2021-14 RV Bijlage 1 - Afwegingskader zonne- en windenergie

CONCEPT-AFWEGINGSKADER ZONNE- EN WINDENERGIE Om de negatieve gevolgen van klimaatverandering een halt toe te roepen is wereldwijd afgesproken het gebruik van fossiele brandstoffen terug te dringen. Naast energiebesparing en zonnepanelen op daken is daartoe het grootschalig opwekken van duurzame energie noodzakelijk. De vormen van grootschalige energieopwekking die de meeste impact hebben op de omgeving zijn zonne-energie en windenergie. Regionaal worden hierover al afspraken gemaakt in de Regionale Energiestrategie (RES). In de RES 1.0 zijn geen zoekgebieden voor grootschalige opwekking in Nuenen opgenomen. Dit betekent niet dat er geen mogelijkheden zijn op Nuenens grondgebied. Initiatiefnemers zien deze mogelijkheden en er zijn inmiddels een aantal principeverzoeken voor zonne- en windparken ingediend. Om als gemeente regie te houden over waar en in welke vorm en omvang zonne- en windparken ontwikkeld mogen worden, wil en kan de gemeente Nuenen zowel ruimtelijke als sociaal-maatschappelijke randvoorwaarden stellen. De randvoorwaarden die de gemeente Nuenen aan initiatieven voor een zonne- en/of windpark wil stellen, zijn samengevat in dit Afwegingskader zonne- en windenergie. Om tot een vergund zonne- of windpark te komen, doorlopen we de volgende stappen. I.

De initiatiefnemer dient een principeverzoek in om vast te kunnen stellen of het zonne-en windpark binnen het geldende bestemmingsplan past (dat is niet zo) of dat het past binnen de voorwaarden om een ontheffing van het bestemmingsplan te krijgen. In bijgaande checklist staat over per onderdeel welke informatie de initiatiefnemer moet aanleveren. Deze onderdelen zijn: 1. Factsheet 2. Inrichting en inpassing 3. Beheer en innovatie 4. Einde gebruik en toekomst 5. Milieu (abiotisch) 6. Flora en fauna 7. Participatie 8. Maatschappelijke meerwaarde 9. Businesscase In de bijgaande tabellen (i.e. het afwegingskader) staan per onderdeel de gegevens waaraan het principeverzoek wordt getoetst en hoe deze gegevens worden beoordeeld. We vragen initiatiefnemers om op hoofdlijnen deze informatie aan te leveren. II. Het afwegingskader geeft per gegeven een van de volgende beoordelingen: JA De ingediende informatie kan ongewijzigd door voor ambtelijke toetsing JA, MITS De ingediende informatie behoeft een mineure aanpassing of nadere onderbouwing. NEE, TENZIJ De ingediende informatie behoeft een majeure aanpassing of nadere onderbouwing. NEE De ingediende informatie is zodanig onvoldoende dat beoordeling daarvan geen zin heeft. III. Naast de toetsing middels het afwegingskader wordt ook getoetst op landelijk, provinciaal en eventueel ander bovengemeentelijk beleid en wetgeving. IV.

Het afwegingskader dient als voorportaal voor het deskundigenpanel (de vakambtenaren eventueel aangevuld met externe adviseurs), dat de uiteindelijke beoordeling doet. Een ‘ja’ op het afwegingskader geeft daarmee geen garantie op een positief advies. V. Op het principeverzoek vergezeld van de beoordeling door het deskundigenpanel volgt het collegebesluit.

VI. Na een positief besluit kan het uitgebreide omgevingsvergunningstraject beginnen. Hierbij vindt nadere toetsing plaats, omdat het initiatief op dat moment verder wordt uitgewerkt. Een Bibob-toets maakt hier ook deel van uit. Daarnaast worden er een anterieure- en planschadeverhaalsovereenkomst met de initiatiefnemer gesloten.

2

3

CONCEPT-AFWEGINGSKADER ZONNE- EN WINDENERGIE FACTSHEET AANVRAAG VOOR*

Zonnepark

Windpark

Zonne- en windpark

Kadastraal bekend als

Gemeente:

Sectie:

Nummer:

Eigendomssituatie*

Eigendom

Erfpacht

Nog te verwerven

Situatietekening locatie - bestaand*

beschikbaar

in de maak

n.v.t.

Plattegrond locatie - bestaand*

beschikbaar

in de maak

n.v.t.

AANVRAGER Naam (volgens Kamer van Koophandel) Adres (statutair adres) Postcode Plaats KvK-nummer Vertegenwoordigd door Functie Telefoon E-mail

LOCATIE

Bruto oppervlakte energiepark (ha) Trede op de N&MF-zonneladder [i] Landschapseenheid [ii]

INFORMATIE NULSITUATIE

Milieutechnisch onderzoeken [iii]**

a

b

c

d

e

f

g

h

GLOBALE PLANGEGEVENS Netto oppervlakte energiepark (in ha) Type zonnepanelen Type windmolen Gepland opwekvermogen (in MW) Offerte aangevraagd bij Enexis t.b.v. aansluiting*

ja

nee

in behandeling

Situatietekening locatie - nieuw*

beschikbaar

in onderzoek

n.v.t.

Plattegrond locatie - nieuw*

beschikbaar

in onderzoek

n.v.t.

Gepland looptijd (jaar)

ONDERTEKENING Datum Handtekening

4

CONCEPT-AFWEGINGSKADER ZONNE- EN WINDENERGIE TOELICHTING OP FACTSHEET *

doorhalen wat niet van toepassing is

[i]

Trede op de N&MF zonneladder

1

No regret

2

Zorgvuldig inpassen

3

Combineren op gevoelige locaties

4

Grootschalig enkelvoudig

[ii]

Landschapseenheid

A

Beekdallandschap

B

Broekontginningslandschap

C

Kampen- en hoevenlandschap

D

Heide-ontginningslandschap

[iii]

Milieutechnische onderzoeken

a

bodemkwaliteit (abiotisch)

b

waterkwaliteit (abiotisch)

c

luchtkwaliteit (incl. geur)

d

geluid en trillingen

e

externe veiligheid

f

cultuurhistorische waarde

g

aardkundige waarde

h

archeologische waarde

**

omcirkelen wat van toepassing is

Voor grote kaart zie landschapsstudie Nuenen 2020

5

CONCEPT-AFWEGINGSKADER ZONNE- EN WINDENERGIE INRICHTING EN INPASSING Check Zonneladder

Omschrijving

Voorbeelden

⎕

Trede 1

No regret

Op daken en gevels, op onbenutte bebouwde locaties en op infrastructurele werken.

⎕

Trede 2

Zorgvuldig inpassen

Langs infrastructurele werken, op industriële plassen en in pauzelandschappen.

⎕

Trede 3

Combineren op gevoelige locaties

Langs stadsrand of dorpsrand, op minder efficiënte landbouwgrond, op niet-industriële plassen, in buffers rondom natuurgebieden en in recreatiegebieden.

⎕

Trede 4

Grootschalig enkelvoudig

Op productieve landbouwgrond.

AFWEGINGSKADER PROCES JA

No regret

JA, MITS

Zorgvuldig inpassen

NEE, TENZIJ

Combineren op gevoelige locaties

NEE

Grootschalig enkelvoudig

Check Landschap

Omschrijving

Voorbeelden Jonge ontginningen

⎕

Eenheid A

Heide-ontginningslandschap

⎕

Eenheid B

Kampen- en hoevenlandschap Oude ontginningen

⎕

Eenheid C

Broekontginningslandschap

Hooidonksche Beek en Prinsche Wetering

⎕

Eenheid D

Beekdallandschap

Dommel en Kleine Dommel

AFWEGINGSKADER JA

Heide-ontginningslandschap

JA, MITS

Kampen- en hoevenlandschap

NEE, TENZIJ

Broekontginningslandschap

NEE

Beekdallandschap

⎕ ⎕ ⎕ ⎕ ⎕

! ! ! ! !

Financiële paragraaf Plancontour inclusief horizonvervuiling Landschapsinvesteringsregeling Watertoets (overleg met Waterschap De Dommel) Netcapaciteitstoets (overleg met Enexis)

6

CONCEPT-AFWEGINGSKADER ZONNE- EN WINDENERGIE BEHEER EN INNOVATIE Check Aspect

Omschrijving

⎕

Middelen

Overzicht van in te zetten onderhouds-, reparatie- en vervangingsmiddelen. Uit een middelenbalans moet blijken of er sprake is van zuinig materialengebruik en of producthergebruik en materialenhergebruik mogelijk is.

⎕

Innovatie

In de plancyclus en begroting is ruimte gereserveerd voor het implementeren van innovatie.

AFWEGINGSKADER PROCES JA

<25% Middelen als restafval en Innovatie is geborgd

JA, MITS

<25% Middelen als restafval, geen Innovatie

NEE, TENZIJ

<50% Middelen als restafval, geen Innovatie

NEE

>50% Middelen als restafval, geen Innovatie

⎕ ⎕ ⎕ ⎕

! ! ! !

Financiële paragraaf Plancyclus onderhouds-, reparatie- en vervangingswerkzaamheden. Plancontour beheer Plancontour innovatie

7

CONCEPT-AFWEGINGSKADER ZONNE- EN WINDENERGIE EINDE GEBRUIK EN TOEKOMST Invulling

Check Fase ⎕

Ontmantelen

Uit een middelenbalans blijkt of producthergebruik en materialenhergebruik mogelijk is.

⎕

Herinrichten

Naar oorspronkelijke bestemming.

⎕

Herbestemmen

Naar een bestemming met een hogere waarde.

⎕

Participatie

Bij het herbestemmen zijn diverse stakeholders betrokken.

AFWEGINGSKADER PROCES JA

Ontmantelen, Herinrichten, Herbestemmen en Participatie.

JA, MITS

Ontmantelen, Herinrichten en Herbestemmen.

NEE, TENZIJ

Ontmantelen en Herinrichten

NEE

Alleen Ontmantelen.

⎕ ⎕ ⎕

! ! !

Financiële paragraaf Plancontour einde gebruik Plancontour toekomst

8

CONCEPT-AFWEGINGSKADER ZONNE- EN WINDENERGIE MILIEU (ABIOTISCH*) Check Effect

Invulling

⎕

Verbeteren

De aanleg en exploitatie van het energiepark leidt tot een permanente verbetering van de abiotische kwaliteit.

⎕

Voorkomen

Bij de aanleg en exploitatie van het energiepark wordt verslechtering van de abiotische kwaliteit vrijwel volledig voorkomen of binnen een kort tijdsbestek hersteld.

⎕

Verzachten

Bij de aanleg en exploitatie van het energiepark wordt verslechtering van de abiotische kwaliteit, die niet kan worden voorkomen, zo veel mogelijk verzacht of binnen een redelijk tijdsbestek hersteld.

⎕

Compenseren

Bij de aanleg en exploitatie van het energiepark wordt verslechtering van de abiotische kwaliteit, die niet kan worden voorkomen of verzacht zo veel mogelijk gecompenseerd.

⎕

Verslechteren

De aanleg en exploitatie van het energiepark leidt tot een permanente verslechtering van de abiotische kwaliteit.

AFWEGINGSKADER PROCES JA

Verbeteren

JA, MITS

Voorkomen of Verzachten

NEE, TENZIJ

Compenseren

NEE

Verslechteren

⎕ ⎕ ⎕ ⎕

! ! ! !

Financiële paragraaf Plancontour bodem-, water- en luchtkwaliteit Plancontour geluid-, trilling- en lichthinder Plancontour cultuurhistorische, aardkundige en archeologische waarden

* Bodem-, water- en luchtkwaliteit, geluid-, trilling- en lichthinder, cultuur- historische, aardkundige en archeologische waarden

9

CONCEPT-AFWEGINGSKADER ZONNE- EN WINDENERGIE FLORA EN FAUNA* Check Effect

Invulling

⎕

Verbeteren

De aanleg en exploitatie van een energiepark leidt tot een permanente verbetering van de kwaliteit en kwantiteit van de flora en fauna.

⎕

Voorkomen

Bij de aanleg en exploitatie van een energiepark wordt schade aan de flora en fauna vrijwel volledig voorkomen en binnen een kort tijdsbestek hersteld.

⎕

Verzachten

Bij de aanleg en exploitatie van het energiepark wordt schade aan de flora en fauna, die niet kan worden voorkomen, zo veel mogelijk verzacht of binnen een redelijk tijdsbestek hersteld.

⎕

Compenseren

Bij de aanleg en exploitatie van het energiepark wordt schade aan de flora en fauna, die niet kan worden voorkomen of verzacht, zo veel mogelijk gecompenseerd.

⎕

Verslechteren

De aanleg en exploitatie van het energiepark leidt tot een permanente verslechtering van de kwaliteit en kwantiteit van de flora en fauna.

AFWEGINGSKADER PROCES JA

Verbeteren

JA, MITS

Voorkomen of Verzachten

NEE, TENZIJ

Compenseren

NEE

Verslechteren

⎕ ⎕ ⎕

! ! !

Financiële paragraaf Plancontour flora Plancontour fauna

* Bij het toetsen wordt uitgegaan van het minimale biodiversiteitsniveau zoals afsgesproken in de Gedragscode Zon op Land

10

CONCEPT-AFWEGINGSKADER ZONNE- EN WINDENERGIE PARTICIPATIE Check Aspect

Methode

Omschrijving

⎕

Proces

Informeren

Initiatiefnemer verstrekt aan stakeholders* informatie via brief, social media en dergelijke (eenrichtingsverkeer).

⎕

Proces

Raadplegen

Initiatiefnemer zoekt actief de mening van de stakeholders via bijvoorbeeld een klankbordgroep (projectmatig).

⎕

Proces

Adviseren

Initiatiefnemer biedt de stakeholders de gelegenheid te beargumenteren waarom zij wat willen.

⎕

Proces

Coproduceren

Initiatiefnemer dient te beargumenteren waarom wat stakeholders willen niet kan.

AFWEGINGSKADER PROCES JA

Coproduceren

JA, MITS

Adviseren

NEE, TENZIJ

Raadplegen

NEE

Informeren

Check Aspect

Methode

Omschrijving

⎕

Project

Aandeelhouder

Stakeholders zijn mede-eigenaar.

⎕

Project

Certificaathouder

Stakeholders kunnen op onderdelen meebeslissen.**

⎕

Project

Proactief adviesrecht

Stakeholders kunnen vooraf adviseren over beslissingen.

⎕

Project

Reactief adviesrecht

Stakeholders kunnen achteraf reageren op beslissingen.

AFWEGINGSKADER JA

Aandeelhouder

JA, MITS

Certificaathouder

NEE, TENZIJ

Proactief adviesrecht

NEE

Reactief adviesrecht

⎕ ⎕ ⎕

! ! !

Financiële paragraaf Plancontour proces Plancontour project

* v.b. stakeholders in proces: de energiecoöperatie, de wijk- of dorpsraad, inwoners en andere belangenorganisaties etc. ** Vaak worden certificaten pas na realisatie van het zonnepark uitgegegeven. Daarnaast kunnen certificaathouders niet altijd meebeslissen. Dit is afhankelijk van afspraken in de SPV.

11

CONCEPT-AFWEGINGSKADER ZONNE- EN WINDENERGIE MAATSCHAPPELIJKE MEERWAARDE Check Aspect

Omschrijving

Voorbeelden

⎕

Financieel

Omwonendenregeling

Verduurzamen van de woning, gratis zonnepanelen, korting op de opgewekte stroom of een financiële vergoeding.

⎕

Financieel

Duurzaamheidsfonds

Een bijdrage per opgewekte MWh aan het Vergroenfonds of een ander duurzaamheids- of themafonds.

⎕

Financieel

…...

…...

⎕

Ruimtelijk

Meervoudig ruimtegebruik

Combineren met natuur, recreatie, landbouw, educatie of waterberging.

⎕

Ruimtelijk

Koppeling met opgave uit de omgevingsvisie

Draagt bij aan gezondheid en natuur: verminderen van de stikstofuitstoot, in stand houden van cultureel erfgoed of dergelijke.

⎕

Ruimtelijk

…...

…...

⎕

Omgeving

Woon- en leefklimaat

Ondersteunen van de omslag naar kringlooplandbouw of versnellen van de energietransitie bij omliggende bedrijven e.d.

⎕

Omgeving

…...

…...

⎕

Draagvlak

Communicatie

"Nuenense stroom voor Nuenense inwoners"

⎕

Draagvlak

…...

…...

AFWEGINGSKADER JA

Het energiepark biedt meerwaarde in 3 of 4 van de vier vormen.

JA, MITS

Het energiepark biedt meerwaarde in 2 van de vier vormen.

NEE, TENZIJ

Het energiepark biedt meerwaarde in 1 van de vier vormen.

NEE

Het energiepark biedt geen meerwaarde.

⎕ ⎕

! !

Financiële paragraaf Plancontour

12

CONCEPT-AFWEGINGSKADER ZONNE- EN WINDENERGIE BUSINESSCASE Check Financiële paragraaf

Omschrijving

⎕

2

Inrichting en inpassing

…...

⎕

3

Beheer en innovatie

…...

⎕

4

Einde gebruik en toekomst

......

⎕

5

Milieu (abiotisch)

…...

⎕

6

Flora en fauna

…...

⎕

7

Participatie

…...

⎕

8

Maatschappelijke meerwaarde

…...

⎕

!

Bedrijfswaarderingsmodel

⎕

!

Gevoeligheidsanalyse

⎕

!

SDE+

AFWEGINGSKADER JA

Het energiepark is rendabel zonder SDE+.

JA, MITS

Het energiepark is rendabel met SDE+.

NEE, TENZIJ Het energiepark is rendabel, maar minder dan bij het oorpronkelijke gebruik. NEE

Het energiepark is niet rendabel.

13