Raadsvoorstel en -besluit - Zienswijze begroting en werkprogramma MRE

RAADSVOORSTEL Datum raadsvergadering: Datum B&W-besluit: Cluster: Behandelend ambtenaar: Portefeuillehouder: Zaaknummer: Documentnummer:

17 mei 2023 28 maart 2023 Staf Nuenen M. Stoltenborg M. Houben 1597691 1597886

Onderwerp Zienswijze begroting 2024 en werkprogramma 2023/2024 Metropoolregio Eindhoven Beslispunten 1. Een zienwijze in te dienen over de concept begroting 2024 Metropoolregio Eindhoven ten aanzien van de financiering van de formatie-uitbreiding en de verschuivingen in de werkbudgetten; 2. Een zienswijze in te dienen over het concept werkprogramma 2023/2024 Metropoolregio Eindhoven ten aanzien van: • samenspel MRE, subregio’s en gemeenten • werkprogramma en de inzet van team MRE • prioritering • programma Wonen en ruimte • programma Economie • programma Landelijke gebied; 3. In te stemmen met het verwerken van de financiële gevolgen in de begroting 2024 en meerjarenraming 2025 – 2027 van de gemeente Nuenen. Inleiding Op basis van de Gemeenschappelijke Regeling Metropoolregio Eindhoven is het bestuur verplicht de raden van de deelnemende gemeenten in de gelegenheid te stellen om een zienswijze kenbaar te maken ten aanzien van de concept begroting. Daarnaast wordt jaarlijks een werkprogramma vastgesteld waarin op hoofdlijnen de acties op onze regionale opgaven zijn opgenomen. Voordat het Algemeen Bestuur dit werkprogramma vaststelt, krijgen de raden van de deelnemende gemeenten de gelegenheid om een zienswijze kenbaar te maken. Wij stellen uw raad voor om zienswijzen in te dienen en daarom is dit raadsvoorstel voorbereid.

De ingediende zienswijzen betrekt het bestuur bij de voorbereiding van de besluitvorming over de begroting en het werkprogramma in het Algemeen Bestuur. Besluitvorming in het Algemeen Bestuur is gepland op 5 juli 2023. Na besluitvorming ontvangt uw raad de vastgestelde begroting en het vastgestelde werkprogramma ter kennisgeving. Werkprogramma Op 1 maart 2023 is het proces om te komen tot een nieuw samenwerkingsakkoord voor de bestuursperiode 2022 – 2026 afgerond door vaststelling van het Samenwerkingsakkoord 2023 – 2026 Metropoolregio Eindhoven in het Algemeen Bestuur. Daarom heeft het werkprogramma dit keer betrekking op de jaren 2023 en 2024 en is het later dan gebruikelijk Zaaknummer: 1597691

Pagina 1 van 7 Documentnummer: 1597886

aan de raden aangeboden in het kader van zienswijzeprocedure. Dit biedt de raden de mogelijkheid om het werkprogramma gelijktijdig en in samenhang met de begroting 2024 te beoordelen en te behandelen. Het werkprogramma is gebaseerd op het nieuwe samenwerkingsakkoord. In lijn met eerdere werkprogramma’s is niets opgenomen over het Regionaal Historisch Centrum Eindhoven en Gulbergen. Deze twee dossiers komen nog voort uit de oude SRE-samenwerking en worden besproken in een bestuurs- respectievelijk een adviescommissie. Wat willen we bereiken Door middel van het indienen van een zienswijze heeft uw raad de mogelijkheid om invloed uit te oefenen op het (financieel) beleid van de Metropoolregio Eindhoven (hierna: MRE) en de activiteiten die voor de aankomende 2 jaren zijn gepland. Argumenten 1.1 Wij hebben vragen over de wijze waarop de formatie-uitbreiding wordt gefinancierd. In de concept begroting is een forse formatie-uitbreiding van 11,5 fte opgenomen, waardoor de personele kosten met ruim € 1 miljoen stijgen. Deze formatie-uitbreiding wordt grotendeels gefinancierd vanuit de inwonersbijdrage Stimuleringsfonds (€ 675.000) en door externe financiering vanuit het Rijk, provincie en bedrijven (geraamd op € 780.00). Dit roept vragen bij ons op. Daarom stellen we voor dit punt op te nemen in de zienswijze.

Daarbij wordt het bestuur verzocht om nog eens kritisch te kijken naar welke formatie echt noodzakelijk is en wat de mogelijkheden zijn van tijdelijke inhuur/detachering vanuit gemeenten. We willen voorkomen dat in de toekomst de inwonersbijdrage alsnog verhoogd moet worden om deze hogere personeelskosten op te vangen, bijvoorbeeld vanwege het vervallen van externe financiering. 1.2 Wij hebben vragen over de consequenties van verschuivingen in werkbudgetten. In de het Samenwerkingsakkoord is het nieuwe thema, Wonen en Ruimte, opgenomen. Om werkbudget voor dit thema vrij te maken, is het werkbudget van andere thema’s naar beneden bijgesteld. Wij verwachten dat dit consequenties heeft voor deze thema’s, maar kunnen uit de begroting en het werkprogramma niet opmaken welke. Daarom stellen wij voor deze vraag op te nemen in de zienswijze. 1.3

Er wordt geen zienswijze op de begrotingswijziging 2023 gevraagd, omdat de inwonersbijdrage niet wordt verhoogd. In de Gemeenschappelijk Regeling Metropoolregio Eindhoven (artikel 38) is opgenomen dat de zienswijzeprocedure bij een begrotingswijziging niet doorlopen hoeft te worden als de begrotingswijziging geen invloed heeft op de hoogte van de gemeentelijke bijdragen alsmede blijft binnen het door het Algemeen Bestuur vastgestelde financiële beleid. Het Dagelijks Bestuur stelt dat hiervan sprake is. Daarom wordt uw raad niet gevraagd om een zienswijze over de begrotingswijziging 2023. Overigens vindt over de begrotingswijziging besluitvorming plaats in het Algemeen Bestuur. Uw raad kan aan het Nuenense AB-lid aandachtspunten en/of stemadvies meegeven. 1.4 Inwonersbijdrage wordt conform afspraken geïndexeerd. De inwonersbijdragen zijn geïndexeerd conform de afspraken die daarover zijn gemaakt en overeenkomstig de Kadernota 2024 Metropoolregio Eindhoven. Daarom is er geen aanleiding om hierover een opmerking te maken in de zienswijze.

Zaaknummer: 1597691

Pagina 2 van 7 Documentnummer: 1597886

1.5 Over Gulbergen zijn geen bijzonderheden opgenomen in de concept begroting. Gulbergen laat in financieel opzicht ten opzichte van de begroting 2023 geen afwijkingen zien. Naar aanleiding van de uitkomsten van het participatietraject (2022) wordt de Visie op Gulbergen herijkt in 2023. Deze herijking is nodig, omdat in het participatietraject naar voren is gekomen dat de participanten een duidelijke voorkeur hebben voor natuurontwikkeling. In de huidige Visie staan ook andere ontwikkelrichtingen, zoals energielandschap met windmolens en zonnepanelen, thematisch vakantiepark met vakantiewoningen en landschappelijk woonconcept. Deze andere ontwikkelrichtingen bieden mogelijkheden om opbrengsten te generen om de afkoop van de erfpacht (deels) terug te verdienen. Gelet hierop wordt in 2024 de (financiële) haalbaarheid van de herijkte visie verder onderzocht. Dit moet leiden tot een voorkeursscenario voor het gebied. 2.1

Het werkprogramma geeft ons nog onvoldoende beeld hoe de MRE-samenwerking is georganiseerd met name in relatie tot de inzet van gemeenten en afstemming binnen subregio’s en wat wij concreet van de MRE-organisatie kunnen verwachten. Zuidoost Brabant kent een complex samenwerkingslandschap doordat op verschillende schalen binnen deze regio met elkaar samen wordt gewerkt en waarbij in enkele gevallen dezelfde thema’s aan bod komen. Om dubbel werk te voorkomen moeten heldere afspraken gemaakt worden wie wat oppakt en hoe de afstemming op de schaal van 21 gemeenten plaats vindt. In het proces om te komen tot het Samenwerkingsakkoord is aangegeven dat dit nader zou worden uitgewerkt in het werkprogramma. Wij zien dit onvoldoende terug in het concept werkprogramma. Nu voor ons onvoldoende helder is hoe de regionale samenwerking (waaronder die binnen de MRE) is georganiseerd en hoe deze zich onderling verhouden, kunnen we geen goed beeld vormen over een passende omvang van het team MRE. Een verdubbeling van het huidige aantal fte’s komt op ons niet als passend over. Dit geldt te meer nu niet inzichtelijk is gemaakt welke inzet de MRE-samenwerking vraagt van gemeentelijke bestuurders en medewerkers en of gemeenten deze inzet willen en kunnen leveren. De inzet van gemeenten is essentieel om binnen de MRE-samenwerking stappen te kunnen zetten.

Het gemeentebestuur neemt uiteindelijk de besluiten en staat voor de uitvoering aan de lat. Daarom is het belangrijk dat bestuurders en medewerkers van gemeenten goed zijn aangehaakt bij alles wat er speelt binnen de MRE-samenwerking en de gemeentelijke standpunten naar voren brengen. Team MRE kan deze rol niet van gemeenten overnemen en van hen kan niet verwacht worden om gaten die als gevolg van onvoldoende gemeentelijke inzet vallen, dicht te lopen. Tot slot worden in het werkprogramma allerlei rollen van de MRE-organisatie genoemd zonder dat deze nader zijn uitgewerkt. Op basis van het werkprogramma weten wij niet wat we van de MRE-organisatie mogen verwachten en wat de MRE-organisatie van onze gemeente verwacht. Wij stellen voor in de zienswijze aandacht te vragen voor bovenstaande punten. 2.2 We hebben ook nog enkele opmerkingen op de inhoudelijke programma’s. De programma’s Wonen en ruimte, Economie en Landelijk gebied geven aanleiding tot het maken van enkele opmerkingen. Wij stellen voor deze op te nemen in de zienswijze.

Zaaknummer: 1597691

Pagina 3 van 7 Documentnummer: 1597886

3.1

Te betalen bijdragen aan verbonden partijen moeten worden opgenomen in de gemeentelijk begroting. MRE is een verbonden partij, waaraan wij jaarlijks een bijdrage betalen. Wij zijn verplicht de geraamde bijdragen voor 2024 op te nemen als financiële verplichting in onze gemeentelijke begroting 2024. Kanttekeningen en alternatieven 1.1 Per 1 juli 2022 is de gewijzigde Wet gemeenschappelijke regelingen in werking getreden. Met de wetswijziging wordt onder meer beoogd dat gemeenteraadsleden meer invloed op de besluitvorming van Gemeenschappelijke Regelingen (GR) krijgen en dat ze die beter kunnen controleren. Een aantal onderdelen uit de wet heeft directe werking en geldt dus vanaf 1 juli 2022. Voor de andere onderdelen geldt dat eerst de gemeenschappelijke regeling zelf gewijzigd moet worden. Daarvoor hebben de GR-en twee jaar de tijd. Binnen de MRE is het proces om te komen tot een gewijzigde gemeenschappelijke regeling gestart. De verwachting is dat begin 2024 hierover besluitvorming kan plaats vinden in uw raad. Eén van de wijzigingen die per 1 juli 2022 is ingegaan heeft betrekking op de begrotingscyclus. Daarbij gaat het om het volgende: • Bijdragen aan een GR zijn verplichte uitgaven voor een gemeente en die moeten zijn opgenomen in de gemeentelijke begroting. Dit deden wij al en daarop ziet beslispunt 3.

• De termijnen voor indiening van de kadernota, ontwerpbegroting en begroting zijn aangepast waardoor de begrotingscyclus GR beter aansluit op de begrotingscyclus van de gemeente. Concreet: o Kadernota moet voor 30 april (was 15 april) ter kennisgeving verzonden zijn aan raden. Uw raad heeft de kadernota ruim voor 30 april 2023 ontvangen. o De ontwerpbegroting moet rechtstreeks aan de raad worden verzonden en de raden krijgen 12 weken (was 8 weken) de tijd om een zienswijze in te dienen. Met deze nieuwe termijn is rekening gehouden in onderhavige zienswijzeprocedure. o GR is verplicht om te reageren op de ingebrachte zienswijzen. Bij de MRE gebeurde dit al. o De termijn van indiening van de vastgestelde begroting GR bij de financieel toezichthouder is gewijzigd van voor 1 augustus naar voor 15 september. De planning is om voor het zomerreces de begroting 2024 MRE vast te stellen. Daarna kan deze tijdig worden verzonden aan de toezichthouder. Om de raden van de deelnemende gemeenten beter in positie te brengen organiseert het MRE samen met de GR-en GGD, VRBZO en ODZOB op 10 mei 2023 een bijeenkomst in Eindhoven. Raadsleden kunnen dan met elkaar in gesprek gaan over de opgaven in de regio en het biedt hen de mogelijkheid om zienswijzen af te stemmen met collega-raadsleden uit andere gemeenten.

Wat gaan we daarvoor doen Randvoorwaarden MRE heeft verzocht om voor 8 juni 2023 een zienswijze in te dienen. Daarmee is in onderstaande planning rekening gehouden. Dit heeft wel tot gevolg dat niet alle raadsvoorstellen met betrekking tot zienswijzen op concept begrotingen van GR-en gelijktijdig binnen dezelfde raadscyclus behandeld kunnen worden. Enkele GR-en leveren hun concept begroting op een later moment aan.

Zaaknummer: 1597691

Pagina 4 van 7 Documentnummer: 1597886

Planning 13-4-2023 11-5-2023 17-5-2023 18-5-2023 5-6-2023

bespreking in agendacommissie BOB-model behandeling tijdens oordeelsvormende raadsavond besluitvorming in de raadsvergadering versturen zienswijze besluitvorming in Algemeen Bestuur MRE

Communicatie Op 13 en 19 april 2023 organiseren de GR-en MRE, GGD, VRBZO en ODZOB gezamenlijk een regionale bijeenkomst voor raadsleden waarin informatie over de begrotingen wordt gegeven. De communicatie vindt plaats vanuit de MRE-organisatie. Na vaststelling van de begroting en het werkprogramma in het Algemeen Bestuur ontvangt uw raad de definitieve begroting en het definitieve werkprogramma ter kennisgeving Wat mag het kosten Bijdrage Algemene bijdrage tbv regionale opgaven Brainport Development Stimuleringsfonds Totale bijdrage MRE Bijdrage aan RHCe totaal Inwoners aantal Totale bijdrage per inwoner

Begroting 2023

Begroting 2024 94.447

117.233

61.648 84.681 240.776

63.351 65.152 245.736

99.198 339.974 23.827 14,32

100.981 346.717 24.009 14,53

De totale bijdrage aan Regionale opgaven, Brainport Development en RHCe uit 2023 wordt op basis van de cijfers, zoals gepubliceerd in de Macro Economische Verkenningen 2023, en de uitgangspunten zoals deze zijn opgenomen in de Beleidsnotitie Kaders P&C documenten 4 GR, geïndexeerd met 3,56%. Dit is conform de Kadernota 2024. Op basis van de Beleidsnotitie Kaders P&C documenten wordt de gemeentelijke bijdrage als volgt berekend: • bijdrage aan Regionale opgaven en Brainport Development: naar rato van aantal inwoners • bijdrage aan het stimuleringsfonds wordt niet geïndexeerd • bijdrage aan RHCe: op basis van door gemeente benutte strekkende meters, naar rato van aantal inwoners en voor digitale opslagkosten op basis van werkelijk en geschat toekomstig verbruik Evaluatie MRE stelt 2 jaarlijks een Bestuursrapportage op waarin uw raad wordt geïnformeerd over de financiën en de voortgang in het werkprogramma. De jaarrekening 2024 MRE wordt te zijner tijd ter kennisgeving aan uw raad verzonden.

Zaaknummer: 1597691

Pagina 5 van 7 Documentnummer: 1597886

Bijlagen • • • •

Aanbiedingsbrief concept begroting 2024 en concept werkprogramma MRE (1607436) Concept Programmabegroting 2024 Metropoolregio Eindhoven (1607437) Concept Werkprogramma 2023/2024 Metropoolregio Eindhoven (1607439) Zienwijze aan MRE (1607452)

Burgemeester en wethouders van Nuenen, de secretaris,

de burgemeester,

drs. M. Arents

M.J. Houben MBA

Zaaknummer: 1597691

Pagina 6 van 7 Documentnummer: 1597886

Onderwerp: Zienswijze begroting 2024 en werkprogramma 2023/2024 Metropoolregio Eindhoven

De raad van de gemeente Nuenen c.a.; gezien het voorstel van burgemeester en wethouders van 28 maart 2023 gelet op de desbetreffende bepalingen in de Gemeentewet;

BESLUIT:

1. Een zienwijze in te dienen over de concept begroting 2024 Metropoolregio Eindhoven ten aanzien van de financiering van de formatie-uitbreiding en de verschuivingen in de werkbudgetten; 2. Een zienswijze in te dienen over het concept werkprogramma 2023/2024 Metropoolregio Eindhoven ten aanzien van: • samenspel MRE, subregio’s en gemeenten • werkprogramma en de inzet van team MRE • prioritering • programma Wonen en ruimte • programma Economie • programma Landelijke gebied; 3. In te stemmen met het verwerken van de financiële gevolgen in de begroting 2024 en meerjarenraming 2025 – 2027 van de gemeente Nuenen.

Aldus vastgesteld in zijn openbare vergadering van 17 mei 2023

DE RAAD VOORNOEMD, interim griffier,

E.W. Kooi

de voorzitter,

M.J. Houben MBA

Zaaknummer: 1597691

Pagina 7 van 7 Documentnummer: 1597886