Tussentijdse rapportage voorjaar 2024 - Bijlage 1 Tussentijdse rapportage voorjaar 2024
Tekst van het document
Tussentijdse rapportage voorjaar 2024
1
Inhoudsopgave 1.
Inleiding ........................................................................................................................................... 3
2.
Financiële ontwikkelingen ................................................................................................................ 4 Totaaloverzicht voor- en nadelen ........................................................................................................ 4 Prognose resultaat .............................................................................................................................. 6 Overzicht onvoorzien ........................................................................................................................... 6 Aanpassingen in reserves ................................................................................................................... 7 Toelichting en aanpassingen (investerings)projecten ......................................................................... 7 Toelichting en aanpassingen in grondexploitaties .............................................................................. 9
3.
Stand van zaken sociaal domein ................................................................................................... 10
2
1. Inleiding Voor u ligt de 1e tussentijdse rapportage van 2024. Het doel van deze rapportage, overeenkomstig de financiële verordening 2023, is de raad tussentijds te informeren over ontwikkelingen en over de financiële stand van zaken in het lopende boekjaar. Daarnaast is het doel ook om de begroting bij te stellen, zodat de begroting actueel is en aan het begrotingscriterium (rechtmatigheid) kan worden voldaan. Tot slot is de rapportage ook een instrument om het budgetbeheer te verbeteren. We verbeteren de sturing zodat we budgetoverschrijdingen op programmaniveau voorkomen. Voor zover budgetoverschrijdingen niet kunnen worden opgevangen binnen het programma, doen wij een voorstel om de dekking te zoeken in een ander programma, zodat de totale lasten niet overschrijden. Alle financiële aanpassingen worden middels bijgevoegd raadsvoorstel en begrotingswijziging in de begroting 2024 (incidenteel) verwerkt. Indien we structurele gevolgen verwachten nemen we deze op in de concept-programmabegroting 2025-2028. Bedragen kleiner dan € 25.000,- worden niet toegelicht. De opbouw van de rapportage is als volgt.
In hoofdstuk 2 geven we de financiële stand van zaken weer: - Afwijkingen op de begroting (exploitatie per programma en per taakveld); - Prognose van het resultaat dat hieruit volgt; - Stand van de post onvoorzien incidenteel; - Afwijkingen in begrote stortingen in en onttrekkingen uit reserves; - Aanpassingen in investeringsprojecten en een update over majeure projecten. Tot slot geeft hoofdstuk 3 de stand van zaken bij het sociaal domein.
3
2. Financiële ontwikkelingen Totaaloverzicht voor- en nadelen Omschrijving en toelichting
Voordeel
Nadeel
Programma 1 Bestuur, samenwerking & dienstverlening Taakveld 0.1 Bestuur Door het aantal raadsvergaderingen als gevolg van het BOB-model vallen de kosten hoger uit (ca. € 35.000). Het gaat dan om kosten van de locatie, de LON-uitzendingen en het raadsinformatiesysteem, in 2023 zijn deze incidenteel in de tussentijdse rapportage bijgeraamd. Daarnaast hebben we structureel te maken met € 12.000 extra kosten voor ondersteuning raadsleden met een beperking en lidmaatschap raadsledenvereniging. In de kadernota houden we vanaf 2025 structureel rekening met deze meerkosten. Daarnaast is in 2024 incidenteel € 15.000 extra nodig voor cursus Politiek Actief, verhuizing commissiekamer en opleidingen van de griffie.
62.000
De kosten voor de Wet open overheid zijn hoger begroot dan nodig is. We hebben de begroting tot nu toe steeds incidenteel bijgesteld. Inmiddels hebben we een realistischer beeld van de kosten.
60.000
Het budget voor participatie kan gedeeltelijk vrijvallen omdat de participatiecoach pas medio 2024 start (deze wordt ingehuurd).
25.000
Taakveld 0.4 Overhead Hogere salariskosten vanwege de eind 2023 afgesloten cao. Momenteel berekenen we de exacte gevolgen inclusief werkgeverslasten. We nemen deze op in de 2e tussentijdse rapportage waarbij we de stelpost inflatie inzetten.
PM
Het aantrekken van vast personeel is in de krappe arbeidsmarkt, zeker voor een kleinere gemeente, moeilijk. Daardoor hebben we te maken met meerkosten voor inhuur om onze reguliere werkzaamheden en projecten toch zo goed mogelijk uit te voeren. Vooralsnog zijn de verwachte meerkosten € 155.000. Daarnaast hebben we specifiek extra middelen nodig voor de nieuwe functie van manager bedrijfsvoering (€ 75.000) en voor het tijdelijk inhuren van een interim secretaris max. € 70.000.
300.000
Hogere bijdrage aan GR Dienst Dommelvallei (1e begrotingswijziging 2024). Dit heeft hoofdzakelijk te maken met de uitvoering van Wet WOZ en andere belastingen. Voor zover de stijging van de bijdrage verband houdt met gestegen lonen en prijzen is dit budgettair neutraal verwerkt ten laste van de stelpost inflatie. Ook de dekking via hogere leges reisdocumenten is budgettair neutraal verwerkt.
320.900
Het Rijk heeft in 2022 structurele middelen beschikbaar gesteld aan gemeenten om de dienstverlening vanuit de overheid fundamenteel te verbeteren (naar aanleiding van de toeslagenaffaire). Wij hebben deze middelen in de begroting opgenomen, maar voor 2024 kan dit budget gedeeltelijk vrijvallen omdat we deze taken hebben ingebed in de begroting en het dus binnen de reguliere middelen oplossen. Bij de begroting bekijken we of dit budget (gedeeltelijk) structureel kan vrijvallen.
50.000
Door incidentele verkoop van een vrachtwagen en bestelauto hebben we in 2024 meer inkomsten dan geraamd. Dit budget willen we graag gebruiken voor de aanschaf van 2 nieuwe bestelauto’s, zie overzicht aanpassingen investeringskredieten.
37.000
Kleine en budgettair neutrale wijzigingen
171.100
Subtotaal programma 1
682.000
Programma 2 Veiligheid & handhaving Kleine en budgettair neutrale wijzigingen
20.000
Subtotaal programma 2
20.000
Programma 3 Werk (participatie), zorg & jeugd Taakveld 4.3 Onderwijsbeleid en leerlingenzaken
4
Omschrijving en toelichting
Voordeel
De rijksbijdrage die we voor het onderwijsachterstandenbeleid ontvangen is gestegen. De uitgaven blijven binnen de begroting.
Nadeel
28.400
Taakveld 6.1 Samenkracht en burgerparticipatie In de begroting waren nog geen bedragen opgenomen voor het project opvang Oekraïense ontheemden. De verwachte rijksbijdrage is € 2.500.000, verwachte uitgaven € 1.600.000. Daardoor zal er een voordeel van € 900.000 ontstaan; overeenkomstig 2022 en 2023 stellen we voor dit in de bestemmingsreserve vluchtelingen te storten, zie taakveld 0.10.3.
2.500.000
1.600.000
Taakveld 6.3 Inkomensregelingen Voor de regeling Eenmalige energietoeslag 2023 hebben we minder kosten gehad dan geraamd. Er zijn minder aanvragen geweest en ook de uitvoeringskosten waren lager doordat de regeling efficiënter en binnen de formatie is uitgevoerd.
100.000
Taakveld 0.10.3 Mutaties reserves programma 3 Storting verwachte overschot project opvang Oekraïners in bestemmingsreserve vluchtelingen. Zie hierboven bij taakveld 6.1.
900.000
Kleine en budgettair neutrale wijzigingen
10.900
Subtotaal programma 3
117.500
Programma 4 Verenigingen & accommodaties Taakveld 5.2 Sportaccommodaties In de primaire begroting is onderhoud aan het hybrideveld bij EMK niet opgenomen. Daarnaast is het (externe) toezicht op het onderhoud voor alle hybridevelden niet meegenomen. Kleine en budgettair neutrale wijzigingen
38.000
21.000
Subtotaal programma 4
17.000
Programma 5 Wonen & leefomgeving Kleine en budgettair neutrale wijzigingen
14.500
Subtotaal programma 5
14.500
Programma 6 Ruimtelijk beheer, milieu & verkeer Taakveld 7.4 Milieu De kosten voor bestrijding van ratten stijgen door een groter aantal meldingen en daarop volgende bestrijdingskosten. Verder stijgen de kosten voor de bestrijding van de eikenprocessierups. Dit komt mede doordat onderzoek wordt uitgevoerd naar de efficiëntie van de huidige bestrijdingsmethode voor de eikenprocessierups.
45.000
Actieplan geluid EU-richtlijn omgevingslawaai: hiervoor was in 2023 eenmalig budget beschikbaar gesteld, maar het plan is niet uitgevoerd in 2023. In 2024 voeren we het alsnog uit waarbij we het bedrag wel verlaagd hebben.
28.000
Kleine en budgettair neutrale wijzigingen
416.500
Subtotaal programma 6
489.500
Programma 7 Economie, toerisme & recreatie Kleine en budgettair neutrale wijzigingen
33.500
Subtotaal programma 7
33.500
5
Omschrijving en toelichting
Voordeel
Nadeel
Programma 8 Financiën & belastingen Taakveld 0.7 Algemene uitkering en overige uitkeringen gemeentefonds Decembercirculaire 2023, zie raadsinformatiebrief 2024-03
322.900
Kleine en budgettair neutrale wijzigingen
571.100
Subtotaal programma 8
894.000
Totaal
178.000
Enkele van de bovengenoemde ‘budgettair neutrale wijzigingen’ hebben betrekking op inflatie, waarbij de stelpost loon- en prijsstijging is ingezet, die in programma 8 staat. Het betreft dus een verschuiving van programma 8 naar de andere programma’s. Het gaat om de volgende bedragen: Saldo stelpost loon- en prijstijging: begroot 2024
1.430.300
Ingezet bij tussentijdse rapportage voorjaar 2024: Cao-stijging Dienst Dommelvallei (P1) Indexering onderhoud en energie gemeentehuis (P1) Indexering en areaal groen (P6) Indexering openbare verlichting (P6) Diverse kleine indexeringen < € 25.000 Totaal Nieuw saldo stelpost beleidsvoornemens 2024
-74.100 -52.000 -315.000 -70.000 -60.000 -571.100 859.200
Bij de tussentijdse rapportage najaar 2024 kan het dan resterende saldo vrijvallen ten gunste van het resultaat 2024.
Prognose resultaat Saldo primaire begroting 2024
144.330
Vastgestelde begrotingswijzigingen tot en met april 2024: 1e tot en met 3e wijziging hebben geen gevolgen voor resultaat 2024
0
Saldo begroting 2024 inclusief wijzigingen
144.330
4e wijziging (concept): Jaarrekening 2023 (onderuitputting) *)
200.000
Saldo van deze tussentijdse rapportage, zie tabel hiervoor (5e wijziging)
-178.000
Nieuwe prognose saldo begroting 2024
166.330
(- is nadeel, + is voordeel)
*) wijziging kapitaallasten als gevolg van aanpassingen in (planning van) investeringen bij de jaarrekening 2023.
Overzicht onvoorzien Post onvoorzien begroting 2024
72.225
Voorstel in deze tussentijdse rapportage
0
Nieuw saldo onvoorzien 2024
72.225
6
Aanpassingen in reserves ProOmschrijving en toelichting gramma 3
Huidig saldo *)
Bestemmingsreserve vluchtelingen
Storting Onttrekking/ vrijval
1.564.113
Nieuw saldo
900.000
0 2.464.113
900.000
0
De verwachte rijksbijdrage voor opvang Oekraïense ontheemden is € 2.500.000, verwachte uitgaven € 1.600.000. Het verwachte voordeel van € 900.000 storten we overeenkomstig de afspraken in 2022 en 2023 in de bestemmingsreserve vluchtelingen. Totaal mutaties reserves *) begroot saldo op 31-12-2024
Toelichting en aanpassingen (investerings)projecten ProOmschrijving en toelichting gramma
Huidig Aanpassing Nieuwe budget budget prognose
PROJECTEN PRIORITEIT TOP / HOOG+ 3
Vluchtelingen
250.000
0
250.000
De gemeenteraad heeft op 21 maart 2024 de gewijzigde kaders voor de ontwikkeling, realisatie en exploitatie van de opvanglocatie Pastoorsmast vastgesteld. Die kaders vormen de uitgangspunten voor de bestuursovereenkomst die het college met het COA sluit. Het azc aan de Pastoorsmast zal 5 jaar lang huisvesting bieden aan 159 asielzoekers, met de intentie om de overeenkomst te verlengen tot 10 jaar. Aan de bestuursovereenkomst wordt een uitgebreid en concreet veiligheidsplan toegevoegd. Dit plan beschrijft de overlegstructuur tussen alle bestuurlijk betrokkenen (het gemeentebestuur, het COA, de veiligheidsdriehoek en de veiligheidsregio). De raad heeft ingestemd met het voorgestelde budget van € 50.000 voor leefbaarheid dat snel ingezet kan worden voor zaken die de leefbaarheid rondom het azc ten goede komen. Ook is er budget beschikbaar gesteld voor de uitvoering van een aantal flankerende projecten in de omgeving van het azc. Deze projecten komen voort uit het overleg tussen de gemeente en de klankbordgroep opvang vluchtelingen. Het gaat om ingrepen in de openbare ruimte gericht op de (verkeers-)veiligheid, bereikbaarheid en daarmee ook de leefbaarheid in de directe omgeving van het azc. Deze projecten moeten worden gerealiseerd voordat het azc in gebruik genomen wordt. De kosten hiervan bedragen zeer ruw geschat € 200.000.
Beide bedragen worden gedekt door het budget Oekraïners, dat tevens bestemd is voor de brede doelgroep vluchtelingen. Naast de ontwikkeling aan de Pastoorsmast is er sinds eind januari een crisisnoodopvang (CNO) gerealiseerd voor 50 asielzoekers voor drie maanden. Het college heeft het besluit genomen om deze CNO in de binnentuin van het gemeentehuis te verlengen tot eind juli 2024. Alle kosten worden door het COA vergoed; van de eerste 3 maanden worden binnenkort in rekening gesteld. 4
Renovatie Hongerman
12.419.000
In het eerste kwartaal van 2024 is het definitief ontwerp en de technische omschrijving uitgewerkt. De aanbesteding van de realisatie is op basis van de in december 2023 vastgestelde
7
0 12.419.000
ProOmschrijving en toelichting gramma
Huidig Aanpassing Nieuwe budget budget prognose
inkoopstrategie opgepakt. Daarnaast is de verkrijging van de omgevingsvergunningen voor bouwen en natuur verder voorbereid. 5
Huisvesting Sinti
9.300.000
0
9.300.000
275.000
0
275.000
1.800.000
0
1.800.000
12.400.000
0 12.400.000
Bosweg: De verwachting is dat in 2025 de voorbereidingen voor de herontwikkeling van de locatie Bosweg worden afgerond. Daarna kan gestart worden met een gefaseerde realisatie van het bouwrijp maken, het plaatsen van nieuwe huurwagens en het woonrijp maken. De verwachting is dat dit verder doorloopt in 2026. Kremersbos: We streven ernaar om in 2024 de voorbereidende werkzaamheden voor de herontwikkeling van Kremersbos op te starten. Belangrijk hierbij is dat wij ook de lessen uit het proces van de herontwikkeling van Bosweg willen betrekken in de aanpak voor Kremerbos. 5
Wonen
nvt
Op meerdere terreinen boeken we goede vooruitgang op de doelstelling realiseren woningen. Op het grootste project, Nuenen West gaan we dieper in. Project Kloostertuin staat hieronder apart toegelicht. Eind 2025 is de woningbouwopgave van circa 765 woningen voor fase 1 Nuenen West door Nuenen West BV gerealiseerd en opgeleverd. In 2024 wordt gestart met de uitwerking van de plannen voor fase 2, in totaal 425 woningen bestemd voor verschillende doelgroepen en woning categorieën. De start bouw is voorzien voor begin 2025 en wordt gedurende 5 jaar gefaseerd gerealiseerd. Tegen het vastgestelde CHWbestemmingsplan Nuenen West zijn beroepen ingesteld bij de Raad van State. 5
Kloostertuin (voorbereidingskrediet) Na een extra tussenstap kon de Nota van Uitgangspunten vastgesteld worden. Dit heeft geleid tot langere doorlooptijd en meerwerk, inclusief extra ambtelijke begeleiding. Op verzoek zijn extra 3d visuals geleverd. Parallel aan de vaststelling van het masterplan kan komende periode gewerkt worden aan de ruimtelijke procedure en opzet van de tender.
6
VKA maatregelenpakket leefbaarheid en bereikbaarheid (bundelroutes) Sinds het raadsbesluit van november 2021 is de openstelling van de busbanen onderdeel geworden van het VKA Bundelroutes. Vooralsnog zijn en worden de kosten van het kernteam VKA Bundelroutes gedekt vanuit het restant van dit krediet Aansluiten Nuenen Z-W op A270. De studie (verkeers)leefbaarheid Bundelroutes heeft eind 2021 geleid tot een raadsbesluit voor het maatregelenpakket Voorkeursalternatief Bundelroutes. De realisatie van dit VKA is nu in voorbereiding. Op grond van de bestuursovereenkomst (BOK) Bundelroutes is in 2024 al een bedrag van € 10 miljoen ontvangen van de provincie. De BOK brengt met zich mee dat de realisatie voortvarend ter hand genomen moet worden, af te ronden binnen 4 (maximaal 5) jaar. Om te komen tot realisatie van het eerste cluster van projecten (Nuenen-zuid) is in maart 2024 een voorbereidingskrediet vastgesteld van € 1,8 miljoen.
7
Renovatie Klooster Het project renovatie Het Klooster bestaat uit 4 deelprojecten: 1. Tijdelijke huisvesting in Het Klooster Temporalis. 2 en 3. Bouw en inrichting van Het Klooster. 4. Beheerder en exploitatie.
8
ProOmschrijving en toelichting gramma
Huidig Aanpassing Nieuwe budget budget prognose
Deelproject 1 is uitgevoerd en na oplevering van de bouw en inrichting van het Klooster keren de gebruikers terug. Deelproject 2 en 3 worden in de tweede helft van 2024 en in 2025 uitgevoerd. We streven ernaar om de renovatie op te leveren eind 2025. Eind 2024/begin 2025 willen we deelproject 4 in besluitvorming brengen, zodat medio 2025 met de gebruikers huurcontracten kunnen worden afgesloten en de beheersorganisatie, inclusief een bestuur, is opgericht. OVERIGE INVESTERINGSPROJECTEN 2 Bestelauto’s Door incidentele verkoop van een vrachtwagen en bestelauto hebben we in 2024 meer inkomsten dan geraamd. Dit budget willen we graag gebruiken voor de aanschaf van 2 nieuwe bestelauto’s voor de gemeentewerf. Deze zijn nodig vanwege personeelsuitbreiding op de werf en verschuiving van gebouwenbeheer naar werf. We halen ook de investering naar voren omdat vanaf volgend jaar BPM op deze auto’s moet worden betaald.
0
70.000
70.000
70108 Project aanhangers werf (plateau aanhanger) Dit kan worden afgesloten, dit doen we bij jaarrekening 2024.
6.000
-3.488
2.512
70110 Project containers werf Dit kan worden afgesloten, dit doen we bij jaarrekening 2024.
8.000
0
8.000
70111 Project auto handhaving Dit kan worden afgesloten, dit doen we bij jaarrekening 2024.
34.000
495
34.495
71759 Verbouwing MFA Gerwen In de investeringsopzet naar de raad zijn bij dit project de (interne) personele kosten niet meegenomen. Vooralsnog schatten we dat het om een bedrag van € 75.000 gaat.
1.481.500
75.000 1.556.500
70062 Uitbreiding school Het Mooiste Blauw De tweede helft van het investeringskrediet Het Mooiste Blauw moet (conform verordening huisvesting onderwijs) worden aangepast aan normbedragen 2024.
1.790.261
113.771 1.904.032
Totaal
255.778
De financiële gevolgen van de aanpassingen van investeringskredieten (kapitaallasten) komen pas in 2025 of later; vanaf het jaar na afronding van het project. Dit verwerken we in de begroting 2025-2028. Voor bovengenoemde investeringen gaat het om ongeveer € 25.000,- structurele lasten.
Toelichting en aanpassingen in grondexploitaties Tegelijk met deze rapportage staan ook de Jaarstukken 2023 en de Jaarrapportage grondexploitaties 2023 op de agenda van de raadsvergadering. De laatste biedt een actueel beeld waaraan niets is toe te voegen in deze tussentijdse rapportage.
9
3. Stand van zaken sociaal domein De budgetten van jeugdhulp en Wmo zijn op basis van de meest recente informatie herverdeeld. Per saldo kan de begroting 2024 ongewijzigd blijven. Bij jeugdhulp wordt naar verwachting minder uitgegeven dan begroot op verblijf, crisis en jeugdbescherming en -reclassering. Er wordt naar verwachting meer uitgegeven dan begroot op ambulante jeugdhulp en begeleiding, vervoer, persoonsgebonden budgetten en JeugdhulpPlus. Bij de Wmo wordt naar verwachting minder uitgegeven dan begroot op woonvoorzieningen, huishoudelijke hulp en zelfstandig leven (begeleiding). Naar verwachting wordt minder uitgegeven dan begroot op vervoers- en rolstoelvoorzieningen, dagbesteding Wmo en vervoersdiensten. Wegens personele problemen heeft de zorgverlener voor huishoudelijke hulp niet alle zorg geleverd. Wij sturen aan om de zorg te borgen. Gevolg daarvan is dat de beschikkingsruimte van de indicatie beter uitgeput gaat worden. Onderstaande tabellen en grafieken zijn op kwartaalbasis, dus voor 2024 t/m maart 2024. In de grafiek is nog geen lijn zichtbaar voor 2024, maar alleen een punt omdat er nog maar 1 cijfer is. Sociaal domein 2024
Begroot Q1
Totaal jeugd Totaal Wmo Totaal overig sociaal domein Totaal sociaal domein Q1 2024
10
Realisatie Q1
Verschil
1.146.083
1.139.776
6.307
990.377
1.035.916
-45.539
32.689
23.961
8.728
2.169.150
2.199.653
-30.504
11