20250320 Presentatie Participatiebeleid en -verordening

Participatie in Nuenen 20 maart 2025

Waar gaan we het over hebben?  Opdracht en proces  Welke stappen zijn gezet?  1e bevindingen  Rollen van de raad  Vervolg

Opdracht en proces Hoe Opdracht ‘We willen een gedragen actueel beleid met concrete handvatten voor bestuurders, ambtelijke organisatie, inwoners en maatschappelijke organisaties.’

1. Actualiseren Participatienota In viertal sessies met • Gemeenteraad (10-12) • Ambtelijke organisatie (17-12) • MT (19/2) • College (24/2) • Inwoners (via enquête jan/feb en bijeenkomsten 1 én 9 april) 2. Participatieverordening 3. Participatieleidraad intern 4. Experimenteren en leren

Welke stappen zijn gezet  Input ophalen bij gemeenteraad, klankbordgroep gemeenteraad, college, collega’s en inwoners.  Rode draad: Wat gaat er goed Wat kan er beter Wat moeten we niet meer doen

Welke stappen nog te zetten Participatieverordening: Inspraakverordening moet worden vervangen door participatieverordening voor 1 jan 2027 omdat art 150 van gemeentewet zegt: Betrekken van inwoners niet alleen bij voorbereiding van gemeentelijk beleid, maar nu ook bij uitvoering en evaluatie.

 De wet bevat een verplichting voor gemeenten om in de verordening voorwaarden voor toepassing van het uitdaagrecht op te nemen. Het uitdaagrecht is de mogelijkheid voor inwoners én maatschappelijke partijen om de uitvoering van een gemeentelijke taak over te nemen.  De gedachte is dat de participatieverordening vastlegt welke spelregels binnen de gemeente voor participatie gelden en dat de gemeente aan de hand van de lokale omstandigheden zelf kiest welke spelregels het beste passen.

 De spelregels bieden dus ook de mogelijkheid om zaken vast te leggen in de verordening die we wettelijk verplicht zijn zoals bij sociaal domein (advies vragen) en omgevingswet. Het is de onderlegger voor het participatiebeleid en leidraad.

Eerste bevindingen • Klankbordgroep Gemeenteraad: Participatief gesproken en gewerkt over ervaringen, richting definitie, participatieladder, doelen, ambities, valkuilen en rollen. • Collega’s: Participatief gesproken en gewerkt over definitie, ervaringen, rode draad: Er kan veel beter: verwachtingsmanagement, de te besteden tijd en capaciteit, budgetten, voorbereiding en terugkoppeling. • College: Participatief gesproken en gewerkt over definitie, participatieladder, rollen. • Inwoners: Enquête over ervaringen, proces en de rode draad

Enquête 349 respondenten 42% betrokken geweest bij een participatieproces zoals Kloostertuin, speeltuinen, WMO, woonzorgvisie, woningbouw, AZC, verkeer, Nuenen West, tijdelijke woningen Opwettenseweg, bouwplan Eeneind, jeugdpark Lissevoort, gezamenlijke ruimten groepsactiviteiten, bomen Beekse Tuin, inrichten organisatie voor melden jeugdvragen, Nuenen zelfstandig, banen tennisvereniging, uitbreiden en vernieuwen lantaarnpalen, aanleg groen, Wereld Van Gogh, adviseren Sociaal domein, viering 800 jaar Nuenen, etc etc

Enquête Men wil beginspraak: Als er ideeën zijn maar nog geen plan 30% Begin van project of plan 25% Als er een schets of ontwerp is 20% Als er een eerste plan is maar nog niet af 19% 2% wil nergens bij betrokken zijn

Enquête Top 3 onderwerpen: 1. Verkeer 14% 2. Woningbouw 13% 3. Zorg en welzijn 12% 4. Groen 11% 5. Veiligheid 10% 6. In de buurt 9%

Enquête: Rode draad Wat gaat er goed? Dat er participatie is Dat je gehoord wordt Gemeente probeert inwoners goed te informeren Inzet van de gemeente bij participatie Deze enquête Betrekken van inwoners De kans krijgen om mee te praten

Enquête Rode draad Wat kan er beter: Communicatie Terugkoppelen Participatie doen Eerder en meer betrekken Verslaglegging Evalueren Transparantie Echt luisteren Reageren op mail Meer doelgroepgericht

Enquête Rode draad Wat moeten we niet meer doen: Participatie voor de buhne! Luisteren naar schreeuwers en betweters Iets voorleggen waar je niets van kunt vinden Eerst plannen maken en dan inlichten Stille groep over het hoofd zien Er niets mee doen Fopinspraak Gehoor geven aan ‘beroeps’-bezwaarmakers

Zij willen participeren door: Mee te denken Gehoord te worden Mee te werken aan een oplossing

Het proces is goed als: Ze zich gehoord voelen Goed geïnformeerd zijn en Begrijpen wat de uitkomst is

Enquête Ruim 70% is 56 + 29% uit Nuenen-zuid 23% uit Nuenen-Oost 15% uit Nuenen-Noord 11% Andere: voornamelijk centrum ingevuld 9% Nuenen-West 6% Gerwen 4% Eeneind 3% Nederwetten

Participraat 150 mensen willen in gesprek! Dus op 1 en 9 April:

Participraat 1e bevindingen delen en toetsen, uitkomsten enquête delen, participatief werken en praten over participatie, vormen van participatie, participatiemiddelen en meer.

Definitie Participatie Participatie betekent het op tijd en goed betrekken van de betrokkenen bij een plan, initiatief of besluit. Hierdoor komen belangen, meningen, kennis en creativiteit samen op tafel. Door ideeën en bezwaren te bespreken, kan het plan verbeterd worden en groeit de kans op draagvlak. Een zorgvuldig participatieproces draagt bij aan een transparant verloop van plan tot besluit en uitvoering.

Partipatieladder/-matrix/cirkel  Participanten krijgen informatie en/of  Participanten denken mee en/of  Participanten praten mee en/of  Participanten doen mee en/of  Participanten krijgen gekaderde keuzes voorgelegd  Gemeenteraad neemt uiteindelijk een besluit

Eerste bevindingen Doelen van participatiebeleid:  Participatie maakt deel uit van het beleid  Participatie moet kwaliteitsverhogend zijn  Een zorgvuldig participatieproces draagt bij aan een transparant verloop van plan tot besluit en uitvoering

Casus Bespreek met twee of drie mensen de casus: Voor één van de kernen moet een nieuw omgevingsplan opgesteld worden. In dit plan moet goed gekeken worden naar de mogelijkheden voor gebiedsontwikkelingen gezien de grote woningbouwopgave die er ligt. Vragen: Wat is hier de rol van het college? Wat is de rol van de gemeenteraad? Hoe willen jullie het participatieproces terug zien in de BOB structuur?

Rollen van het college  Verbindende rol tussen overheid (gemeenteraad) en bewoners  Verbindende rol in de regio  Vertrouwensband tussen bestuurder en ambtelijke organisatie is cruciaal  Voert besluiten gemeenteraad uit  Uitvoeren van wetten en regelingen  Verantwoordelijk voor financiën  Initiatiefnemer en uitvoerder  Vergunningverlener  Facilitator; stimulerende en faciliterende rol bij initiatieven van derden

Rollen van de raad  Kaderstellende rol: Vaststellen participatiebeleid en participatieverordening  Controlerende rol: Toetsen Participatieproces  Volksvertegenwoordigende rol: Initiëren participatieprocessen die helpen bij de kaderstellenden en controlerende taken  Bij grote, majeure, complexe projecten of projecten die een grote impact hebben op de leefomgeving in vroeg stadium betrokken, soms juist ook als stakeholder/participant.

Participatieparaplu Participatienota 2025/participatieverordening

Leidraad intern

Handvatten extern

B.V. Right to Challenge

B.V. Rol Dorps- en Wijkraden

Planning 25-9

Oktfeb

Maart/ april

2

4

3

1

Start met beeldvormende sessie raad.

Voor 31-1225

Verdiepende sessie raad, organisatie en inwoners Verwerken, uitwerken

Terugkoppelen, toetsen bij inwoners, organisatie en raad

Besluitvorming/ vaststelling