Kloostertuin - Bijlage Masterplan Kloostertuin

Kwaliteit van de buitenruimte Ontwerp een aangename en dorpse buitenruimte waarin verblijfskwaliteit en groen overheersen. Maak collectieve buitenruimte met verblijfskwaliteit waar mensen elkaar kunnen ontmoeten en die geactiveerd wordt door de aangrenzende gebouwen. De gevels van de functies die grenzen aan deze buitenruimte zijn uitnodigend en transparant. De ruimtes op de begane grond sluiten over een diepte van minimaal ca 7m aan op het niveau van de straat. Een slimme inpassing van grootschalige functies zonder daglichtbehoefte is hiervoor vereist. Groen en verblijfskwaliteit zijn de leidende thema’s in het Kloosterpark . Er ontstaan parkruimtes die uitnodigen tot ontmoeten. De parkeergarage wordt verdiept aangelegd waardoor er een directe aansluiting is met de omgeving.

Terreininrichting In dit gebied is het parkeren onzichtbaar vanaf de openbare ruimte. De parkeeroplossing is daarmee maatgevend voor maximaal te ontwikkelen bouwvolume. Ondergronds parkeren heeft de voorkeur. Half verdiept parkeren of overdekt parkeren op maaiveld ligt minimaal ca. 7 meter terug van de straatgevel. Het parkeren wordt grotendeels verdiept en onzichtbaar ondergronds opgelost. Het beperkte maaiveldparkeren wordt groen ingepast. Waardevolle groenstructuren en bestaande bomen Volwassen bomen zijn in het centrum heel waardevol en worden zoveel mogelijk gehandhaafd. Er worden zoveel mogelijk bomen behouden op de locatie. De fiets op 1 Bij ontwikkelingen in het centrum van Nuenen zijn fiets en voet de belangrijkste vervoersmiddelen, omdat alle voorzieningen dichtbij zijn en de beschikbare ruimte beperkt. Maak het gebruik van de fiets daarom zo laagdrempelig mogelijk door een logische inpassing van de fietsenstalling in de route naar huis en door aantrekkelijke collectieve fietsenstallingen te ontwerpen. Het Kloosterpark wordt een autovrij gebied waarbij langzaam verkeer domineert. In de gebouwen is voldoende ruimte voor (collectieve) fietsenstallingen.

Kloostertuin Nuenen | 39

7. Beeldkwaliteit Binnen het Kloosterpark is er ruimte voor vijf nieuwe woongebouwen. Het wordt geen standaard woonwijk: het wonen in het groen wordt consequent doorvertaald in alle facetten van het plan, in de buitenruimte en de architectuur. Zo worden het park en de gebouwen één vanzelfsprekende eenheid en een nieuwe groene parel binnen het centrum van Nuenen. Voor de beeldkwaliteit van de gebouwen gelden de volgende uitgangspunten (nummers bij de referentiebeelden verwijzen naar de genummerde uitgangspunten):

1. Gebouwen te gast

Het parklandschap met de waardevolle bomen is het dominante beeld van het nieuwe Kloosterpark. Nieuwe gebouwen zijn als dorpsvilla’s te gast in het park en dus ondergeschikt. Het architectuurbeeld is ingetogen en de gebouwen stralen rust en bescheidenheid uit. Er is sprake van een zorgvuldige detaillering van de gebouwen.

De gebouwen zijn vormgegeven als speelse en luchtige volumes. Het volume is niet volledig rechthoekig maar heeft een vrijere vorm. Dit kan bijvoorbeeld worden bereikt door verspringingen in het volume, insnijdingen ter plaatse van bomen of het organisch laten uitkragen van de balkons. Door de toepassing van grote glasvlakken worden de bomen gereflecteerd.

2. Gelijkwaardige familie van gebouwen

De gebouwen in het Kloosterpark hebben dus een samenhangend beeld en vormen één familie. Ze zijn individueel herkenbaar maar hebben daarnaast vergelijkbare kenmerken. De uitstraling is eigentijds, niet historiserend. Binnen het plan zullen verschillende woningtypes worden gerealiseerd binnen verschillende prijsklassen, van sociale huur tot vrije sector. De gebouwen in het Kloosterpark hebben

echter allemaal een gelijkwaardige uitstraling. Dat betekent dat er tussen de gebouwen geen onderscheid is in beeldkwaliteit.

3. Kleur en materiaal

Alle gebouwen hebben hetzelfde hoofdmateriaal als basis voor de gevel, dat kan worden aangevuld met een tweede (ondergeschikte) materiaal. Het kleurgebruik is ingetogen en afgestemd op de natuurlijke omgeving. Gebouwen ogen licht. Er is een beperkt kleurpalet dat wordt afgestemd op de omgeving, met eventueel incidenteel een accentkleur. Het gebruik van biobased materialen wordt toegejuicht. Hiermee draagt het project bij aan duurzaamheidseisen maar kan het project ook een voorbeeldfunctie krijgen in de regio. Als alternatief kan worden gedacht aan een innovatief gebruik van baksteen. Hierdoor sluit het

gebouw te gast

gelijkwaardige familie

gebouw achter boom Gebouw springt in ter plaatse van boom, hoeken zijn licht (CPO Beekdal, Park Randenbroek Amersfoort, ZEEP architecten)

40 | Kloostertuin Nuenen

Lichte architectuur, zwevend gebouw, ondergeschikt aan groen, bescheiden architectuur, glas weerspiegelt groen (Bosgebouw Klingelbeek, Dyvik Kahlen)

Familie van gebouwen, eenheid in verscheidenheid, bovenste verdieping anders vormgegeven, landschap loopt door tot aan gebouw (Apartementen Aarhus, CEBRA architecten, Foto: Mikkel Frost Kahlen)

gebouwen te gast

gebouwen te gast

Gebouw ondergeschikt aan het landschap, verspringend volume, buitenruimtes mee-ontworpen, slimme raamindeling laat het gebouw minder hoog lijken (AquaViva Brakkenstein, DiederenDirrix)

Gebouw ondergeschikt aan het landschap, zwevend volume, verspringend volume, transparante balkonrand bovenste laag ligt terug. (Kerckebosch Zeist - Mix architecten)

speelse volumes

<<< Speels verspringend volume, buitenruimtes als onderdeel van de architectuur. Vrijwel het volledige gebouw is van hout (Houtskeletbouw wanden met CLT vloeren en een houten gevelbekleding). De Houten Kop, CPO project (Studio Architectuur Maken) Kloostertuin Nuenen | 41

“licht” gebouw

“licht” gebouw Lichtvoetig gebouw, één hoofdmateriaal, ingetogen architectuur, biobased materialen (The natural pavillion, DP6 architectuurstudio)

Licht gebouw, natuurlijke gevel Bospad, Gaaga architecten

energie in gevel PV-panelen geïntegreerd in de gevel (Solarix design panels)

biobased

gebouw te gast, speels volume Uitkragende balkons, verspringende massa, glazen vlakken, systeembouw. Natuurlijk kleurenpalet, ondergeschikt aan landschap. (Wetzikon, Milano Urbo architecten) 42 | Kloostertuin Nuenen

(Afval)geglazuurde baksteen van WasteBasedSlips (Ontwerpstudio, Inge Pouw, Studio Mixtura)

project aan op de tradionele baksteenarchitectuur rondom het park en het beschermd dorpsgezicht. Via materiaal en kleurgebruik wordt dan verwezen naar de historie, terwijl het architectuurconcept en detaillering vernieuwend zijn. Voorwaarde is dat de gebouwen niet te zwaar ogen.

sluiten op het parkontwerp, dat wil zeggen dat er opgaande beplanting voor komt te staan.

4. Welkome plint

De bovenste verdieping wordt afwijkend vormgegeven door middel van een kap of als een terugliggende verdieping. Hierbij dient aandacht te zijn voor de inpassing van installaties en PV-panelen. Bij een plat dak dienen PV-panelen te worden geintegreerd in een groen dak, bij een schuin dak zoveel mogelijk in het dakvlak. Het is ook denkbaar PV-panelen te integreren in de gevel.

De entree van de gebouwen vormt het visitekaartje en de ontmoetingsplek voor bewoners. Entrees zijn transparant en ontworpen als herkenbaar element. Dit kan bijvoorbeeld door een omlijsting, een luifel of het toevoegen van een bakje aan de gevel als ontmoetingsplek. Hierdoor zijn de entrees goed zichtbaar vanaf de hoofdroute door het Kloosterpark. Het ontwerp van de plint verdient bijzondere aandacht. Achterkanten en gesloten gevelvlakken dienen zoveel mogelijk voorkomen te worden. Gesloten gevels mogen in principe niet langer zijn dan 8 meter. Gesloten gevels dienen aan te

biobased gevel

Duurzame biocomposiet gevel (paviljoen DDW, Nabasco)

Eventuele inpandige bergingen op de begane grond liggen niet direct aan de gevel.

5. Dakvorm en daklandschap

Installaties dienen onzichtbaar vanaf het maaiveld te worden weggewerkt achter een opstaande dakrand.

herkenbare entree, ontmoetingsplek

Herkenbare entree, bankje mee-ontworpen als ontmoetingsmogelijkheid (De Hoekstee, Planet Lab Architecture, Theo Kupers Architecten en Grip Studio, foto Roos Aldershoff)

6. Buitenruimte

Onderdeel van het wonen in het park is dat de gebouwen direct aansluiten op het parklandschap. Private buitenruimtes op het maaiveld zijn beperkt en incidenteel en lopen niet continu door rondom de gevel. De buitenruimte wordt vormgegeven als een integraal onderdeel van het gebouw. Het parklandschap loopt tegen de buitenruimtes aan. Paden lopen niet direct langs de private buitenruimtes. Met beplanting wordt afstand gecreëerd tussen private buitenruimtes en openbare paden. Buitenruimtes op de verdiepingen vormen onderdeel van het gebouwontwerp. Balkons verspringen in het gevelvlak waardoor de bouwblokken een luchtigheid krijgen. Balkons kunnen een vrije vorm krijgen waardoor een te grote “hoekigheid” van het gebouw wordt voorkomen.

duurzaam

Duurzaam gebouw, groen in dakvlak; nestkast ingezet als architectonisch element. Hortus Ludi (Studio Architectuur Maken) Kloostertuin Nuenen | 43

7. Ecologie

In het ontwerp dient aandacht te zijn voor natuurinclusief ontwerpen: de gebouwen zijn te gast in het landschap en samen met het park moeten ze een natuurinclusief milieu vormen. De gebouwen kunnen hierin een rol spelen door het toepassen van gebouwgebonden groen en nestmogelijkheden voor specifieke soorten. Groene gevels kunnen bijdragen aan de kwaliteit en de ecologie van de gebouwen in het park. Gebruik van een groene gevel wordt aanbevolen maar is niet verplicht.

Principe gebouwde overgang voor private buitenruimte naar het park

biobased en natuurinclusieve gevel

gebouwen in park

buitenruimte geïntegeerd Buitenruimte als onderdeel van het gebouw, landschap sluit direct aan op het gebouw. (CPO Beekdal, Park Randenbroek Amersfoort, ZEEP architecten) 44 | Kloostertuin Nuenen

Natuurinclusieve gevel van biocomposiet, Innovatie Paviljoen Marineterrein Amsterdam (NPSP i.s.m. Studio Marco Vermeulen)

Gebouwen grenzen direct aan het park - Binnentuin Zeeburgereiland - Bosch Slabbers

8. Milieuzones Bij de ontwikkeling van het Kloosterpark moet rekening worden gehouden met geluidbelastende activiteiten in omgeving:

Het Klooster

Het Klooster is op dit moment een akoestisch “lek”, dit betekent dat geluidsoverlast buiten het Klooster aan de orde is. Maar ook na de verbouwing moet rekening gehouden worden met een nader te bepalen geluidscontour.

Ontwikkelvlakken ten opzichte van milieuzone Klooster

Bevoorrading Jumbo: maximale geluidsniveaus

De bevoorrading van de Jumbo kan een beperking opleveren voor de Kloostertuin. Volgens de richtlijn dient hier een afstand van 10 meter voor geluidoverlast te worden aangehouden. Bij de herontwikkeling van de Smidse kan dit wijzigen maar vooralsnog is de huidige hinderzone uitgangspunt.

Het geluidsniveau tijdens de avond- en nachtperiode is het meest maatgevend. Binnen het paarse en rode gedeelte van het plangebied (60 – 70 dB(A)) kunnen zonder maatregelen geen geluidsgevoelige bestemmingen worden gerealiseerd. Mogelijke maatregelen zijn een afscherming aan de zijde van de laad- en losplaats, slimme situering van woningen aan die zijde met een dove gevel, zodat deze een afschermende werking hebben naar de overige woningen toe.

Ontwikkelvlakken ten opzichte van milieuzone Jumbo Kloostertuin Nuenen | 45

Gebruik van de gymzaal

Om het plangebied in de Kloostertuin optimaal in te richten zal het gebruik van de gymzaal gestaakt en de zaal gesloopt moeten worden. Het gebouw en de functie komen dan ook niet terug in het Masterplan en t.z.t. in het omgevingsplan/bestemmingsplan. Totdat herbouw elders (Hongerman) heeft plaatsgevonden wil de gemeente waarschijnlijk de gymzaal in de Kloostertuin blijven gebruiken. Er is dan sprake van een akoestische hinderzone.

Deze is in beeld gebracht en betekent een tijdelijke fysieke beperking voor nieuwe bebouwing én door de milieucontour. De meest belemmerende factor voor de avondperiode is het stemgeluid van kinderen op het buitenterrein. Het realiseren van woningen binnen de licht oranje en oranje gedeelten (tot 45 en 50 dB(A)) is eventueel mogelijk als er sprake is van adequate gevelgeluidswering. Binnen het donker oranje gedeelte kan realisatie

van woningen enkel plaatsvinden indien maatwerk wordt opgesteld ingevolge het Activiteitenbesluit voor de gymzaal zelf. De gemeente kan als eigenaar kiezen het gebruik te stoppen zodat de milieucontour vervalt. Zo niet, dan wordt in het omgevingsplan/bestemmingsplan een voorwaardelijke verplichting opgenomen voor woonbebouwing binnen de hinderzone. Dit houdt in dat er een verbod tot bouwen van woningen geldt totdat het gebruik van de gymzaal is gestaakt. Daarnaast is het ook nog mogelijk maatwerkvoorschriften op te nemen zoals beperkingen in (avond)gebruik, maatregelen aan de zaal. Ook kan nog gekozen worden voor het opleggen van een hogere grenswaarde op de gevels van de nieuwe woningen. In deze fase van onderzoek is gebleken dat realisatie van het Masterplan mogelijk is. ODZOB voert momenteel de tweede fase van onderzoek naar de hindercirkels uit. Daarbij is ook aandacht voor de eventuele cumulatie van belasting door verschillende bronnen. Bron: Gemeente Nuenen. Juli 2023. Memo akoestisch onderzoek plan Kloostertuin, bevindingen akoestisch onderzoek van bedrijvigheid rondom plan Kloostertuin o.b.v. onderzoek door omgevingsdienst ZuidOost-Brabant (ODZOB).

Ontwikkelvlakken ten opzichte van milieuzone gymzaal 46 | Kloostertuin Nuenen

Ontwikkelvlakken ten opzichte van maximale geluidsniveau tijdens de avondperiode

9. Vervolg 9.1 Financiële doorrekening

In de fase van de NvU zijn berekeningen uitgevoerd op basis van het gemeentelijke grondbeleid. Dat wil zeggen dat wordt uitgegaan van een residuele benadering. De conclusie hieruit was dat er - met de uitgangspunten uit de NvU circa 115 woningen nodig zijn om een financieel neutraal saldo te kunnen bereiken. Het getekende referentieontwerp in het Masterplan voldoet aan de eerder gestelde uitgangspunten. In de NvU staat: “Minimaal een neutraal saldo is leidend waarbij in het Masterplan gerekend zal worden met een ‘worst case scenario’ zodat er geen sprake kan zijn van een onverwacht tekort. In de uitwerking tot het Masterplan is het mogelijk aanpassingen ten aanzien van de parkeernorm, parkeeroplossing en desnoods percentage sociale woningbouw te doen als dat nodig is om op een neutraal saldo uit te komen. Het is echter verstandig hierop niet vooruit te lopen. We adviseren om het saldo niet te beïnvloeden door middel van het toevoegen van woningen die leiden tot een hogere bebouwingsdichtheid. Dat gaat ten koste van de ruimtelijke kwaliteit en openbaarheid van de Kloostertuin” (NvU Kloostertuin 2023).

Het gehele Masterplan is in de berekening meegenomen dus inclusief het uitgewerkte programma met bouwlagen, aantal en type woningen, aanleg van infrastructuur, het park en de genoemde omvang van de ondergrondse parkeervoorzieningen. Dit laat zien dat ondergronds parkeren zoals opgenomen in dit Masterplan haalbaar is en onderdeel kan zijn van de uitvraag aan de markt.

9.2 Ontwikkelstrategie

Parallel aan het opstellen van dit Masterplan is er door REBEL gewerkt aan een advies voor de ontwikkelstrategie. Dit rapport wordt gelijktijdig met het Masterplan opgeleverd. Rapporten zijn complementair.

Om de financiële en uitvoeringsrisico’s te beperken maar bovenal om de ambities van het Masterplan waar te maken óf te overtreffen is het voornemen om het plan integraal te tenderen. Dat betekent dat naast de gebouwen en de parkeergarage de gebiedsontwikkelaar verantwoordelijk wordt voor de herinrichting van het terrein en het (uitontwikkelings-)proces van het Masterplan. De marktpartijen zullen een plan voorleggen dat dient te voldoen aan het Masterplan. Het plan met de beste invulling van de ambities zal gekozen worden en op basis daarvan zal de gemeente het contract met de gebiedsontwikkelaar sluiten.

Op basis van het voorliggende Masterplan is opnieuw een berekening gemaakt die aantoont dat met de huidige marktomstandigheden dit tot een financieel dekkend plan leidt. Met dekking wordt bedoeld dat de boekwaarde van de gronden en de kosten voor de gemeente voor het naar de markt brengen van het plan worden goedgemaakt door de verkoopopbrengsten van het terrein aan marktpartij(-en). 3D impressie referentieontwerp met bouwmassa’s - nadrukkelijk nog geen architectuur - zicht op in- uitrit parkeergarage Kloostertuin Nuenen | 47

9.3 Planning planologische stappen en tender

Na vaststelling van het Masterplan zal gestart worden met de ruimtelijke ordeningsprocedure. Binnen de nieuwe omgevingswet (sinds 1/1/2024) liggen er meerdere procedure opties open met name of deze geheel door de gemeente of ook deels door de marktpartij opgepakt worden. Hierin dient nog een keuze gemaakt te worden. Omdat voor de ruimtelijke procedures en de verdeling hiervan tussen gemeente en marktpartijen verschillende scenario’s mogelijk zijn, is nu nog geen vastgestelde planning te geven.

Dit leidt tot een realistische verwachting dat in 2027 gestart kan worden met verkoop en realisatie/ bouw. Dit is exclusief (onverhoopte) procedures van bezwaar en beroep. Indien dat aan de orde is zal dat onherroepelijk de planning vertragen.

ruimte krijgen om zich te ontwikkelen. Bomen die verplant moeten worden, moeten daarop tijdig worden voorbereid. Enkele boomgroepen worden reeds ontwikkeld tot een ‘tiny forest’ als onderdeel van placemaking.

9.4 Beheer van waarden van het park

9.5 Placemaking

Aangezien uitvoering van de plannen en daarmee de herinrichting van het park nog enkele jaren op zich laat wachten is van het grootste belang dat de huidige kwaliteiten van het park worden beheerd. Zonder beheer zal de kwaliteit van het park en de bomen hard achteruitgaan. We adviseren u een beheerplan voor de komende jaren te maken met dit Masterplan als uitgangspunt en daar zo snel mogelijk uitvoering aan te geven. Bomen die in slechts conditie of als zogenaamde ‘exoten’ zullen verdwijnen conform het Masterplan kunnen al gekapt worden zodat bestaande bomen meer

Een mogelijke planning op hoofdlijnen is hieronder weergegeven waarbij de gemeente de planologische procedure voor haar rekening neemt en gelijktijdig de tender, uitvraag aan de marktpartijen, wordt voorbereid.

Met placemaking kan een gebied dat in de toekomst wordt ontwikkeld met eenvoudige ingrepen vooruitlopend op de ontwikkeling meer betekenis krijgen wat leidt tot enthousiasme en draagvlak voor de toekomst, maar ook een mogelijke financiële waardecreatie. In de Kloostertuin kan gedacht worden aan bijvoorbeeld bankjes (beschilderd door bewoners), een gedicht van de dorpsdichter, het plaatsen van sport/ speelobjecten (die later een definitieve plek in de Kloostertuin vinden), een kunstwerk geïnspireerd

gemeente

masterplan

placemaking beheer park (voorbereiden op toekomst planologische procedure * voorbereiding tender regie op kwaliteit ontwikkelend partijen selectie marktpartij uitwerken plannen en bouwvergunning woningen in aanbouw en verkoop aanleg park

2024 48 | Kloostertuin Nuenen

2025

* onverhoopt van bezwaar en beroep

2026

2027

2028

op het Kloosterleven, een gezamenlijke snoeikap- en plantdag met IVN om vorm te geven aan eerste ‘tiny forest’. Ook het herinrichten van de buitenruimtes rond het Klooster vooruitlopend op de inrichting van het Kloosterpark is een vorm van placemaking zie ook 9.6). Voor placemaking is vooralsnog geen budget gereserveerd, echter met een beperkt budget kan al eenvoudig worden gestart.

9.6 Advies- en aandachtspunten bij vervolgstappen uitwerking en realisatie Kloosterpark

Bij de vervolgstappen geven de opstellers van dit Masterplan de gemeente de volgende adviezen mee: • De bomeninventarisatie is gemaakt in 2021 als een nulmeting. Belangrijk om deze inventarisatie aanstonds te herhalen. Daarbij moeten alle bomen exact worden ingemeten en dient de stamdiameter en kroonprojectie te worden bepaald. • Bij de planontwikkeling en uitvoering moet een bomenexpert nauw betrokken zijn zodat ambities ten aanzien van het behoud van bomen waargemaakt kunnen worden. • Bij de tender adviseren wij dat er door ontwikkelende partijen een stedenbouwkundige/landschapsarchitect wordt betrokken bij de uitwerking van de plannen. Bij de uitwerking van de plannen na de tender is het belangrijk dat ook ecologisch advies wordt ingewonnen. • Verkeerskundige uitwerking is noodzakelijk om een maatwerkparkeernorm op te stellen en de verkeerskundige capaciteit van omliggende

•

straten te bepalen, waarna de definitieve locatie van de inrit van de parkeergarage kan worden bepaald. We adviseren de gemeente nadrukkelijk uitvoering te geven aan buitenruimtes rond het Klooster om zo de aansluiting tussen beiden te verzilveren (zie SO buitenruimte Klooster Nuenen, Studio Scale en Xi-ontwerp maart 2024). Door dat te doen voordat de bouw in de Kloostertuin (medio 2026/2027) begint kan de gemeente een signaal afgeven dat een hoge

•

ruimtelijke kwaliteit gevraagd wordt. De eerste ingrepen die in dit SO worden voorgesteld zijn overigens eenvoudig en met beperkte kosten uit te voeren en kunnen ook als placemaking worden uitgevoerd. Wij adviseren het proces van kwaliteitsborging tijdens planontwikkeling (tenderfase, planuitwerking) en uitvoering nader uit te werken en daarin de verschillende rollen (ambtelijk, AOK, supervisor/ kwaliteitsteam) te benoemen.

Terras, podium

Zustertuin

natuurspeeltuin Kapel in Kloostertuin

Lees- en kunsttuin Voorzijde/hoofdentree

Schetsontwerp voor Buitenruimte Klooster Nuenen (Xi-ontwerp en Studio Scale maart 2024) Kloostertuin Nuenen | 49

Bijlage 1 - samenvatting Nota van Uitgangspunten De nota van uitgangspunten is gebaseerd op een basisscenario met een neutrale grondexploitatie. De reacties van de raad uit de beeldvormende vergadering 7 september zijn verwerkt in de definitieve Nota van Uitgangspunten. Op 10 oktober 2023 is de nota vastgesteld waarna de nota kaderstellend is geworden voor het Masterplan en de te openen grondexploitatie. Hiermee kunnen college en raad gefundeerd besluiten nemen voor het masterplan voor de Kloostertuin.

Samenvatting: Thema’s t.a.v. kwaliteit en programma a. Ambitie historische kwaliteit: Versterken van de betekenis van de Kloostertuin als ontmoetingsplek voor alle inwoners van Nuenen. Behoud van bestaande elementen uit- en symbolische verwijzing naar het rijke verleden.

b. Ambitie groene structuur: Ontwikkelen van de Kloostertuin tot een natuurlijke groene parel in Nuenen. Bestaande bomen geven waarde, sfeer en betekenis aan de plek en vormen de basis voor de planvorming. >> Advies/uitgangspunten: • Behoud van zoveel mogelijk ‘waardevolle’ bomen (uit boomonderzoek van Van Helvoirt) mits levensvatbaar met speciale aandacht voor de boomgroepen die als cultuurhistorische en/of ecologisch waardevol zijn aangeduid. • Behoud van de laanbeplanting in de omliggende straten. • Wanneer sprake is van kwantitatieve groencompensatie in m2 (conform omgevingsvisie) vindt dat buiten de Kloostertuin plaats en maakt geen onderdeel uit van de grex. 50 | Kloostertuin Nuenen

• •

Compensatie van gekapte bomen vindt plaats in de Kloostertuin. Er worden geen privétuinen ontwikkeld. Nieuwe bewoners en omwonenden kunnen worden betrokken bij beheer van de Kloostertuin. Het landschap van de Kloostertuin wordt zo heringericht dat ze geschikt is voor infiltratie van regenwater en tijdelijk bergen van piekenbuien. Dus minimale verhardingsoppervlakten.

c. Ambitie stedenbouwkundige opzet: Een speelse opzet van woongebouwen met wisselende hoogtes, vrij in de groene ruimte van de Kloostertuin. >> Advies/uitgangspunten: • Een ruime afstand tussen de gebouwen waardoor bomen, zichtlijnen en verblijfsplekken kunnen worden gerealiseerd. • Wonen in een park. Er is in de toekomstige Kloostertuin geen sprake van nieuwe straten en private tuinen. • Het bebouwingspercentage vormt een afgeleide van de integrale kwaliteit. >> Advies/uitgangspunt t.a.v. bouwhoogte: • Gebouwen met wisselende bouwhoogtes, lager aan de randen en wat hoger centraal in het gebied. • Maximale bouwhoogte aan de randen: drie lagen + eventueel een halfverdiepte parkeergarage • Maximale bouwhoogte in de middenzone van de Kloostertuin: vier lagen (+ eventueel een halfverdiepte garage) waarbij de bovenste laag iets terugligt t.o.v de gevel of is voorzien van een kap. • Er is ruimte voor maximaal één gebouw van vijf bouwlagen in het midden van de Kloostertuin mits dat kwalitatief verantwoord kan worden in het masterplan met een 3D studie, stedenbouwkundige onderbouwing en

programma. De vijfde laag ligt daarbij iets terug t.o.v de gevel of is onderdeel van een kap. Met deze uitgangspunten ten aanzien van ruimtelijke kwaliteit concluderen we dat er ruimte is voor 100 tot maximaal 115 woningen.

d. Ambitie Kloostertuin in omgeving: De nieuwe Kloostertuin, als natuurlijke parel en ontmoetingspunt in het centrum van Nuenen, is nauw verbonden met haar directe omgeving het Klooster, Park en omliggende straten en buurten. >> Advies/uitgangspunten: • Behoud laanbeplanting langs omliggende straten. • Relatie tussen Klooster en Kloostertuin wordt verbeterd met zichtlijnen (aanpassing beplanting) en verwijderen van hekken. • Klooster krijgt twee nieuwe entrees aan Kloostertuinzijde. • Zones aan alle zijden van het Klooster gebruiken om de relatie te versterken tussen Klooster, Kloostertuin en het Park. e. Ambitie woonprogramma: Aantrekkelijke en betaalbare/ levensloopbestendige (grondgebonden) appartementen voor senioren en starters. >> Advies/uitgangspunten: • Programmaverdeling uit de regionale woondeal1: minimum van 30% sociale huur en tweederde van het programma moet betaalbaar zijn. • Verdeling ouderen: jongeren is circa 50% : 50%. • Appartementen op maaiveld hebben een 1 Regionale woondeal: ‘Regionaal spreken we af dat nieuwe projecten (gemiddeld) uit minimaal 30% sociale huur, minimaal 16% middenhuur en minimaal 20% betaalbare koopwoningen bestaan. Het minimum van 30% sociale huur en totaal twee derde betaalbaar in de nieuwbouwopgave geldt voor elke gemeente’ (regionale woondeal Zuidoost Brabant 9 maart 2023)

•

eigen voordeur en zijn zo grondgebonden. Appartementen op de verdieping delen een entree. Appartementen hebben een balkon, loggia of terras met duidelijk begrenzing naar het openbare gebied (en geen tuin).

f. Ambitie mobiliteit en parkeren: De Kloostertuin wordt een voorbeeld van een duurzame ontwikkeling met een vooruitstrevend mobiliteitsconcept. >> Advies/uitgangspunten: • Zuinig ruimtegebruik door aansluiting op bestaande infrastructuur. • Binnen de Kloostertuin absolute prioriteit aan de voetganger. • Toepassing deelmobiliteit waar mogelijk. • De gemiddelde Crow-normering is uitgangspunt in de ruimte-reservering parkeerplaatsen voor de ontwikkeling van de Kloostertuin. De locatie en de doelgroepen zijn echter aanleiding om een maatwerk parkeernorm op te stellen (zie aanpak in toelichting). Het aantal parkeerplaatsen conform de maatwerk parkeernorm wordt fysiek gerealiseerd, de extra parkeerplaatsen die nodig zijn voor een gemiddelde (hogere) CROW parkeernorm worden gereserveerd in de openbare ruimte en kunnen indien nodig later nog aangelegd worden. • Uitgangspunt is (geheel)verdiept bewoners parkeren onder het maaiveld/gebouwen in de Kloostertuin. Als terugvaloptie kan (een deel van) de parkeerbehoefte voor sociale woningbouw in kleine clusters op het maaiveld die met groen aan het zicht onttrokken worden. • Het uitgangspunt is de overcapaciteit

maaiveldparkeren in de omgeving optimaal te benutten voor m.n. bezoekersparkeren wat ruimtelijk en financieel gunstig is.

Samenvatting thema’s t.a.v. techniek en milieu a. Ambtitie bestaande bebouwing: De gymzaal wordt op termijn gesloopt, tijdelijk voortgezet gebruik moet mogelijk zijn. Het transformatorhuis kan blijven bestaan als dat inpasbaar is.

b. Ambitie techniek: Zoveel mogelijk aantakken op bestaande kabels en leidingen in omliggende straten. Kabels en leidingen in de Kloostertuin kunnen waar nodig worden verwijderd of verlegd. c. Ambitie hindercirkels: Het onderdeel ‘industrielawaai’ is deels bepalend voor de inrichting van het plangebied. Rekening dient te worden gehouden met de geluidsbelasting van de activiteiten van het Klooster, bevoorrading van de supermarkt en het gebruik van de gymzaal. d. Ambitie archeologie: Op de bouwkavels in de Kloostertuin moet voorafgaand aan de bouw nader onderzoek plaatsvinden gezien de hoge archeologische (verwachtings)waarde. e. Ambitie klimaatadaptatie, biodiversiteit, water en duurzaamheid landschap: De Kloostertuin is straks klimaatadaptief (t.a.v. o.a. water en hittestress) en draagt bij aan de verhoging van de biodiversiteit. >> Advies/uitgangspunten: Relevant voor een duurzame klimaatadapatieve ontwikkeling van de Kloostertuin zijn: • Bodem en water sturend.

• •

•

•

Behoud van voldoende bestaande beplanting om hittestress te voorkomen. Bestaande en nieuwe gebiedseigenbeplanting draagt bij aan vergroten van de biodiversiteit met diversiteit aan inheemse soorten en behoud bestaande soorten. Regenwater vasthouden op de locatie en infiltreren naar het grondwater (droogtebestrijding) door minimaal te verharden en wadi’s en andere infiltratievoorzieningen aan te leggen. Zorgen voor voldoende bergingscapaciteit voor piekbuien om overlast te voorkomen. Mogelijk kan de Kloostertuin ook een rol hebben in het bergen van piekbuien die in de directe omgeving vallen.

f. Ambitie duurzaamheid en energie nieuwbouw: We zetten hoog in qua duurzaamheid van de nieuwe bebouwing. De woningbouw is duurzaam en vrijwel energieneutraal. >> Advies/uitgangspunten: Relevant voor een duurzame ontwikkeling van de nieuwbouw in de Kloostertuin is: • tijdloos en toekomstbestendig (geen flexwonen – ontwikkeling voor ‘komende 100 jaar’). • natuurinclusief (o.a. bijdrage aan biodiversiteit). • zoveel mogelijk circulair in materiaalgebruik (zie ook Woondeal). • optimaal geïsoleerd. • innovatief t.a.v. waterbesparing (o.a. vacuumtoiletten en gebruik regenwater en grijswatercircuit). • BENG. Voor alle woningbouw geldt het wettelijk beleid BENG2. Bij de aanbesteding van 2 BENG staat voor Bijna Energie Neutraal Bouwen en is al sinds 2021 wettelijk beleid voor vergunningsaanvragen van alle nieuwbouw. N.B. per juli 2018 zijn alle nieuwbouwwoningen wettelijk verplicht gasloos. Kloostertuin Nuenen | 51

Samenvatting (vervolg) woningbouw worden ontwikkelaars gestimuleerd om zoveel mogelijk energieneutraal (ENG) te bouwen door dit op te nemen als een van de selectiecriteria bij de aanbesteding (uitgangspunt programma Wonen Nuenen en regionale visie wonen). Om een neutraal financieel saldo te bereiken is vooralsnog met de BENG norm gerekend voor alle woningbouw.

ontwikkeling met een neutraal financieel saldo mogelijk.

• •

De belangrijkste uitgangspunten voor de berekening zijn: • Woningbouwprogramma conform Woondeal. • Parkeernorm gemiddeld ca. 1,2 per woning. • Parkeren voor bewoners grotendeels verdiept in garage.

Minimaal een neutraal saldo is leidend waarbij in het masterplan gerekend zal worden met een ‘worst case scenario’ zodat er geen sprake kan zijn van een onverwacht tekort.

Samenvatting thema’s t.a.v. realisatie a. Ambitie ontwikkelstrategie: De gemeente onderzoekt welke ontwikkelstrategie het beste aansluit bij de ambities voor de Kloostertuin. Beslissingen ten aanzien van de ontwikkelstrategie zijn pas in de volgende stap (ontwikkeling Masterplan) noodzakelijk.

b. Ambitie financiën: Een hoogwaardige en financieel haalbare ontwikkeling met betaalbaar programma en minimaal een neutraal saldo. >> Advies/uitgangspunten: Er zijn berekeningen uitgevoerd op basis van het gemeentelijke grondbeleid. Dat wil zeggen dat wordt uitgegaan van een residuele benadering en fondsafdrachten. Het financiële saldo is de resultante van een aantal variabelen. De opbrengsten voor de programma’s worden berekend op basis van categorieën voor verkoop en verhuur, inclusief prijsstijgingen. De kosten betreffen bouw- en inrichtingskosten (kencijfers) met kostenstijging, planontwikkelingskosten, boekwaarden, rente etc. Op basis van geadviseerde uitgangspunten is een 52 | Kloostertuin Nuenen

40%

25% middensegment 45 % vrije sector

Q /€ -/+

Duurzaamheid

36% middensegment 33% vrije sector

30%

saldo +€*

3 115 woningen is de absolute bovengrens van het stedenbouwkundig laadvermogen van de Kloostertuin.

Woondeal

Percentage sociale woningbouw

20%

115 woningen3, in 4 tot 5 bouwblokken. Extra ambities kunnen leiden tot een negatief saldo.

saldo -€*

-/+

saldo +€€*

vrije sector ENG

sociale woningen BENG

40% middensegment 30% vrije sector

Q /€ +/-

BENG

saldo -€€ alles ENG saldo -€€€€

Q /€

saldo -€

-/+

-/-

+/+

integrale kwaliteit Kloostertuin

*Uitkomsten kunnen niet zomaar worden verrekend. Een kleine wijziging hee� effect op de volledige achterliggende berekening.

Parkeeroplossing bewoners

€ 0 -200 | €€ 201 - 400 | €€€ 401 - 600 | €€€€ 601++ Parkeernorm

verdiept (m.u.v. sociaal )

halfverdiept (m.u.v. sociaal ) saldo +€€€*

CROW maatwerk saldo +€€*

Q /€ -/+

1 gebouw tot 5 lagen (o.v.) CROW gemiddeld

alles verdiept

Q /€ +/-

saldo -€€€€ *

basisscenario - neutrale grondexploita�e

+/+

Bouwhoogte

-/-

CROW maatwerk: gerekend met een norm tussen gemiddeld en laag in

bouwhoogte tot 4 lagen

8 woningen minder saldo - €€

meer gebouwen tot 5 lagen

Q /€ -/-

+/+

8 woningen meer saldo + €€

advies aan de raad wanneer dat afwijkt van basisscenario

variabelen zoals gepresenteerd en besproken in de beeldvormende raadsvergadering 7 september 2023 over de Nota van Uitgangspunten met indicatief aangegeven de gevolgen voor het saldo: - € saldo negatief | + € saldo positief | aantal € geeft indicatie van de hoogte kosten

Bijlage 2 - samenvatting participatieverslag Particpatieproces

Dit participatieverslag biedt overzicht in de stappen die gezet zijn in het proces van ontwerpen participatie. Het kan de raad inzicht bieden hoe het resultaat tot stand is gekomen en welke belangen ingebracht en afgewogen zijn. De betrokkenheid vanuit de Nuenense samenleving is groot. De Kloostertuin is een locatie in het brandpunt van belangstelling. Niet alleen woningzoekenden projecteren hun (woon)wensen op het gebied, maar ook allerlei belangenorganisaties hebben hun ideeën en ambities. De gemeente zelf kent ook een groot aantal doelstellingen en ambities op verschillende vlakken waar de Kloostertuin een passende locatie voor kan zijn. Denk bijv. aan klimaatadaptatie of onze doelstellingen op het gebied van woningbouw. 1

De ontwikkeling van de Kloostertuin kent uiteenlopende ambities die soms haaks op elkaar staan. Dit vraagt om een zorgvuldige en transparante belangenafweging. Daarom is in 2022 een participatietraject opgestart op grond van het participatieplan vastgesteld door het college. Doelen van het participatietraject zijn: • Wensen en goede ideeën ophalen voor het beste programma voor de Kloostertuin; • Draagvlak peilen wat daarvan ongeveer het laadvermogen is in de beleving, verwachtingen van inwoners. Dit geeft bij besluitvorming inzicht in overeenkomsten en tegenstellingen als het gaat om (de beleving van) het eindresultaat. Dit biedt zowel het college als de gemeenteraad inzicht in proces, inhoud en draagvlak. Het participatietraject is nog 1 het participatieverslag is opgesteld door gemeente Nuenen, Ingrid Bussemaker en Rick Godtschalk.

steeds gaande en eindigt na vaststelling van het Masterplan door de gemeenteraad.

Vorm van participatie

Vanuit een stakeholderanalyse is een groep van interne en externe betrokkenen geformeerd. Het betreft het participatieniveau ‘raadplegen’ (zie participatieladder), die we gedurende het traject hebben geconsulteerd. Een lagere trede op de ladder was niet gewenst. Er is ruimte voor inbreng en invloed. Een hogere trede zou weggelegd zijn voor ingekaderde opgaven waar de belangen en zeggenschap uit handen te geven is. In de Kloostertuin spelen gebiedsoverstijgende belangen met meerdere doelgroepen, waardoor coproduceren minder aan de orde is en meebeslissen helemaal niet. De naam ‘klankbordgroep’ doet recht aan de rol van raadplegen/ consulteren. Ook gemeentelijke beleidsmatige thema’s spelen hier (groen, bouwen, verkeer). Om diezelfde reden zijn enkele vakambtenaren betrokken bij de klankbordgroep. Dit maakte mogelijk om ‘live’ te sparren over ideeën, gevoelens, verwachtingen, ambities en beleid, dus transparante afwegingen te maken, niet in gesloten kamertjes.

Klankbordgroep

Gedurende het participatietraject is gewerkt met een zogeheten klankbordgroep. In deze brede vertegenwoordiging zitten omwonenden (vanuit de omliggende straten) en Nuenense deelnemers namens maatschappelijke organisaties. Er is gekozen voor een groep van maximaal 25 personen. Dit heeft te maken met beperkingen tijdens Corona, maar ook met een (maximale) omvang waarbij interactie tot zijn recht kan komen en ieder ruimte heeft voor inbreng. Er is gewerkt met vertegenwoordigers van (belangen)groepen en er waren enkele lastige keuzes nodig in de deelname. Bij de start in januari en februari 2022 ontving de gemeente veel aanmeldingen van potentiële deelnemers voor deze klankbordgroep. Omwonenden ontvingen per brief een uitnodiging voor deelname en uit deze aanmeldingen is door de buurtbewoners zelf een selectie gemaakt

Samenstelling klankbordgroep: • Vertegenwoordiging van omwonenden; • Vereniging Bewoners Centrum Nuenen; • Ouderenorganisaties: Senergiek, PVGE; • Woningstichting Helpt Elkander; • Huurdersplatform Helpt Elkander; • Veilig Verkeer Nederland afd. Nuenen/ Fietsersbond; • Centrummanagement/vertegenwoordiging ondernemers; • Vertegenwoordiging van woningzoekenden (jongeren); • IVN; • Heemkundekring De Drijehornick. Kloostertuin Nuenen | 53

van deelnemers. Iedere omliggende straat (Mgr. Cuytenlaan, Weverstraat, Kloosterstraat) heeft dus één of twee deelnemers naar voren geschoven. De klankbordgroep is door de projectleiding in een zestal sessies meegenomen (zie hieronder), en heeft input mee kunnen geven voor de Kloostertuin in het gehele traject. Verschillen, belangen en wensen zijn in beeld gebracht via menti-meter, postits, referentiekaarten). De 2. verschillende Overzicht van methodes de stappen in (bijv. het participatietraject ontwerpers zijn vervolgens met alle opgehaalde aanzijndegemaakt. slag gegaan en In onderstaand overzicht zijn de stappen inzichtelijk gemaakt dieinput tot nu toe De hebben meerdere ‘producten’ opgeleverd deze ook steeds voorgelegd aan verslagen van de bijeenkomsten klankbordgroep 1 t/m 5en waren als bijlagen opgenomen in het participatieverslag (bijlage 4) voor de beeldvormende avond 7 september 2023. Nr. Bijeenkomsten klankbordgroep

Wat stond tijdens de bijeenkomst centraal?

1.

31 maart 2022

- Kennismaking met deelnemers; - Proces toegelicht;

2.

21 april 2022

- Droom en schrikbeelden voor Kloostertuin bij deelnemers opgehaald;

3.

7 juli 2022

- Presentatie van de vier scenario’s voor de Kloostertuin. Deelnemers konden reageren op de scenario’s. Uitkomst: scenario 4 geniet voorkeur als basis voor het nog op te stellen masterplan;

4.

29 september 2022

- Terugblik op beeldvormende bijeenkomst met gemeenteraad (13 juli); - Presentatie over nader gedane onderzoeken Kloostertuin (bodem, parkeren); - Presentatie over financiële doorrekening van de 4 scenario’s; - Interactieve werksessies over 4 onderwerpen: wat is een ‘special’ voor de Kloostertuin, wonen (doelgroepen en aantallen), stedenbouwkundige uitgangspunten en verkeer;

5.

6.

7.

2 maart 2023

7 maart 2024

Inloopbijeenkomst

- Presentatie over het onderzoek van de door de gemeenteraad gevraagde ‘tussenstap’ (ruimtelijke verkenning naar hetgeen in coalitieakkoord staat opgenomen); - Presentatie van nota van uitgangspunten. Deelnemers konden (ook nog in de weken na deze bijeenkomst) reageren of de inhoud van de nota van uitgangspunten overeenkomt met hetgeen in de eerdere sessies is besproken; - Korte toelichting op het pre-concept masterplan; - Het pre-concept masterplan was voorafgaande aan de bijeenkomst verstrekt aan de klankbordgroepleden; - Een advies formuleren aan het college en de raad door middel van reactieformulieren per thema. Voorafgaand aan de oordeelsvormende raadsvergadering. Nog niet gepland

54 | Kloostertuin Nuenen 3. Vervolg participatietraject De sessies met de klankbordgroep zijn afgerond. Hun input is verwerkt in het concept Masterplan

Pa r t i c i p at i e ve rs l a g K l o o ste r t u i n

de klankbordgroep. Tijdens deze bijeenkomsten zijn zodoende achtereenvolgens 26 maart 2024 voorbij gekomen: de Atlas van de Kloostertuin, vier scenario’s, nota van uitgangspunten, concept Masterplan. Inhoud Overzicht van de stappen in het participatietraject

1. onderstaand Reactie klankbordgroep op het pre-concept Masterplan In overzicht zijn de stappen inzichtelijk gemaakt die tot nu toe zijn 2. Overzicht van de stappen in het participatietraject gemaakt. De verslagen van de bijeenkomsten klankbordgroep 1 t/m 5 waren als 3. Vervolg participatietraject bijlagen in het participatieverslag (bijlage 4) voor de beeldvormende 4. Procesopgenomen participatie avond 7 van september 5. Vorm participatie 2023. 6. Opzet klankbordgroep 7. Evaluatie klankbordgroep

Reactie klankbordgroep op het pre-concept Masterplan

Op 7 maart 2024 hebben we de laatste bijeenkomst gehad met de 1. Reactie klankbordgroep op hetDe pre-concept Masterplan heeft kunnen reageren op het klankbordgroep Kloostertuin. klankbordgroep Op 7 maart 2024 hebben we de laatste bijeenkomst gehad metfebruari de klankbordgroep Kloostertuin. Devan eerste concept Masterplan Kloostertuin d.d. 29 2024 door middel klankbordgroep heeft kunnen reageren op het pre-concept Masterplan Kloostertuin d.d. 29 februari reactieformulieren per thema. 2024 door middel van reactieformulieren per thema. Hieronder een samenvatting in hoofdlijnen van de opgehaalde Hieronder in eende samenvatting in hoofdlijnen vancomplete de opgehaalde reacties in de reacties klankbordgroep. Het verslag van deklankgroep. laatste Het verslag van de laatste klankgroepbijeenkomst met de uitgewerkte reactieformulieren zijn als bijlage klankbordgroepbijeenkomst met de uitgewerkte reactieformulieren zijn als toegevoegd bij dit participatieverslag. bijlage beschikbaar. De klankbordgroep is unaniem over: Bomen, beplanting en parkfuncties De klankbordgroep is tevreden over het behoud van de bomen in het plan en de groenstructuur. Blij met de ontwikkeling van het park en het groen. Fijn dat de ontmoetingsruimte centraal staat en de toegankelijkheid wordt gewaarborgd. Stedenbouw, bebouwing en programma De klankbordgroep is blij dat er nu gebouwd gaat worden.

Is tevreden over het bebouwingspercentage, de verhouding park ten opzichte van bebouwing (meer bebouwing kan niet rekenen op steun) en de diversiteit van de bebouwing Verkeer en parkeren De klankbordgroep is blij met ondergrondsparkeren en dat het plan autovrij is. Hou een overmaat in de parkeernorm. Ga niet minimaal zitten in de parkeernorm. Bezorgdheid over pakketdiensten. Aandacht hiervoor in de verdere uitwerking. Historie Behoud van het zuster Celinepad.

Participatieverslag Kloostertuin 26-03-2024

Pagina 1 van 6

7. Wat zijn gevoeligheden, discussiepunten waar in de klankbordgroep wisselend over wordt gedacht? Stedenbouw, bebouwing en programma Over het aantal bouwlagen is enige verdeeldheid in de klankbordgroep. Een tweetal personen vinden 4 en 5 bouwlagen niet acceptabel. Anderen kunnen zich hier goed in vinden. Al dan niet verdelen van woningtypes en doelgroepen over verschillende bouwblokken. Ga je de doelgroepen verspreiden over meerdere bouwblokken of heb je één bouwblok met hetzelfde type woning / doelgroep. Individuele opmerkingen / aandachtspunten die zijn genoemd. Bomen, beplanting en parkfuncties -

Een enkele opmerking over overlast van speelveldje voor ouderen; Zorg over het onderhoud van het park. IVN draagt graag bij aan onderdelen als Tiny forest en vlindertuin; Zorg voor voldoende speelruimte, ook voor grotere kinderen; Graag iets meer ruimten tussen nieuwe bebouwing aan Mgr. Cuytenlaan, zodat dit blok ook in het park staat.

Stedenbouw, bebouwing en programma -

Besteedt aandacht aan de woonzorgvisie; Leg meer park aan tussen Mgr. Cuytenlaan en de bebouwing; Ben duidelijk over terugleggen van bovenste bouwlaag; WKO installaties; Oriëntatie en privacy Mgr. Cuytenlaan; Zijn zichtlijnen belangrijker dan omwonenden?

Verkeer en parkeren -

Neem parkeren in het Oog mee; Hoeveel autobewegingen genereert het plan en kan de weg dat aan? Hou rekening met expeditie van winkels; De parkeerkoffers doen afbreuk aan het plan; Heroverweeg de inrit parkeergarage. Tegenover de Bernardstraat? Ten koste van een boom? - Verdeling parkeren bij sociale woningbouw: verdiept is te duur maar wel wenselijk; - Zorgen over het bezoekers parkeren. - Fietsparkeren in gebouwen meenemen, tip: Amsterdamse bouwbrief. Historie Iemand mist de verbinding met het Klooster. Niet hoger bouwen dan het Klooster. De ontwerpers hebben gereageerd dat dit nadrukkelijk onderdeel uit maakt van het plan. Het Klooster is 14 meter hoog. Alle bebouwing blijft onder deze hoogte, alleen het gebouw van 5 bouwlagen kent een vergelijkbare hoogte als het Klooster. Hoewel dat door een terugliggende bovenste laag als lager zal worden ervaren.

Evaluatie participatietraject

Er heeft nog geen (formele of informele) evaluatie plaatsgevonden van het participatietraject. Desalniettemin zijn er gaandeweg door het gemeentelijke projectteam een aantal opvallende punten geconstateerd: • Deelname aan een klankbordgroep is vrijwillig maar niet vrijblijvend. Betrokkenheid van deelnemers was en blijft bijzonder hoog. Dat heeft geleid tot veel actieve inbreng tijdens en na de bijeenkomsten en een grote aanwezigheid gedurende het traject. Vertegenwoordigers hadden zelfs sterk de neiging meerdere personen af te vaardigen. • Vertegenwoordigers hebben allemaal dezelfde ruimte gekregen om inbreng te leveren. We hebben niet gestemd (dat doet de raad) alleen peilingen uitgevoerd. Toch geeft dat sommige deelnemers het gevoel dat ‘de meeste stemmen gelden’ en/ of hun belang zwaarder had moeten wegen. • Vertegenwoordiging vraagt om terugkoppeling met de achterban. Dat kan natuurlijk lastig zijn. Er is gebleken dat een openbare informatieavond gewenst is, zodat het eindproduct (concept Masterplan) teruggekoppeld kan worden aan heel Nuenen, waaronder de achterbannen. • Deelnemers geven in algemene zin aan gemeente dat ze de bijeenkomsten als prettig ervaren. Een aantal deelnemers hebben echter eerder pleidooien gedaan voor wijzigingen in het traject. Middels een aantal ingrepen (o.a.

extra gesprek met vertegenwoordiging van omwonenden) is hier ruimte aan gegeven buiten de bijeenkomsten (hetgeen weer tot reacties van anderen leidde). We willen het zo centraal mogelijk houden. • De timing van communicatie vraagt aandacht met name ook omdat de diverse trajecten (besluitvorming door college, raad en participatie) ingewikkeld zijn om op elkaar af te stemmen. De opgelopen vertraging in de beeld- en besluitvorming (denk hierbij gevraagde extra onderzoeken) heeft soms het sentiment gevoed. Het geeft de indruk dat trajecten niet goed op elkaar zijn afgestemd. Dit is een aandachtspunt voor alle gemeentelijke participatietrajecten. • Vanwege de gemeente/ ontwerpers werd inbreng (oogst) vanuit inwoners en maatschappelijke organisaties via de klankbordgroep als constructief en zinvol ervaren. Het heeft geholpen om een Nuenens plan te maken. Daarmee is niet gezegd dat er ‘dus’ ook draagvlak is en iedereen zijn eigen inbreng ook terug ziet. • De klankbordgroep kan worden gevraagd aan het einde van het participatietraject hoe zij de deelname hebben ervaren. Eventuele leeren ontwikkelpunten neemt de gemeentelijke organisatie mee in nieuwe, toekomstige participatietrajecten. Kloostertuin Nuenen | 55

Letterlijke adviezen van de klankbordgroepleden aan de gemeenteraad van Nuenen over het pre concept masterplan Kloostertuin Nuenen STEDENBOUW, BEBOUWING EN PROGRAMMA

BOMEN, BEPLANTING EN PARKFUNCTIES

Met de volgende onderdelen in het plan ben ik blij en die wil ik graag gerealiseerd zien. 1.

Behouden van groen.

2.

Parkachtige omgeving.

3.

Speelruimte.

1.

Groen.

1.

Fijn dat het een park-gebied blijft.

1.

Ontmoetingsfuncties centraal.

2.

Mooie plek om te wonen en te verdichten.

1.

Groen staat voorop. Dat is positief.

1.

Duidelijkheid over onderhoud ontmoetingstuin. Waarom niet door gemeente?

2.

Park toegankelijk houden.

2.

Voldoende variatie in de beplanting moet verzorgd worden.

1.

Blij met groenplan, ook zoals e.e.a. in beeld is gebracht.

1.

Het handhaven van een groot gedeelte van de bestaande bomen. Waarbij ik bijzonder aandacht vraag voor de metasequoia in de Kloosterhof.

1.

Speelveldje: ergernis bij de ouderen.

2. Bij het invullen van de groenplannen, bijv. Tiny Forest, bijen, vlindertuinen, willenEN wijPARKFUNCTIES als IVN graag behulpzaam zijn. BOMEN, BEPLANTING

Deze onderdelen in het plan zie ik niet zitten en wil ik graag veranderd pagina 1 van 2 hebben in:

gerealiseerd zien.

Nieuwe grote bomen aanplanten.

1.

Behoud van bestaande bomen.

1.

Ruimte om te spelen is wel heel minimaal geworden. Grotere kinderen uit heel Nuenen noord hebben een plek nodig.

1.

Behoud van groen structuur.

1.

Blok aan Mgr. Cuytenlaan. Lijkt erg dicht tegen de straat te komen (weinig buffer). Dus liever iets meer groen tussen bebouwing en Cuytenlaan.

Reactieformulieren klankbordgroep 7 maart 2024

56 | Kloostertuin Nuenen

pagina 2 van 2

Deze onderdelen in het plan zie ik niet zitten en wil ik graag veranderd hebben in:

1.

5 gebouwen mooi verdeeld in 3-5 bouwlagen

1.

Woningen toepassen die levensloopbestendig zijn en voldoen aan woonkeur.

2.

Optimalisatie van parkeren in een volgende fase.

2.

2- en 3-kamerappartemen voor sociale huur, geen studio’s.

3.

Opwaardering achterzijde Kloosterstraat.

3.

Vervlechting van segmenten/gebouw en plint van 3,5 m¹ hoog.

4.

Verbinding met de Smidse.

4.

Sociale huur loskoppelen van project overstijgende voorzieningen zoals parkeren & energievoorziening.

5.

Definiëren van de term ‘jongeren’.

6.

Maak bebouwingsvlakken waar alle integrale spelregels passen in het max. bebouwingspercentage. Is er voldoende marge?

1.

Tekstuele opmerking: niet overal lijkt de garage volledig onder de grond te liggen (=misverstand, de parkeergarage ligt geheel ondergronds).

1.

Ik wil graag een verbinding gaan maken met de Woonzorg-visie in wording. Dit is het juiste moment. In een later stadium van het plan zijn we te laat. Samen met Helpt Elkander / gemeente en seniorenverenigingen o.a. nadenken over (zorg) voorzieningen in de nabije omgeving (bijv. Celinehof) of in het complex zelf.

1.

Gemengde blokken, denk aan de VvE’s!

1.

Terugspringen van de hoogste verdieping. Tekst suggereert dat dit bij alle bouwblokken het geval is. Is dat ook zo?

2.

In programma wordt over residuele grondwaarde gesproken: prima. In tekst wordt nog geen aandacht besteed aan de grondprijzen voor sociale bouw.

3.

Bij uitgifte straks ook aandacht voor Didam-Arrest?

1.

Het geheel ziet er goed uit!

1. Dat er gebouwd gaat worden! STEDENBOUW, BEBOUWING EN PROGRAMMA

Met de volgende onderdelen in het2024 plan ben ik blij en die wil ik graag Reactieformulieren klankbordgroep 7 maart

1.

Met de volgende onderdelen in het plan ben ik blij en die wil ik graag gerealiseerd zien.

Deze onderdelen in het plan zie ik niet zitten en wil ik graag veranderd hebben in:

Reactieformulieren klankbordgroep 7 maart Met de volgende onderdelen in het2024 plan ben ik blij en die wil ik graag

pagina 1 van 2 Deze onderdelen in het plan zie ik niet zitten en wil ik graag veranderd hebben in:

gerealiseerd zien.

2.

Betaalbare appartementen voor ouderen dicht bij het Klooster.

2.

Rekening houden met scootmobielen!

3.

Woonst principe.

3.

Sociale huur nu erg klein!!

1.

Bebouwing lijkt erg dicht tegen Cuytenlaan te komen. Daardoor is parkbeleving minder (kan met groen ertussen).

1.

Het lijkt of “zichtlijnen” belangrijker zijn dan omwonenden.

2.

4 en 5 bouwlagen niet acceptabel.

3.

Volgens mijn berekeningen passen 115 woningen binnen 5 torens met max. 3 bouwlagen.

4.

Oriëntatie blokken kan beter v.w.b. privacy Mgr. Cuytenlaan.

1.

Een bouwhoogte hoger dan 3 bouwlagen is niet acceptabel! Hier zullen wen ten alle tijden bezwaar tegen maken!

2.

Te veel wooneenheden voor deze inbreiding, drukte in de omgeving.

3.

Definieer terugliggende bebouwing, 3D laat daar niets van zien.

1.

Het is van belang om het Kloosterplan te koppelen aan Woonzorgvisie.

1.

Mix woningtypes. Probeer deze aub ook binnen gebouwen te mixen.

2.

Duurzame installaties & eis installaties uit het zicht. Tip: onderzoek WKO. Grootschalig lijkt mij enige methode om wens haalbaar te krijgen.

1.

De diversiteit in bebouwing is positief.

Reactieformulieren klankbordgroep 7 maart 2024

pagina 2 van 2

Letterlijke adviezen van de klankbordgroepleden aan de gemeenteraad van Nuenen over het pre concept masterplan Kloostertuin Nuenen VERKEER, PARKEREN EN HISTORIE

Met de volgende onderdelen in het plan ben ik blij en die wil ik graag gerealiseerd zien.

Deze onderdelen in het plan zie ik niet zitten en wil ik graag veranderd hebben in:

1.

Blij met volledig ondergrond.

1.

’t Oog. Zorg voor sociale huur, geen teller.

2.

Fietsparkeren => A’dam’s model, 2-zijdige ontsluiting, adressering.

2.

Verkeersgeneratie ontsluiting Jumbo.

3.

P-norm CROW handhaven.

4.

P-koffers doen afbreuk.

1.

Parkeernorm handhaven. Deze niet creatief gebruiken met deelauto’s etc. Geen maatwerknorm!

2.

Uitrit parkeergarage opschuiven tegenover de Bernardstraat in plaats van tegenover een bestaande woning.

3.

Parkeerdrukonderzoek niet representatie: Corona + vakantieperiode.

4.

Ontsluiting 115 x 2 (gemiddeld 2 bewoners) = 230 nieuwe bewoners. Is te veel.

1.

Ik mis verbinding met het Klooster. Bebouwing dus niet hoger dan Klooster.

1.

Gebouwd parkeren = geen betaalbare oplossing voor sociale huur.

1.

Uitwendige parkeerplaatsen doen afbreuk aan plan.

1.

Parkeerkelder/veiligheid.

2.

Autovrij.

1.

Ondergronds parkeren

1.

Geheel verdiept parkeren.

1. Behoud van zuster Celinepad. VERKEER, PARKEREN EN HISTORIE Reactieformulieren klankbordgroep 7 maart Met de volgende onderdelen in het2024 plan ben ik blij en die wil ik graag

1 van 2 Deze onderdelen in het plan zie ik niet zitten en wil ik graag pagina veranderd hebben in:

gerealiseerd zien.

1.

Fijn dat er een parkeergarage komt.

1.

Autovrij park; mooi! Bij uitwerking aandacht voor bezorgdiensten.

2.

Parkeergarage prima! VVN wil nog nader inzicht in realisme bezoekers parkeren in omgeving (excl. De Smidse). Graag inzage in parkeerdrukonderzoek.

1.

Let op. De functie van de Kloosterstraat als (meer en meer) belangrijke ontsluiting van expeditie bewegingen naar de toekomst. Dit is relatie tot herontwikkeling Smidse, Parkstraat en het centrum verkeersplan.

1.

Ondergronds parkeren.

2.

Fiets parkeren in gebouwen lijkt nog niet te passen. Tip A’dam bouwbrief.

1.

Ondergronds parkeren.

2.

Geen autoverkeer door plan.

Reactieformulieren klankbordgroep 7 maart 2024

1.

Toegang entree gebouwen alleen via park, 2-zijdig lijkt slimmer. Ook voor pakketdiensten etc.

1.

Waarom toch de parkeergarage i.p.v. bijv. parkeren in het Oog? Dit zorgt toch voor veel hogere kosten? Zijn hier echt alle opties voor onderzocht?

pagina 2 van 2

Kloostertuin Nuenen | 57

Bijlage 3 - samenvatting analyse - atlas van de Kloostertuin In de eerste fase van het project masterplan voor de Kloostertuin in Nuenen stelden Historie Klooster en Kloostertuin we een atlas voor de Kloostertuin op met zoveel mogelijke relevante informatie. In deze bijlage worden de belangrijkste hoofdstukken afgebeeld. De complete atlas is als separate bijlage beschikbaar bij de gemeente Nuenen. Atlas van de Kloostertuin. Xi-ontwerp & Studio Scale - mei 22

Het huidige Park was tot 1872 de centrale drenkplaats voor het vee op de driehoekige ‘herdgang’. De ‘Kloostertuin’ werd aangelegd na de bouw van het Klooster in 1887. Van religieus centrum ontwikkelde de plek zich ook tot een educatief centrum met tal van schoolgebouwen. Na vertrek van de nonnen in 1977 is het Klooster in 1979 het maatschappelijk centrum van Nuenen geworden. Na sloop van de schoolgebouwen in 2012 is de relatie tussen ‘Kloostertuin’ en het Klooster minimaal. De ‘Kloostertuin’ is nu een ‘slechts’ groene ruimte met een beperkte waarde voor de samenleving. In het overzicht op de volgende pagina’s wordt de geschiedenis van de ‘Kloostertuin’ geduid. Bronnen: - Cultuur- en bouwhistorische inventarisatie van het gebied Kloostertuin te Nuenen - Hans Korpershoek Heemkundekring De Drijehornick - september 2014 - Structuurvisie wereld van Van Gogh - MTD landschapsarchitecten - 2020 - www.topotijdreis.nl - www.janvanbakel.nl

Luchtfoto 2009: veel bebouwing in Kloostertuin 58 | Kloostertuin Nuenen

Luchtfoto 2012: na sloop schoolgebouwen

1949: lagere meisjesschool

1980: basisschool

1910: bleekveld

1970: lagere meisjesschool

1952: sacramentsprocessie Kloostertuin Nuenen | 59

Circa 1850

1870 tot 1920

1926 tot 1950

footprint bebouwing binnen plangebied: ca 750 m2

Herdgangen, drenkplaats voor het vee, en boerderijlinten Opmerkelijk: Structuur van wegen was al aanwezig zoals deze er nog altijd ligt. In de huidige IVN tuin staat een houten waterput uit de late middeleeuwen, omstreeks 1100 na Christus. De put bestaat uit 12 delen van een uitgeholde eikenboom (bron IVN website).

60 | Kloostertuin Nuenen

1872 bouw Clemenskerk - Het park is sindsdien het hart van Nuenen - de Katholieke hoek t.o.v. Protestantse hoek 1887 start Klooster St. Elisabethsgesticht – alle gronden zijn eigendom Klooster tot aan Weverstraat (Nuenen heeft dan 2.500 inwoners) 1888 eerste bejaarden in ‘liefdesgesticht’ 1890 eerste school – lagere meisjesschool in zuid deel van het Klooster – 1ste Heilig Hartschool 1912 herinrichting van het Park in de Engelse landschapsstijl door Nederlandse Heidemaatschappij 1923 verkoop Kloostercomplex van Clemensparochie aan de Sociëteit Opmerkelijk: Indeling van gronden is vermoedelijk moestuin en akkers met een haag rondom. Geen aanwijzing voor een echte tuin. De gronden werden door de zusters gebruikt om zelfvoorzienend te zijn en enige opbrengsten te genereren. Naast moestuin en akker hielden de zusters een koe en kippen. Het park aan voorzijde van het Klooster werd gebruikt als beekweide door de zusters. Schoolpleintje en de muur ten zuiden van het Klooster en WC gebouw zijn nog altijd aanwezig. Van 1883 tot 1885 woonde Van Gogh in Nuenen en vlak bij het Klooster. Dit is dus het landschap van Van Gogh die gefascineerd was door het boerenleven.

1926 nieuw meisjesschool 5 klassen gebouw aan Kloosterstraat – 2e Heilig Hartschool 1935 ‘vakschool’ met o.a. praktijklessen in schooltuin – voorloper huishoudschool 1938 noordelijke ziekenhuisvleugel 1946 Kerkhof voor zusters (op plek van huidige gymzaal) – ook Lourdesgrot, Mariabeeld en tuinhuis, locatie vooralsnog onbekend 1955 Bouw kapel ten westen van Klooster Opmerkelijk: Muur van het schoolplein is nog altijd aanwezig. De topografische kaart uit deze periode geeft een boomgaard aan tussen moestuin en akker. Onduidelijk aanduiding op de kaart is mogelijk de begraafplaats en/of de Lourdesgrot. Tot deze periode was de Kloostertuin besloten en hadden burgers geen toegang. Een verborgen parel? Van deze tijd is een foto aanwezig vanuit de kerktoren 1953 die de hagen rondom de akkers laat zien alsmede het vierkante telefoongebouwtje. Deze foto toont overigens geen boomgaard!

1956 tot 1970

1970 tot 1997

1998 tot 2021

footprint bebouwing binnen plangebied: ca 3.000 m2

footprint bebouwing binnen plangebied: ca 3.500 m2

footprint bebouwing binnen plangebied: ca 550 m2

1956 Maria kleuterschool aan Kloosterstraat (tot dan nog in Klooster) 1959 ziekhuiszorg stopt 1964 gemengde school 1970 scholen ondergebracht in nieuwe stichting (einde Kloosterschool) Opmerkelijk: Reeks van gebouwen aan de Kloosterstraat. Er lijkt op topkaarten een duidelijke tuin bij het Klooster te liggen. Inrichting van de ruimte rond de schoolgebouwen in onbekend. In kaartbeeld van 1963 begint Nuenen voor het eerst voorzichtig te groeien buiten de lintstructuur en raakt de ‘Kloostertuin’ omgeven door bebouwing. De klankbord groep vult aan de het veldje naast de kruising Kloosterstraat - Weverstraat, het historische voetbalveldje naast de school was waar ook veel andere sociale activiteiten plaatsvonden: schoolfeestjes, trouwerijen, optreden van de harmonie etc.

1972 verkoop Klooster aan gemeente (met 5 jaar gebruik door zusters en pensiongasten) – gronden en gebouwen: Klooster, kapel, school en kleuterschool. Begraafplaats geruimd. 1977 bouw 3e Heilig Hartschool en kleuterschool – oude school wordt muziekschool 1977 afscheid van zusters (Nuenen heeft dan 16.000 inwoners) 1979 opening sociaal cultureel centrum (bibliotheek en verengingen) 1980 sloop afgewend door protest bevolking 1983 gemeentelijk monument 1984 nieuwe naam school: Triangel Opmerkelijk: Gebouwen aan de Kloosterstraat krijgen diverse functies waaronder een BSO en muziekschool. Onduidelijk in welk jaar de gymzaal wordt gebouwd. Er lijken boomvakken aangeplant te worden rond de schoolgebouwen in deze periode. Luchtfoto uit 2009 spreekt de topografische kaart tegen t.a.v. het aantal gebouwen een de Kloosterstraat. Ten zuiden van gymzaal was een voetbalveldje en klimtuin (klankbordgroep). Ten noorden van het Klooster ligt nu de IVN Heemtuin op de plek van de vermoedelijke moestuin van de zusters. Vooralsnog is het onbekend of de tuin gebaseerd is historische gegevens en wanneer deze tuin is aangelegd.