2023-36 Raadsinformatiebrief Meicirculaire gemeentefonds 2023

Aan de leden van de gemeenteraad

Raadsinformatiebrief Afdeling: Financiën (DDV) Doorkiesnr

:

Onderwerp

: Meicirculaire gemeentefonds 2023

Verzenddatum

: 4 juli 2023

Zaaknummer

: 1718730

Inleiding Op 16 juni heeft uw raad de Tussentijdse rapportage voorjaar 2023 met bijbehorend raadsvoorstel ontvangen. Daarin is vermeld dat de meicirculaire 2023 nog niet verwerkt is in de concept-stukken, maar dat de informatie over de meicirculaire zo snel mogelijk nagezonden wordt. Als gevolg van fouten in de landelijke berekeningen en extra uitzoekwerk duurde het langer dan voorzien om een compleet beeld te schetsen op korte termijn. Daarom kunnen wij niet de gevolgen van de meicirculaire in de 1e tussentijdse rapportage verwerken. We kiezen daarom voor een raadsinformatiebrief. De gevolgen voor 2023 zijn per saldo gering en verwerken we in de tussentijdse rapportage najaar 2023 en bijbehorende begrotingswijziging 2023, op de wijze zoals hieronder weergegeven. De gevolgen voor 2024 en verder verwerken we in de nog op te stellen begroting 2024-2027. Meicirculaire Het ministerie van BZK publiceert jaarlijks meestal 3 circulaires over het gemeentefonds. De meicirculaire geeft de vertaling van de Voorjaarsnota van de rijksoverheid, de septembercirculaire van de Miljoenennota en de decembercirculaire is op basis van de Najaarsnota en rondt het uitkeringsjaar zoveel mogelijk af. Wij hebben de gevolgen van de meicirculaire voor de gemeente Nuenen in beeld gebracht. Gemeentefonds

2023

Verschil mei 2023 - december 2022 (+ is meer, - is minder)

2024

2025

2026

2027

571.024 1.784.125 2.051.680 1.231.555 2.387.187

Oormerken: Flankerend beleid energiearmoede

36.647

0

0

0

0

Taal voor ontheemden Oekraïne

10.910

0

0

0

0

Maatschappelijke begeleiding inburgeringsplichtige asielmigranten

45.030

0

0

0

0

Einde lening inburgeringsplicht

1.011

0

0

0

0

Nieuwe procedure verkiezingsuitslag

5.342

5.714

6.005

5.857

5.839

Participatie

83.280

81.306

76.984

79.121

78.105

Overheveling naar Brede SPUK welzijn

-80.366

-80.366

-80.366

-80.366

-80.366

0

0

234.798

-29.074

-29.538

101.854

6.654

237.421

-24.462

-25.960

Wmo abonnementstarief / eigen bijdrage Wmo Totaal te oormerken

Zaaknummer: 1718730

pagina 1 van 5 Documentnummer: 1718734

Gemeentefonds

2023

2024

2025

2026

2027

Administratieve correcties (stelposten): Stelpost loon- en prijsontwikkeling

0

Stelpost jeugd 2024 en 2025 vervallen (Hervormingsagenda jeugd)

0 1.026.482

946.118

376.238

384.515

Taakstelling jeugd (Hervormingsagenda jeugd)

0

0

-288.614

-376.238

-384.515

Stelpost BCF-plafond

0

14.000

14.000

14.000

14.000

451.125

0

0

0

0

18.045

122.989

111.755

Verwachte correctie stijging WOZ-waarden

614.000 1.031.000 1.120.000 1.169.000

Resultaat mei 2023 t.o.v. december 2022: 122.017 1.230.147

(+ is voordeel, - is nadeel)

Algemene uitkering is niet geoormerkt, dat is aan de gemeente De algemene uitkering is vrij besteedbaar voor gemeenten. Eventuele opmerkingen die over de algemene uitkering in circulaires worden gemaakt, zijn niet meer dan voorbeelden die illustreren met welke kosten gemeenten geconfronteerd kunnen worden. Met de betreffende teksten beoogt het Rijk niet het bestedingsdoel nader te omschrijven of middelen te oormerken. Wel is er een oorzakelijk verband: tegenover sommige mutaties staat een extra taak die aan gemeenten is overgedragen. Gemeenten moeten dus zelf inschatten welke kosten daarvoor in de begroting moeten worden opgenomen. Voorstel te oormerken Voor de volgende onderwerpen schatten wij in dat er kosten voor gemaakt moeten worden en stellen wij voor dat deel van de algemene uitkering te oormerken: 2023: Flankerend beleid energiearmoede, € 36.647 Wij stellen voor het budget volledig te oormerken voor bijzondere bijstand. De energietoeslag 2023 (€ 1.300,-) is uitgesteld en ook de doelgroep is versmald ten opzichte van 2022 (studenten en jongeren van 18 tot en met 21 jaar zijn nu wettelijk uitgesloten). Het blijft mogelijk om op basis van maatwerk bijzondere bijstand te verstrekken ter compensatie van de gestegen energiekosten. De verwachting is dat er een flinke toename zal zijn in deze aanvragen omdat de doelgroep versmald is.

Met de verwachting dat er meer beroep wordt gedaan op bijzondere bijstand komt dit extra budget direct ten goede aan de doelgroep. 2023: Taal voor ontheemden Oekraïne, € 10.910 De gemeenten ontvangen geld om het aanbod van taalonderwijs aan volwassenen ontheemden uit Oekraïne te stimuleren. 2023: Maatschappelijke begeleiding, € 45.030 Op basis van de Wet inburgering hebben gemeenten de taak om te voorzien in maatschappelijke begeleiding van inburgeringsplichtige asielmigranten en hun gezinsleden. Gemeenten ontvangen hier in 2023 € 2.370 per persoon voor. In Nuenen gaat het om 19 personen. Voor de maatschappelijke begeleiding van inburgeraars onder de nieuwe inburgeringswet ontvangen we middelen via een specifieke uitkering (SPUK). De middelen in de meicirculaire compenseren de in te zetten middelen voor inburgeraars onder de oude wet.

pagina 2 van 5 1718730

2023: Einde lening inburgeringsplicht (ELIP) € 1.011 De regeling Einde Lening Inburgeringsplicht is voor bijstandsgerechtigde inburgeraars onder de oude inburgeringswet die het einde van hun inburgeringstermijn naderen en extra ondersteuning nodig hebben. 2023 structureel: Vaststelling verkiezingsuitslag, € 5.342 Op 1 januari 2023 is de Wet nieuwe procedure vaststelling verkiezingsuitslagen in werking getreden. Gemeenten krijgen een structurele bijdrage voor de financiële gevolgen die de uitvoering van deze wet met zich meebrengt. Het betreft maar een gering bedrag, maar is wel structureel en daarom stellen wij voor om dit te oormerken. 2023 structureel: Participatie, € 83.280 Dit betreft een verhoging van het budget voor WSW (en voor een klein deel beschut werk). 2023 structureel: Brede SPUK combinatiefuncties/buurtsportcoaches, - € 80.366 Op 8 februari 2023 is de regeling specifieke uitkering voor sport en bewegen, gezondheidsbevordering, cultuurparticipatie en sociale basis 2023-2026 gepubliceerd. Ook wel brede SPUK genoemd. Vanwege deze wijziging worden de gelden voor de combinatiefunctionarissen/buurtsportcoaches niet meer via het gemeentefonds verstrekt. Dit bedrag wordt nu als taakstelling (negatieve uitgavenstelpost) op het betreffende taakveld geraamd. Bij het begroten van de brede SPUK kan dan de inkomst geraamd worden waarmee deze taakstelling gecompenseerd wordt.

Vanaf 2025 structureel: Wmo Het abonnementstarief wordt afgeschaft en de inkomensafhankelijke bijdrage wordt heringevoerd. Gemeenten ontvangen structureel compensatie voor gestegen kosten door de invoering van de inkomensafhankelijke eigen bijdrage. Voor 2026 en verder nemen we een taakstelling (negatieve uitgavenpost) op. Deze kan op termijn ingevuld worden uit de verwachting dat de eigen bijdragen bij inkomensafhankelijk hoger worden dan bij het abonnementstarief, dan wel dat de uitgaven lager worden omdat inwoners mogelijk af gaan zien van een beroep op de Wmo. Voorstel niet te oormerken Voor de volgende onderwerpen stellen we voor om deze niet te oormerken, met daarbij de reden vermeld: 2023: Aanpak armoede en schulden, € 29.317 Voor deze aanpak is € 40 miljoen beschikbaar voor de investering in betere dienstverlening door gemeenten op dit gebied. Denk bijvoorbeeld aan schuldhulpverlening en het tegengaan van kinderarmoede. In Nuenen hebben we al flinke budgetten beschikbaar voor armoede en schuldhulpverlening, waarop we ieder jaar veel overhouden. Daarnaast is hierboven genoemd bedrag voor energiearmoede voor dezelfde doelgroep. Daarom stellen wij voor om dit niet te oormerken. 2023: Wet goed verhuurderschap aanvulling € 6.896 Hiervoor is al eerder geld geoormerkt bij de decembercirculaire 2022, opgenomen in de turap.

Dit betreft een geringe bijstelling, gezien het geringe bedrag stellen wij voor om dit bedrag niet te oormerken. pagina 3 van 5 1718730

2023: Leerlingenvervoer Oekraïne, € 26.709 Gemeenten hebben de regie en verantwoordelijkheid voor het leerlingenvervoer aan leerlingen uit Oekraïne. We stellen voor om deze gelden niet te oormerken omdat er geen kinderen zijn die hier gebruik van maken. Overige posten sociaal domein: We begroten het sociaal domein op basis van ervaringscijfers en hebben de aansluiting met het gemeentefonds losgelaten. Tenzij het een gerichte taakmutatie betreft. Daarom oormerken we deze mutaties niet. Administratieve correcties en stelposten - Stelpost loon- en prijsontwikkeling Onderdeel van de gestegen accressen is compensatie voor gestegen lonen en prijzen. Voor 2023 achten wij het niet noodzakelijk deze te oormerken, omdat we verwachten nog ruim voldoende in de bestaande stelpost beschikbaar te hebben. Het verloop en het saldo van de stelpost is in de tussentijdse rapportage opgenomen. - Stelpost jeugdzorg / Hervormingsagenda jeugd Het Rijk en de VNG hebben op 18 april 2023 een financieel principeakkoord bereikt voor de Hervormingsagenda Jeugd. Voor 2024 en 2025 zijn de middelen via het gemeentefonds beschikbaar gesteld. Voor de jaren 2026 en verder blijven de middelen gereserveerd en zal toevoeging na nadere besluitvorming plaatsvinden.

Dit betekent dat wij onze opgenomen stelpost jeugd voor de jaren 2024 en 2025 schrappen en dat we deze vanaf 2026 in stand houden, maar wel aanpassen aan nieuwe ontwikkelingen. De stelpost bestaat ook uit een taakstellende besparing voor jeugd. Deze moet gerealiseerd worden door maatregelen en wetgeving vanuit het rijk, die de kosten van jeugdzorg moeten verlagen. - Stelpost BCF plafond De ruimte onder het plafond Btw-compensatiefonds (BCF) is kleiner geworden in 2022, doordat gemeenten in 2022 meer gedeclareerd hebben bij het BCF. Voor de begroting 2024-2027 mogen de gemeenten maximaal uitgaan van de afrekening van 2022. Omdat de provinciaal toezichthouder heeft geadviseerd om voorzichtig te zijn met het opnemen van dit bedrag als algemeen dekkingsmiddel ramen we hiervan niet 100% maar 75%. - Stelpost WOZ-waarden We nemen, zoals we de afgelopen jaren ook hebben gedaan, een stelpost op voor de waardeontwikkeling WOZ. De inkomstenmaatstaven uit de meicirculaire gaan nog uit van peildatum 1-1-2021. In augustus 2023 wordt de WOZ-waarde geactualiseerd. We gaan uit van deze actuele cijfers, omdat we nu al weten dat dit resulteert in een neerwaartse bijstelling in de septembercirculaire 2023.

Verwerking in de begroting De gevolgen voor 2023 zijn per saldo gering en verwerken we in de tussentijdse rapportage najaar 2023 en bijbehorende begrotingswijziging 2023, op de wijze zoals hierboven weergegeven. De gevolgen voor 2024 en verder verwerken we in de nog op te stellen begroting 2024-2027.

pagina 4 van 5 1718730

Met vriendelijke groet, Burgemeester en wethouders van Nuenen De secretaris De burgemeester, Drs. M. Arents

M.J. Houben MBA

Deze brief is digitaal verstuurd en daarom niet voorzien van een fysieke handtekening.

pagina 5 van 5 1718730