10. MRE - 2022 Programmajaarverslag incl controleverklaring

24

randvoorwaarden zijn met medewerking van een landschapsarchitect vertaald in een aantal ontwikkelrichtingen van het gebied. Het Dagelijks Bestuur heeft begin 2022 kennis genomen van deze Ruimtelijke Verkenning. Vervolgens heeft er een breed communicatie- en burgerparticipatieproces plaatsgevonden, dat is afgesloten met een participatieverslag. Dit verslag is in juli 2022 door het Dagelijks Bestuur vrijgegeven. Daarbij heeft Dagelijks Bestuur het projectteam de opdracht gegeven om, met het participatieverslag als uitgangspunt, te komen met een invulling van het gebied die budgettair neutraal kan plaatsvinden. Hiertoe wordt met name onderzocht op welke manier er kostendragers kunnen worden gevonden. Gedacht kan worden aan toevoeging programma en of subsidies. Naar verwachting kan begin 2023 een voorkeursscenario worden bepaald. Mensen en middelen

REGIONAAL HISTORISCH CENTRUM EINDHOVEN (RHCe) Opgave Onder meer de Archiefwet 1995 draagt taken op aan gemeenten; een aantal van die taken hebben gemeenten aan het Regionaal Historisch Centrum Eindhoven (RHCe) opgedragen. De formele doelstelling ligt verankerd in de Archiefwet 1995: het RHCe fungeert als archiefbewaarplaats van de overgebrachte archieven van de overheidsorganen binnen de regio Zuidoost-Brabant, met uitzondering van de gemeente Gemert-Bakel. De Archiefwet 1995 stelt regels ten aanzien van de zorg, het beheer, de bewaring en het toezicht aangaande archieven. Er worden vooral regels gegeven voor overheidsarchieven; maar ook particuliere archieven en collecties vallen onder de Archiefwet zodra deze zijn opgenomen in de archiefbewaarplaats (art.1. Archiefwet). Het doel van de Archiefwet is niet slechts een geordend archief, maar ook borging van de bewaring van het cultuurhistorische karakter van archiefstukken. Dit wordt benadrukt door de openbaarheid na overbrenging (behoudens enkele uitzonderingen), kosteloze raadpleegmogelijkheden en de mogelijkheid tot uitlening voor bijvoorbeeld tentoonstellingen. De Archiefwet schept daarmee voorwaarden voor de mogelijkheid de geschiedenis van het werkgebied te reconstrueren en te bestuderen aan de hand van materiaal dat is opgenomen in de archiefbewaarplaats, ongeacht herkomst en vorm.

De missie van het RHCe is: Raadpleegbaar stellen van archieven en collecties.

25

Op basis van de Archiefwet voert het RHCe als uitvoeringsorganisatie de volgende taken uit: ▪ ▪ ▪ ▪

Toezicht op de archiefzorg door gemeenten en op de overbrenging van gemeentelijke archiefbescheiden naar de archiefbewaarplaats; Advisering over archiefzorg- en beheer en over informatiebeheer van gemeenten; Beheer en raadpleegbaarstelling van naar de archiefbewaarplaats overgebrachte analoge en digitale archieven; Beheer van particuliere archieven uit de regio voor zover dat past bij het aan het RHCe opgedragen cultuurbeheer. Met dit laatste presenteert het RHCe historische gegevens van de regio en biedt mogelijkheden deze te verbinden met een breed publiek in de samenleving.

Opgave Programma 2021-2022 RHCe ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪

Archiefopslag die voldoet aan wettelijke normen en regelgeving; Raadpleegbaarheid van het archiefbestand; Collectie die correspondeert met de regionale identiteit; Documentaire informatiehuishouding die voldoet aan de wettelijke normen en regelgeving; Documenten die voldoen aan de vereisten van een archiefdocument; Inventarissen en indexen volgens overeengekomen normen (ontsluiting en publieksvoorzieningen).

Resultaten 2022 Toezicht op gemeentelijk informatiebeheer ▪ ▪ ▪

Inspecties zijn uitgevoerd bij alle 20 gemeenten en 10 van de 14 intergemeentelijke samenwerkingsverbanden. Dienstverleningsovereenkomsten zijn afgesloten met 14 intergemeentelijke samenwerkingsverbanden De kwaliteit van het informatiebeheer bij de geïnspecteerde organisaties voldoet in 86% niet of voldoende aan de toepasselijke wet- en regelgeving. Door de inspecties worden onrechtmatigheden aan het licht en zijn door de geïnspecteerde organisaties inmiddels overal verbeterplannen opgesteld en in uitvoering gebracht.

Dienstverlening gemeenten ▪ ▪ ▪

Gemeenten en intergemeentelijke samenwerkingsverbanden weten het RHCe goed te vinden bij verzoeken om advies. Door het RHCe is proactief advies gegeven over een VNG-voorstel over archivering van emailberichten. Dat advies is door alle 20 gemeenten nagevolgd. Er zijn 11 normdocumenten/handleidingen opgesteld dan wel zijn bestaande aangescherpt; alle te raadplegen op de RHCe-website.

Dienstverlening publiek ▪

De bezoekersruimte is twee dagen per week geopend voor bezoeken op afspraak om archiefbescheiden te raadplegen.Net als in 2021 zijn er gemiddeld 4 bezoekers per openingsdag, dat geringe aantal is een landelijke trend.

Dienstverlening erfgoedpartners ▪

In samenwerking met erfgoedpartners wordt gewerkt aan het ontsluiten en raadpleegbaar maken van archieven en collecties in beheer bij het RHCe.

26

Overbrenging van informatie ▪

Door diverse gemeenten zijn analoge en digitale archieven overgebracht naar de archiefbewaarplaats respectievelijk het E-depot.

Externe communicatie ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪

Er vonden diverse bijeenkomsten met externe partijen, veelal gemeenten, plaats; Vanwege de toegenomen bezetting kon aan relatiebeheer meer aandacht worden geschonken, door met name persoonlijke ontmoetingen; Er is een jaarverslag als magazine “JaarZine” uitgebracht; Er is een animatie over het thema openbaarheid gemaakt; Sinds Q3-2022 staat er tweewekelijks een column in ‘Groot Eindhoven’; De maandelijkse digitale nieuwsbrief is onverkort voortgezet; Erfgoed wordt dagelijks gepromoot via sociale media. Het aantal volgers groeit gestaag.

Mensen en middelen

OVERHEAD Metropoolregio Eindhoven & RHCe Opgave Aangaande de bedrijfsprocessen dient het volgende te worden bereikt: ▪ ▪ ▪

efficiënt en effectief regelen van de bedrijfsvoering; flexibiliteit in de organisatie en de uitvoering; borgen van kwaliteit dienstverlening aan gemeenten, burgers en instellingen.

Onder de overheadkosten wordt verstaan: ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪

Directe loonkosten van directie en ondersteuning, waaronder control, financiën, P&O, ICT en secretariële / administratieve ondersteuning. Indirecte loonkosten, waaronder opleidingsbudget en kosten salarisadministratie. Kosten facilitaire dienstverlening, waaronder huisvesting. Kosten automatisering, waaronder beheer en hosting werkplekomgeving en financieel systeem. Algemene Kosten, waaronder accountantskosten, verzekeringen en belastingen. Bureaukosten, waaronder telefoonkosten en kantoorbenodigdheden.

Opgave 2022 Om de kosten van overhead inzichtelijk en transparant te hebben worden deze conform de voorschriften uit het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) verantwoord op een afzonderlijk programma. Hierbij dient de Notitie Overhead als uitgangspunt.

27

De organisatie Metropoolregio Eindhoven bestaat uit twee diensten, de netwerkorganisatie Metropoolregio Eindhoven en het RHCe. Eerstgenoemde is een kleine netwerkorganisatie met een grote flexibiliteit, het RHCe daarentegen moet worden gezien als een uitvoeringsorganisatie waarbij steeds verder voortschrijdende automatisering, informatisering en digitalisering een grote rol speelt. Voor beide diensten geldt dat de bedrijfsvoering zo ingericht dient te zijn dat deze efficiënt is en in overeenstemming is met de taken en schaal van de dienst. Resultaten 2022 In de paragraaf Bedrijfsvoering wordt nader ingegaan op de bedrijfsactiviteiten 2022 van het concern Metropoolregio Eindhoven. Mensen en middelen

PARAGRAFEN Inleiding In dit hoofdstuk wordt een aantal aspecten van de financiële huishouding belicht. Het betreft de paragrafen: ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪

Weerstandsvermogen en risicomanagement Financiering Bedrijfsvoering Verbonden partijen Grondbeleid Onderhoud kapitaalgoederen Rechtmatigheid

Weerstandsvermogen en risicomanagement Nota risicomanagement en weerstandsvermogen Metropoolregio Eindhoven Het Algemeen Bestuur heeft op 4 juli 2018 de nota Risicomanagement en weerstandsvermogen Metropoolregio Eindhoven vastgesteld. In deze nota is vastgesteld wat de onder risicomanagement wordt verstaan en welke uitgangspunten hierbij worden gehanteerd. Tevens is bepaald welke risico’s door de Metropoolregio Eindhoven worden gedragen en welke door de deelnemende gemeenten. 28

Als uitwerking van de nota zijn voor de organisatie de risico’s bij deze jaarrekening opnieuw in beeld gebracht, geclassificeerd en financieel inzichtelijk gemaakt. De belangrijkste risico’s die op concernniveau worden onderkend zijn:

Vermogenspositie De concernorganisatie Metropoolregio Eindhoven (Metropoolregio Eindhoven, Regionaal Historisch Centrum en Gulbergen) realiseert volgens de Begroting 2022 na eerste wijziging een omzet van € 15,4 miljoen. Deze baten zijn volgens de Notitie Algemene Reserve bepalend voor de berekening van de hoogte van de Algemene Reserve. Metropoolregio Eindhoven De baten die in de Begroting 2021 na eerste wijziging zijn toe te wijzen aan de Metropoolregio Eindhoven bedragen € 12,5 miljoen. Volgens de in de Notitie Algemene Reserve opgenomen staffel betekent dit dat de hoogte van de algemene reserve zich tussen de € 600.000 en € 1.200.000 moet bevinden. De stand per 31-12-2022 bedraagt € 1.000.000, vanuit de risicoanalyse zijn risico’s benoemd voor een bedrag van ruim € 1.125.000 miljoen. Regionaal Historisch Centrum (RHCe) De baten die in de Begroting 2022 na eerste wijziging zijn toe te wijzen aan het RHCe bedragen ruim € 3,2 miljoen. Volgens de in de Notitie Algemene Reserve opgenomen staffel betekent dit dat de hoogte van de algemene reserve zich tussen de € 150.000 en € 300.000 moet bevinden. De stand per 31-12-2022 bedraagt € 300.000, vanuit de risicoanalyse zijn risico’s benoemd voor een bedrag van € 305.000. Landgoed Gulbergen Het weerstandsvermogen van de Landgoed Gulbergen wordt begrensd door de in de bestemmingsreserve Gulbergen aanwezige middelen.

Door de afkoop van de erfpachtovereenkomst met Attero is beheer en exploitatie van het Landgoed Gulbergen geheel voor rekening en risico van de Metropoolregio Eindhoven. De stand van de reserve per 31-12-2022 bedraagt € 10.855.974 Doelvermogen Tot op heden is er met de Provincie Noord Brabant geen overeenstemming over de inhoud van het nazorgplan en de financiële vertaling hiervan naar het doelvermogen. Dit houdt in dat de kosten van pre-nazorg eveneens voor rekening blijven komen van de Metropoolregio Eindhoven. Het uitblijven van bestuurlijke overeenstemming kan op termijn leiden tot uitputting van middelen in relatie tot de ontwikkeling van het landgoed. Fiscale positie Naar aanleiding van een in 2017 uitgevoerde fiscale nulmeting is het afstemmingsoverleg met de Belastingdienst inzake de BTW-positie Landgoed Gulbergen nog niet afgerond. Gevolg hiervan is dat de in 2018 en 2022 door de Belastingdienst oplegde naheffingen over de jaren 2013 en 2017 nog niet zijn afgewikkeld. Metropoolregio Eindhoven en de Belastingdienst blijven in overleg, waarbij nu tevens de toekomstige BTW-positie is betrokken als gevolg van de afkoop erfpachtconstructie Attero in december 2020.

29

Voorziening Reorganisatie SRE Alle verplichtingen volgend uit de transformatie van het SRE naar de Metropoolregio Eindhoven zijn in 2022 afgewikkeld. Het resterende saldo in de voorziening is vrijgevallen ten gunste van de exploitatie 2022. Financiële kengetallen Conform het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) bevat dit jaarverslag een aantal verplichte financiële kengetallen. De kengetallen zijn afgeleiden van bestaande informatie en genereren geen ‘nieuwe’ informatie. De kengetallen geven het bestuur inzicht in de financiële positie van de Metropoolregio Eindhoven. Door het BBV is geen norm vastgesteld waarmee de uitkomsten van de onderstaande kengetallen vergeleken moeten worden. De voorgeschreven kengetallen zijn: Netto schuldquote & de netto schuldquote gecorrigeerd voor verstrekte leningen De netto schuldquote geeft inzicht in het niveau van de schuldenlast van de Metropoolregio Eindhoven ten opzichte van de eigen middelen. Het geeft zodoende een indicatie in welke mate de rentelasten en aflossingen op de exploitatie drukken. Omdat er bij leningen onzekerheid kan bestaan of ze allemaal worden terugbetaald, wordt bij de berekening van de netto schuldquote onderscheid gemaakt door het kengetal zowel inclusief als exclusief de doorgeleende gelden te berekenen.

Op die manier wordt duidelijk wat het aandeel van de verstrekte leningen in de exploitatie is én wat dat betekent voor de schuldenlast. De solvabiliteitsratio De solvabiliteitsratio geeft inzicht in de mate waarin de Metropoolregio Eindhoven in staat is aan zijn financiële verplichtingen te voldoen. Structurele exploitatieruimte De structurele exploitatieruimte is van belang om te kunnen beoordelen welke structurele ruimte de Metropoolregio Eindhoven heeft om de eigen lasten te dragen, of welke structurele stijging van de baten of structurele daling van de lasten daarvoor nodig is. De structurele exploitatieruimte wordt bepaald door het saldo van de structurele baten en lasten en het saldo van de structurele onttrekkingen en toevoegingen aan reserves gedeeld door de totale baten en uitgedrukt in een percentage. Tevens zijn in het BBV kengetallen voorgeschreven voor de grondexploitatie en de belastingcapaciteiten. Deze kengetallen zijn met name van belang voor gemeenten. Beide kengetallen zijn niet van toepassing voor de Metropoolregio Eindhoven en zijn derhalve niet uitgewerkt. De kengetallen laten het volgende beeld zien: Financiële kengetallen Kengetallen: Netto schuldquote Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen Solvabiliteitsratio Structurele exploitatieruimte Grondexploitatie Belastingcapaciteit

30

Begroting 2022 Jaarrekening 2022 19% 7% 25% 12% 52% 41% 0% 2% N.v.t. N.v.t. N.v.t. N.v.t.

Toelichting: De netto schuldquote van de Metropoolregio Eindhoven bedroeg ultimo 2022 7%. De netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen bedroeg ultimo 2022 12%. De positieve netto schuldquote in 2022 impliceert dat de schulden de eigen middelen per saldo (net) overtreffen. De solvabiliteitsratio bedroeg 41% ten opzichte van 52% begroot. Op grond van de solvabiliteitsratio kan worden geconcludeerd dat de Metropoolregio Eindhoven ruimschoots in staat is aan de financiële verplichtingen te voldoen. De structurele exploitatieruimte bedraagt volgens de bovenstaande becijferingen 2%. De structurele baten overtroffen de structurele lasten. Gelet op de beperkte structurele exploitatieruimte is de organisatie nauwelijks in staat is om structurele tegenvallers op te vangen. Op basis van de bovenstaande financiële kengetallen kan worden geconcludeerd dat de financieringsstructuur van de Metropoolregio Eindhoven gezond is, maar dat de exploitatie geen ruimte biedt om structurele tegenvallers op te vangen.

Financiering Inleiding In de Wet Fido (Financiering Decentrale Overheden), Ruddo (Regeling uitzettingen en derivaten decentrale overheden) en de Wet Schatkistbankieren zijn de kaders gesteld voor een verantwoorde professionele inrichting en uitvoering van de treasuryfunctie van de decentrale overheden. De treasuryfunctie wordt daarbij door de wet als volgt gedefinieerd: ”het sturen en beheersen van-, het verantwoorden over-, het toezicht houden op: de financiële vermogenswaarden, de financiële geldstromen, de financiële positie en de hieraan verbonden risico’s”. In de wet worden voorschriften, richtlijnen en normeringen genoemd. Voorbeelden hiervan zijn de kasgeldlimiet en de renterisiconorm. Zowel bij de begroting als bij de jaarrekening dient de Metropoolregio Eindhoven een paragraaf Financiering op te nemen. In deze paragraaf wordt aangegeven op welke wijze in 2022 uitvoering is gegeven aan de treasuryfunctie. Treasurystatuut Het Treasurystatuut Metropoolregio Eindhoven 2022 is geactualiseerd en op 21 december 2022 vastgesteld door het Algemeen Bestuur. Het geactualiseerde statuut is op 1 januari 2023 in werking getreden. Kasgeldlimiet Volgens de Wet Fido is de Metropoolregio Eindhoven verplicht te rapporteren over de kasgeldlimiet.

De kasgeldlimiet, uitgedrukt in een percentage (8,2%) van het totaal van de uitgaven, bepaalt het bedrag wat de Metropoolregio Eindhoven maximaal kort mag lenen. Op basis van de jaarrekening 2022 zou de kasgeldlimiet ruim € 1,2 miljoen bedragen, echter omdat er geen behoefte is geweest om gelden aan te trekken, is hier geen risico gelopen. Renterisico Ook geeft de Wet Fido aan dat er inzicht moet worden gegeven in het renterisico voor de komende 4 jaren. Het renterisico ontstaat bij het aflopen van leningen. Eventueel nieuw af te sluiten leningen kunnen gepaard gaan met hogere rentekosten. De Metropoolregio Eindhoven heeft een annuïteitenlening lopen bij de BNG voor de financiering nieuwbouw Regionaal Historisch Centrum. De looptijd van de lening is afgestemd op de looptijd van het activum. De lening bedroeg oorspronkelijk € 7.079.000 en heeft een looptijd van 40 jaar. Het huidige rentepercentage bedraagt 2,35%. De hoogte van de lening per 31 december 2022 bedraagt € 4,5 miljoen. De renterisiconorm bedraagt 20% van het totaal van de uitgaven. Voor de Metropoolregio

31

Eindhoven is dit ruim € 3 miljoen op basis van de jaarrekening 2022. Het renterisico op de vaste schuld is de komende 4 jaar nihil. Treasurybeheer De administratieve organisatie en de uitvoering vinden plaats binnen de kaders van de Wet Fido, Ruddo en de wet Schatkistbankieren. Het beleid is gericht op een verantwoord beheer van de middelen, waarbij risico’s zoveel mogelijk worden uitgesloten en de kosten zo laag mogelijk worden gehouden. Het schatkistbankieren bepaalt de uitvoering van de Treasury. Tijdelijk overtollige liquide middelen worden verplicht aangehouden bij het Ministerie van Financiën. Binnen de wet Schatkistbankieren kunnen onder bepaalde voorwaarden middelen worden ge- en uitgeleend van of aan andere decentrale overheden (het zogenaamde onderling lenen). Van deze mogelijkheid heeft de Metropoolregio Eindhoven in 2022 geen gebruik gemaakt. Landgoed Gulbergen De middelen in de bestemmingsreserve Landgoed Gulbergen worden aangehouden in de Schatkist. In het kader van de overdracht van de nazorg van de voormalige stortplaats en het hierbij behorende doelvermogen, is aan de provincie Noord Brabant bij vooruitbetaling reeds een bedrag van nominaal € 25,7 miljoen voldaan. Ter gedeeltelijke betaling van de afkoopsom erfpachtovereenkomst Attero is hiervan in 2020 een bedrag van € 10 miljoen teruggeroepen.

De waarde van deze portefeuille bij de provincie bedraagt ultimo 2022 € 19,7 miljoen (2021: € 24 miljoen.

Bedrijfsvoering Algemeen Goed bestuur De Metropoolregio Eindhoven voert periodiek een governance toets uit op basis van de Code goed openbaar bestuur. Deze code is ontwikkeld door het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties en geeft richtlijnen voor besturen van alle organisaties in het hart van de overheid. Het gaat om codes voor de volgende aspecten: Openheid en integriteit, participatie, behoorlijke contacten met burgers, doelgerichtheid en doelmatigheid, legitimiteit, lerend en zelfreinigend vermogen en verantwoording. Deze toets heeft tot op heden geen aanleiding gegeven tot aanpassingen. Metropoolregio Eindhoven De concernorganisatie Metropoolregio Eindhoven is een organisatie met een grote flexibiliteit met betrekking tot de bedrijfsvoering. Er wordt continu gewerkt aan de verdere optimalisering zodat er overeenstemming is tussen taken en schaal, zowel voor de dienst Metropoolregio Eindhoven als voor het RHCe. In 2022 zijn opgepakt en gerealiseerd: ▪ Implementatie en in gebruik nemen nieuw zaaksysteem DI; ▪ Actualisatie/evaluatie verordeningen en beleidsregels in samenwerking met GGD, ODZOB en Veiligheidsregio; ▪ Implementatie wijzigingen Wet gemeenschappelijke regelingen m.b.t. P&C-cyclus in diverse verordeningen en beleidsregels.

▪ Aanbesteding accountantsdiensten 2022-2025; ▪ Herinrichting interne ICT-omgeving ter voorbereiding op Europese aanbesteding ICTdienstverlening. Landgoed Gulbergen Het Algemeen Bestuur van de Metropoolregio Eindhoven heeft het beheer en de beschikkingsmacht over de gelden in het kader van de verkoop van de aandelen van NV Razob overgedragen aan het Dagelijks Bestuur. Daartoe is de “Adviescommissie Gulbergen” ingesteld.

32

Deze commissie adviseert het Dagelijks Bestuur over de onttrekking aan de beschikbare middelen en de wijze van beheren van deze gelden. Voor de ambtelijke ondersteuning van de Adviescommissie is een procesmanager Landgoed Gulbergen aangewezen.

Verbonden partijen Brainport Development NV Brainport Development NV is een vennootschap met Triple Helix-aandeelhouders, waarbij het overheidsaandeel 50 procent is. Brainport Development is gericht op het structureel verankeren van de Brainport Next Generationstrategie. Gelet op de regionale opgave van Brainport Development wordt de financiering verkregen via een inwonerbijdrage en treedt de Metropoolregio Eindhoven op als enige subsidiënt en vervult zij de rol als regionale betaalautoriteit De vier gemeenten (Eindhoven, Helmond, Best en Veldhoven) die ook in het aandelenkapitaal van Brainport Development NV deelnemen, worden op grond van de gemeenschappelijke regeling een extra bijdrage gevraagd op basis van hun specifiek belang. Er zijn voor de Metropoolregio Eindhoven een aantal instrumenten voor de beïnvloeding van en de sturing op Brainport Development: ▪

▪

Aan de voorkant, als het gaat om het programma en de aard van de activiteiten. Dit gebeurt in het thema Economie door de afgesproken consultatie over het jaarplan. Daarnaast is de Metropoolregio Eindhoven vertegenwoordigd in het bestuur van de Stichting Brainport en heeft een formele rol als aandeelhouder. Bij de financiering, waarbij het gaat om de omvang van de uit te voeren activiteiten in relatie tot het budget. Op 1 juli 2020 heeft het Algemeen Bestuur van de Metropoolregio Eindhoven ingestemd met een nieuwe financiering voor de periode 2021-2024. Gegevens deelneming Belang MRE in verbonden partij begin begrotingsjaar Belang MRE in verbonden partij eind begrotingsjaar Financiële gegevens Brainport Development NV Eigen vermogen 1-1-2022 Eigen vermogen 31-12-2022 Vreemd vermogen 1-1-2022 Vreemd vermogen 31-12-2022 Financieel resultaat 2022

1.539 aandelen van nominaal € 453,78 1.539 aandelen van nominaal € 453,78 € 3.303.526 € 3.351.934 (o.b.v. concept cijfers 2022) € 4.046.496 € 4.300.000 (o.b.v. concept cijfers 2022) € 28.038 (o.b.v. concept cijfers 2022)

Breedband Regio Eindhoven B.V. Op initiatief van het Regionaal Breedband Consortium Zuidoost-Brabant (RBC), bestaande uit circa 20 maatschappelijke organisaties en enkele bedrijven, is een breedbandring (glasvezelinfrastructuur) in Eindhoven, met uitlopers naar Geldrop-Mierlo, Veldhoven en Helmond gerealiseerd, waarop ook eigen vestigingen zijn aangesloten. Hiertoe zijn opgericht de Stichting Glasrijk en de exploitatiemaatschappij Breedband Regio Eindhoven BV. De Metropoolregio Eindhoven, een van de “Founding Fathers”, heeft een zetel in het Algemeen Bestuur van de Stichting Glasrijk en is aandeelhouder in de Breedband Regio Eindhoven BV tot maximaal 136.000 gewone aandelen van nominaal € 1,–. Op grond van de verslaggevingsvoorschriften (BBV) volgt onderstaand een recap van (financiële) informatie van de deelneming in Breedband Regio Eindhoven B.V.

33

Gegevens deelneming Belang MRE in verbonden partij begin begrotingsjaar 129.200 aandelen van nominaal € 1,00 Belang MRE in verbonden partij eind begrotingsjaar 129.200 aandelen van nominaal € 1,00 Financiële gegevens Breedband Regio Eindhoven B.V. Eigen vermogen 1-1-2022 € 4.214.666 Eigen vermogen 31-12-2022 € 4.611.869 (o.b.v. concept cijfers 2022) Vreemd vermogen 1-1-2022 € 3.024.310 Vreemd vermogen 31-12-2022 € 2.808.765 (o.b.v. concept cijfers 2022) Financieel resultaat 2022 € 339.203 (o.b.v. concept cijfers 2022) Vereniging van Contractanten De Vereniging van Contractanten (VvC) behartigt de gemeenschappelijke belangen van de Brabantse gewesten (en gemeenten) inzake de inzameling van huishoudelijk afval. De Metropoolregio Eindhoven is namens de 21 gemeenten lid van de VvC. De 21 gemeenten, de Metropoolregio Eindhoven en Attero hebben ieder individueel een overeenkomst gesloten inzake de regionale afvalverwerking op grond waarvan de gemeenten het eigendom van (onder andere) het huishoudelijk restafval overdragen aan Attero. Vervolgens heeft de Metropoolregio Eindhoven samen met de overige Brabantse gewesten Afvalsturing Brabant opgericht, waarmee vervolgens aanbiedings-overeenkomsten zijn gesloten voor de verwerking van huishoudelijk afval.

Attero heeft als eigenaar van het afval deze overeenkomsten medeondertekend, waardoor het eigendom van het huishoudelijk afval is overgegaan op Afvalsturing Brabant. De Hoge raad heeft in maart 2023 uitspraak gedaan over de minderlevering brandbaar restafval over de periode 2015-januari 2017. Vanwege deze uitspraak is er geen aanleiding meer om de vereniging langer in stand te houden. Het voornemen is om de vereniging medio 2023 op te heffen. Eventuele financiële gevolgen van de opheffing zullen worden verwerkt in de jaarrekening 2023. Stichting Bureau Inkoop en Aanbestedingen Zuidoost-Brabant (BIZOB) Sinds 1 januari 2022 is Metropoolregio Eindhoven aangesloten bij Stichting BIZOB met als doel financiële, kwalitatieve en procesmatige inkoopvoordelen te behalen zonder daarvoor de interne organisatie te belasten maar toch ervoor te zorgen dat de continuïteit in de bedrijfsvoering op dit onderdeel gewaarborgd is. Metropoolregio Eindhoven draagt geen bevoegdheden over, Bizob correspondeert alleen over de inkoop- en aanbestedingstrajecten. Bizob ontvangt van alle deelnemende organisaties middelen. Het te betalen bedrag is afhankelijk van de ingekochte capaciteit. Metropoolregio Eindhoven neemt gemiddeld 15-20 dagen per jaar af afhankelijk van de inkoopbehoefte. Een exploitatietekort van Bizob wordt opgevangen door de deelnemers naar rato van het aantal afgenomen dagen.

Omdat de Metropoolregio Eindhoven slechts 15-20 dagen op jaarbasis afneemt is het financiële risico voor de Metropoolregio Eindhoven beperkt. Sinds de oprichting Bizob is er echter nog nooit sprake geweest van een exploitatietekort.

Grondbeleid Landgoed Gulbergen Om het Landgoed Gulbergen te kunnen realiseren, waren de betreffende gronden in (blote) eigendom van de Metropoolregio Eindhoven. Contractueel werden deze vervolgens in erfpacht gegeven aan Attero. Per 21 december 2020 is deze erfpachtovereenkomst met Attero beëindigd. Hiermee is het volledige eigendom van het gebied Landgoed Gulbergen weer in handen van de Metropoolregio Eindhoven gekomen, inclusief het beheer van het gebied. De Metropoolregio Eindhoven zet de komende periode in op een overdracht van het landgoed aan de markt waardoor ontwikkeling mogelijk zal worden.

34

Onderhoud kapitaalgoederen Gebouw Raiffeisenstraat 18 Eindhoven Groot onderhoud aan pand aan de Raiffeisenstraat 18 te Eindhoven wordt uitgevoerd conform het Meerjaren Onderhouds Planning (MJOP) 2019-2028. Op grond van dit plan wordt jaarlijks € 52.100 gestort in de voorziening groot onderhoud. De kosten voor groot onderhoud worden gedekt uit deze voorziening. Er is geen sprake van achterstallig onderhoud.

Rechtmatigheid De accountant dient in zijn controleverklaring een oordeel te geven over de aspecten getrouwheid en rechtmatigheid. Ten aanzien van het aspect rechtmatigheid spelen het begrotingscriterium (passen de uitgaven binnen de geautoriseerde begroting?) en het voorwaardencriterium (in hoeverre wordt de externe en interne wet- en regelgeving opgevolgd?) een belangrijke rol. De reikwijdte van de accountantscontrole is vastgelegd in het controleprotocol. Voorwaardencriterium Voor de rechtmatigheidscontrole is de volgende regelgeving in het bijzonder relevant: ▪ Verordening ex artikel 212 van de gemeentewet betreffende de uitgangspunten voor het financiële beheer en de inrichting van de financiële organisatie van de gemeenschappelijke regeling. ▪ Verordening ex artikel 213 van de gemeentewet betreffende de controle op het financiële beheer en op de inrichting van de financiële organisatie van de gemeenschappelijke regeling. ▪ Het treasurystatuut waarin de voorwaarden en bevoegdheden aangaande de financiering zijn vastgelegd. ▪ Het inkoopbeleid van de Metropoolregio Eindhoven. De naleving van de regelgeving wordt gemonitord middels verbijzonderde interne controle. Uit deze controle blijkt één financiële rechtmatigheidsfout voor een bedrag van € 82.249. Deze fout is het gevolg van de overschrijding van de Europese aanbestedingsdrempel voor diensten (€ 215.000).

Een opdracht voor de ondersteuning bij de regionale energietransitie is één op één gegund aan een dienstverlener, terwijl deze opdracht op basis van de meerjarige uitgaven Europees aanbesteed had moeten worden. Deze omissie is inmiddels hersteld door de opdracht opnieuw aan te besteden via het Dynamisch AankoopSysteem ‘Werken in Zuidoost-Brabant’. Opgemerkt wordt dat de voornoemde financiële fout van € 82.249 beneden de goedkeuringstolerantie (€ 154.000 op basis van de 1e begrotingswijziging 2022) blijft, zoals vastgelegd in het controleprotocol voor de externe accountant. Dit wil zeggen dat de fout vooralsnog een goedkeurende controleverklaring van de externe accountant niet in de weg staat. Begrotingscriterium De spelregels omtrent het begrotingscriterium zijn nader uitgewerkt in het controleprotocol. Hierin staat vermeld dat wanneer het gerealiseerde programmasaldo hoger is dan de, ook na de laatste begrotingswijziging, geraamde bedragen per definitie sprake is van onrechtmatige uitgaven. Als algemene regel is in het controleprotocol opgenomen dat alle overschrijdingen die per begrotingsonderdeel per saldo 10% van het programmasaldo, met een ondergrens van € 50.000, te boven gaan gemeld worden.

35

Onderstaand is een recapitulatie opgenomen van de begrote versus gerealiseerde programmasaldi (exclusief mutaties in de reserves). Programma Metropoolregio Eindhoven RHCe Algemene dekkingsmiddelen Overhead Heffing vpb Bedrag onvoorzien

Saldo begroot 1.126.127 950.721 0 -2.132.579 -5.000 -19.623

Saldo gerealiseerd 1.074.366 1.147.433 18.674 -1.945.374 -4.503 57.670

Verschil -51.761 196.712 18.674 187.205 497 77.293

Uit de recapitulatie blijkt dat sprake is van een begrotingsoverschrijding op het programma Metropoolregio Eindhoven van € 51.761. Deze begrotingsoverschrijding dient op grond van het controleprotocol toegelicht te worden. De begrotingsoverschrijding wordt veroorzaakt door een nadeel van bijna € 98.000 bij het onderdeel Economie, onder te verdelen in een nadeel op de personele kosten van € 54.000 en een nadeel op de programmakosten van ruim € 44.000. De overschrijding op de personele kosten wordt nagenoeg volledig veroorzaakt doordat in voorbereiding op het nieuwe samenwerkingsakkoord op diverse onderwerpen extra inzet is gepleegd (o.a. schaalsprong, brede welvaart). De overschrijding op de programmakosten wordt grotendeels veroorzaakt door de eindafrekening ultimo jaar van het project Hybride lesgeven VO in Brainport uit de Herstelaanpak Breed Economisch Vestigingsklimaat (€ 35.000). De vrijval van de hiervoor gereserveerde middelen in de bestemmingsreserve Herstelaanpak kon vanwege het tijdstip van de eindafrekening niet meer meegenomen worden in een begrotingswijzing. Daarnaast wordt de begrotingsoverschrijding veroorzaakt door de administratieve verwerking van het nadelig exploitatieresultaat van Landgoed Gulbergen. In de begroting 2022 na wijziging (vóór mutaties reserves) is een negatief resultaat geraamd van € 51.699 voor Landgoed Gulbergen.

Uit de realisatie blijkt dat het landgoed een resultaat (vóór mutaties reserves) heeft gerealiseerd van negatief € 127.092. Conform besluitvorming van het bestuur wordt dit resultaat gedekt door een onttrekking uit de bestemmingsreserve Landgoed Gulbergen. Na onttrekking uit de voornoemde bestemmingsreserve resteert een nihil resultaat voor Landgoed Gulbergen. De verwerking van het resultaat Landgoed Gulbergen in de jaarrekening 2022 ligt derhalve volledig in lijn met de besluitvorming door het bestuur. Rechtmatigheidsverantwoording vanaf 2023 Tot en met 2022 geven externe accountants een rechtmatigheidsoordeel bij de jaarrekening af. Door een wetswijziging wordt vanaf 2023 het bestuur zelf verantwoordelijk voor het opstellen van een rechtmatigheidsverantwoording. Deze verantwoording wordt gecontroleerd door de externe accountant. Het Dagelijks Bestuur heeft op 6 december 2021 de notitie ‘Invoering rechtmatigheidsverantwoording’ vastgesteld. In deze notitie is uiteengezet welke gevolgen de invoering van de rechtmatigheidsverantwoording heeft voor MRE. Ook zijn een aantal belangrijke uitgangspunten voor de rechtmatigheidsverantwoording expliciet gemaakt. Deze uitgangspunten zijn onder meer afgeleid van het controleprotocol 2022-2025. Op 6 december 2021 heeft het Dagelijks Bestuur eveneens het geactualiseerde interne controleplan vastgesteld.

De actualisatie zorgt er onder meer voor dat de uitgangspunten uit de notitie ‘Invoering rechtmatigheidsverantwoording’ worden vertaald naar een actueel kader voor de verbijzonderde interne controle. Daarnaast is het interne controleplan uitgebreid met een aantal fiscale aspecten om zodoende ook aantoonbaar te maken dat de organisatie fiscaal ‘in control’ is.

36

De notitie ‘Invoering rechtmatigheidsverantwoording’ en het interne controleplan zijn afgestemd met de externe accountant. Uit deze afstemming is naar voren gekomen dat beide documenten voldoende waarborgen bevatten om te voldoen aan de eisen die worden gesteld om tot een betrouwbare rechtmatigheidsverantwoording te komen.

PROGRAMMAJAARREKENING 2022 Overzicht baten en lasten

Toelichting op het overzicht baten en lasten Algemeen In het “Overzicht van baten en lasten” zijn weergegeven de lasten, de baten en het saldo per programma, de algemene dekkingsmiddelen en de mutaties in de algemene en bestemmingsreserves. Dit resulteert in het saldo van de lopende rekening, welke per dienstonderdeel is vermeld. Resultaat Het resultaat over 2022 bedraagt € 469.458 positief en is als volgt opgebouwd: Metropoolregio Eindhoven RHCe Landgoed Gulbergen

€ € €

260.577 208.881 0

37

Verschillen overzicht baten en lasten

Toelichting op verschillen overzicht baten en lasten Economie Het thema Economie bestaat uit de volgende onderdelen: ▪ ▪ ▪

Economie Stimuleringsfonds Bijdrage Brainport Development NV

Op Economie wordt een nadeel behaald van bijna € 98.000, onder te verdelen in een nadeel op de personele kosten van € 54.000 en een nadeel op de programmakosten van ruim € 44.000. De overschrijding op de personele kosten wordt nagenoeg volledig veroorzaakt doordat in voorbereiding op het nieuwe samenwerkingsakkoord op diverse onderwerpen extra inzet is gepleegd (o.a. schaalsprong, brede welvaart). De overschrijding op de programmakosten wordt grotendeels veroorzaakt door de eindafrekening ultimo jaar van het project Hybride lesgeven VO in Brainport uit de Herstelaanpak Breed

38

Economisch Vestigingsklimaat (€ 35.000). De vrijval van de hiervoor gereserveerde middelen in de bestemmingsreserve Herstelaanpak kon vanwege het tijdstip van de eindafrekening niet meer meegenomen worden in een begrotingswijzing. Bij vaststelling van deze jaarrekening zal voorgesteld worden deze middelen alsnog vrij te laten vallen. De twee resterende projecten (Omscholingsaanpak Brainportregio en Meer mensen digitaal fit) zullen in 2023 (financieel) worden afgewikkeld. Het reguliere werkbudget is in 2022 overschreden met € 9.000 a.g.v. de uitwerking regionale ontwikkelstrategie Brainportregio. Het onderdeel Stimuleringsfonds laat per saldo een nadeel zien van bijna € 39.000. Lagere kosten van programmamanagement (bepaald op basis van verantwoorde uren door de betrokken medewerkers) leiden aan de batenkant tot een lagere bijdrage uit de voorziening dan in de begroting was opgenomen. De in de begroting 2022 vastgestelde inwonerbijdrage Stimuleringsfonds van bijna € 2,8 miljoen is conform bij de deelnemende gemeenten in rekening gebracht en leidt niet tot afwijkingen.

De regionale inwonerbijdrage en bijdragen van de gemeenten Eindhoven, Helmond, Veldhoven en Best in het kader van individueel aandeelhouderschap ten behoeve van de basisfinanciering van Brainport Development NV zijn conform de in de meerjarenfinanciering 2021-2024 vastgestelde bedragen in rekening gebracht en doorbetaald aan Brainport Development. Transitie Landelijk Gebied Het thema Transitie Landelijk gebied laat een voordeel zien van ruim € 14.000. Dit wordt veroorzaakt door een voordeel op de personele kosten van € 37.000 en een nadeel op de programmakosten van € 14.000. De overschrijding van de programmakosten wordt veroorzaakt doordat de opdracht “Verkennen nieuwe economische structuur landelijk gebied” niet volledig gedekt kon worden uit het beschikbare reguliere werkkapitaal. Energietransitie Het thema Energietransitie laat in de exploitatie een voordeel zien van ruim € 136.000, veroorzaakt door een voordeel op de personele kosten van € 16.000 en een onderbesteding op het bestedingsplan 2022 van € 120.000. Deze onderbesteding, waarvan voor bijna € 64.000 al verplichtingen zijn aangegaan, worden toegevoegd aan de bestemmingsreserve Energietransitie en komen daarmee beschikbaar in het bestedingsplan 2023. De toevoeging aan de reserve is conform BBV verantwoord op het onderdeel “mutatie reserves”. Mobiliteit, incl.

GGA Het thema Mobiliteit, waaronder ook de taak Gebiedsgerichte aanpak Mobiliteit (GGA) wordt verantwoord, laat een voordeel zien van ruim € 12.000. Dit wordt veroorzaakt door een voordeel op de personele kosten van € 8.000 en het niet volledig hoeven inzetten van het reguliere werkkapitaal (voordeel € 4.000). Voor wat betreft GGA is 2022 een extra gemeentelijke bijdragen in rekening gebracht van € 74.000. Hiervan is 63.000 besteed, het restant van € 11.000 blijft beschikbaar voor projecten in 2023. Bestuurlijke samenwerking, organisatie, regionale strategie Het deelprogramma Bestuurlijke samenwerking, organisatie, regionale strategie laat per saldo een nadeel zien van bijna € 2.700 en loopt daarmee in lijn met hiervoor in de begroting is opgenomen. Het getoonde nadeel is onder te verdelen in een hogere toerekening van personeelskosten van bijna € 14.000 (o.a. als gevolg van werkzaamheden in het ader van het nieuwe samenwerkingsakkoord), een voordeel op de programmakosten van ruim € 5.200 en een niet begrote provinciale bijdrage van € 5.900 in het kader van de omgevingsagenda. De inwonerbijdrage regionale opgaven van ruim € 3 miljoen is bij de deelnemende gemeenten in rekening gebracht en volledig ontvangen.

39

Landgoed Gulbergen Landgoed Gulbergen wordt budgettair neutraal verwerkt in de exploitatie. Een eventueel overschot wordt gestort in de bestemmingsreserve Gulbergen, een tekort wordt onttrokken aan deze reserve. De totale kosten in 2022 bedroegen € 857.233 en de opbrengsten € 730.141. Het exploitatietekort van € 127.092 wordt onttrokken aan de bestemmingsreserve en wordt conform BBV verantwoord op het onderdeel “mutatie reserves”. In de begroting 2022 na 1e wijziging is op Gulbergen een nadeel begroot van bijna € 52.000. Ten opzichte van de budgettair neutrale realisatie leidt dit tot een voordeel van ditzelfde bedrag. RHCe Ten opzichte van de begroting 2022 wordt een voordeel behaald van ruim € 196.000. Het betreft hier voordelen op de personele kosten van € 126.000, programmakosten van ruim € 61.000 en een programmabaten van ruim € 9.000 Het voordeel op de personele kosten wordt grotendeels veroorzaakt doordat enkele medewerkers in 2022 zijn vetrokken en deze vacatures niet zijn ingevuld. Het voordeel op de programmakosten wordt voornamelijk veroorzaakt door het niet volledig in hoeven te zetten van het projectbudget met betrekking tot de aanschaf en implementatie van het zaaksysteem. Het voordeel op aan de batenkant wordt veroorzaakt door hoger dan geraamde contractopbrengsten opslag, beheer en toezicht (€ 7.000). Ook waren de opbrengsten van kopieën, scans etc.

in de studiezaal hoger dan geraamd (€ 2.000). Algemene dekkingsmiddelen De algemene dekkingsmiddelen tonen een voordeel van bijna € 19.000. Het betreft hier ontvangen rente op de in de schatkist aangehouden middelen. Overhead Metropoolregio Eindhoven De Metropoolregio Eindhoven laat op het programma Overhead een voordeel zien van bijna € 205.000. Zowel de personele kosten als de programmakosten vallen lager uit dan geraamd, respectievelijk € 30.000 en € 175.000. Het voordeel op de programmakosten van € 175.000 is voornamelijk toe te schrijven aan het niet volledig besteden van het opleidingsbudget (€ 48.000, jaarlijks wordt 3% van de loonsom gereserveerd voor opleidingen, hiervan is in 2022 slechts een klein deel van besteed). Daarnaast zijn de budgetten m.b.t. de bedrijfsvoering, waaronder investeringsbudgetten ICT, en externe inhuur van ondersteunend personeel niet volledig besteed in afwachting van een mogelijke ontvlechting tussen Metropoolregio Eindhoven en RHCe (voordeel € 127.000). RHCe De overheadkosten laten per saldo een nadeel zien van bijna € 18.000 ten opzichte van de raming. De personele kosten worden overschreden met bijna € 49.000, veroorzaakt doordat de functie van directeur extern is ingevuld. Deze kosten overstijgen het bedrag dat voor de vacature is opgenomen in de begroting.

De programmakosten laten een voordeel zien van € 31.000, dit wordt nagenoeg geheel veroorzaakt door het niet benutten van het opleidingsbudget (raming 3% van de loonsom € 41.000, besteed € 12.000) Heffing VPB Het programma heffing VPB laat een klein voordeel zien van bijna € 500. In de begroting was een raming opgenomen van € 5.000, in 2022 heeft de Belastingdienst per saldo een bedrag van € 4.500 aan vennootschapsbelasting in rekening gebracht. Het betreft hier de voorlopige aanslag 2022 en verrekeningen over 2020 en 2021.

40

Onvoorzien De post onvoorzien laat een voordeel zien van ruim € 77.000 wat wordt veroorzaakt door: - Vrijval uit de Reorganisatievoorziening SRE van bijna 58.000. De financiële verplichtingen als gevolg van de transformatie SRE-MRE zijn afgewikkeld, het nog in de voorziening resterende saldo is vrijgevallen ten gunste van de exploitatie. - Er is in 2022 zowel door de Metropoolregio Eindhoven als het RHCe geen aanspraak gedaan op de posten onvoorzien. Dit leidt tot een voordeel in de exploitatie van ruim € 19.000. Mutatie reserves Aan de bestemmingsreserve Energietransitie is een bedrag van € 120.640 toegevoegd, zijnde de niet bestede (maar deels wel verplichtte) middelen uit het bestedingsplan 2022. Aan de bestemmingsreserve Gulbergen is een bedrag van ruim € 127.000 onttrokken ter egalisatie van de in 2022 op het deelprogramma Landgoed Gulbergen verantwoorde lasten en baten. Om de saldi van de reserves personele kosten Metropoolregio Eindhoven en RHCe in overeenstemming te brengen met de onderliggende financiële verlofverplichtingen, is aan de reserve van de dienst Metropoolregio Eindhoven een bedrag toegevoegd van bijna € 7.000, aan de reserve van de dienst RHCe is een bedrag onttrokken van ruim € 41.000. Ter verduidelijking zijn in onderstaand overzicht de mutaties per reserve weergegeven welke in 2022 hebben plaatsgevonden.

Incidentele baten

Het programma Onvoorzien laat een incidentele baat zien van € 57.670. Het betreft hier de vrijval van het saldo van de Reorganisatievoorziening SRE.

41

Inwonerbijdrage In 2022 is de inwonerbijdrage ten opzichte van 2021 met 1,77% geïndexeerd. Een en ander leidt tot het volgende vergelijkend overzicht van de gemeentelijke bijdragen per inwoner.

Formatie

42

Balans per 31 december 2022

43

44

Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling Waarderingsgrondslagen Algemeen Bij het opmaken van de jaarrekening zijn de verslaggevingsvoorschriften gevolgd zoals opgenomen in het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV). Materiële vaste activa De materiële vaste activa bestaan uit investeringen met een economisch nut en zijn gewaardeerd tegen de historische kostprijs onder aftrek van eventuele subsidies en bijdragen van derden. De op de materiële vaste activa toegepaste afschrijvingen zijn gebaseerd op de verwachte gebruiksduur. Financiële vaste activa Deelnemingen De deelneming Brainport Development NV is gewaardeerd tegen de verkrijgingsprijs. Tegenover de deelneming in Breedband Regio Eindhoven BV ad € 129.000 (nominaal) staat een gelijk aandeel in de waarde van de activa van € 4.168.000 van deze vennootschap. Vlottende activa Vorderingen De vorderingen zijn opgenomen tegen de nominale waarde voor zover nodig onder aftrek van een voorziening voor risico wegens oninbaarheid. Reserves De reserves worden gevoed en beheerd conform de door het Algemeen Bestuur vastgestelde richtlijnen.

Voorzieningen Voorzieningen worden gevormd wegens: • verplichtingen en verliezen waarvan de omvang op de balansdatum onzeker is, doch redelijkerwijs te schatten; • op de balansdatum bestaande risico’s ter zake van bepaalde te verwachten verplichtingen of verliezen waarvan de omvang redelijkerwijs is te schatten; • kosten die in een volgend begrotingsjaar zullen worden gemaakt, mits het maken van die kosten zijn oorsprong mede vindt in het begrotingsjaar of in een voorafgaand begrotingsjaar en de voorziening strekt tot gelijkmatige verdeling van lasten over een aantal begrotingsjaren. Tot de voorzieningen worden ook gerekend van derden verkregen middelen die specifiek besteed moeten worden, met uitzondering van de van de Europese en Nederlandse overheidslichamen ontvangen voorschotbedragen voor uitkeringen met een specifiek bestedingsdoel die dienen ter dekking van lasten van volgende begrotingsjaren. Voorzieningen worden niet gevormd voor jaarlijks terugkerende arbeidskosten gerelateerde verplichtingen van vergelijkbaar volume. De overige activa en passiva zijn gewaardeerd tegen de nominale waarde.

45

Grondslagen voor bepaling van het saldo/resultaat Baten en lasten Uitgaande van de waarderingsgrondslagen worden de baten en lasten verantwoord in het jaar waarop zij betrekking hebben. Afschrijvingen Afschrijving geschiedt volgens de lineaire afschrijvingsmethode, met uitzondering van de investeringen in de nieuwbouw van het Regionaal Historisch Centrum. Deze worden op basis van annuïteiten afgeschreven. Op investeringen welke in de loop van het jaar in gebruik zijn genomen, wordt in het jaar na aanschaf gestart met afschrijven. De gehanteerde afschrijvingstermijnen zijn als volgt: Inventaris 15 jaar lineair Verbouwing RHCe 20 jaar lineair Kantoorgebouw RHCe 40 jaar annuïtair Inrichting kantoorgebouw RHCe 15 jaar annuïtair Zonnepanelen 20 jaar lineair Kantoormachines 5 jaar lineair Computerinstallatie (hardware) 4 jaar lineair Computerinstallatie (software) 4 jaar lineair Rente/dotatie aan voorzieningen Aan voorzieningen wordt overeenkomstig het BBV geen rente toegevoegd. Wel kan, om de voorziening op het juiste peil te houden c.q. op basis van door het BBV voorgeschreven richtlijnen, een dotatie ten laste van de exploitatie worden gedaan.

Toelichting op de balans per 31 december 2022 ACTIVA VASTE ACTIVA De vaste activa bestaan uit materiële en financiële vaste activa. Materiële vaste activa Investeringen met een economisch nut Gronden en terreinen Bedrijfsgebouwen Woonruimten Machines, apparaten en installati Overige materiële va Totaal

31 december 2022

Op 21 december 2020 is de erfpachtovereenkomst voor het Landgoed Gulbergen met Attero beëindigd. Hierdoor heeft de Metropoolregio het volledig eigendom verkregen van: • gronden (301 ha), getaxeerd op € 16.022.091; • opstallen golfbaan (bedrijfsgebouwen), getaxeerd op € 627.378; • twee woningen aan de Vamweg, getaxeerd op € 420.000.

46

De verkrijging van de bovenstaande activa heeft plaatsgevonden tegen de taxatiewaarde. De activa zijn gewaardeerd tegen verkrijgingsprijs/taxatiewaarde onder aftrek van de afschrijvingen. De gronden van het perceel van Regionaal Historisch Centrum aan de Raiffeisenstraat zijn onder de ‘gronden’ verantwoord in de balans. De gerealiseerde nieuwbouw (inclusief verbouwing) Regionaal Historisch Centrum is onder bedrijfsgebouwen opgenomen. Onder de machines, apparaten en installaties is primair de computerapparatuur verantwoord. Onder de overige materiële vaste activa worden de investeringen in onder meer software, meubilair en overige roerende goederen verantwoord. Het verloop van de materiële vaste activa gedurende het verslagjaar was als volgt:

Door het Regionaal Historisch Centrum is in 2022 voor € 17.667 geïnvesteerd in computerapparatuur. In 2022 hebben geen desinvesteringen plaatsgevonden. Financiële vaste activa - Kapitaalverstrekkingen aan deelnemingen - Overige langlopende leningen Totaal

31 december 2022 31 december 2021 827.568 827.568 45.962 95.444 873.530 923.012

Onder de kapitaalverstrekkingen aan deelnemingen zijn de volgende deelnemingen opgenomen: ▪ ▪

Brainport Development (balanswaarde € 698.368 ultimo 2022) Breedband Regio Eindhoven B.V. (balanswaarde € 129.200 ultimo 2022).

De deelneming in Brainport Development NV betreft de participatie met 1.539 aandelen van nominaal € 453,78 in het aandelenkapitaal. De deelneming in Breedband Regio Eindhoven BV betreft 129.200 aandelen van nominaal € 1. De overige langlopende leningen betreffen de uitstaande SIR leningen. In 2022 zijn geen nieuwe leningen verstrekt. De aflossingen op de SIR leningen bedroegen in 2022 in totaal € 49.482. Het verloop van de financiële vaste activa is onderstaand weergegeven. Boekwaarde 31-12-2021

Investeringen

Desinvesteringen

Afschrijvingen

Afwaardering

Boekwaarde 31-12-2022

- Kapitaalverstrekkingen aan deelnemingen - Overige langlopende leningen

827.568 95.444

0 0

0 49.482

0 0

0 0

827.568 45.962

Totaal generaal

923.012

0

49.482

0

0

873.530

Financiële vaste activa

47

VLOTTENDE ACTIVA De vlottende activa bestaan uit de uitzettingen met een rentetypische looptijd korter dan één jaar, de liquide midden en de overlopende activa. Uitzettingen met een rentetypische looptijd korter dan één jaar Vorderingen op openbare lichamen Uitzettingen in 's Rijks schatkist met rentetypische looptijd < 1 jaar Overige vorderingen Totaal

31 december 2022 31 december 2021 660.911 591.977 4.201.203 654 4.862.767

4.453.147 437 5.045.561

De omvang van de vorderingen zijn overeenkomstig de specificatie in de subadministratie. Er is geen aanleiding tot het treffen van een voorziening voor mogelijke oninbaarheid van de vorderingen. De uitzettingen in de Rijks schatkist zijn in het onderstaande overzicht per kwartaal weergegeven voor 2022. Schatkistbankieren

Kwartaal 1

Kwartaal 2

Kwartaal 3

Kwartaal 4

154.121 292.674 138.553 -

95.980 292.674 196.694 -

29.392 292.674 263.282 -

86.274 292.674 206.400 -

Op dagbasis buiten 's Rijks schatkist gehouden middelen Drempelbedrag Ruimte onder drempelbedrag Overschrijding van het drempelbedrag

De liquide middelen zijn als volgt te specificeren:

Onder de banksaldi zijn de rekening-couranten verantwoord bij de BNG en de ING Bank.

De overlopende activa betreffen nog te ontvangen bedragen en/of vooruitbetaalde kosten. Onder de overlopende activa is een vordering opgenomen op de deelnemende gemeenten van € 6.572.000 in verband met de naheffing van Attero in verband met de minderlevering brandbaar restafval over de periode 2015-januari 2017 door de deelnemende gemeenten. Voor een nadere toelichting wordt verwezen naar de paragraaf ‘Gebeurtenissen na balansdatum’.

48

PASSIVA VASTE PASSIVA De vaste activa bestaan uit het eigen vermogen, de voorzieningen en de vaste schulden met een rentetypische looptijd van één jaar of langer. Eigen vermogen Algemene reserve MRE Algemene reserve RHCe Bestemmingsreserve Personele kosten MRE Bestemmingsreserve Personele kosten RHCe Bestemmingsreserve Deelneming Brainport development Bestemmingsreserve Bedrijfsvoering Bestemmingsreserve Energietransitie Bestemmingsreserve Digitalisering archieven RHCe Bestemmingsreserve Herstelaanpak Breed Economisch Vestigingsklimaat Bestemmingsreserve Landgoed Gulbergen Gerealiseerd resultaat Totaal

31 december 2022 31 december 2021 1.000.000 830.620 300.000 249.949 293.443 286.496 130.900 172.233 698.367 698.367 97.043 97.043 120.640 80.354 136.492 136.492 192.000 10.855.974 469.458 14.294.316

192.000 10.983.066 598.348 14.324.968

Reserves zijn vermogensbestanddelen welke als eigen vermogen zijn aan te merken en die (bedrijfs) economisch vrij te besteden zijn. Ze zijn te onderscheiden in algemene en bestemmingsreserves. We spreken van een bestemmingsreserve als er sprake is van een reserve waaraan een bepaalde bestemming is gegeven. De reserves zonder een dergelijk oormerk vormen de algemene reserves. Bestemmingsreserves kunnen worden gecreëerd voor vooraf bepaalde doelen. Het instellen, wijzigen en opheffen van reserves is gelet op het budgetrecht een bevoegdheid van het Algemeen Bestuur. Het Algemeen Bestuur heeft op 15 december 2021 de Beleidsregels reserves en voorzieningen 2022 vastgesteld. Het verloop van de reserves gedurende het verslagjaar is als volgt te specificeren: Reserves Algemene reserve Algemene reserve MRE Algemene reserve RHCe Totaal algemene reserves

Boekwaarde 31-12-2021

Resultaatbestemming lopend boekjaar Toevoeging Onttrekking

Resultaatbestemming vorig boekjaar Toevoeging Onttrekking

Boekwaarde 31-12-2022

830.620 249.949

0 0

0 0

169.380 50.051

0 0

1.000.000 300.000

1.080.569

0

0

219.431

0

1.300.000

Bestemmingsreserves Personele kosten MRE Personele kosten RHCe Deelneming Brainport development Bedrijfsvoering Energietransitie Digitalisering archieven RHCe Herstelaanpak Breed Economisch Vestigingsklimaat Landgoed Gulbergen

286.496 172.233 698.367 97.043 80.354 136.492 192.000

6.947 0 0 0 120.640 0 0

0 41.333 0 0 80.354 0 0

0 0 0 0 0 0 0

0 0 0 0 0 0 0

293.443 130.900 698.367 97.043 120.640 136.492 192.000

10.983.066

0

127.092

0

0

10.855.974

Totaal bestemmingsreserves

12.646.051

127.587

248.779

0

0

12.524.859

TOTAAL VAN DE RESERVES

13.726.620

127.587

248.779

219.431

0

13.824.859

49

De aard en de reden van elke reserve wordt hieronder toegelicht evenals de mutaties die hebben plaatsgevonden. Algemene reserve Metropoolregio Eindhoven Het doel van de Algemene reserve Metropoolregio Eindhoven is: ▪ fungeren als een egalisatiereserve voor de gemeentelijke bijdrage; ▪ opvangen van onvoorziene uitgaven die niet rechtstreeks verband houden met de lopende exploitatie en calamiteiten; ▪ dekking van incidentele uitgaven waarvoor in de reguliere begroting geen middelen zijn opgenomen. In de door het Algemeen Bestuur vastgestelde Notitie Algemene reserve is vastgelegd dat de hoogte van de baten in de begroting bepalend is voor de hoogte van de Algemene reserve. De aan de dienst Metropoolregio Eindhoven toe te rekenen baten bedragen € 12,2 miljoen. Volgens de in de notitie opgenomen staffel betekent dit dat de hoogte van de reserve zich mag bevinden tussen de € 600.000 en € 1.200.000. De stand per 31-12-2022 bedraagt € 1.000.000. In 2022 is een bedrag van € 169.380 vanuit het positieve jaarresultaat 2021 toegevoegd aan de algemene reserve.

Algemene reserve Regionaal Historisch Centrum Eindhoven Het doel van de Algemene reserve RHCe is: • te fungeren als een egalisatiereserve om eventuele tekorten in de exploitatie op te vangen zonder dat daarvoor een extra gemeentelijke bijdrage noodzakelijk is; • te worden aangewend om bijzondere aankopen van, voor het RHCe van belang zijnde, archiefstukken waarvoor in de reguliere begroting geen middelen zijn opgenomen. De aan de dienst RHCe toe te rekenen baten bedragen € 3,2 miljoen. Op grond van de Notitie Algemene reserve mag de hoogte van de reserve zich bevinden tussen de € 150.000 en € 300.000. De stand per 31-12-2022 bedraagt € 300.000. In 2022 is een bedrag van € 50.050 vanuit het positieve jaarresultaat 2021 toegevoegd aan de algemene reserve. Bestemmingsreserve Personele kosten MRE De bestemmingsreserve Personele kosten is ingesteld doordat er in het BBV geen mogelijkheid is om voorzieningen te treffen voor jaarlijks terugkerende arbeidskosten gerelateerde verplichtingen van vergelijkbaar volume, zoals niet opgenomen vakantiedagen. In 2022 is een bedrag van € 6.947 toegevoegd aan de reserve. De bestemmingsreserve is hiermee van voldoende omvang om de arbeidskosten gerelateerde verplichtingen af te dekken.

Bestemmingsreserve Personele kosten RHCe De bestemmingsreserve Personele kosten is ingesteld doordat er in het BBV geen mogelijkheid is om voorzieningen te treffen voor jaarlijks terugkerende arbeidskosten gerelateerde verplichtingen van vergelijkbaar volume, zoals niet opgenomen vakantiedagen. In 2022 is een bedrag van € 41.333 onttrokken aan de reserve. De bestemmingsreserve is hiermee van voldoende omvang om de arbeidskosten gerelateerde verplichtingen af te dekken. Bestemmingsreserve Deelneming Brainport development Het doel van de bestemmingsreserve is het opvangen van eventuele waarde schommelingen van de deelneming in Brainport development. In 2022 hebben geen mutaties in de bestemmingsreserve plaatsgevonden. Bestemmingsreserve Bedrijfsvoering De bestemmingsreserve Bedrijfsvoering heeft als doel uitgaven te dekken in het kader van de optimalisering van de interne bedrijfsvoering van de dienst Metropoolregio Eindhoven voor zover de reguliere exploitatie hierin niet voorziet. In 2022 hebben geen mutaties plaatsgevonden in deze bestemmingsreserve.

50

Bestemmingsreserve Energietransitie De reserve is primair gevormd ter dekking van kosten die verband houden met het aantrekken van externe specialistische capaciteit om invulling te kunnen geven aan de regionale ambitie om uiterlijk 2050 als eerste regio van Nederland energieneutraal te zijn. Het Algemeen Bestuur heeft het Dagelijks Bestuur gemandateerd om de bestemmingsreserve Energietransitie te mogen muteren met als doel de in de exploitatie verantwoorde kosten met betrekking tot energietransitie te egaliseren. In 2022 is zijn de resterende middelen uit het bestedingsplan 2021 van € 80.354 onttrokken aan de reserve, de resterende middelen uit het bestedingsplan 2022 van € 120.640 zijn ultimo jaar weer aan de reserve toegevoegd. Bestemmingsreserve digitalisering archieven RHCe Doel van de reserve is verdere digitalisering van de archieven van het RHCe om materiële achteruitgang ten gevolge van fysieke raadpleging tegen te gaan. Ten opzichte van ontzuring van de archieven is dit een veel betere oplossing dan bijvoorbeeld ompakken. Het maximum voor deze reserve is gesteld op € 226.890, in 2022 hebben geen mutaties plaatsgevonden in deze bestemmingsreserve.

Bestemmingsreserve Herstelaanpak Breed Economisch Vestigingsklimaat Gezien de grote impact van de Corona crisis op de economie en het maatschappelijk leven is vanuit het jaarresultaat 2019 een bedrag van € 1.212.140 toegevoegd aan de bestemmingsreserve Herstelaanpak Breed Economisch Vestigingsklimaat met als doel deze middelen in te zetten om de impact van de Corona crisis op de regionale economie te dempen en versterkende, toekomstgerichte maatregelen in te zetten. Vanuit deze reserve zijn in 2021 een drietal subsidies verstrekt voor in totaal € 960.000, waarvan 80% als voorschot is betaald, De resterende 20% van € 192.000 wordt uitgekeerd na afronding van de betreffende projecten en staat zodoende nog gereserveerd in de reserve. In december 2022 is het project Hybride lesgeven in de Brainportregio afgerond en is het restant van 20% € 35.000 uitbetaald aan de subsidieontvanger. De vrijval van de hiervoor gereserveerde middelen in de bestemmingsreserve Herstelaanpak kon vanwege het tijdstip van de eindafrekening niet meer meegenomen worden in een begrotingswijzing. Bij vaststelling van deze jaarrekening zal voorgesteld worden een bedrag van € 35.000 alsnog vrij te laten vallen uit deze reserve. De twee resterende projecten (Omscholingsaanpak Brainportregio en Meer mensen digitaal fit) zullen in 2023 (financieel) worden afgewikkeld.

Bestemmingreserve Gulbergen De middelen in de bestemmingsreserve Gulbergen zijn geoormerkt om uitgaven te dekken in het kader van het beheer en onderhoud van het landgoed enerzijds en de kosten van pre-nazorg en toekomstige overdracht van de voormalige stortplaats anderzijds. Het Algemeen Bestuur heeft het Dagelijks Bestuur gemandateerd om de bestemmingsreserve Gulbergen te mogen muteren met als doel de in de exploitatie verantwoorde kosten welke betrekking hebben op Landgoed Gulbergen te egaliseren. In 2022 is hiertoe een bedrag van € 127.092 aan de reserve onttrokken.