RV Bp Kapperdoes - Bijlage 8 Nader onderzoek steenuil
Tekst van het document
Soortgerichtonderzoek steenuil Dubbestraat-Boord
Postadres Gerrit Zegelaarstraat 1 6709 TA Wageningen T 085 7737676 Web info@regelink.nl | www.regelink.nl KvK 14081365 BTW NL822004379.B01 Triodosbank NL84TRIO 0390980458
Colofon
Tekst, foto's en samenstelling
Wessel de Jong
In opdracht van
Rezidenz Development
Naam opdrachtgever
Anco Teurlings
Rapportnummer
RA21323-01
Status rapport
Definitief
Datum oplevering rapport
21 juli 2022
Aantal pagina's
13
Wijze van citeren
Wessel de Jong, 2022, Soortgerichtonderzoek steenuil Dubbestraat-Boord, Rapport RA21323-01, Regelink Ecologie & Landschap, Wageningen.
Regelink Ecologie & Landschap Gerrit Zegelaarstraat 1 6709 TA Wageningen 085-7737676 info@regelink.nl www.regelink.nl Lid Netwerk Groene Bureaus
Soortgerichtonderzoek steenuil Dubbestraat-Boord
RA21323-01
2
Inhoudsopgave Aanleiding
4
1.1 1.2
4 4
Aanleiding Doel
Plangebied en ingreep
5
2.1 2.2
5 5
Plangebied Ingreep
Werkwijze
6
3.1 3.2 3.3
6 6 6
Onderzoeksinspanning Methode steenuilonderzoek Volledigheid inventarisatie
Resultaten
7
4.1 4.2
7 7
Algemeen beeld Steenuil
Effectbepaling en toetsing aan de Wet natuurbescherming
10
5.1 5.2
10 10
Effectbepaling van de ingreep Toetsing Wet natuurbescherming
Conclusies en vervolgstappen
11
6.1 6.2
11 11
Conclusies Vervolgstappen
Bronnen
12
7.1 7.2 7.3
12 12 12
Bijlage 1.
Literatuur Websites Project gerelateerde bronnen
Kaart waarnemingen steenuil
Soortgerichtonderzoek steenuil Dubbestraat-Boord
13
RA21323-01
3
Aanleiding 1.1
Aanleiding
Rezidenz Development is van plan om de woning en de bijbehorende stallen en schuur aan de Dubbestraat 1 in Nuenen te slopen, tevens worden enkele bomen verwijderd en de bestemming van het terrein aangepast. Regelink Ecologie & Landschap heeft in mei een ecologische quickscan uitgevoerd voor dit gebied (De Jong, 2021). Hieruit blijkt dat in het plangebied mogelijk geschikte verblijfplaatsen voor onder andere gewone dwergvleermuis, ruige dwergvleermuis en gewone grootoorvleermuis aanwezig zijn, geschikt leefgebied aanwezig is voor verschillende vleermuissoorten, geschikt leefgebied voor marterachtigen aanwezig is en een geschikte nestlocatie en leefgebied voor steenuil aanwezig is. Volgens artikel 1.11 van de Wet natuurbescherming (zorgplicht) is het verplicht om voordat de ingreep plaatsvindt onderzoek te doen naar de aanwezigheid van beschermde flora en fauna. Er moet daarom nader onderzoek gedaan worden naar de aanwezigheid van deze soorten en de functies van het plangebied. Regelink Ecologie & Landschap heeft in opdracht van Rezidenz Development in het plangebied het onderzoek naar vleermuizen en marterachtigen reeds uitgevoerd in 2021. Deze rapportage geeft de resultaten van het uitgevoerde steenuil onderzoek. Bij het opstellen van deze rapportage is uitgegaan van de definities zoals aanwezig op de website van Regelink Ecologie & Landschap 1.
1.2
Doel
Met dit onderzoek worden de volgende vragen beantwoord: •
Komt steenuil voor in het plangebied?
•
Welke functies heeft het plangebied voor steenuil?
•
Leidt de ingreep tot overtreding van de verbodsbepalingen uit de Wet natuurbescherming?
•
Welke vervolgstappen zijn nodig om overtreding van de Wet Natuurbescherming (zoveel mogelijk) te voorkomen?
1 http://www.regelink.nl/kenniscentrum/definities-vleermuizenonderzoek/
Soortgerichtonderzoek steenuil Dubbestraat-Boord
RA21323-01
4
Plangebied en ingreep 2.1
Plangebied
Het plangebied betreft een woning en drie stallen aan de Dubbestraat 1 inclusief het aangrenzend terrein gelegen tussen Boord en de Kapperdoesweg in de gemeente Nuenen, provincie Noord-Brabant. De begrenzing van het plangebied is op de titelpagina met rood weergegeven. Het plangebied is voor een deel verhard met tegels. In dat deel staan een woonhuis en drie oude stallen. De muur aan de zuidkant van de woning is begroeid met klimop. Langs de grens van het plangebied groeien rijen bomen als populier (Populus spec.). Ten zuiden van het woonhuis liggen twee schuren met een bakstenen muur en golfplaten op het dak. De derde schuur heeft stalen wanden met golfplaten op het dak. Er loopt een zandweg van het zuidelijke deel naar het noordelijke deel van het plangebied. Rondom de gebouwen is lage struikbegroeiing aanwezig. In het noordoostelijke deel is een open terrein waar het groen ongemaaid is. Hier zijn ook planten te vinden zoals paardenbloem (Taraxacum officinale) en winterpostelein (Claytonia perfoliata). In het plangebied ligt aan de noordwestzijde een smalle sloot die op het moment van het veldbezoek helemaal droog stond.
2.2
Ingreep
Rezidenz Development is van plan om in het plangebied Dubbestraat-Boord nabij Nuenen nieuwbouw te realiseren (Figuur 1). Hiervoor dienen eerst sloopwerkzaamheden plaats te vinden. Ingrepen die daartoe in het plangebied plaatsvinden bestaan uit: •
Het slopen van de bestaande bebouwing en het saneren van asbest;
•
Het verwijderen van enkele bomen;
•
Het verwijderen van groen;
•
Het bouwrijp maken van het plangebied;
•
Het realiseren van 11 grondgebonden woningen.
De start van de werkzaamheden is gepland in het najaar van 2022.
Figuur 1. Conceptkaart van de nieuwe situatie. Soortgerichtonderzoek steenuil Dubbestraat-Boord
RA21323-01
5
Werkwijze 3.1
Onderzoeksinspanning
In het voorjaar van 2022 is het plangebied Dubbestraat-Boord en de omgeving van het plangebied geïnventariseerd op de aanwezigheid van steenuil. In Tabel 1 zijn de gegevens van de veldbezoeken weergegeven. Tijdens alle bezoeken waren de weersomstandigheden geschikt voor het inventariseren van steenuil. In de volgende paragrafen staat een toelichting op de toegepaste onderzoeksmethoden.
Tabel 1. Datum en tijdstip van en weersomstandigheden tijdens de inventarisaties. N = nestlocaties, L= Leefgebied. Datum
Tijd
Onderzochte functies
Medewerker
Weerstomstandigheden
04-03-2022
18:20 –
N, L.
E. van Dijk
8ºC, onbewolkt, droog, 1
21:20 16-03-2022
19:15 –
Bft N, L
E. van Dijk
22:15 19-04-2022
20:30 –
droog, 3 Bft N, L
E. van Dijk
22:40
3.2
15ºC, zwaar bewolkt,
16ºC, licht bewolkt, droog, 2 Bft
Methode steenuilonderzoek
Het onderzoek naar nestplaatsen en leefgebied van steenuil is uitgevoerd volgens de richtlijnen in het Kennisdocument steenuil en volgens het soorteninventarisatieprotocol van het Netwerk Groene bureaus. Tijdens het veldbezoek is het plangebied op zicht (met nachtkijker) en gehoor geïnventariseerd. Er werd gebruik gemaakt van het afspelen van de baltsroep om zo steenuilen in de omgeving te vinden. De inventarisaties zijn een half uur na zonsondergang uitgevoerd en duurde minimaal 2 uur onder gunstige weersomstandigheden. De data van de veldbezoeken en de weersomstandigheden zijn opgenomen in Tabel 1.
3.3
Volledigheid inventarisatie
Het steenuilonderzoek is uitgevoerd conform de richtlijnen in de overeenkomstige Kennisdocumenten van BIJ12 en het soortinventarisatieprotocol van het Netwerk Groene Bureaus. Inventarisaties zijn een steekproef gebaseerd op momentopnames. Hierdoor is het niet uit te sluiten dat soorten en functies die niet zijn waargenomen, op een ander tijdstip wel aanwezig zijn. Dit is acceptabel, omdat de Wet natuurbescherming een initiatiefnemer vraagt te doen wat redelijkerwijs van hem verwacht kan worden. Met de gekozen methoden en inspanning is voldoende invulling gegeven aan artikel 1.11 (zorgplicht) van de Wet natuurbescherming. Wat betreft het onderhavige onderzoek heeft de initiatiefnemer gedaan wat redelijkerwijs van hem verwacht kan worden.
Soortgerichtonderzoek steenuil Dubbestraat-Boord
RA21323-01
6
Resultaten 4.1
Algemeen beeld
Gedurende het steenuilonderzoek werden in en in de nabijheid van het plangebied de volgende soorten aangetroffen: •
Steenuil
Andere soorten die aangetroffen werden in het plangebied zijn genoemd in Rapport: ‘RA2132301_SGO_Dubbestraat-Boord_RezidenzDevelopment’. In de volgende paragrafen worden de waarnemingen en functies van steenuil verder besproken. De waarnemingskaart is opgenomen in Bijlage 1.
4.2
Steenuil
Waarneming RA21323-01 Gedurende het vleermuisonderzoek op 5 juli 2021 werd aan de oostzijde van het plangebied een steenuil waargenomen op de nok van een van de schuren. Vervolgens vloog het dier richting het westen. Het onderzoek naar nestlocaties van steenuil vindt plaats vanaf februari 2022. Dit onderzoek zal uitwijzen of steenuil in het plangebied broedt en gebruikt als leefgebied. Voorjaarsonderzoek Steenuil werd tijdens het onderzoek gedurende drie avonden in de omgeving van het plangebied waargenomen. Een nestlocatie werd binnen het plangebied niet waargenomen. Gedurende de eerste avondronde werd een baltsend mannetje nabij het plangebied waargenomen. Later op de avond werd een koppel ten zuiden van het plangebied roepend aanwezig aangetroffen. Daarnaast werd ten noorden van het terrein van Boord 12 een steenuil waargenomen. Volgens een bewoner is aan de achterzijde van de woning bij Boord 19 een steenuilenkast aanwezig. Gedurende de twee opvolgende rondes werden steenuilen ten zuiden van het plangebied in de buurt van de stallen waargenomen. Volgens een memo uit 2017 werden steenuilen op het terrein van Dubbestraat 1a ook al waarschijnlijk broedend aangetroffen (BTL Advies B.V., 2017). Vanwege de activiteit die hier werd waargenomen is het zeer aannemelijk dat steenuilen nog steeds op het terrein broeden.
Bij Boord 12 en/of 19 werd in de opvolgende rondes geen steenuil meer waargenomen. Vanwege het ontbreken van waarnemingen bij de schoorsteen van Dubbestraat 1 in het plangebied en het ontbreken van andere waarnemingen in het plangebied kan aangenomen worden dat in het woonhuis en/of in de stallen geen steenuilen broeden. Gedurende de drie rondes werden steenuilen niet jagend in het plangebied waargenomen. Wel werd steenuil jagend waargenomen op het weiland tussen het plangebied en Dubbestraat 1a. Gedurende het onderzoek werd steenuil een enkele keer waargenomen op het moment dat de roep van steenuil werd afgespeeld. Steenuil werd waarschijnlijk aangetrokken tot de roep, waardoor deze zich verplaatste naar de rand van het plangebied.
Soortgerichtonderzoek steenuil Dubbestraat-Boord
RA21323-01
7
Steenuilen foerageren in 95% procent van de gevallen in een straal van 300 meter rondom de nestlocatie (NGB, 2017). De nestlocatie bevindt zich op een afstand van ongeveer 60 meter van het plangebied. Vanwege de aanwezigheid van een nestlocatie op minder dan 300 meter en een waarneming gedurende het vleermuisonderzoek kan aangenomen worden dat het gebied incidenteel gebruikt wordt door steenuilen en leefgebied dus niet uitgesloten kan worden (Figuur 2). De steenuilen die aanwezig zijn bij de broedlocatie werden jagend waargenomen op het weiland tussen Dubbestraat 1 en 1a en van het weiland ten zuiden van Dubbestraat 1a. Daarnaast werd steenuil waargenomen ten westen van de Dubbestraat (Figuur 3).
Figuur 2. Nestlocatie steenuil en het gebied 300 meter van de nestlocatie vandaan. De cirkel is niet het daadwerkelijke foerageergebied van steenuil, maar weergeeft met welk gebied rekening gehouden dient te worden met eventuele aanwezigheid van leefgebied.
Soortgerichtonderzoek steenuil Dubbestraat-Boord
RA21323-01
8
Figuur 3. Waargenomen foerageergebied van steenuil in de omgeving van het plangebied op basis van waarnemingen gedurende het onderzoek. De waarnemingen van steenuil zijn weergegeven in Bijlage 1.
Soortgerichtonderzoek steenuil Dubbestraat-Boord
RA21323-01
9
Effectbepaling en toetsing aan de Wet natuurbescherming 5.1
Effectbepaling van de ingreep
Steenuil In het plangebied zijn geen nestlocaties van steenuil aangetroffen. Er is een paartje van steenuil meermaals waargenomen ten zuiden van het plangebied bij Dubbestraat 1a. Vanwege deze waarnemingen wordt aangenomen dat de nestlocatie op deze locatie aanwezig is. Steenuil werd gedurende drie rondes niet foeragerend in het plangebied aangetroffen, maar vanwege de nabijheid van een nestlocatie op een afstand van minder dan 300 meter en een enkele waarneming van steenuil gedurende het vleermuisseizoen is het aannemelijk dat het plangebied ook incidenteel als leefgebied gebruikt wordt. Nesten van steenuil zijn wettelijk beschermd door de Wet natuurbescherming. Het aantasten van de functionele leefomgeving van steenuilen kan ervoor zorgen dat steenuil niet meer voldoende voedsel kan verzamelen om succesvol te broeden, waardoor een nestlocatie dus indirect wordt aangetast. Zoals te zien is in Figuur 2 is binnen 300 meter van het plangebied echter nog voldoende foerageergebied aanwezig in de vorm van graslanden, waar dieren gedurende het broedseizoen ook waargenomen werden. Doordat het foerageergebied zoals aangegeven in Figuur 3 behouden blijft, wordt er niet verwacht dat steenuil een negatief effect van de werkzaamheden ondervindt.
5.2
Toetsing Wet natuurbescherming
Doordat met de werkzaamheden geen beschermde functies van steenuil verdwijnen leidt de ingreep niet tot een overtreding van de Wet natuurbescherming.
Soortgerichtonderzoek steenuil Dubbestraat-Boord
RA21323-01
10
Conclusies en vervolgstappen 6.1
Conclusies
Algemeen •
Het onderzoek heeft plaatsgevonden volgens de richtlijnen uit het Kennisdocument steenuil en het inventarisatieprotocol van het NGB, waardoor gesteld kan worden dat het plangebied afdoende is geïnventariseerd.
•
Voor het uitvoeren van de werkzaamheden is geen ontheffing van de Wet natuurbescherming voor steenuil nodig.
Resultaten •
Het plangebied wordt incidenteel gebruikt als leefgebied door steenuil.
Effecten •
(Indirecte) effecten op foerageergebied /nestlocaties zijn niet aanwezig.
Toetsing •
Met het uitvoeren van de werkzaamheden wordt de Wet natuurbescherming voor steenuil niet overtreden.
6.2
Vervolgstappen
•
Ten behoeve van steenuil zijn geen nadere vervolgstappen benodigd.
•
In het rapport ‘RA21323-01_SGO_Dubbestraat-Boord_RezidenzDevelopment’ worden andere vervolgstappen besproken ten behoeve van vleermuizen en wezel.
•
De vervolgstappen ten behoeve van wezel zijn ook gunstig voor steenuil, aangezien deze maatregelen zorgen voor een voedseltoename in de omgeving. Zie voor de vervolgstappen ten behoeve van wezel het mitigatieplan.
Soortgerichtonderzoek steenuil Dubbestraat-Boord
RA21323-01
11
Bronnen 7.1
Literatuur
•
BIJ12, 2017. Kennisdocument Steenuil (Athena noctua), Versie 1.0. BIJ12, Utrecht.
•
NGB, 2017. Soortinventarisatieprotocollen, in het kader van de Wet natuurbescherming (versie 2017).
7.2
Websites
•
wetten.overheid.nl/BWBR0037552/2019-01-01
•
www.bij12.nl
•
www.telmee.nl
•
www.verspreidingsatlas.nl/
•
www.waarneming.nl
•
www.vogelsbescherming.nl
7.3
Project gerelateerde bronnen •
Nicky Hulsbosch, 2017, Memo bevindingen en advies steenuil i.k.v. project Kapperdoes te Nuenen, BTL Advies B.V., Oisterwijk.
•
Wessel de Jong en Elle van Dijk, 2021., Ecologische quickscan Dubbestraat-Boord, Nuenen. Rapport RA21245-01, Regelink Ecologie & Landschap, Wageningen.
•
Wessel de Jong, 2022, Onderzoek vleermuizen en marterachtigen Dubbestraat-Boord Rapport RA21323-01, Regelink Ecologie & Landschap, Wageningen.
Soortgerichtonderzoek steenuil Dubbestraat-Boord
RA21323-01
12
Bijlage 1.
Kaart waarnemingen steenuil