2021-24 RIB Dommeldal uit de Verf

Aan de leden van de gemeenteraad

Raadsinformatiebrief Afdeling: Ontwikkeling en Handhaving

Doorkiesnummer Onderwerp Datum Djumanummer

: (040) 2631 545 : Dommeldal uit de Verf : 1 juni 2021 : 215655

Geachte raadsleden, Deze raadsinformatiebrief informeert u over de geactualiseerde visie voor het project Dommeldal uit de Verf. Er wordt gewerkt aan het realiseren van het Natuurnetwerk Brabant. Hierbij wordt het beekdal van de Kleine Dommel en Dommel tussen de A67 bij Geldrop en de Planetenlaan in Son en Breugel ingericht als een aaneengesloten natuurgebied. Deze visie geeft aan hoe ook de andere en bestaande functies worden betrokken in deze ontwikkeling. Organisatie Het Brabants Landschap is trekker van het project Dommeldal uit de Verf. De gemeente Nuenen levert de projectleider voor het project. Daarnaast nemen de gemeenten Eindhoven, Son en Breugel, Geldrop-Mierlo, Staatsbosbeheer, Waterschap de Dommel, ZLTO, en Groenontwikkelfonds Brabant deel aan het project. Het projectteam legt verantwoording af aan de opgerichte stuurgroep waarin alle genoemde partijen bestuurlijk zijn vertegenwoordigd. Deze stuurgroep wordt voorgezeten door de gemeente Eindhoven. Op 31 januari 2018 is er een intentieovereenkomst gesloten tussen de gemeenten Eindhoven, Nuenen, Son en Breugel en Geldrop-Mierlo, Waterschap de Dommel, Staatsbosbeheer en Brabants Landschap met als doel het realiseren van het Natuur Netwerk Brabant in het plangebied, mede met het oog op het verbinden van stad en landschap.

In 2020 is een onafhankelijke gebiedsmakelaar aangetrokken om het proces van grondverwerving te versnellen. Begin dit jaar zijn 161 grondeigenaren in het gebied per brief benaderd. Daarnaast zijn er in het Eindhovens Dagblad twee artikelen verschenen die het proces verder onder de aandacht hebben gebracht. Er zijn en worden diverse gesprekken gevoerd en een deel van de gronden is reeds verworven. Op dit moment is de opgave dat er nog 439 ha aan nieuwe natuur moet worden ingericht. Hiervan is 115 ha in eigendom van de partners in het project. Van dit aantal

Pagina 1 van 5 215655

moet 358 ha nog van functie wijzigen, van bijvoorbeeld landbouw naar natuur. Hiervan is 321 ha in eigendom van particulieren. Het gaat om 168 verschillende eigenaren en 511 verschillende kavels. Er is tevens in kaart gebracht welke gronden de partners in het gebied tot hun beschikking hebben om in te zetten in het realiseren van het Natuurnetwerk binnen het projectgebied. Behalve verwerving, wordt ook gezocht naar mogelijkheden van kavelruil binnen en buiten het projectgebied en mogelijkheden voor zelf realisatie van natuur (door particulieren). Gezien de grote gebiedsopgave en gebiedsbrede aanpak komt er nu extra ondersteuning vanuit provincie en komt een provinciaal projectleider het team versterken. Visie op hoofdlijnen 2.0 In 2006 hebben de raden van Eindhoven, Nuenen en Son en Breugel en het dagelijks bestuur van Waterschap de Dommel het document “Dommeldal uit de verf, Integrale Natuurvisie” (Grontmij Nederland bv, 2006) vastgesteld als ontwikkelrichting voor het beekdal. De visie uit 2006 is geactualiseerd en geeft op hoofdlijnen sturing aan ruimtelijke ontwikkelingen en biedt een ontwikkelings- en afwegingskader voor projecten. Het is daarmee het richtinggevend document voor het realiseren van het Natuur Netwerk Brabant en voor de concrete uitwerking van de landschappelijke, recreatieve en overige ontwikkelingen in het gebied.

Onderstaand is de kaart “Visie op hoofdlijnen 2.0” weergegeven. Hiervoor is de oorspronkelijke kaart uit “Dommeldal uit de verf”, 2006 op enkele plaatsen gewijzigd en uitgebreid naar het nieuwe plangebied. In onderstaande tekst is aangegeven welke aanvullingen en verbijzonderingen van toepassing zijn op de Visie op hoofdlijnen 2.0. Dit ten opzichte van de in 2006 door de raad vastgestelde visie. Deze geactualiseerde visie komt inhoudelijk overeen met de omgevingsvisie van de gemeente Nuenen. Hierdoor is gekozen om deze visie niet afzonderlijk vast te laten stellen ten opzicht van de omgevingsvisie. Legenda In de legendaomschrijving worden de uitgangspunten van beleid beschreven. De uitwerking van de gebiedsinrichting zal deelgebiedsgewijs plaatsvinden. “Natuurgebied, extensieve recreatie” Naast de Urkhovensche Zeggen en de Rietmusschen worden in de visie 2.0 ook het Nuenens Broek/Heerendonk, de Ruweeuwsels, delen van de Breugelsche Beemden en het bosgebied zuidoost van Geldrop tot de bestaande natuurkernen gerekend. Zij zijn binnen deze legenda-eenheid met een meer donkergroene kleur globaal aangeduid. Het lichtgroene deel van deze legenda-eenheid betreft de aanduiding van gebiedsdelen voor natuurontwikkeling (i.c. nog te realiseren onderdelen van het Natuur Netwerk Brabant) en mogelijk natuurinclusieve landbouw.

Pagina 2 van 5 CONCEPT

Bij de inrichting is voor de te bereiken natuurwaarden de cultuurhistorische betekenis van dit gebied richtinggevend. Dit houdt onder meer in dat bij inrichting en beheer zoveel als mogelijk sprake zal moeten zijn van perceelsgerichte aanpak. Beoogd wordt de samenhang tussen de abiotische, biotische en cultuurhistorische gegevenheden te optimaliseren. Dit criterium is maatgevend voor de natuur- en landschapswaarde van een gebied. De recreatieve functie van deze gebieden is gericht op extensieve vormen van natuurbeleving. “Ecologische verbinding” Dit heeft betrekking op verbinding met extern gelegen gebieden, met name de dalen van de Dommel en de Kleine Dommel stroomop- en stroomafwaarts van het plangebied en Gijzenrooij, en binnen het plangebied op de Ecologische Verbindingszones tussen het dal van de Dommel en het Nuenens Broek en Heerendonk. “Uitloopgebied intensief naar extensief” Het verbinden van stad en natuur is een belangrijk onderliggend thema in het project. Deze eenheid heeft met name betrekking op de oostelijke stadsgrens van Eindhoven waar het Dommeldal een intensief gebruikt uitloopgebied is.

Een goede inrichting van deze stadsrand is uit recreatief oogpunt van groot belang, waarbij ook de opgave van een goede zonering van het recreatief gebruik aandacht behoeft om kwetsbare gebieden met een extensieve recreatieve functie te ontzien (zoals de Rietmusschen en de Urkhovensche Zeggen). Bijzonder is de verbinding tussen de Karpen en NuenenWest waar aan deze functie vorm en inhoud wordt gegeven in het deelproject “Dommelpark”. “Uitloop vanuit de stad, rondje om” Dit geeft de locaties aan waar het gebied aangewezen wordt voor korte, meer op extensief recreatief gebruik gerichte wandelroutes. “Belangrijke routes” Dit zijn verbindingsroutes die het gebied ontsluiten of doorkruisen. “Recreatieve trekpleister” Hieronder vallen bestaande of geschikte locaties, die symboliseren dat hier ruimte is voor recreatief bijzondere punten. Dit zijn naast de drie molens ook gelegenheden als de Karpendonkse Hoeve en de Oude Toren. De aanduiding dient als indicatief te worden gelezen. “Landschappelijk waardevol agrarisch gebied” In Dommeldal uit de verf, 2006 was geen aanduiding gegeven aan de witte vlekken op de kaart, dat wil zeggen de niet onder de integrale natuurvisie vallende gebiedsdelen. Dit betreft gebieden met hoofdzakelijk een agrarisch grondgebruik in gebieden die in hoofdzaak worden gerekend tot de groen-blauwe mantel.

In de Visie op hoofdlijnen 2.0 is de betreffende zone aangeduid met de legenda eenheid: Landschappelijk waardevol agrarisch gebied. Naast perspectief voor enkele grootschalige agrarische ondernemingen liggen in dit gebied vooral kansen voor ontwikkelingen naar een meer multifunctionele, verbrede

Pagina 3 van 5 CONCEPT

landbouw die functies combineert zoals het produceren voor de regionale markt, zorglandbouw, natuurinclusieve landbouw. In het kader van het Van Gogh Nationaal Park wordt het instrument geboden van Brabants Bodem, dat is gericht op het duurzaam verbinden van agrarische ondernemers en natuur- en landschapskwaliteiten. Via een parallel spoor en in samenwerking met het project Dommeldal uit de verf 2.0 kan dit instrument worden ingezet. De gebiedsuitbreidingen hebben betrekking op: In Son en Breugel de Breugelsche Beemden ten noorden van het Wilhelminakanaal en het Dommeldal tussen Son en Breugel tot aan de Planetenlaan; In Nuenen het Nuenens Broek, Heerendonk en de Ruweewsels; In Geldrop het Dommeldal tussen de stadsdelen en het bosgebied ten noorden van de A67. . Met vriendelijke groet, burgemeester en wethouders van Nuenen, de secretaris, de burgemeester,

drs. M. Arents

M.J. Houben MBA

Pagina 4 van 5 CONCEPT

Kaart Visie op hoofdlijnen 2.0.

Pagina 5 van 5 CONCEPT