd en initiatieven van ouders worden meegenomen als een middel om tot goede uitwerking te komen. We adviseren daarnaast om meer aandacht te hebben voor Maatwerk. Dit is noodzakelijk omdat de vaak complexe problematiek van deze leerlingen dat vereist. Hulpmiddel om tot een betere afstemming voor Maatwerk te komen daarbij zou het Ontwikkelingsplan, dat de Speciaal Scholen moeten opstellen, of de toelaatbaarheidsverklaring kunnen zijn. Samenspraak tussen ouders, scholen en de betreffende gemeente kan hierbij richtinggevend zijn.

3) Vanuit het perspectief van ouders/leerling zijn de volgende aandachtspunten van groot belang: • Kwaliteitseisen en deskundigheid van de vervoerder. Werken met een min of meer vaste pool van chauffeurs, die vanzelfsprekend deskundig en pedagogisch onderlegd zijn. Dit voorkomt problemen. Het kan in uitzonderlijke situaties nodig zijn een begeleider naast de chauffeur in een bus(je) te laten mee rijden. • Duidelijke communicatie tussen vervoerder en ouders • Voorkom problemen tussen te vervoeren leerlingen (bijv. geen autisten samen met gedragsgestoorde leerlingen)

4) We vragen aandacht voor de volgende voorgestelde aanvullingen ten aanzien van de tekst van de verordening: Artikel 1: De term “deskundige” vraagt om uitwerking. De genoemde lijst is niet compleet en kan ook aan andere functies en andere organisaties worden gekoppeld. Artikel 5: Daar wordt gesproken over overleg met het Samenwerkingsverband. Ook overleg met ouders zou hier op zijn plaats zijn Artikel 6: Het idee daarbij is dat ouders vooral nalatig zullen zijn. Graag aanpassing van deze tekst. Tevens kunnen er aanpassingen in de vergoeding worden aangebracht die ongunstig kunnen uitpakken. Alleen wijzigingen ten gunste van ouders zouden een wijziging mogelijk moeten maken, is ons advies. Artikel 8 lid 4: Hier wordt gesuggereerd dat de keuzevrijheid van onderwijs niet geldt voor leerlingen die afhankelijk zijn van het leerlingenvervoer. Deze keuzevrijheid is er echter wel en dient in de tekst te worden aangepast. Symbiose onderwijs en stage worden niet genoemd. Artikel 13: De mogelijkheid dat een leerling 2 uur moet wachten op vervoer naar huis is zeer ongewenst en moet hoe dan ook vermeden worden. Artikel 14: Maatwerk is in deze situatie zeer gewenst en vraagt om open overleg. Artikel 20 lid 4: Als ouders samenwerken, participatie op z’n best, wordt de vergoeding niet toegekend als er meer dan 1 leerling wordt vervoerd.

Dit staat ook op gespannen voet met hetgeen beschreven staat in artikel 22. Ons advies is om dit te herzien en participatie van ouders te stimuleren in plaats van te ontmoedigen. Artikel 20 lid 5 is verwarrend en onduidelijk In de toelichting wordt een heldere beschrijving gegeven en wij pleiten die tekst over te nemen: “Wanneer ouders toestemming vragen meerdere kinderen met een eigenbusje te vervoeren, kan het college bij wijze van uitzondering op grond van artikel 27 (de zogenaamde hardheidsclausule) een andere bekostiging vaststellen. Dit vervoer kan goedkoper zijn dan aangepast vervoer per leerling. Artikel 24: Wanneer meerdere kinderen uit 1 gezin recht hebben op leerlingenvervoer zal de bekostiging worden aangepast, nemen wij aan.

5) Tot slot vragen we ook uw aandacht voor het volgende. Naast de door ons beoordeelde Verordening die op papier het vervoer bevoorwaardt, is de wijze waarop het vervoer dagelijks wordt uitgevoerd, de condities waaronder, de kwaliteit en de te vaak negatieve gevolgen voor betrokkenen (kinderen/jongeren, ouders en scholen) lastiger te beschrijven. Voor allen die dagelijks ermee te maken hebben is dit echter wel essentieel. Veiligheid, duidelijkheid, sluitende afspraken tussen ouders en vervoerder, goede sfeer in taxi/bus, deskundige pedagogische begeleiding, zijn daarbij absolute voorwaarden om de vaak kwetsbare kinderen/jongeren op goede wijze naar school en huis te vervoeren. De gemeente besteedt veel geld aan dit vervoer en mag dan ook eisen dat het vervoer zo goed mogelijk wordt uitgevoerd. De Participatieraad Putten heeft met hulp van de verantwoordelijke ambtenaren een enquête gehouden onder de betrokken ouders van de kinderen/jongeren die met het leerlingenvervoer te maken hebben. De antwoorden die de Participatieraad Putten van ouders ontving, zijn samengevat in de bijlage.

Omdat ouders naar onze mening te weinig mogelijkheden hebben tot kritiek of het doen van suggesties ter verbetering van het vervoer van hun kind/jongere, vraagt de Participatieraad Putten, mede namens de gezamenlijk adviesraden uit de regio, te komen tot een platform van ouders die in (zo mogelijk) regioverband tweemaal per jaar een overleg heeft met vertegenwoordigers van gemeenten en vervoerders met als doel het vervoer van vaak kwetsbare kinderen/ jeugdigen te verbeteren. Dit analoog aan het nu al bestaande reizigerspanel voor het WMO vervoer. Wij zien hierin een duidelijk toegevoegde waarde voor alle betrokken partijen. Tot slot pleiten wij voor bespreking van dit advies in het wethouders overleg van de Noordwest Veluwe, met als dringend advies een van de portefeuille houders verantwoordelijk te maken voor de verdere totstandkoming van dit ouderplatform Leerlingenvervoer.

Wij adviseren het College B & W om de Verordening en bijbehorende Toelichting en Modelverordening de gemeenteraad de stukken voor besluitvorming aan te bieden met bovenstaande aanpassingen en uitgangspunten en bijlage.

Met vriendelijke groet,

Marnix Wiersma Voorzitter Adviesraad Sociaal Domein Nunspeet

Bijlage 1:

Analyse van resultaten enquête leerlingenvervoer Putten

1. Responspercentage: Deze enquête is in totaal onder 190 ouders uitgezet. Hiervan hebben 33 de enquête ingevuld. Voor een online enquête zoals deze wordt als vuistregel gehanteerd dat een responspercentage van 20% erg goed is. In dit geval met 37 respondenten betekent dit een responspercentage van ruim 19%. Dit is te kwalificeren als goed en voldoende representatief. 2. Opzet van de enquête: Vooraf was duidelijk gesteld dat deze enquête anoniem kon worden ingevuld. Hierdoor kon eenieder zijn opmerkingen maken zonder zorgen te hebben dat hij/zij hierop later zou kunnen worden aangesproken. Uitzondering hierop was bij de beantwoording van de vraag of men bereid was in op te richten regionaal ouderpanel zitting te nemen. Indien men hiervoor beschikbaar wilde zijn werd gevraagd naam/telefoon/emailadres te vermelden. Deze gegevens zijn slechts bij de Participatieraad Putten bekend. 3. Enquêteresultaten: * De eerste vraag betrof het aantal dagen dat gebruik werd gemaakt van het leerlingenvervoer. Op een enkele uitzondering na maken alle leerlingen 5 dagen per week gebruik van dit vervoer * De tweede vraag betrof de ritlengte. Dit is uiteraard sterk afhankelijk van de bestemming. Het merendeel van de ritten is gelijk of minder dan 45 minuten, met uitzonderingen tot 60 a 70 minuten.

Wel werd de vraag gesteld waarom een kind dat als eerste werd opgehaald niet ook weer als eerste kon worden thuisgebracht. Anderen hadden het idee dat soms onnodig lang werd omgereden. * De derde vraag was of het moeilijk was voor ouders hun kinderen aan te melden. Nagenoeg alle respondenten gaven aan dat dit geen probleem was. Wel werd de vraag gesteld waarom je bij ongewijzigde situaties toch elk jaar opnieuw een aanvraag moet indienen en dat het wel een lange lijst met in te vullen vragen betrof. * De vierde vraag betrof of men het wenselijk vond dat er een regionaal ouderpanel zou worden opgericht waarbij per gemeente 1 of 2 ouders zitting zouden hebben en de ouders daar zelf rechtstreeks met de vervoerder en een vertegenwoordiger van de gezamenlijke gemeentebesturen in gesprek zouden kunnen gaan. Hierop werd 18 keer met ja geantwoord, 8 keer geen mening, en 5 keer met nee. Hieruit blijkt wel duidelijk dat er draagvlak is voor het instellen van een dergelijk ouderpanel. In het verlengde hiervan werd ook gepeild of er ouders zouden zijn die hierin zitting zouden willen nemen en in ieder geval een 10 tal ouders zouden hiertoe wel bereid zijn. 4. Gemaakte opmerkingen: Hoewel een groot deel van de ouders tevreden is over de huidige gang van zaken wordt ook meermalen zorg uitgesproken over de gang van zaken bij wisseling van de chauffeur.

Deze kinderen hebben vaak sterke behoefte aan regelmaat en voorspelbaarheid. Continuïteit in de gang van zaken is dus van groot belang. Ouders spreken daarom sterk de wens uit zoveel mogelijk dezelfde chauffeur te houden, een chauffeur te hebben die de problematiek van deze kinderen begrijpt, en geen kinderen met grote leeftijdsverschillen in dezelfde bus te plaatsen. Wanneer er toch een nieuwe chauffeur moet komen willen ouders graag hiervan tevoren door de vervoerder op de hoogte worden gesteld zodat zij hun kinderen hierop kunnen voorbereiden. Betrek ook de scholen bij de keuze welke kinderen wel en niet bij elkaar in dezelfde bus kunnen.

Ook zou de vervoerder wat flexibeler kunnen zijn als het kind eens een keer naar een ander adres moet worden gebracht. Verder zou de communicatie via de app met de vervoerder nog beter kunnen en behoren alle chauffeurs het Nederlands goed te beheersen. 4. Op basis van deze enquêteresultaten komt de Participatieraad Putten met de volgende aanbevelingen richting gemeentebestuur a. Ga initiatieven ontplooien om te komen tot een ouderpanel op regionaal niveau. Laat een portefeuillehouder uit een van de deelnemende gemeenten hiervan vast lid zijn. In dit overleg dient uiteraard ook een of meerdere vertegenwoordigers van de vervoerder(s) aanwezig te zijn alsmede een ambtelijke ondersteuning. b. Ga (ook) op bestuurlijk niveau met de vervoerder(s) om tafel om deze enquête resultaten met hen te delen, teneinde te bekijken waar verbetermogelijkheden zijn. We begrijpen dat e.e.a. ook met beschikbare middelen te maken kan hebben maar meer servicegerichtheid en empathie hoeft niet te leiden tot kostenverhoging.