WSD Bijlage - Jaarverslag 2024
Tekst van het document
Jaarstukken
2024
Jaarverslag • Jaarrekening
Schouwrooij 20 5281 RE Boxtel Postbus 173
5280 AD Boxtel
0411-650 111
info@wsd-groep.nl www.wsd-groep.nl
Jaarverslag
2024
2 / 2024
WSD Jaarverslag \ 3
Werkgebied WSD
Inhoudsopgave
Jaarverslag WSD
Vught
Arbeidsmarktregio Noordoost-Brabant
SintMichielsgestel
Arbeidsmarktregio Midden-Brabant
Schijndel Veghel
Meierijstad Boxtel
Jaarrekening WSD
Sint-Oedenrode
Oisterwijk
Best Oirschot
Son & Breugel Nuenen
Arbeidsmarktregio Zuidoost-Brabant
Bijlagen
Voorwoord
5
1
Wij zijn WSD
7
2
2024 in drie thema’s
18
3
Sociaal jaarverslag
49
4
Weerstandsvermogen en risicobeheersing
61
5
Rechtmatigheidsparagraaf
67
6
Financiering
69
7
Onderhoud kapitaalgoederen
69
8
Verbonden partijen
70
9
Wet open Overheid
73
Balans WSD per 31 december
76
Overzicht van baten en lasten WSD
77
Grondslagen van de financiële verslaglegging
78
Toelichting op de balans WSD per 31 december
80
Toelichting op het overzicht van baten en lasten WSD
86
WNT-verantwoording 2024 WSD
89
99
4 / 2024
WSD Jaarverslag \ 5
Voorwoord
Met passie werk maken van passend werk Trots. Dat woord komt in me op als ik terugblik op 2024.
bijstandsuitkering. Dat initiatief was een passend
weer voor me. Op 20 april opende WSD haar duurzaam
van het Geld hebben uitgegeven en toen onder mede-
Als de dag van gisteren zie ik de Open Deuren Dag
verbouwde hoofdvestiging in Boxtel. Meer dan duizend bezoekers dompelden zich onder in het feestgedruis.
werkers verspreidden.
Zoveel trotse medewerkers die hun WSD lieten zien aan
Veel waarde hechten we aan sociale veiligheid op de
buitenkans aangrepen om ons werkontwikkelbedrijf
moet voelen. Het is in mijn ogen belangrijk dat alle
familieleden en vrienden. Zoveel inwoners die deze beter te leren kennen. Een echt feestje!
WSD heeft in 2024 natuurlijk meer gedaan dan feest gevierd. Voorop stond én staat dat we - samen met
Best, Boxtel, Meierijstad, Nuenen, Oirschot, Oisterwijk,
werkvloer. Ook bij WSD geldt dat iedereen zich veilig
medewerkers weten bij wie ze kunnen aankloppen als
die veiligheid op welke manier dan ook het geding zou zijn. Iedereen moet altijd en overal voldoende vrijheid voelen om aan de bel te kunnen trekken.
Sint-Michielsgestel, Son en Breugel en Vught - er zijn
Revitalisatie koers WSD
hulp van de overheid nodig hebben. De band tussen
gevormd dat zich bezighoudt met de revitalisatie van
voor inwoners die graag willen werken en daarbij de
WSD en de negen gemeenten is hecht; meer dan ooit voelt onze samenwerking als een soort familiebedrijf. We zitten er samen in en voelen ons gezamenlijk
verantwoordelijk voor onze kerntaak: mensen helpen die passend werk zoeken.
Menno Roozendaal
vervolg op de Geldkrant, die we in 2023 in de Week
In 2024 lieten we graag zien hoe we dat doen. Drie
Met het oog op de toekomst is in 2024 een team
de koers van WSD. Met de invoering van de Participatiewet in 2015 werd al eens zo’n koers uitgestippeld en de tijd is gekomen om onze route voor de komende jaren te bepalen. Bestuurders, directieleden én vertegen-
woordigers van WSD en onze gemeenten denken mee en brengen kansen en uitdagingen in kaart.
opvallende blikvangers waren de foto-expositie
Eén van die uitdagingen is WSD toekomstbestendig
Keeten bij WSD’ en ‘WSDaten’. Daarmee kwamen
bedrijven in ons land nog steeds hét vehikel om
‘WSD’ers aan het woord’ en de campagnes ‘Kom we op veel bezochte plekken of evenementen in contact met inwoners. Stabiel en innovatief
Het jaar 2024 overziend zie ik een stabiele en innovatieve organisatie die voldoende werk genereert en prima financiële resultaten boekt. Wat dat laatste betreft hebben we de goede lijn van de voorbije jaren
onmiskenbaar doorgetrokken. Zo goed zelfs dat
we onze medewerkers konden verblijden met een
maken en houden. In mijn ogen zijn werkontwikkelmensen met een afstand tot de arbeidsmarkt te
ondersteunen. Elke dag gaan we aan de slag met het onbenut arbeidspotentieel. Wij zijn de opstap naar
werk én een vangnet als dat even niet lukt. Voldoende financiering vanuit het Rijk is dus cruciaal. Ik roep de
Tweede Kamer op een lans te breken voor WSD en alle
andere werkontwikkelbedrijven in Nederland. We maken elke dag met passie werk van passend werk, nu en in de toekomst.
bescheiden bonus. Mooi meegenomen in tijden waarin
Veel leesplezier!
haalt.
Menno Roozendaal
het woord inflatie steeds vaker de krantenkolommen
Als bestuur hebben we ons nadrukkelijk beziggehouden met deze problematiek. Alle bestuursleden hebben
onder het motto ‘Een uur in de bijstand’ meegedaan aan een educatief spel en zo een beetje kunnen ervaren hoe het is om rond te komen van een
Voorzitter WSD
6 / 2024
WSD Jaarverslag \ 7
1
Wij zijn WSD
“Meewerken in de keuken van een verzorgingstehuis.
1.1 WSD: 2024 in een notendop
sorteren in het magazijn. Of een schakelkast bouwen.
Al 68 jaar lang heeft WSD één missie: het bieden van
Klanten helpen bij een kringloopwinkel. Alles netjes Het zijn allemaal positieve werkkansen die WSD aanbiedt.
In negen gemeenten (midden in Brabant) helpt
WSD je om jezelf te ontwikkelen naar een plek op de
arbeidsmarkt als je daar wat hulp bij nodig hebt. Wij
geloven dat er voor iedereen een passende plek op de arbeidsmarkt is, zelfs als die afstand eerst nog groot is. Wat kan er wél is de vraag die we samen graag beantwoorden.
Want werk biedt zoveel meer dan alleen een inkomen. Het geeft een positief gevoel deel te nemen aan de
maatschappij. Het vergroot je sociale netwerk, geeft stabiliteit en zorgt voor een inkomen. We gaan aan
de slag om je op die plek te krijgen die bij je past. Dat doen we niet alleen, maar juist samen. Samen met gemeenten, werkgevers, scholen, hulpverleners en andere maatschappelijke organisaties. Op deze manier werken we met jou aan je toekomst.
We doen dit door te zorgen voor persoonlijke
ondersteuning en ontwikkelingsmogelijkheden, zoals opleidingen, trainingen en workshops, die nodig zijn om kansen op de arbeidsmarkt (terug) te krijgen. Jij hebt de regie, wij ondersteunen je hierbij.
We zijn de opstap naar werk, binnen of buiten WSD. WSD
Werk Samen Doen.
werkgelegenheid aan mensen die zelfstandig (nog) geen werk kunnen vinden en daarbij ondersteuning nodig hebben. Een onverminderd streven waaraan
dag in dag uit hard wordt gewerkt voor onze negen
gemeenten, voor wie we een deel van de Participatie-
wet uitvoeren: Best, Boxtel, Meierijstad, Nuenen, Oirschot,
Oisterwijk, Sint-Michielsgestel, Son en Breugel en Vught. Daarnaast biedt WSD, in het kader van arbeids-
inschakeling, voorzieningen aan in het kader van inburgering en dagbesteding. Invloed Participatiewet
Sinds de invoering van de Participatiewet in 2015 staat de toekomst van werkontwikkelbedrijven in het teken
van voortdurende verandering en vernieuwing. In de
afgelopen jaren is WSD doorontwikkeld naar een breed ontwikkelbedrijf waarbij de ontwikkeling van onze
medewerkers voorop staat. Het bieden van passend
werk waarin onze medewerkers kunnen groeien is daarvoor de leidraad. Daarbij gaan we uit van de eigen regie van onze medewerkers. Steeds meer
nieuwe groepen komen in beeld zoals statushouders met een extra ondersteuningsbehoefte of personen
die instromen in ontwikkelingsgerichte arbeidsmatige dagbesteding bij WSD. Hierdoor ontstaat er veel meer dynamiek en diversiteit op de werkvloer en binnen de andere bedrijfsonderdelen. Dat vraagt de nodige
flexibiliteit van onze medewerkers en professionals, desondanks slagen we daar met elkaar in.
We zijn innovatief en ontwikkelen samen met onze
gemeenten nieuwe producten en diensten die aansluiten bij de behoeften vanuit de praktijk. Ook de
verbindingen van WSD met de sociale partners in het veld worden hierbij steeds hechter en belangrijker.
Hierin werken we gezamenlijk toe naar een toekomstbestendig ecosysteem waarin we inwoners met een
ondersteuningsbehoefte duurzaam laten participeren en ontwikkelen en gemeenten, werkgevers en WSD
effectief samenwerken. Het is onze ambitie om onze
medewerkers te ontwikkelen naar zo regulier mogelijk
werk en daarvoor is een goed netwerk met werkgevers
8 / 2024
die daarvoor open staan van groot belang. Hierin
zoeken we de samenwerking met ondernemers die
circulair ondernemen met een werkontwikkelbedrijf als
WSD Jaarverslag \ 9
gemeenten en breiden we onze taken op het gebied van werk en ontwikkeling steeds verder uit.
WSD hoog in het vaandel hebben.
Ontwikkelingsgerichte arbeidsmatige dagbesteding
Werkleerlijnen
besteding stromen kandidaten in vanuit de groep die
Centraal in onze aanpak staan de werkleerlijnen.
Elke werknemer die bij WSD instroomt, doorloopt een specifieke werkleerlijn. In deze werkleerlijn leren onze
medewerkers niet alleen algemene werknemersvaardigheden, maar ook specifieke vaardigheden voor
bepaalde beroepen. De werkleerlijnen sluiten aan op de vraag vanuit de markt, WSD leidt mensen op voor
banen waarin ook daadwerkelijk werkgelegenheid te vinden is.
Binnen de Participatiewet ligt de nadruk op reguliere
uitstroom. Daarom is er binnen de werkleerlijnen een
focus op persoonlijke ontwikkeling. Hierdoor is er vanuit WSD een grote doorstroom naar reguliere werkgevers. Dit is erg positief. Het geeft echter ook een grotere uit-
daging voor WSD om deze uitstroom te compenseren met nieuwe instroom. De opdracht vanuit de
aangesloten gemeenten is namelijk om minimaal 2100 medewerkers te ontwikkelen en ondersteunen bij het vinden naar werk. We zijn er overigens van overtuigd dat deze mensen er ook zijn.
Om dit doel te bereiken, ontwikkelen we samen met
Werkvloer; een experiment van WSD waarbij een groep
Door deze mogelijkheid kunnen we binnen WSD onderzoeken in hoeverre het voor de kandidaat mogelijk is
om vanuit de dagbesteding door te ontwikkelen naar een betaalde baan. Vanuit deze groep is het in een
aantal gevallen zelfs mogelijk gebleken door te stromen naar een baan met LKS bij een reguliere werkgever. Een heel mooi resultaat.
Recordaantal deelnemers aan Z-route WSD
In september 2024 bereikte WSD een record aan deelnemers van 200 actieve deelnemers in de
Zelfredzaamheidsroute (Z-route). Wij weten vanuit jarenlange ervaring inmiddels goed wat onze
inburgeraars nodig hebben om zo snel mogelijk te
integreren in de Nederlandse maatschappij. Het doel
van de Z-route is om de inburgeraars op een zo hoog mogelijk niveau de Nederlandse taal te leren en ze
zo snel mogelijk kennis te laten maken met werken in Nederland.
Waardevolle aanbevelingen tussenevaluatie Pilot Inburgeren in Dienstverband
de mogelijkheid in te burgeren ‘in de tijd van de baas’.
vergunningshouders, bekend als de Z-route. Vooraf-
gaand aan de implementatie van de Wet inburgering
op 1 januari 2022, zijn gemeenten en WSD al begonnen
met het begeleiden van groepen volgens de principes van de nieuwe wet. Alle gemeenten voeren inmiddels de Z-route uit via WSD. Deze taak is in 2024 ook opge-
nomen in de gewijzigde tekst van onze gemeenschappelijke regeling. Dit geldt ook voor onze dienstverlening op het gebied van de WMO: ontwikkelingsgerichte
arbeidsmatige dagbesteding. Op deze manier spelen we in op de behoeften van de inwoners van onze
aandacht van WSD. Jongeren leren op een andere
zich bij onze gemeenten aanmelden voor dagbesteding.
statushouders en jongeren, naar werk te begeleiden. in hoogwaardige diensten voor een grote groep
met zeer veel interesse volgt.
subsidiemiddelen vanuit het ministerie, die deze pilot
Pilot Taalles op de werkvloer
In 2022 startte WSD met de vernieuwende Pilot
Zo hebben gemeenten en WSD gezamenlijk geïnvesteerd
Ondersteuning jongeren
In onze ontwikkelingsgerichte arbeidsmatige dag-
onze gemeenten nieuwe programma’s om specifieke groepen met een afstand tot de arbeidsmarkt, zoals
pilot. Ook in 2025 ontvangen we voor deze pilot
Inburgeren in Dienstverband. Het biedt inburgeraars Ze krijgen een arbeidscontract voor de uren die zij
werken én de uren die ze met inburgeren bezig zijn. In
juni 2024 vond een eerste tussenevaluatie van de pilot plaats. Deze heeft al zeer treffende en waardevolle
aanbevelingen opgeleverd waarmee we aan de slag
zijn gegaan. Met het drie jaar durende experiment zet WSD zich samen met de gemeenten in om ervoor te zorgen dat nog meer inburgeraars- die nu of in de
toekomst hun inburgeringstraject bij WSD afronden-
blijven deelnemen aan de Nederlandse samenleving. Voor deze pilot ontvangt WSD middelen vanuit het
Ministerie van SZW zodat ook andere werkontwikkelbedrijven kunnen leren van onze ervaringen in deze
In juni 2024 startte hiernaast onze pilot Taalles op de
inburgeraars letterlijk taalles krijgt op de werkvloer bij kringloopwarenhuis Het Goed in Boxtel. De pilot is in
het leven geroepen omdat WSD in de afgelopen jaren heeft gemerkt dat een groot gedeelte van de Z-Route
De ondersteuning van jongeren vraagt ook de
manier dan ouderen en stellen andere wensen aan
hun werkomgeving. Door in te spelen op de wensen en interessegebieden van de jongeren motiveren we hen om zich verder te ontwikkelen door middel van werk.
Daarnaast merken we dat het voor jongeren ook erg
belangrijk is om elkaar te ontmoeten en tijdens, maar ook na het werk met het elkaar op te trekken.
cursisten niet gebaat is bij 800 uur klassikale taallessen.
Werving brede doelgroep
educatie in hun land van herkomst hebben gehad en
de afspraak gemaakt om eind 2025 werkgelegenheid
Het gaat veelal om cursisten die weinig tot geen
daardoor vaak niet gealfabetiseerd zijn. Een groot deel van deze groep heeft daarnaast ook veel moeite met
het leren van een nieuwe taal. WSD gelooft erin dat de taalontwikkeling kan worden versneld door intensieve en praktische taalbegeleiding op de werkvloer.
In het collectief van onze 9 gemeenten en WSD is
te bieden aan 2100 kwetsbare inwoners. Naast de
gebruikelijke instroom vanuit onze 9 gemeenten zetten we met de campagne werving brede doelgroep - die in 2022 van start ging- ook andere kanalen in om
inwoners, die hulp nodig hebben bij het vinden van
10 / 2024
WSD Jaarverslag \ 11
werk, te ondersteunen. De brede doelgroep is het
staan de cao en daarmee de arbeidsvoorwaarden
Innovatie: Game Based Assessment (GBA)
Lean Green Belts
Omdat we deze mensen niet kennen, hebben we in
middelen om de cao na 1 januari 2025 te verlengen.
HRM en toegepaste psychologie van Fontys Eindhoven
Sigma’ succesvol afgerond. Zij zijn in 2024 gestart om
onbenut arbeidspotentieel dat niet in beeld is.
2024 verschillende acties en middelen ingezet om met hen in contact te komen. Zo is het campagneconcept aangepast en hebben we naast de inzet van online
marketing en jaarmarkten ook een billboard-campagne
steeds verder onder druk. Voorlopig ontbreekt het aan Door de financiële druk op de gemeentelijke budgetten, komen de cao en de arbeidsvoorwaarden steeds meer onder spanning te staan.
ontwikkeld. De billboards zijn in het najaar van 2024
Vinden, binden en boeien (nieuwe) professionals
nodige free publicity opgeleverd. Daarnaast hebben
arbeidsmarkt wist WSD ook in 2024 de vacatures voor
door alle negen gemeenten gereisd en hebben de
we samengewerkt met de Voedselbank en Vincentius om mensen te bereiken en hebben we collega’s gevraagd om mensen in hun eigen netwerk te informeren. De campagne heeft er in 2024 toe
geleid dat er bijna 50 mensen gestart zijn met een werkontwikkeltraject. Verwijzersportaal
Binnen WSD zijn we gestart met de ontwikkeling van
een portaal waar consulenten 24/7 kunnen inloggen om de status, de voortgang en de ontwikkeling van
hun kandidaten te monitoren. Een efficiënte manier om up-to-date informatie te delen en dat op een veilige manier.
Bestaanszekerheid/cao Aan de Slag
Een punt van zorg is de bestaanszekerheid van onze
medewerkers, maar ook van andere inwoners in onze gemeenten die leven van een uitkering of anderszins financiële uitdagingen hebben. Het blijkt voor veel
mensen moeilijk om rond te komen. Dat geldt in het
bijzonder voor onze medewerkers die veelal parttime werken en vaak afhankelijk zijn van een aanvullende
uitkering of van toeslagen. Om dit enigszins te verzachten, heeft het bestuur van WSD er daarom in 2024 voor
gekozen om een deel van haar positieve bedrijfsresul-
taat beschikbaar te stellen om haar medewerkers een
extra bedrag van €200,- netto boven op het loon uit te keren. Daarnaast heeft WSD een bedrag beschikbaar
gesteld voor een extra tegemoetkoming in de reiskosten van de medewerkers.
Sinds 2021 vallen onze medewerkers onder de cao Aan de Slag. Door een weeffout in de Participatiewet en
vanwege de druk op de bredere gemeentefinanciën
Ondanks de nog steeds aanwezige krapte op de
professionals goed in te vullen. Dankzij onze gerichte
inspanningen op het gebied van employer branding,
konden we de vacatures ook afgelopen jaar nog sneller invullen dan voorheen. Onze wervingsinspanningen
hebben geleid tot een significante boost in de reacties op de verschillende vacatures, wat resulteerde in de invulling van 46 vacatures. Hieruit blijkt dat we een
onverminderd aantrekkelijke werkgever voor professionals zijn. Door voortdurend in te spelen op de veranderende arbeidsmarkt, zorgen we ervoor dat we ook in de
toekomst de juiste professionals kunnen verwelkomen en behouden.
Informatiebeveiliging
Samen met BrainsFirst en studenten van de afdeling zijn we een pilot gestart om te kijken of een Game
Based Assessment (GBA) een meerwaarde kan bieden om de talenten van mensen in beeld te brengen.
Game Based Assessments zijn assessments waarin
Sturen op Zelfsturing. Dit is een belangrijke stap richting
werken, worden werknemers- en vakvaardigheden
in de praktijk in beeld gebracht. Dit geeft vervolgens richting aan het ontwikkeltraject naar zo duurzaam mogelijk werk. Het GBA is een wetenschappelijk
gevalideerd instrument in de vorm van het spelen van computerspellen. Het geeft inzicht in iemands talenten, onafhankelijk van de situatie. Daarnaast geeft het
inzicht in welke situatie iemand het best functioneert. Gedurende een half jaar doorloopt een door WSD
geselecteerde groep mensen met een afstand tot de
bescherming en informatiebeveiliging. Onder meer
door het deelnemen aan een e-learning module en het ontvangen van mails vanuit een phishingmail
simulator. Daarnaast is een mystery guest ingezet
om de organisatie nog bewuster te maken van de
noodzaak van informatiebeveiliging en de rol van de professionals hierin. In 2024 zijn we gestart met de voorbereidingen op een ISO 27001 certificering en
nemen hierin ook de Baseline Informatiebeveiliging Overheid (BIO) mee. We zetten mooie stappen op
weg naar een professionele standaard binnen onze informatiebeveiliging.
Er zijn inmiddels 100 collega’s master in de methode
het waarmaken van onze professionele standaard. Met het toepassen van Sturen op Zelfsturing in gesprekken met onze medewerkers kunnen medewerkers meer
zelfvertrouwen krijgen, leren ze zelf verantwoording te
dragen, groeien ze in hun ontwikkeling en lukt het beter om een passende werkplek te vinden en te behouden.
Met 100 masters én heel veel collega’s die de basistraining en workshops hebben gevolgd, wordt Sturen op Zelfsturing steeds meer een gewoonte.
arbeidsmarkt een GBA. Dit gebeurt onder begeleiding
ESF-subsidie in zicht voor WSD-trajecten
gebruiken we in de match naar passend werk.
Eindhoven alsnog ingestapt in het ESF project voor
van studenten van Fontys. De resultaten van de GBA
onze collega’s ingevuld en door 91% van alle professionals.
leren zij steeds meer op het gebied van privacy-
organisatie onze processen nóg verder optimaliseren.
van passend werk. Doordat mensen bij of via WSD
informatiebeveiliging. Het doel van dit security
van onze professionals te vergroten. Stap voor stap
faciliteren. Samen dragen zij eraan bij dat we als
SoZ 100 Masters
competenties van mensen draagt bij aan de invulling
Medewerkersonderzoek 2024 rapportcijfer 7,8
awareness programma is om de bewustwording
als Green Belts verbeterprojecten binnen WSD te
game-elementen voorkomen. Een goed inzicht in de
In december 2023 zijn we gestart met een nieuw bewustwordingsprogramma op het gebied van
De eerste 11 collega’s hebben de opleiding ‘Lean Six
Dit jaar is ons medewerkersonderzoek door 54% van
Gezamenlijk geven de deelnemende collega’s een 7,8 voor het werken bij of via WSD. Mooi om te zien dat we blijven groeien. Ons rapportcijfer 7,8 van de vorige
meting in 2022 hebben we goed weten vast te houden. In vergelijking met andere werkontwikkelbedrijven (7,2) scoren we ruim een half punt hoger. Een waardering om trots op te zijn. De resultaten van het onderzoek laten zien dat we op veel gebieden goed bezig zijn.
Het biedt tegelijkertijd ook handvatten om nog verder met elkaar te blijven verbeteren. Om ervoor te zorgen
dat iedereen met veel plezier kan blijven werken, gaan we uiteraard aan de slag met de conclusies en
aanbevelingen uit het onderzoek. Daarnaast gaan we met elkaar in gesprek over de resultaten van het
medewerkersonderzoek en hoe we samen blijven verbeteren.
In 2024 is WSD op verzoek van centrumgemeente
het eerste tijdvak in de arbeidsmarktregio ZuidoostBrabant.
Op deze manier komen we met een groot aantal trajecten in aanmerking voor subsidie vanuit het Europees Sociaal Fonds (ESF).
In totaal hebben we ruim 650 trajecten aangeleverd waarvan wij van mening zijn dat deze voldoen aan
de subsidievereisten. Uitvoering van Beleid, onderdeel
van het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegen-
heid, heeft door middel van een steekproef 52 dossiers gecontroleerd, waarvan er 51 zijn goedgekeurd. De
steekproef wijst uit dat wij onze basisregistratie goed
op orde hebben. Met als gevolg dat we hiervoor, na de definitieve eindbeschikking, een mooi subsidiebedrag
ontvangen. Daarnaast is dit een goede basis om mee te doen aan volgende ESF-subsidie rondes. Ook in de
andere regio’s onderzoeken we de mogelijkheden voor ESF voor onze gemeenten.
12 / 2024
WSD Jaarverslag \ 13
Waadi
financiering voor de arbeidsvoorwaarden van de cao
Alle medewerkers, hun vrienden en familie en alle
ons hoofd hangt. Deze wet regelt dat werknemers
samen met VNG en Cedris voor inzetten.
kwamen in grote getale een kijkje nemen in ons
De Waadi is een donkere wolk die al langere tijd boven aanspraak hebben op hetzelfde loon en dezelfde
Aan de Slag vanuit het Rijk. Ook hier blijven we ons
vergoedingen als de inlener betaalt aan eigen mede-
Succesvolle Open Deuren Week
SW en cao Aan de Slag is nu een uitzondering van de
verschillende festiviteiten georganiseerd om de
werkers, in gelijke of gelijkwaardige functies. In de cao Waadi geregeld. De mogelijkheid om voor bepaalde
groepen een uitzondering te blijven maken is onzeker. Als de uitzondering vervalt, heeft dat niet alleen grote financiële en organisatorische gevolgen voor WSD, maar voor de hele sector. Daarnaast kunnen, door
samenloop met aanvullende uitkeringen en toeslagen, medewerkers te maken krijgen met een fluctuerend
loon met alle gevolgen van dien. Samen met Cedris en de vakbonden zijn gesprekken gevoerd met het
ministerie. De inzet van werkgevers blijft het behouden van deze uitzondering voor onze mensen. Een grote zorg blijft de nog steeds ontbrekende structurele
In de periode van 11 april tot en met 20 april werden
inwoners van de 9 gemeenten waar we mee werken vernieuwde pand. Zo’n 1400 mensen bezochten onze
feestelijke opening en maakten de dag tot een groot succes.
officiële opening van ons nieuwe pand te vieren: ‘de
Financieel solide
Dommeltje. Jongeren en begeleiders van jongeren
bedrijf. In tegenstelling tot heel veel andere bedrijven
Open Deuren Week’. Zo vond het Kwikfest plaats bij ’t maakten op een laagdrempelige manier kennis met Kwikstart tijdens Kwikfest. Op deze manier konden zij
zelf van alles doen bij de werkleerlijnen en workshops volgen zoals boksen en jump for joy. Daarnaast vond
er wederom een goedbezocht voorjaarsevent plaats
van Aantwerk, gevolgd door de Werk.Samen.Dag voor verwijzers. De verwijzersdag stond in het teken van
bestaans(on)zekerheid. Het klapstuk van alle festiviteiten vond plaats op 20 april: onze open deuren dag.
Tenslotte is WSD een financieel solide werkontwikkelin de branche hoeft WSD geen beroep te doen op
gemeentelijke middelen. Het exploitatieresultaat is in 2024 opnieuw positief. Toch zijn er ook zorgen omdat
de financiële middelen op de lange termijn, ondanks
de extra middelen die het Rijk uittrekt om de branche te ondersteunen, ontoereikend zijn. In 2023 heeft het bestuur van WSD de koers van WSD herbevestigd. In
2025 gaat een kernteam bestaande uit wethouders,
beleidsmedewerkers en directieleden van WSD in een gezamenlijk proces aan de slag met de revitalisering van deze koers zodat deze weer toekomstbesteding
is. Hierbij is door het bestuur uitgesproken dat het niet zal gaan over een volledig re-design van onze koers. Veel gaat er al goed en de samenwerking met onze gemeenten en de partners in het veld wordt steeds
hechter. We gaan dit doen in een creatief proces op basis van de ontwerpaanpak van designthinking.
Hierin worden we begeleid door een ontwerpbureau uit Eindhoven.
Het beleid van WSD rondom de reserves is niet gewijzigd. Met de middelen (afgezonderd in de bestemmings-
reserves) kunnen we enerzijds toekomstige risico’s aan en anderzijds kunnen we hiermee de dienstverlening,
de organisatie en de partnerships met onze gemeenten door ontwikkelen. Met de stimulusreserve financiert WSD het verschil in beschikbare budgetten bij
gemeenten en de feitelijke kosten bij WSD voor
begeleiding van de PW-ers. Dit helpt om een zo groot mogelijke groep inwoners van onze gemeenten te ondersteunen.
WSD in het kort Waarom bestaat WSD?
WSD maakt het verschil voor mensen. Wij geloven in een maatschappij waarin iedereen volwaardig en
naar vermogen kan meedoen. Daarom kunnen en
willen wij niet accepteren dat er mensen zijn die niet
volwaardig kunnen participeren, enkel en alleen omdat ze een afstand tot de arbeidsmarkt hebben. Missie
Het matchen, inzetten en ontwikkelen van zoveel
mogelijk mensen die behoren tot de Participatiewet. WSD maakt dit gemakkelijk en aantrekkelijk voor gemeenten en werkgevers. Samen creëren wij duurzame kansen en werk.
14 / 2024
WSD Jaarverslag \ 15
Bestuur WSD
Doelgroep
intergemeentelijke samenwerking, van negen
waarde. De ondersteuning van WSD loopt van trajecten
WSD is een gemeenschappelijke regeling, een gemeenten. Het bestuur van WSD wordt gevormd door
vertegenwoordigers van de deelnemende gemeenten.
Per gemeente hebben twee vertegenwoordigers zitting in het bestuur. In 2024 bestond het bestuur uit: Mariëlle van Alphen-Habraken* Marlie Bongaerts Dion Dankers *
Gemeente Best
Gemeente Oisterwijk
José Goossens
Gemeente Son en Breugel
Steven Grevink * Sharon Kroon
Gemeente Boxtel
Gemeente Son en Breugel Gemeente Oisterwijk
Cees Koopmans
Gemeente Sint–Michielsgestel
Nino de Lange *
Gemeente Vught
Peter Kuijs (AB)
Gemeente Meierijstad
Theo van der Linden
Lily Maaref
Jan Simons *
Maarten van der Vaart
Niels Wouters *
Veronique Zeeman *
* Leden dagelijks bestuur
In 2025 gaat WSD samen met gemeenten aan de slag
markt tot jobcoaching voor mensen die regulier werken.
en ondersteuning cruciaal. Om werkzekerheid waar
Berenschot uitpakken voor onze individuele gemeenten
Speelveld •
3 arbeidsmarktregio’s
•
700 werkgevers
• •
9 gemeenten
2.100 medewerkers met arbeidsvermogen (ambitie 2026)
1.2 Het speelveld
de stikstofcrisis en asielcrisis tot woningnood en een
Algemeen directeur WSD Gemeente Vught
(adviseur DB + lid RvC)
Pim Bressers, sinds oktober opgevolgd door Rinze van der Veen
Om te zorgen voor werkzekerheid voor mensen met
voor de groep met de grootste afstand tot de arbeids-
Gemeente Oirschot
Gemeente Sint-Michielsgestel
Joris Vrensen
als Ontwikkelingsgerichte Arbeidsmatige Dagbesteding
WSD begeleidt mensen met een verminderde loon-
Economie
Menno Roozendaal* Voorzitter Gemeente Meierijstad
Peter Raaijmakers *
Dit bedrag loopt in de jaren daarna af tot 35 miljoen
Gemeente Nuenen
Gemeente Oirschot
Corine van Overdijk *
aanzienlijke tekorten en grote uitdagingen voor de
Gemeente Boxtel
Gemeente Nuenen
Gemeente Best
Er zijn grote uitdagingen op vele beleidsterreinen. Van toegenomen armoede. De toegang tot zorg is een
andere punt van zorg. Ondanks een lichte economische groei en afgenomen inflatie zijn er veel mensen die
• •
verantwoordelijkheid resultaatgericht
Merkwaarden (extern)
economische situatie benadrukt de meerwaarde van een stabiel inkomen door werk. Werk is de beste vorm van bestaanszekerheid.
Onze arbeidsmarkt is nog steeds krap en wordt daarworden nog steeds veel mensen uitgesloten. Zelfs met
de huidige krapte hebben het CBS en UWV vastgesteld dat er in Nederland een onbenut potentieel is van meer van één miljoen mensen.
•
persoonlijk
In Den Haag wordt dit gelukkig inmiddels erkend en
•
betrouwbaar
meer mensen aan het werk te krijgen gewaardeerd.
•
gedreven
passende begeleiding en ondersteuning. WSD staat klaar om haar steentje bij te dragen om deze
wordt de waarde van de werkontwikkelbedrijven om Ondanks alle maatregelen die er al zijn en ook nog aankomen zijn de problemen in de branche zeker
nog niet opgelost. De sector kampt nog steeds met
euro structureel per jaar in 2025.
om te kijken hoe de uitkomsten uit het rapport van
om vervolgens onze koers hierop af te stemmen in een gezamenlijk proces met onze gemeenten.
werkzekerheid te realiseren.
1.3 Regionale ontwikkelingen
Kabinetsplannen
Het jaar 2024 stond in het teken van samenwerking en
steld voor de versterking van werkontwikkelbedrijven. Dit
van een inclusieve arbeidsmarkt waarin iedereen de
In de voorjaarsnota 2024 is extra geld beschikbaar geondersteunt de uitvoering van de Participatiewet en
Wsw, versterkt de sociale infrastructuur en biedt meer
mogelijkheden voor een duurzame uitvoering van onze taken. Dit is een stap in de goede richting. De extra
innovatie. In lijn met de missie van WSD – het creëren kans krijgt om zijn of haar talenten te benutten –
hebben we ons ingezet om werk toegankelijk te maken voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt.
middelen zijn echter volstrekt ontoereikend waardoor
WSD heeft in 2024 verschillende initiatieven gelanceerd
blijft staan.
aansluiten bij onze missie en opdracht. Dankzij intensieve
de toekomst van de werkontwikkelbedrijven onder druk
mende tien jaar uit. Daarnaast is door de komst van de
staat hun bestaanszekerheid onder druk. De huidige
naast steeds veeleisender. Ondanks deze krapte
passie voor mensen
vernieuwend
investeert in de arbeidsmarkt door in te zetten op
Voor hen zijn er grote uitdagingen en voor velen
• •
te maken, is het noodzakelijk dat Den Haag blijvend
Door vergrijzing stroomt 60 procent van de SW-mede-
inkomen. Nog steeds profiteren zij onvoldoende mee.
Arbeidsmarkt krap en steeds veeleisender
klantgericht
een ondersteuningsbehoefte is goede begeleiding
zich zorgen maken. Met name mensen met een laag
Kernwaarden (intern) •
toekomst.
werkers werkzaam bij de werkontwikkelbedrijven de koParticipatiewet voor twee derde van de mensen – die in de oude situatie konden worden ondersteund door de werkontwikkelbedrijven – de weg naar werk
afgesloten. Dit is zeer zorgelijk. De werkontwikkelbedrijven
die bijdragen aan een inclusieve arbeidsmarkt en
samenwerking met gemeenten op zowel bestuurlijk niveau als in de brede uitvoering zijn er nieuwe
initiatieven ontplooid en is de bestaande samen-
werkingen verder versterkt. Samen wordt ingezet op een verschuiving van de samenwerking naar WMO en een intensivering van de samenwerking met de ketenpartners en het bedrijfsleven.
blijven pleiten voor voldoende middelen. Wel worden de
De campagne Werving Brede Doelgroep kreeg een
uitgaven en dat is winst. Goed gedrag, namelijk het
reisde langs verschillende gemeenten en bood een
budgetten inmiddels gekoppeld aan daadwerkelijke mogelijk maken van gesubsidieerde werkplekken, wordt hiermee beloond. Rapport Berenschot
Adviesbureau Berenschot heeft in opdracht van het
ministerie van SZW, VNG en Cedris onderzoek gedaan naar de infrastructuur van de werkontwikkelbedrijven.
vervolg. De billboardexpositie over deze campagne
podium aan de persoonlijke verhalen van onze mede-
werkers. Hierdoor kreeg het brede publiek een inkijkje in de diverse achtergronden en ervaringen binnen WSD. De expositie zorgde voor veel media-aandacht en
droeg bij aan de zichtbaarheid van WSD als organisatie die inzet op inclusie en talentontwikkeling.
Het onderzoek geeft een verkenning voor uitvoeringsper-
In samenwerking met gemeenten en het UWV hebben
In 2024 is er een bedrag van 63,9 miljoen euro
tot het Doelgroepregister. Dit moet zorgen voor een
spectieven voor een duurzame sociale infrastructuur. beschikbaar gesteld om de infrastructuur van de werkontwikkelbedrijven een boost te geven.
we onderzocht hoe we direct toegang kunnen krijgen
effectievere en betere aanpak om mensen naar werk te begeleiden. Daarnaast is het programma Nieuw
16 / 2024
Beschut verder verfijnd, met een gerichte focus op het ondersteunen van mensen bij het verkrijgen van een
indicatie, zodat zij optimaal begeleid kunnen worden naar passend werk.
Onze gemeenten werken aan het verkrijgen van een
zogenaamde e-herkenning, waarmee zij rechtstreeks toegang kunnen krijgen tot het Doelgroepenregister
van het UWV. Dit register biedt waardevolle inzichten in inwoners die zich hebben aangemeld en helpt bij het
identificeren van deze groep werkzoekenden. Het doel is om samen een effectieve aanpak te realiseren die
aansluit bij de missie van WSD om werk voor iedereen
WSD Jaarverslag \ 17
inburgeringstrajecten in combinatie met werk, waar-
mee waardevolle inzichten worden verzameld voor toekomstig beleid.
Naast alle aandacht voor inburgering is er aandacht
voor werkgelegenheid voor vluchtelingen. Statushouders uit het AZC meldden zich aan als werknemer in het groen en ook Oekraïense vluchtelingen zijn gestart
met werken. Dankzij samenwerking tussen gemeenten, werkgevers en WSD is vroegtijdige participatie mogelijk, wat zowel de integratie als de capaciteitsbehoefte ten goede komt.
toegankelijk te maken.
Jongeren en duurzame werkgelegenheid
In meerdere gemeenten is actief samengewerkt met
Het Kwikstart-programma kreeg een projectleider die
ketenpartners binnen het sociale domein om het
onbenut arbeidspotentieel beter in kaart te brengen. Hierbij is het doel om onze dienstverlening complementair te laten zijn binnen de keten en inwoners
optimaal te faciliteren om zich te ontwikkelen en te participeren. Door deze samenwerkingen kan WSD
beter inspelen op de behoeften van werkzoekenden en werkgevers, wat bijdraagt aan een inclusieve
De aandacht voor jongeren nam in 2024 verder toe.
zich richt op het ontwikkelen van een sluitende aanpak voor deze belangrijke doelgroep. Dit omvat niet alleen
de begeleiding richting werk, maar ook ondersteuning bij de persoonlijke ontwikkeling en maatschappelijke
uitdagingen. Hiermee zet WSD zich in om jongeren met een afstand tot de arbeidsmarkt vroegtijdig perspectief te bieden en hen duurzaam te laten participeren.
arbeidsmarkt.
Samenwerking met gemeenten, bedrijven en keten-
Inburgering en participatie
op effectieve ondersteuning van werkzoekenden en
Het aantal inburgeraars dat deelneemt aan het
inburgeringstraject bleef in 2024 groeien tot meer dan tweehonderd deelnemers. Een uitdaging voor zowel
gemeenten als de docenten en consulenten. Dit traject is een belangrijke pijler omdat het niet alleen draait om taalvaardigheid en sociale integratie, maar ook om het creëren van vroegtijdige deelname aan de arbeidsmarkt. Het ministerie van Sociale Zaken en
Werkgelegenheid toonde interesse in onze werkwijze
en bracht een werkbezoek aan WSD. Tijdens dit bezoek kregen beleidsmakers inzicht in de manier waarop de
ESF-middelen in de praktijk worden ingezet om mensen te ondersteunen in hun weg naar werk. Het ministerie
kende extra subsidie toe voor de doorontwikkeling van
inburgeringstrajecten, wat niet alleen financiële ruimte biedt voor bestaande programma’s, maar ook ruimte creëert om nieuwe initiatieven te starten. Daarnaast
kijkt het ministerie met ons mee naar de impact van
partners blijft een belangrijk speerpunt. De focus ligt het creëren van duurzame werkgelegenheid, waarbij innovatie en maatwerk centraal staan. Door voortdurend te blijven ontwikkelen en in te spelen op de
behoeften van de arbeidsmarkt, blijft WSD zich inzetten voor een samenleving waarin iedereen de kans krijgt om zijn of haar talenten te benutten.
18 / 2024
WSD Jaarverslag \ 19
2 2024 IN DRIE THEMA’S
ONTWIKKELEN, PASSEND WERK VOOR IEDEREEN en INNOVATIE
ONTWIKKELEN We investeren in de ontwikkeling van al onze collega’s WSD hecht veel waarde aan deskundigheidsbevordering
Arbeidsontwikkeling
van medewerkers. Voor alle professionals bieden we
van haar medewerkers. Arbeidsontwikkeling zit in ons
van professionals en optimale arbeidsontwikkeling
binnen de methode Sturen op Zelfsturing al vele jaren
trainingen en workshops aan die doorlopend bijdragen aan groei en deskundigheidsbevordering. Deskundigheidsbevordering
Marcel Hendriks (personeelsadviseur), Simone van Houtum (manager Personeel & Ontwikkeling) en
Ingeborg de Kort (manager Werkacademie) : “Voor
“Als werkontwikkelbedrijf staat WSD pal voor de groei
DNA en krijgt een impuls dankzij de ontwikkelmap, die sinds 2024 fasegewijs wordt geïntroduceerd.
Nieuwe medewerkers ontvangen deze persoons-
gebonden gids op hun eerste werkdag. Het is niet alleen een soort WSD-paspoort, maar ook een
naslagwerk waarmee ze wegwijs worden gemaakt binnen WSD.”
programma belangrijk waarin twee woorden leidend
‘Arbeidsontwikkeling krijgt een impuls dankzij de ontwikkelmap’
landen, zijn ze snel inzetbaar. Dat bereiken we met een
“Onderwerpen die aan bod komen zijn bijvoorbeeld
Professionals sluiten aan bij een introductiebijeenkomst
over verzuim of ziekmelden. Denk ook aan handige tips
nieuwe professionals is een gedegen introductiezijn: binden en boeien. Als nieuwe collega’s goed introductieprogramma dat in 2024 is ingevoerd.
die ze wegwijs maakt binnen WSD. Daarna volgt een
programma van workshops, trainingen en toolboxen
waarin onderwerpen aan bod komen die alleen óf met een collega bestudeerd worden.”
“Naast het aanbod van Sturen op Zelfsturing kun
sollicitatietips, werknemersvaardigheden en regels
voor veilig werken met de heftruck en een verstandig
gebruik van sociale media. Naast een aantal algemene hoofdstukken omvat de ontwikkelmap specifieke
thema’s, toegespitst op een van de negen leerlijnen waarin een medewerker aan de slag gaat.”
je denken aan cultuursensitief werken, duurzame
“Gaandeweg wordt de ontwikkelmap een lijvig
beveiliging. In een handzaam boekje worden alle
SBB-praktijkverklaringen gebundeld worden.
inzetbaarheid, omgaan met agressie en informatiestappen bijgehouden, zodat een overzichtelijk
naslagwerk ontstaat. Een pluspunt is dat alle onderwerpen van het introductieprogramma dwars door de organisatie zijn ondergebracht bij meerdere
professionals. Zij zijn ‘eigenaar’ van een belangrijk onderwerp binnen WSD en fungeren voor nieuwe collega’s als eerste aanspreekpunt.”
portfolio waarin leskaarten, toetsen en ook
Zo ziet elke medewerker de ontwikkelmap tijdens zijn dienstverband in omvang toenemen. Laat die groei
symbool staan voor de ontwikkeling waaraan elke dag energiek gewerkt wordt.”
100 collega’s opgeleid tot Master Sturen op Zelfsturing In 2024 hebben we een fantastische mijlpaal behaald: er zijn 100 collega’s master in de methode Sturen op Zelfsturing. Dit is niet zomaar een getal; het is een belangrijke stap richting het waarmaken van onze professionele standaard.
Met het toepassen van Sturen op Zelfsturing in gesprekken met onze medewerkers kunnen medewerkers meer zelfvertrouwen krijgen, leren ze zelf verantwoording te dragen,
groeien ze in hun ontwikkeling en lukt het beter om een passende werkplek te vinden en te behouden. Met 100 masters, én heel veel collega’s die de basistraining en workshops hebben gevolgd én dus ook op weg zijn naar hun masterniveau, wordt Sturen op Zelfsturing steeds meer een gewoonte.
20 / 2024
WSD Jaarverslag \ 21
ONTWIKKELEN Leerlijnen bieden optimaal aanbod om binnen WSD te ontwikkelen Bij WSD kennen we negen leerlijnen: catering, facilitair,
Instroomklas groen
techniek. Aan de hand van deze leerlijnen bieden we
zien met het initiatief GroenTalent. Doorstroming van
groen, ICT, logistiek, productie, retail, schoonmaak en onze medewerkers een optimaal aanbod om zich
binnen WSD te ontwikkelen. Het is onze ambitie dat iedereen de hoogst bereikbare trede bereikt.
‘Het is onze ambitie dat iedereen de hoogst bereikbare trede bereikt’ Simone van Houtum, manager Personeel & Ontwikkeling WSD: “Het is mooi om te zien dat in 2024 tweehonderd
medewerkers zijn doorgestroomd of zelfs zijn uitgestroomd naar gedetacheerd of regulier werk. Wat opvalt is dat de doorstroming binnen kringloopbedrijf Het Goed
en De Schoonmaak Coöperatie succesvol is. Ook op
milieustraten in ons werkgebied en binnen de afdeling vervoer zien we volop doorstroming, net als binnen de leerlijnen productie en techniek. Het werk bij De
Postbode is eveneens in trek en biedt ontwikkelkansen.”
“Een opvallend succesverhaal laat de leerlijn groen
nieuwe medewerkers - welgeteld 43 in 2024 - wordt
onder meer bereikt door ze eerst in een instroomklas
te plaatsen. Met een vaste begeleider wordt maximaal drie maanden lang op één locatie in Liempde samen gewerkt aan werknemers- en vakvaardigheden.” “Doorstroming van de instroomafdeling naar de
standplaats (vaak de eigen woonplaats) verloopt
vervolgens soepel omdat een assistent-werkbegeleider
de vaste begeleider blijft. Iedereen kan meteen aan de slag in het groen en beheerst de kneepjes van het vak. Een mooie ontwikkeling!”
Van werkleerlijn logistiek naar werk in de logistiek
Bryan kwam op zeventienjarige leeftijd via een stage bij WSD terecht.
Nu, op 26-jarige leeftijd, heeft hij een vaste baan als logistiek medewerker
bij Ecotap in Boxtel. Tijdens zijn tijd bij WSD heeft Bryan zich ontwikkeld binnen de leerlijn logistiek, waar hij de vaardigheden en ervaring heeft opgedaan die hem hebben voorbereid op een baan buiten WSD. Dankzij deze begeleiding heeft hij een plek
gevonden op de arbeidsmarkt die goed bij hem past. Bij Ecotap zet hij zijn talenten in en blijft hij groeien in zijn vak.
Bekijk het verhaal van Brian: (QR-code)
Van leerlijn logistiek naar werken bij Ecotap
22 / 2024
WSD Jaarverslag \ 23
ONTWIKKELEN Fijne kneepjes van het groenvak leer je met GroenTalent WSD is een expert in groenonderhoud. Dat doen we
Ik werk het liefst in een rustig team en heb een
2024 zijn we gestart met GroenTalent, een project
Berry Willems, groenmedewerker WSD: “Ik heb jaren-
veelal in opdracht of als partner van gemeenten. In
waarbij alle nieuwe groenmedewerkers beginnen op een centrale instroomafdeling. Die afdeling vind je
aan de Hogenbergseweg in Liempde, waar WSD een
werkschuur met kantine heeft die we liefkozend ‘onze boshut’ noemen.
Nathalie Junier, werkbegeleider WSD: “Nieuwe groenmedewerkers melden zich hier voor een drie maanden durend introductieprogramma waar ze de fijne
kneepjes van het groenvak leren. Onder de vlag van
GroenTalent heb ik als werkbegeleider voldoende tijd om iedereen te begeleiden en krijgen nieuwkomers
superplek gevonden
lang in het tuinonderhoud en de wegenbouw gewerkt. Na een burn-out ben ik via de gemeente in contact
gekomen met WSD en kwam GroenTalent op mijn pad.” “Omdat ik al aardig wat groenervaring heb, stroom ik na twee maanden door naar een vaste werkplek in
Boxtel. Daar ga ik in een kleine ploeg werken nabij de
sportaccommodaties op Munsel en in de wijk In Goede Aarde. Ik werk het liefst in een rustig team en ben
honkvast, dus ik denk dat ik een superplek gevonden
heb. Als het even kan, wil ik mijn VCA en enkele andere certificaten halen.”
‘Nieuwkomers krijgen bij GroenTalent alle ruimte om rustig te landen’
alle ruimte om rustig te landen. Na de introductieperiode zoeken we een geschikte werkplek, bij voorkeur in iemands woonplaats.”
Regelmatig op excursie
“Tijdens GroenTalent is er niet alleen aandacht voor
praktijkgerichte trainingen, maar besteden we waar
nodig ook aandacht aan werknemersvaardigheden.
Om iedereen zo breed mogelijk op te leiden, gaan we
regelmatig op excursie bij onderhoudswerkzaamheden
in de regio, zoals bomen en struiken snoeien, graskanten trimmen of werken met de bosmaaier.”
“Na maximaal drie maanden stroomt een deelnemer door naar een reguliere groenploeg. De ontwikkeling gaat daar door. We stimuleren dat iedereen het
VCA-certificaat (Veiligheid, Gezondheid en Milieu
Checklist Aannemers – red.) haalt. Daarna zijn er meer opleidingsmogelijkheden, bijvoorbeeld werken met een bosmaaier of kettingzaag. Begin 2025 stromen Berry Willems en Peter Schellen uit Boxtel als eerste deelnemers door. Het zijn onze eerste GroenTalenttoppers!”
Wat is Groentalent?
Als je eenmaal buiten werkt, wil je nooit meer naar binnen
Peter Schellen, groenmedewerker WSD: “Stilzitten is niets voor mij. Toen mijn vaste werkkring eind 2024
wegviel, ben ik meteen in actie gekomen. Op sociale media zag ik een vacaturebericht van WSD. Dus
afspraken maken bij het UWV, de gemeente en WSD.
Eind 2024 is WSD gestart met Groentalent: Een centrale instroomplek voor nieuwe medewerkers in het groen. Daar kunnen nieuwe medewerkers in een veilige omgeving ontdekken wat het werken
in het groen inhoudt. Ze leren de basisvaardigheden en bouwen vertrouwen op voordat ze naar hun uiteindelijke werkplek gaan.
De diversiteit van mensen die in het groen instromen is groot. Werkbegeleiders merken dat nieuwe collega’s soms
moeite hebben met het werk en de verwachtingen. Denk aan het ontbreken van basisvaardigheden, taalproblemen of onzekerheid over hoe ze zich moeten gedragen op de werkvloer. Om die druk bij de groenploegen weg te halen én om nieuwe medewerkers goede begeleiding en training te geven, hebben de collega’s van groen Groentalent ontwikkeld.
Wat leren nieuwe medewerkers bij Groentalent?
Vier weken laten zat ik al bij GroenTalent en werk ik in
Bij Groentalent krijgen nieuwe medewerkers een vliegende start. Ze leren:
“Ik heb jarenlang klimaatplafonds gemaakt, maar
• Basisvaardigheden zoals schoffelen, snoeien, bladblazen en bosmaaien.
het groenbeheer. En dat bevalt uitstekend.”
geniet nu elke dag van het buiten zijn. Geloof me, als je eenmaal buiten werkt, wil je nooit meer naar binnen! Als ik klaar ben op de instroomlocatie in Liempde,
• Werken met gereedschap en machines.
• Hoe ze goed kunnen samenwerken en communiceren op de werkvloer. • Werken aan belangrijke certificaten, zoals VCA of bosmaaien.
stroom ik door naar een onderhoudsploeg die regio-
Doorstroommogelijkheden
clubje doeners dat van klus naar klus rijdt en met veel
ontwikkeling blijft daar doorgaan in de werkleerlijn en met mogelijkheden voor verdere scholing. Als het past kan
naal wordt ingezet. Ik sluit me aan bij een dynamisch
gereedschappen werkt. Ik kan niet wachten om op pad te gaan.”
Na de inwerkperiode plaatsen we de medewerker op een geschikte afdeling binnen het groen. Zijn of haar een medewerker ervaring opdoen bij WSD-partners, zoals hoveniers of machinaal bewerkers. Er is zelfs de mogelijkheid om uit te stromen naar een baan in het reguliere bedrijfsleven.
24 / 2024
WSD Jaarverslag \ 25
ONTWIKKELEN Samen met de jongere en zijn omgeving op ontdekkingsreis gaan
Ontwikkeling samen met de werkbegeleider evalueren
Een van de hoogtepunten voor jongerenlabel WSD
Multiproblematiek
Sinds Youri van Rijt (20) bij WSD werkt, is hij een stuk
Evaluatiegesprek
activiteitenboerderij ’t Dommeltje in Boxtel organiseerden
met heftige problematiek. We komen meer jongeren in
Hij heeft leuke collega’s met wie hij hetzelfde gevoel
is veel afwisseling. Bovendien kan ik me op deze
Kwikstart was ook in 2024 het Kwikfest. In en om
we een superleuke banenbeurs die jongeren liet proeven, voelen en ruiken aan werk. Natuurlijk nodigden we veel jongeren uit, maar begroetten we ook leerplicht-
ambtenaren, stagedocenten en klantmanagers van bedrijven die werk bieden aan onze doelgroep.
“In 2024 viel op dat meer jongeren lijken te kampen
de leeftijd van 15 of 16 jaar tegen die uitvallen op school en thuis komen te zitten. Daar komt een toename van de
zogeheten multiproblematiek bij. Het komt vaker voor dat jongeren worstelen met meerdere problemen zoals
psychische klachten, financiële zorgen of eenzaamheid.”
Kim Hagens, trajectconsulent jongeren, en Sander van
Tijd, rust en ruimte
2023 een vast onderdeel binnen onze dienstverlening.
allerbelangrijkst is tijd, rust en ruimte nemen en samen
Eeuwijk, jongerencoach, WSD: WSD Kwikstart is sinds
Meer nog is het een community waar jongeren in de
leeftijd van 15 tot 27 jaar onder professionele begeleiding ontdekken, ontmoeten en ontwikkelen. Het ultieme
doel: een plek op de participatieladder die past bij hun belangstelling en mogelijkheden. We luisteren goed
naar wat een jongere nodig heeft om te kunnen gaan werken, al dan niet in combinatie met scholing.”
“Bij WSD Kwikstart zetten we veel instrumenten in. Het
met de jongere, het gezin, de familie en de school op een soort ontdekkingsreis te gaan. Alles staat of valt
met vertrouwen bieden en geloven in ontwikkelkansen.
vrolijker en is zijn energielevel weer helemaal op peil. van humor deelt. Ze lachen dus best vaak, al moet er natuurlijk ook gewoon gewerkt worden.
Youri van Rijt (20), deelnemer werkleerlijn Logistiek, WSD: “Na het behalen van mijn middelbare schooldiploma ben ik naar het mbo gegaan, maar dat bleek geen
‘Bij WSD Kwikstart kijken we naar wat een jongere wél kan’
“Ik heb ongeveer één schooljaar thuis gezeten en deed Dat is gelukkig veranderd toen ik in 2023 via de
gemeente in contact kwam met WSD. Ik leerde
Nadja Keijzers kennen, die me liet kennismaken met OAD (Ontwikkelingsgerichte Arbeidsmatige Dagbesteding - red.). Ik kreeg de kans om bij WSD weer werkfit te
worden en te ontdekken welke werkzaamheden bij mij passen.”
“Nieuw in 2024 was de intensieve samenwerking met
“Ik ben begonnen in het textielsorteercentrum, eerst
trainingen voor scholieren van het Baanderherencollege
daar weer een normaal dagritme op te bouwen.
enkele regioscholen. WSD verzorgde workshops en en studenten van Yuverta in Boxtel. Daarin was bijvoorbeeld onder het motto ‘Ik ga op stage’
aandacht voor het schrijven van een sollicitatiebrief
met CV. De gedachte is dat we jongeren dankzij deze samenwerking beter in beeld hebben en problemen vroegtijdig signaleren.”
waarmee ik pakbonnen verwerk en orders controleer.”
“Ik vind het fijn dat ik goed begeleid word, door mijn
zij ‘welterusten’.”
in die periode niet veel meer dan slapen en gamen.
jongere zich persoonlijk ontwikkelt en participeert.”
heftruck moet besturen. Ik werk ook op een laptop
moeder ’s morgens ging werken. Als ik ‘werk ze’ zei, zei
nacht; er waren dagen bij dat ik ging slapen als mijn
iemand wél kan. Aan de hand van onze negen
vakgebieden rond te kijken. Ons ultieme doel is dat een
van de goederen en heb ook al geleerd hoe ik een
al snel thuis te zitten. Ik verloor het ritme van dag en
Werkfit
werkleerlijnen bieden we veel ruimte om in meerdere
werkplek ontwikkelen. Ik ben begonnen bij de afgifte
‘Het lukt steeds beter om weer een gewoon dagritme te krijgen’
gelukkige keuze. De opleiding beviel niet en ik kwam
Te vaak hebben jongeren te horen gekregen wat ze níet kunnen. Bij WSD Kwikstart kijken we naar wat
“Het logistieke werk bevalt goed. Elke dag is anders, er
één middag per week. Uiteindelijk is het gelukt om Nu werk ik 32 uur per week in het WSD-magazijn.
Binnen de werkleerlijn Logistiek houd ik me bezig
met de ontvangst van goederen als werkkleding,
gereedschappen en kantoorartikelen, die een plek in het magazijn krijgen of binnen het WSD-gebouw worden rondgebracht.”
magazijncollega’s én door mijn jobcoach Sander.
Soms maken we een praatje op de werkvloer. Elke twee of drie maanden zit ik samen met mijn werkbegeleider aan tafel om mijn ontwikkeling te evalueren. Als ik
straks meer zelfvertrouwen heb, stroom ik uit naar een
reguliere werkgever. Nu voel ik me nog thuis bij WSD en wil ik eerst hier nog mooie stappen zetten.”
“Mijn moeder is trots. En weet je wat ik zo leuk vind?
Nu gaan we ’s morgens samen de deur uit. Dan zeggen we allebei: ‘Werk ze!’.”
26 / 2024
WSD Jaarverslag \ 27
ONTWIKKELEN Zien is geloven, er liggen nog heel veel inclusieve kansen Als werkontwikkelbedrijf is WSD voortdurend op
Kom langs! Zien is geloven
voor onze medewerkers. Daar kunnen ze zich verder
hoger plan getild mag worden, treden werkgevers van
zoek naar geschikte werkplekken én passend werk
ontwikkelen of, indien nodig, ondersteunen we ze in
hun ontwikkeling daar naartoe. We bewegen intensief op de arbeidsmarkt, hebben oog voor actuele
ontwikkelingen en spelen in op trends, zoals de groei
van de circulaire economie. Werkzaamheden zoals we
die kunnen bieden bij Het Goed, textielsorteercentra en milieustraten sluiten hier op aan.
‘Oog voor actuele ontwikkelingen en inspelen op trends’ Bart Wijnhof, manager Marketing & Verkoop WSD:
“WSD is thuis op de regionale arbeidsmarkt en stond ruim tien jaar geleden aan de wieg van werkgeversnetwerk Aantwerk. In 2024 is regionaal gestart met
“Omdat inclusief ondernemen nog steeds naar een
Aantwerk op als onze ambassadeurs en zijn we actief in ondernemersnetwerken en op banenmarkten. Ons doel? De beeldvorming ombuigen. Onbekend maakt nog te vaak onbemind en dat tackelen we door
ondernemers bij WSD uit te nodigen. Kom langs! Zien is geloven, er liggen nog heel veel inclusieve kansen.” “De krapte op de arbeidsmarkt hielp in 2024 bij het
vinden van passende werkplekken. De verwachting is dat die krapte aanhoudt, onder meer door de
vergrijzing. Onze medewerkers volgen een van de
negen werkleerlijnen, leren zowel werknemers- als vakvaardigheden en ontwikkelen zich zo richting
passend werk. Dat kan beschut werk bij WSD zijn, maar
veel vaker buitenshuis bij andere werkgevers. Uitstroom naar regulier werk is het hoogst haalbare doel.”
het opzetten van werkcentra waarin publieke partijen
Blits DHL-tenue
is bovendien actief in een eigen gemeente en heeft
veranderende arbeidsmarkt. Een mooi voorbeeld is
samenwerken op de arbeidsmarkt. Elke accountmanager daarmee optimaal kennis van de lokale (arbeids) markt.”
“Samen met ondernemers spelen we in op de
de groei van pakketpost. Die heeft geresulteerd in een
unieke proef met DHL. In Vught rijdt een WSD-collega in een blits DHL-tenue op een stoere elektrische bakfiets rond om pakketjes rond te brengen. De proef krijgt in 2025 een mooi vervolg. Ook in twee andere WSD-gemeenten gaan bakfietsen rijden.”
28 / 2024
WSD Jaarverslag \ 29
PASSEND WERK VOOR IEDEREEN Samen creëren wij duurzame kansen en bovenal werk WSD helpt mensen die passend werk zoeken. Dat is
schoonmaak en techniek - waarin alles mogelijk is,
ook de missie die bij WSD sinds de oprichting in 1956
Met het oog op de Participatiewet is uitstroming richting
niet alleen de openingszin van onze website, maar
leidend is. Al is de afstand nog zo groot, wij geloven dat er voor iedereen een plek op de arbeidsmarkt. Marc Christiaens, directeur Werk en Ontwikkeling, WSD: “WSD heeft passie voor passend werk. Onze
professionals zetten zich elke dag in om voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt een duurzame
arbeidsplek te vinden. Dat kan binnen de veilige muren van onze WSD-locaties zijn, maar sinds de invoering van de Participatiewet in 2015 vooral buitenshuis.
Matchen, inzetten en ontwikkelen van zoveel mogelijk
mensen die behoren tot de Participatiewet, dat is onze missie. WSD maakt dit gemakkelijk en aantrekkelijk
voor gemeenten en werkgevers. Samen creëren wij duurzame kansen en bovenal… werk.” Vertrouwd vangnet
“Op onze eigen locaties bieden we passend werk in
onder meer productie, techniek, logistiek, catering en schoonmaak. Soms is dat beschut werk, meestal is
het werk dat volop kansen biedt om door te groeien.
van beschut werk tot detachering bij externe werkgevers. regulier werk het ideaalbeeld.” Toekomstproof
“Natuurlijk houden we rekening met actuele
ontwikkelingen op de arbeidsmarkt en wil WSD voor
haar medewerkers banen aanbieden die toekomstproof zijn. Sommige banen verdwijnen door automatisering en robotica, andere banen komen op. Een goed
voorbeeld is de circulaire economie waarin in 2024 ruim 25 procent van onze medewerkers werkzaam was. Denk aan werk in textielsorteercentra en op
milieustraten, maar ook in de kringloopwinkels van
Het Goed of bij een onderneming als Holland Recycling waar afvalstromen worden gesorteerd.”
‘Om passend werk te vinden, biedt WSD een breed palet aan mogelijkheden’
Buiten de muren van WSD bieden we passend werk
“Om de regionale arbeidsmarkt blijvend in het vizier
in de regio. In andere gevallen gaan medewerkers
en lokale ondernemersnetwerken, maar zitten we ook
via individuele en groepsdetachering bij werkgevers extern begeleid aan het werk. Is dit om wat voor reden ook nog niet passend, dan is er altijd het vertrouwde WSD-vangnet.”
“Om passend werk te vinden, biedt WSD een breed palet aan mogelijkheden. Samen met onze negen
gemeenten onderzoeken we op welk niveau iemand kan instromen en zich kan ontwikkelen. Groeien kan met behulp van een van de negen werkleerlijnen -
catering, facilitair, groen, ICT, logistiek, productie, retail,
te houden, is WSD actief in regionale werkgeverskringen aan tafel bij VNO-NCW. Enthousiast plukken we de
vruchten van het Aantwerk, een netwerkorganisatie
die al meer dan tien jaar ruim tweehonderd inclusieve ondernemers verenigt. Zij zijn het die mét WSD oog hebben voor passend werk voor inwoners die best een steuntje in de rug kunnen gebruiken.”
30 / 2024
WSD Jaarverslag \ 31
PASSEND WERK VOOR IEDEREEN Iedere inburgeraar krijgt een passend programma op werk- en taalgebied Inburgeraars die in Best, Boxtel, Meierijstad, Nuenen,
Taalles op de werkvloer
en Vught in aanmerking komen voor de Z-route, volgen
geïntroduceerd. Voor lager opgeleide inburgeraars
Oirschot, Oisterwijk, Sint-Michielsgestel, Son en Breugel
die bij WSD. Deze zelfredzaamheidsroute is een van de drie leerroutes binnen de Wet inburgering 2021 en is
bedoeld voor inburgeraars voor wie de B1-route of de onderwijsroute op dat moment te moeilijk is.
Jan Burger, manager Participatie, WSD: “Wie inburgert
via de Z-route, volgt 800 taaluren en 800 participatie-
“In 2024 is de pilot ‘Taalles op de werkvloer’
die moeite hebben met reguliere taallessen in een
klassikale omgeving, is een onderwijsplek ingericht
in kringloopwarenhuis Het Goed. Daar leren cursisten
onder leiding van een taaldocent de Nederlandse taal, gericht op de directe werkomgeving. Tegelijkertijd ontwikkelen ze werknemersvaardigheden.”
uren. De taaluren worden aangeboden in taalklassen
“De ontwikkeling van Z-route cursisten tot 27 jaar krijgt
ook bij WSD ‘geklokt’ en omvatten 78 workshopuren
label Kwikstart. In workshops sluiten trainers sterker aan
van WSD. Bijna de helft van de participatie-uren worden en 312 stage-uren. De taalstage is omgeturnd tot een
inburgeringsstage, die naast taalomgeving nog meer een voorportaal naar werk wordt. De resterende 410
participatie-uren vullen onze negen gemeenten in.” 200e inburgeraar bij WSD
“In 2024 groeide het aantal inburgeraars in de Z-route
van 160 naar ongeveer 230. Halverwege het kalender-
jaar hebben we stilgestaan bij de verwelkoming van de 200e inburgeraar. Omdat een inburgeringstraject via
de Z-route ongeveer drie jaar in beslag neemt, zagen
we in de loop van 2024 de eerste cursisten uitstromen.” “De toename van het aantal inburgeraars betekent
vanaf volgend jaar extra aandacht binnen jongeren-
bij de belevingswereld van jongeren. Het programma daarvoor is nog in aanbouw en wordt gepresenteerd tijdens Kwikfest 2025.”
Kunstmatige intelligentie
“WSD vindt het belangrijk dat de inburgeraar ook zelf
weet wat deelnemen aan de Z-route betekent. Taal is nog te vaak een struikelblok en om die reden zetten
we kunstmatige intelligentie (AI) in als hulpmiddel. Met behulp van een avatar krijgen deelnemers een video
in hun eigen taal te zien, waarin uitleg wordt gegeven
over hun cursusovereenkomst. We zijn in 2024 begonnen met Arabisch, volgend jaar volgen meer talen.”
dat WSD meer mensen ondersteunt in hun ontwikkeling.
“Een mooi project liep in 2024 in Oisterwijk van stapel.
professioneler te worden. Het is belangrijk dat iedere
initiatief genomen om twintig bewoners vrijwilligerswerk
Dat is goed nieuws, maar dwingt ons ook om nog
inburgeraar een passend programma op werk- en taalgebied krijgt voorgeschoteld.”
Daar heeft WSD in samenwerking met het AZC het
te laten doen in de openbare ruimte. Naast een zinvolle dagbesteding in het groen, droeg het project bij aan de taalontwikkeling en activering van de nieuwe
Nederlanders. Een gezamenlijk initiatief dat naar meer smaakt.”
‘Het is belangrijk dat iedere inburgeraar een passend programma op werk- en taalgebied krijgt voorgeschoteld’
32 / 2024
WSD Jaarverslag \ 33
PASSEND WERK VOOR IEDEREEN Pegah bouwt in Nederland aan haar toekomst Zes jaar geleden kwam Pegah (42) uit Iran naar
Werken en inburgeren combineren
thuisland had ze nooit gewerkt, maar nu heeft ze met
werken via WSD. Een aantal dagen per week volgde ze
Nederland, samen met haar dochter en zoon. In haar succes haar inburgering afgerond en een baan