2025-53 Raadsinformatiebrief Bestuursopdracht sociaal domein

Aan de leden van de gemeenteraad

Raadsinformatiebrief Afdeling: staf Doorkiesnr

: 0402631665

Onderwerp

: RIB Bestuursopdracht sociaal domein

Verzenddatum

:

Zaaknummer

: 2777574

Geachte leden van de raad, Tijdens de raadsvergadering van 18 september heeft wethouder Wouters een mededeling gedaan over uitgaven in het sociaal domein en aangeven hierover met een raadsinformatiebrief te komen. In eerdere raadsinformatiebrieven bent u over uitgaven in het sociaal domein en de Bestuursopdracht Sociaal Domein geïnformeerd. Met deze raadsinformatiebrief informeren wij u over zowel over oorzaak van de actuele uitgaven in het sociaal domein als over de eerste resultaten van deze bestuursopdracht. Noodzakelijke maatregelen In de eerste drie maanden hebben we hogere uitgaven gezien op de begrote budgetten voor jeugdhulp, waarbij de overschrijding ca. € 400.000 bedroeg. We zien ook hogere uitgaven op de begrote Wmo-budgetten, maar deze blijft vooralsnog binnen de begroting. Fluctuaties in uitgaven door het jaar heen zijn normaal. Echter een analyse van de kosten voor het tweede kwartaal laat eenzelfde lijn zien. De meest recente cijfers hebben betrekking op jeugdzorg die geleverd is tot en met juli en laat een cumulatieve overschrijding zien van € 750.000. De verwachting is dat de kostenstijging zich, tenminste deels, voortzet in de tweede helft van dit jaar. Bij gelijkblijvende omstandigheden lijken we uit te komen op een tekort van € 1.000.000 tot € 1.300.000 op jeugdzorg.

Deze trend willen we doorbreken en daarom hebben we met grote urgentie direct aan aantal maatregelen genomen. Ten eerste is een (tijdelijke) stop gezet op het ontwikkelen van nieuw beleid en het oppakken van nieuwe zaken. Daarnaast hebben we direct de volgende sturingsacties uitgezet: We indiceren op het goedkoopste passende product. Mensen blijven de hulp ontvangen die nodig is, maar we sturen uitdrukkelijk op de laagst mogelijke kosten. We brengen meer scherpte aan in de verwijzingen, zowel vanuit ons CMD als vanuit externen. We toetsen strenger op de omvang en intensiteit van indicaties. We nemen meer regie op casussen met langdurige trajecten en/of hoge kosten. We passen de criteria voor de toetsing van PGB-aanvragen strenger toe.

Ondertekend op: 02-10-2025 07:56 Ondertekend door: Jeanke Verbruggen Locatie: Nuenen Reden: Digitaal Uitgaand

Zaaknummer: 2777574

pagina 1 van 3 Documentnummer: 2778281

We zorgen voor periodiek inzicht in de kostenontwikkeling, zodat de effecten van de sturingsacties zichtbaar worden. Bij deze punten is het altijd al zoeken geweest naar een balans tussen kosten en dienstverlening. We draaien nu aan knoppen om meer accent te leggen op het kostenaspect. Inzicht Er is een analyse uitgevoerd naar de oorzaken van de kostenstijgingen, zoals op de onderdeel jeugdhulp en Wmo. Daarvan zijn de belangrijkste resultaten: Er is een structurele stijging van het aantal cliënten in jeugdhulp. Het aantal cliënten lag in het eerste kwartaal van 2023 op gemiddeld 250 per maand. In 2024 steeg dit in het eerste kwartaal naar 295, een toename van 18%. In de eerste maanden van 2025 lag het gemiddelde op 322, een 8,9% stijging. We zien een toegenomen inzet van zwaardere producten voor jeugdhulp. De zwaardere ambulante zorg kent een toename van 19 cliënten in oktober 2024 naar 31 cliënten in april 2025. Uitgegeven PGBs voor jeugdhulp nemen tussen 2024 en 2025 toe in aantal (+ 14,5%) én hoogte (+6,5%). Bij PGBs hebben we minder zicht op achterliggende oorzaken van de toename, omdat een PGB door de cliënt zelf worden ingezet. De duidelijkste stijging in de Wmo-uitgaven is te zien in Huishoudelijke hulp. De komst van een nieuwe aanbieder in 2024 zorgde ervoor dat er meer huishoudelijke hulp geleverd kon worden en dus de kosten daarvoor gemaakt werden.

Ook bij de Wmo zien we een stijging in de uitgaven voor PGBs. Deze overschrijding komt voornamelijk door stijgende uurlonen en indexering. Deze analyse wordt verder uitgebreid en er wordt intern met verhoogde regelmaat over gerapporteerd. Daarnaast is een financieel dashboard in ontwikkeling waarmee we nog sneller analyses kunnen gaan uitvoeren. Dit wordt begin vierde kwartaal aan het college gepresenteerd. Wij hebben onszelf afgevraagd of Nuenen hierin uniek is. Landelijk zijn deze stijgingen echter al langer te zien. Vergelijkbare gemeenten in de regio kampen ook met deze problematiek. Dat maakt dat we ook in de regionale aanpak bij de balans tussen kosten en dienstverlening meer nog dan voorheen letten op kostenaspecten. Bestuursopdracht Op 7 november 2024 heeft uw raad het beleidskader Sociaal Domein ‘Gelijk in kansen, verschil in aandacht’ vastgesteld. De vervolgstap is om te kijken hoe deze doelen gerealiseerd kunnen worden en wat hiervoor nodig is in de uitvoering. Daarvoor heeft het college een bestuursopdracht verstrekt aan de ambtelijke organisatie. In de bestuursopdracht zitten ook elementen die ervoor zorgen dat we meer inzicht en grip krijgen op de kosten en uitgaven. Als speerpunten zijn benoemd efficiency in zorg en ondersteuning en optimalisatie van samenwerking, inkoop en subsidie binnen het sociaal domein.

De hierboven genoemde sturingsacties passen naadloos binnen de bestuursopdracht. Daarnaast worden de processen in het CMD geoptimaliseerd. We zijn gestart met de processen op het gebied van jeugdhulp. Aan de hand van zogenaamde klantreizen kijken we naar de gewenste situatie en welke aanpassingen in de processen daarvoor nodig zijn. We pagina 2 van 3 2777574

doen dit aan de hand van LEAN, een methode om processen voor de klant en medewerkers te optimaliseren. We bekijken of we deze aanpak ook toe kunnen passen op andere delen binnen het sociaal domein. Afsluitend We voelen de urgentie en pakken door om de uitgaven in het Sociaal Domein onder controle te krijgen en te houden. College stevig aan het roer en houdt de raad op de hoogte. Daarnaast zijn in de begroting 2026 de structurele middelen fors opgehoogd met € 1.100.000 en stellen we de raad voor een reserve sociaal domein in te stellen. Het Rijk heeft in de septembercirculaire 2025 aangegeven extra middelen uit te trekken voor compensatie gestegen Jeugdkosten 2023 en 2024. Voor Nuenen gaat het om ruim € 560.000. In de 2e tussentijdse rapportage wordt de inhoud van deze raadsinformatiebrief cijfermatig verwerkt. Deze turap krijgt u ter besluitvorming voorgelegd in december 2025. Met betrekking tot de bestuursopdracht spreken we u tijden de beeldvormende avond op 27 november.

Met vriendelijke groet, Burgemeester en wethouders van Nuenen De secretaris De burgemeester, mr. drs. H.P.C. Verbruggen

F.G.F. van Genugten

Deze brief is digitaal verstuurd en daarom niet voorzien van een fysieke handtekening. {{esl:Signer1:capture:size(200,50)}}

{{esl:Signer2:capture:size(200,50)}}

pagina 3 van 3 2777574