A5 Politiek op Inhoud - GR Blink conceptbegroting 2025-2028

Aan de raadsfracties van de deelnemende gemeenten GR Blink Per email op 22 april 2024 verstuurd aan: griffier@asten.nl griffie@deurne.nl gemeenteraad@heeze-leende.nl griffie@laarbeek.nl griffie@nuenen.nl j.oostdijk@someren.nl raadsgriffie@Helmond.nl griffie@sonenbreugel.nl griffie@gemert-bakel.nl CC: colleges deelnemende gemeente GR Blink / GS Noord-Brabant Gemert, 22 april 2024 Betreft : Infobrief Politiek op Inhoud - GR Blink n.a.v. AB overleg 17 april 2024 Bijlage : Conceptbegroting GR Blink 2025 Beste collega raadsleden uit het verzorgingsgebied GR Blink, Woensdag 17 april is de conceptbegroting Blink 2025 in het AB van Blink behandeld. In deze begroting staat op pagina 6 paragraaf 2.2.2. 2 belangrijke punten. • •

De grootste afwijking is het resultaat van alle aanbestedingen van de verwerking van de afvalstromen van de milieustraten. 1.790 V Ook als gevolg van de aanbestedingen is het tarief voor transport en overslag gedaald. 113 V

Op Pagina 9 – overige dienstverlening kan je lezen dat de kosten extra dienstverlening van 837K euro is komen te vervallen in 2024/2025. Wij gaan ervan uit dat dit de management fee is. (*) BDO hield nog een presentatie voor het AB Bestuur en daaruit wordt duidelijk dat de ontvlechting met PreZero een structureel financieel voordeel oplevert van rond de 300K euro. De management fee valt vrij en aan de andere kant zijn er structurele kosten gemaakt op het gebied van personeel, software, hardware etc. Bij elkaar zo’n 500K euro schatten wij op basis van de BDO-presentatie in. Wij hebben de zaken op basis van de cijfervoorstelling van Blink in onderstaande tabel eens op een rijtje gezet.

Voordeel

Het totaal voordeel in euro’s x 1000 op basis concept begroting 2025 Voordeel aanbesteden afvalstromen Voordeel effect transport kosten

€ 1.790.000 € 113.000

Management fee Sub totaal

€ 837.000 € 2.740.000

Kosten

€ 500.000

(*) Structurele kosten nieuwe organisatie Resultaat

€ 2.740.000

Voordeel inclusief verrekening van structurele kosten nieuwe organisatie

€ 2.240.000

€ 500.000

Alle plussen en minnen bij elkaar opgeteld, inclusief het financiële resultaat van de ontvlechting is het voordeel in 2025 begroot (op basis van Blink cijfermateriaal) op ongeveer 2,2 miljoen euro. In een eerder AB Overleg heeft de nieuwe controller van Blink aan het AB een toezegging gedaan om inzichtelijk te maken wat het financieel resultaat is van de ontvlechting met PreZero. Daar wordt nu met geen woord meer over gesproken. Ook bij de behandeling van de conceptbegroting 2025 heeft geen enkel AB lid c.q. de controller enig woord gewijd aan het financieel voordeel t.g.v. het transparant aanbesteden van de afvalstromen en het effect op de transportkosten voor een bedrag van in totaal 1.903.000 euro. Vreemd toch dat zo’n prachtig resultaat volstrekt genegeerd wordt tijdens het AB overleg? Zou dat zwijgen komen omdat steeds duidelijker wordt dat het Blink bestuur of eigenlijk onze inwoners wel een hele hoge prijs heeft betaald voor de verwerking van de afvalstromen in de afgelopen 7 jaar en dat men daar met dit cijfermateriaal bestuurlijk liever niet zo veel aandacht aan willenbesteden? Politiek op Inhoud heeft eerder al uitgesproken dat onze inwoners in de afgelopen jaren zeker 5 miljoen te veel hebben betaald aan afvalstoffenheffing. 1 miljoen euro per jaar is met bovenstaand rekensommetje nog een conservatieve inschatting van Politiek op Inhoud geweest.

Wij durven op basis van de informatie uit de conceptbegroting 2025 en het resultaat van de fysieke ontvlechting (+300K) onze inschatting bij te stellen en uit te spreken dat PreZero en dienst voorgangers tegen alle afspraken in vanaf 2018 tot nu zeker op basis van de afspraken met Blink 7 à 8 miljoen euro onterecht aan Blink hebben gefactureerd.

Het signaal dat PreZero geen marktconforme tarieven rekende kreeg het oude DBbestuur onder leiding van wethouder Gaby van den Waardenburg al in 2021, maar de informatie was te explosief volgens het DB-bestuur om daar iets mee te doen. Medio 2022 was het ook voor dit Blink bestuur duidelijk dat onderhands gunnen aan PreZero onrechtmatig was (AKD I rapport) en negeerde Blink ook de signalen uit de markt (brief Remondis). Toch werd ook voor 2023 en Q1 2024 de afvalstromen onder leiding van wethouder van Lierop onderhands gegund aan PreZero. Een afscheidscadeautje van het DB-bestuur richting PreZero van naar schatting ruim 1,6 miljoen euro. Wij zien geen enkel bereidheid publiekelijk verantwoording te dragen en af te leggen voor de bestuursperiode 2018 tot heden. Het Blink bestuur zwijgt en duikt liever weg dan publiekelijk de realiteit te onderkennen. De verwerking van afvalstromen zou ineens veel goedkoper zijn geworden. Wij horen andere verhalen. Wat betekent 1,3 miljoen euro door PreZero te veel gefactureerd voor onze inwoners in 2023? Op basis van inwonersaantallen hebben wij per gemeente een globale schatting gemaakt. Gemeente

Inwoners in 2019

Helmond Gemert-Bakel Laarbeek Someren Asten Son en Breugel Heeze-Leende Deurne Nuenen

94.967 31.364 22.333 19.322 13.230 16.904 15.964 33.010 22.437

teveel betaald in 2023 € 1.300.000 35% € 458.044 12% € 151.275 8% € 107.716 7% € 93.194 5% € 63.811 6% € 81.531 6% € 76.997 12% € 159.214 8% € 108.218

Totaal

269.531

100% € 1.300.000

Politiek op Inhoud vindt dat er 2 zaken moeten gebeuren. Instellen van een adviescommissie op basis van Wgr artikel 24a -

Wij moeten als deelnemende gemeenteraden dichter op de besluitvorming van het Blink bestuur zitten. Dat is ook precies de reden waarom de Wgr per 1 juli 2022 is aangepast. Politiek op Inhoud heeft in sept 2022 al gezegd dat er op basis van de nieuwe Wgr gebruik gemaakt zou moeten worden van de mogelijkheid van het instellen van een adviescommissie voor GR Blink.

Vanuit de gemeente Helmond (Helder Helmond) is deze oproep recent ook uitgedragen. De gemeente Nuenen heeft middels via een motie vreemd zich recent unaniem uitgesproken voor een adviescommissie. Aanpassen van de GR tekst zou in 2 fasen gebeuren. Fase I was bedoeld voor het uitschrijven van PreZero uit de GR Blink en fase II was bedoeld de GR tekst verder compliant maken aan de Wgr van 1 juli 2022. Dit proces is gedurende de race door het Blink bestuur veranderd. Naar aanleiding van de zienswijze van Helmond werd duidelijk dat de GR tekst gelijk compliant moet zijn aan de Wgr van 1 juli 2022. Dat betekent dat fase II overbodig is volgens het Blink bestuur. Wij gingen ervan uit dat na fase I op korte termijn nog een aanpassing zou komen op de GR tekst van Blink (fase II). Dat gebeurt nu dus niet. Tijdens de laatste bijeenkomst voor raadsleden heeft Politiek op Inhoud een oproep richting het Blink bestuur gedaan om zelf het initiatief te nemen om een adviescommissie in de GR tekst op te nemen. Ondanks de grote bijval tijdens deze bijeenkomst is hier geen gehoor aan gegeven. De enige optie die rest is dus als raad, net zoals in Nuenen is gebeurd, met een motie vreemd aan de orde uit te spreken dat er een adviescommissie Blink moet komen.

De eerstvolgende raadsvergadering zal Politiek op Inhoud dit initiatief voor Gemert-Bakel nemen en wij roepen alle raadsfracties van alle 9 gemeenten op om hierin samen op te trekken zodat elke gemeenteraad zich in meerderheid voor een adviescommissie Blink uitspreekt. Rekenkamer onderzoek -

Er zijn in het verleden 2 basis afspraken met PreZero en dienst voorgangers gemaakt. Kostprijs plus 4% en / of marktconforme tarieven. o De signalen zijn duidelijk en als gemeenteraden dienen wij onze verantwoordelijkheid te nemen en deze signalen te vertalen in een oproep aan de rekenkamer om te onderzoeken of en hoeveel er vanaf 2018 tot nu toe door PreZero en diens voorgangers te veel is gefactureerd. o In 2022 heeft de accountant geen goedkeurende verklaring afgegeven m.b.t. de rechtmatigheid van de aanbestedingen in dat jaar. De rekenkamer zou in zijn onderzoek ook dat aspect moeten onderzoeken. Heeft de accountant terecht goedkeurende verklaringen voor de rechtmatigheid van de aanbestedingen voor de jaren 2018 t/m 2021 mogen afgeven? Waarom geen goedkeuring in 2022 en wel in 2021?

De onrechtmatigheid van de aanbestedingen had al veel eerder door Crowe Foederer geconstateerd moeten zijn. Op dat vlak maakte de controller tijdens de laatste AB vergadering nog een interessante opmerking. Zij gaf aan dat het format van de begroting Blink voor een groot deel door haar was aangepast omdat deze niet in lijn zou zijn met het format zoals is bepaald in het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV). Ze vroeg zich openlijk af of het team van Crowe Foederer die de controles in het verleden hebben uitgevoerd wel een overheidsteam was. Politiek op Inhoud blijft roepen om een rekenkamer onderzoek. Overheidsgeld is ten onrechte verdwenen in de zakken van PreZero / Suez. Wethouder van Lierop wil alleen vooruitkijken. Begrijpelijk als zowel dit Blink bestuur en het bestuur uit de periode 20182022 forse bestuurlijke steken hebben laten vallen. Als gemeenteraden zulke sterke signalen negeren, wat voor signaal geven wij af richting onze inwoners als wij geen verantwoording nemen in onze controlerende taak? Politiek op Inhoud heeft inzichtelijk gemaakt wat 1,3 miljoen euro te veel betaald aan PreZero per gemeente betekent. Politiek op Inhoud zal via ons college weer vragen gaan stellen om het plaatje nog scherper te krijgen. De controlerende taak staat boven onze politieke kleur.

Wij spreken dan ook de hoop uit dat elke gemeenteraad en elk raadslid een oproep richting hun rekenkamer doet voor een onderzoek. DB verslagen worden niet beschikbaar gesteld aan het algemeen bestuur. Wethouder Bankers heeft in de rondvraag gevraagd om de verslagen van het DB-bestuur te mogen ontvangen. Hierop antwoordde wethouder van Lierop “hier hebben we het al over gehad en het antwoord is nee”. Het AB dient het DB te controleren en is het hoogste bestuursorgaan van de gemeenschappelijke regeling Blink. De reactie van wethouder van Lierop toonde weinig bereidheid tot transparantie en samenwerking richting de leden van het AB. Ook het zwijgen van de rest van het algemeen bestuur vonden wij tekenend. Het dagelijks bestuur weigert de DB verslagen beschikbaar te stellen aan het algemeen bestuur, terwijl op verzoek van Politiek op Inhoud wij samen met 2 andere raadsleden uit Gemert-Bakel alle DB verslagen van 2018 tot 2024 hebben kunnen inzien. Het zegt iets over het DB, het AB en hoe het AB het DB wenst te controleren.

Het kan ook anders De basishouding van het dagelijks bestuur richting het algemeen bestuur Blink wordt nog opmerkelijker als je bedenkt dat de voorzitter van het AB/DB van de gemeenschappelijke regeling Senzer (Wethouder Erik de Vries gemeente Helmond) in dialoog met Politiek op Inhoud over het openbaar maken van DB verslagen recent het volgende aan ons schreef. “De data, agenda's en de besluitenlijsten van het dagelijks bestuur van 2024 plaatsen wij daarom uiterlijk 1 oktober 2O24 op de website.” (Erik de Vries voorzitter AB/DB GR Senzer per brief aan Politiek op Inhoud 16 april 2024). Erik de Vries reageert op vragen van Politiek op Inhoud op naderende wetgeving (WOO) dat verplicht dat de agenda en besluiten van het dagelijks bestuur openbaar moeten worden gemaakt. Dus de agenda en de besluiten dienen per definitie op basis van de WOO op korte termijn voor iedereen openbaar gemaakt te worden. Die informatie is blijkbaar nog niet bekend bij Blink. Trouwens het historisch besef binnen Blink kan ook nog wel verbeteren. In het AB van 13 december 2017 werd op verzoek van wethouder van Moosdijk door de toenmalige voorzitter toegezegd dat de vastgestelde DB verslagen naar de AB leden zal worden toegezonden. Andere tijden zullen we maar zeggen. Waarvan acte. Altijd bereid tot verdere toelichting. Met vriendelijke groet,

Jan Vroomans Politiek op Inhoud Gemeente Gemert-Bakel Mob : 0620610737 Email : Info@janvroomans.com Info@politiekopinhoud.nl