Document · PDF

01.e Blink - Accountantsverslag 2022

Gemeenteraad 21 september 2023, gemeente NuenenBij agendapunt: Ingekomen stukken ter kennisname2.834 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen

Accountantsverslag Gemeenschappelijke Regeling Blink

Eindhoven 11 juli 2023

Aanbiedingsbrief Gemeenschappelijke regeling Blink t.a.v. het algemeen bestuur Gerstdijk 1 5704 RG Helmond Eindhoven, 11 juli 2023 Betreft: Accountantsverslag boekjaar 2022 Geachte leden van het Algemeen Bestuur, Hierbij bieden wij u het accountantsverslag aan naar aanleiding van onze controle van de jaarrekening 2022 van de Gemeenschappelijke Regeling Blink (hierna: Blink). Onze opdracht is het controleren van de jaarrekening 2022 op de aspecten getrouwheid en rechtmatigheid. Dit accountantsverslag bevat een onderbouwing voor ons oordeel en meld de belangrijkste bevindingen naar aanleiding van de jaarrekeningcontrole. Waar mogelijk doen wij aanbevelingen gericht op verdere verbetering. Wij hebben de onderwerpen uit dit verslag reeds besproken en afgestemd met de voorzitter van het MT. Vervolgens is dit verslag besproken met het dagelijks bestuur op 5 juli 2023. Wij vertrouwen erop u middels onze rapportage voldoende geïnformeerd te hebben. Tot het geven van een nadere toelichting zijn wij uiteraard graag bereid. Met vriendelijke groet, namens ons hele team, ValidSigned door T.M.M. van Lierop RA MSc op 11-07-2023

ValidSigned door drs. P. Peters RA op 11-07-2023

T.M.M. van Lierop RA MSc Extern accountant

drs. P. Peters RA Manager

Inhoudsopgave 1. Controleproces

2. Ons oordeel

3. Financiële analyse

4. Bevindingen jaarrekening 2022

5. Overige aspecten

1. Controleproces Controleproces Onze interim controle 2022 is op verzoek van het MT gestart in december 2022 en afgerond in januari 2023. Normaliter heeft het de voorkeur om de interim controle eerder in het jaar uit te voeren. Vanwege diverse omstandigheden, waaronder wisselingen van het dagelijks bestuur en de directie, is het proces van de interim controle op verzoek van het MT later gestart. De belangrijkste bevindingen van de interim controle zijn gerapporteerd in een management letter gericht aan het dagelijks bestuur. Tevens zijn deze besproken in de vergadering van het dagelijks bestuur op 8 maart 2023. De actiepunten in deze management letter ten aanzien van het jaarrekeningtraject 2022 hingen in belangrijke mate samen met de uitkomsten van het recente onderzoek naar de juridische opzet van Blink. De periode na bovengenoemde vergadering kenmerkt door een aantal belangrijke gebeurtenissen, waaronder het bekend maken van d e laatste onderzoeksuitkomsten naar de juridische opzet en de aankondiging van Prezero om de samenwerking binnen Blink te beëindigen. Mede hierdoor is het opstellen van de jaarrekening 2022 uiteindelijk fors vertraagd ten opzichte van de oorspronkelijke planning. Met de organisatie zijn afspraken gemaakt om de jaarrekening en onze controle daarop op een later moment af te ronden. Onze controlewerkzaamheden zijn inmiddels nagenoeg afgerond.

De belangrijkste uitkomsten van onze jaarrekeningcontrole zijn als volgt: • Op basis van de recente onderzoeksuitkomsten is door het dagelijks bestuur het standpunt ingenomen dat de juridische basis van GR Blink onrechtmatig is in het licht van de aanbestedingswetgeving. • Ten aanzien van het voldoen aan de aanbestedingswetgeving bij eigen inkopen door Blink zijn op enkele inkoopdossiers onrechtmatigheden geconstateerd. De financiële impact hiervan is zodanig dat rondom de rechtmatigheid een afkeurend oordeel door ons wordt verstrekt. • Ten aanzien van de getrouwheid van de jaarrekening en de WNT-verantwoording is ons oordeel goedkeurend. • De aankondiging van Prezero om de samenwerking te beëindigen heeft in basis geen impact op de jaarrekening 2022. De situatie is ons inziens toereikend toegelicht onder de gebeurtenissen na balansdatum en in het jaarverslag. Wij merken hierbij op dat de inrichting en juridische vormgeving van de dienstverlening voor de toekomst nog niet duidelijk is. Zo lang de huidige juridische opzet (inclusief opdrachtverlening tussen Blink en Prezero) ongewijzigd wordt voortgezet, dient het dagelijks bestuur de gevolgen hiervan voor de rechtmatigheid te betrekken in de rechtmatigheidsverantwoording als onderdeel van de jaarrekening 2023.

2. Ons oordeel Ons oordeel: Onderwerp

Goedkeurend

Beperking

Afkeurend

Toelichting

De jaarrekening 2022 geeft een getrouw beeld van de grootte en samenstelling van zowel de baten en lasten over 2022 als van de activa en passiva per 31 december 2022 in overeenstemming met het Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten (BBV).

Getrouw beeld

In de jaarrekening 2022 is een bedrag van € 10,8 mln aan lasten verantwoord die niet in overeenstemming met de Europese aanbestedingsregels tot stand zijn gekomen. Voor het overige zijn de baten en lasten alsmede de balansmutaties in de jaarrekening 2022 in overeenstemming met het op 15 februari 2023 vastgestelde normatief kader tot stand gekomen. Deze situatie leidt tot een afkeurend oordeel ten aanzien van de rechtmatigheid.

Rechtmatigheid

Onderwerp

Geen bevindingen

WNT verantwoording

Wel bevindingen

Anders

Toelichting

Wij hebben vastgesteld dat de WNT-verantwoording zoals opgenomen in de jaarrekening voldoet aan de daaraan te stellen eisen.

2. Ons oordeel Onderwerp

Toelichting

Gehanteerde controleen rapporteringtolerantie

Wij hebben de jaarrekeningcontrole 2022 uitgevoerd met inachtneming van de volgende toleranties, zoals opgenomen in het begeleidende advies bij het op 15 februari 2023 vastgestelde normatief kader. Wij hebben hierbij de werkelijke lasten gehanteerd. Indien de geconstateerde fouten en onzekerheden het bedrag van de goedkeuringstolerantie niet overschrijden kan in beginsel een goedkeurende controleverklaring worden afgegeven.

Grondslag

Omvang

Tolerantie

Fouten

1% van de werkelijke lasten

€ 21.523.000

€ 215.000

Onzekerheden

3% van de werkelijke lasten

€ 21.523.000

€ 645.000

Rapporteringstolerantie

€ 21.500

2. Ons oordeel Onderwerp

Toelichting

Controleverschillen

In de jaarrekening 2022 resteren onderstaande ongecorrigeerde controleverschillen en onzekerheden met betrekking tot de getrouwheid en rechtmatigheid. Nr

Omschrijving

Getrouwheid / Rechtmatigheid

Lasten voortvloeiend uit de juridische opzet van Blink niet in overeenstemming met de EU aanbestedingswetgeving

Rechtmatigheid

€ 9.800.000

Overige lasten uit hoofde van inkopen niet in overeenstemming met de EU aanbestedingswetgeving

Rechtmatigheid

€ 1.000.000

Voorziening niet in overeenstemming met verslaggevingsregels

Getrouwheid en rechtmatigheid

€

41.000

Totaal getrouwheid

€

41.000

Totaal rechtmatigheid

€ 10.841.000

Omvang fout

Omvang onzekerheid

2. Ons oordeel Onderwerp

Toelichting

Juridische opzet van Blink

Sinds 2021 wordt de juridische opzet van GR Blink in het licht van de aanbestedingswetgeving onderzocht door diverse juristen. Deze constructie is overigens in het verleden vaker getoetst en heeft destijds niet geleid tot aanpassingen en bezwaren. Het dagelijks bestuur heeft begin december 2022 opnieuw een opdracht verstrekt aan een advieskantoor in het kader van het besluitvormingsproces rondom de juridische opzet, het zogenoemde strategisch traject. De uitkomsten in het rapport van het extern advieskantoor zijn in de algemeen bestuur vergadering van 19 april 2023 vastgesteld. Op basis van dit recente rapport heeft het dagelijks bestuur het standpunt ingenomen dat de juridische basis van GR Blink onrechtmatig is in het licht van de aanbestedingswetgeving. Deze onrechtmatigheid ziet toe op opdrachten die vanuit Blink - voornamelijk op basis van de afspraken in de gemeenschappelijk regeling – aan Prezero zijn verleend. De inkoopwaarde van deze opdrachten in 2022 is gekwantificeerd op € 9,8 mln. Wij hebben het standpunt van het dagelijks bestuur getoetst en in onze controlewerkzaamheden het rapport van het externe advieskantoor betrokken. Op basis hiervan is bovengenoemd bedrag in ons oordeel betrokken ten aanzien van de financiële rechtmatigheid.

Aanbestedingsrecht matigheid

In het kader van de rechtmatigheidscontrole zijn onze controlewerkzaamheden - aanvullend op de gevolgen van de juridische opzet - bij inkopen en aanbestedingen gericht op het voldoen aan de Europese aanbestedingswetgeving. In dat kader melden wij het volgende: • Op basis van de inkoopanalyse over 2022 heeft Blink een bedrag van € 1 mln als onrechtmatig aangemerkt. Dit ziet toe op inkopen van inhuur- en uitzendkrachten. Omdat het ‘reguliere’ uitzendbureau de verhoogde vraag naar personeel niet altijd kon leveren, is door Blink voor substantiële bedragen ingehuurd bij nieuwe leveranciers zonder dat hiervoor een Europees aanbestedingstraject is doorlopen. Wij hebben bovenstaande getoetst aan daarbij het bedrag boven de EU drempels als onrechtmatig aangemerkt; • Op overige dossiers zijn geen onrechtmatigheden aangetroffen die meetellen in ons oordeel bij de jaarrekening. Wij hebben reeds in de management letter diverse adviezen gedaan ten aanzien van het inkoop- en aan bestedingsproject binnen Blink alsmede de wijze waarop de inkoopanalyse tot stand komt. • Gezien het feit dat het dagelijks bestuur vanaf 2023 zelfstandig een uitspraak dient te doen over de rechtmatigheid, is het van belang om de inkoopdossiers en diverse opdrachten aan Prezero te monitoren en eventuele afwijkingen tijdig in kaart te brengen.

2. Ons oordeel Onderwerp

Toelichting

Schattingen

De opstelling van de jaarrekening vereist dat het bestuur oordelen vormt en schattingen en veronderstellingen maakt die van invloed zijn op de toepassing van grondslagen en de gerapporteerde waarde van activa en verplichtingen en van de baten en lasten. De daadwerkelijke uitkomst kan afwijken van deze schattingen. De schattingen en onderliggende veronderstellingen zijn in het kader van onze controleopdracht op aanvaardbaarheid beoordeeld. Hierbij hebben wij geen belangrijke tekortkomingen geconstateerd. Wij zijn van mening dat bij de gedane schattingen het voorzichtigheidsprincipe, het realisatieprincipe en het matchingprincipe in acht is genomen.

Jaarverslag verenigbaar

Wij hebben vastgesteld dat het jaarverslag overeenkomstig het BBV is opgesteld en, voor zover wij dat kunnen beoordelen, verenigbaar is met de jaarrekening. De programmaverantwoording hebben wij marginaal getoetst wat zoveel betekent als het signaleren van mogelijke tegenstrijdigheden. De accountantscontrole omvat derhalve geen oordeel over de inhoudelijke juistheid en/of volledigheid van de informatieverstrekking opgenomen in de programmaverantwoording. Wij hebben aan het management enkele adviezen gedaan om het jaarverslag en de jaarrekening beter in lijn te brengen met de eisen van het BBV. De eerste verbeteringen daarvan zijn zichtbaar in het jaarverslag 2022 echter dit traject is nog niet afgerond.

Interne beheersing

Op basis van onze werkzaamheden hebben wij geen significante tekortkomingen in de interne beheersing geconstateerd. In de management letter hebben wij enkele belangrijke verbeterpunten gerapporteerd aan het dagelijks bestuur. Deze zien vooral toe op het proces inkopen en aanbesteden en de invulling van de verbijzonderde interne controle functie in relatie tot de rechtmatigheidsverantwoording. Wij merken hierbij op dat Blink momenteel voor diverse functies – waaronder binnen het MT – afhankelijk is van inhuur. Hierdoor staat Blink voor een flinke uitdaging om de verbeteringen daadwerkelijk te kunnen realiseren. Wij hebben overigens begrepen dat ten aanzien van de rechtmatigheidsverantwoording inmiddels een start is gemaakt.

3. Financiële analyse Financiële analyse 2022 Totale lasten in € mln

De primaire begroting van de lasten bedraagt voor 2022 € 22,5 mln. Er heeft geen bijstelling van de begroting 2022 plaatsgevonden.

€ 25,00 € 20,00

De totale werkelijke lasten over het jaar 2022 bedragen circa € 21,5 mln. De kosten vallen hiermee € 927.000 voordelig uit. Dit betreft 4% van het begrotingstotaal. De volgende zaken vallen hierbij op:

€ 15,00 € 10,00

19,4

22,5

21,5

€ 5,00 € 0,00 2021

Primaire begroting

Lagere inzamelkosten door lager afvalaanbod (GFT en milieustraten) Hogere inzamelkosten (toename tarieven brandstof etc) Hogere reinigingskosten, oa door calamiteiten bestrijding Overige verschillen

+ € 1.900.000 -/- € 753.000 -/- € 270.000 + € 50.000

Realisatie

Opbouw lasten in € mln € 25 € 20

• • • •

2,5

2,4

19,9

19,1

Begroting 2022

Realisatie 2022

Op basis van de afspraken in de gemeenschappelijke regeling zijn de gemeentelijke bijdragen gebaseerd op de werkelijke kostprijs van het dienstenpakket per gemeente. Het positieve resultaat van € 927.000 is daarmee direct verrekend in de deelnemersbijdrage, waardoor uit de jaarrekening een resultaat van nihil blijkt. In de jaarrekening resteert nog een terug te betalen positie van € 768.000 aan de gemeenten. De gemeenten zijn reeds op de hoogte gebracht van deze afrekening in het kader van hun jaarrekeningtraject

€ 15

€ 10 €5 €0

Directe kosten

Binnen Blink is geen eigen weerstandsvermogen aanwezig ter dekking van verliezen en voor eventuele toekomstige risico’s, behoudens de post onvoorzien in de begroting. Dit betekent dat de weerstandscapaciteit die nodig is om de risico's ten aanzien van de exploitatie van de GR Blink te dekken door de deelnemers moet worden aangehouden. Wij hebben geadviseerd inzichtelijk te maken wat de risico’s voor Blink zijn en deze te kwantificeren zodat de gemeenten hiermee rekening kunnen houden.

Indirecte kosten

4. Bevindingen op de jaarrekening 2022 Onderwerp

Toelichting

Begrotingsrechtmatigheid

In het kader van de controle van de jaarrekening hebben wij onderzoek verricht op overschrijdingen van lasten en investeringen ten opzichte van de (gewijzigde) begroting. Doel van dit onderzoek is om vast te stellen of overschrijdingen mogelijk veroorzaakt zijn door onrechtmatige uitgaven. De programmaverantwoording van Blink bestaat uit de verantwoording van lasten over de primaire taken (afvalinzameling, reinigingstaken, beheer milieustraten etc) en een verantwoording van lasten op projecten buiten begroting. Achter de jaarrekening is bovendien een bijlage opgenomen met de resultaten per deelnemer. Omdat de totale lasten van Blink binnen de begroting blijven, is er geen sprake van onrechtmatigheden

Kostenverdeling

In de jaarrekening zijn de kosten per activiteit per gemeente verantwoord. Zowel de directe als indirecte kosten worden aan de gemeenten doorbelast via de kostenverdeelstaat. Dit gebeurt op basis van uniforme tarieven dan wel opslagpercentages die zijn vastgesteld bij de begroting. Bij de directe kosten vindt aan het einde van het jaar herrekening van het begrote tarief plaats, zodat bezettingsresultaten en efficiencyverschillen naar rato over de gemeenten worden verdeeld. De belangrijkste directe kosten betreffen directe personeelskosten, die op basis van de werkelijke uren per activiteit worden toegerekend, en de voertuigkosten die op basis van werkelijke voertuiguren worden verdeeld. De overige kosten worden zoveel als mogelijk 1 op 1 doorbelast aan de betreffende gemeenten dan wel verdeeld o.b.v. opslagpercentages (cf begroting). Gezien het belang van een juiste input voor de kostenverdeling hebben wij tijdens onze controle de verwerking van manuren, voertuiguren alsmede directe kosten (zoals verwerkingskosten) in de kostenverdeelstaat gecontroleerd. Hierbij zijn geen materiele tekortkomingen geconstateerd.

Beëindiging samenwerking Prezero

Op 9 maart 2023 heeft Prezero aangekondigd de samenwerking met Blink te beëindigen. In basis zijn daarbij de afspraken in de gemeenschappelijke regeling leidend, waarbij beëindiging voor het eerst kan plaatsvinden op 31 december 2024. Op basis hiervan is de continuïteit van de dienstverlening tot dat moment geborgd en dient hieromtrent geen voorbehoud te worden gemaakt in de jaarrekening. De toekomstige invulling van de dienstverlening is echter op dit moment nog onzeker. Bovenstaande situatie is ons inziens toereikend toegelicht in het jaarverslag, waaronder de paragraaf risicobeheersing en weerstandsvermogen. Formeel had hiervan ook binnen de jaarrekening (onderdeel gebeurtenissen na balansdatum) melding gemaakt moeten worden. Wij hebben ons oordeel bij de jaarreekning op dit punt niet aangepast

5. Overige aspecten in relatie tot onze controle Onderwerp

Toelichting

Geen sprake van beperkingen in de reikwijdte van onze controle

Er zijn geen beperkingen bij de uitvoering van onze controle opgetreden. Naar onze mening is ons bij de uitvoering van onze controleopdracht door de medewerkers Blink de volledige medewerking verleend en hebben wij volledige toegang tot de benodigde informatie gehad.

Fraude

De verantwoordelijkheid voor het voorkomen en ontdekken van fraude ligt primair bij het bestuur. Onze rol als accountant is om vast te stellen dat de jaarrekening vrij is van materiële afwijkingen door fouten of fraude. Bij fraude is het risico dat een afwijking niet ontdekt wordt groter dan bij fouten, omdat fraude vaak samen gaat met activiteiten om de fraude te verhullen. Onze werkzaamheden ten aanzien van fraude bestaan onder andere uit: • Alertheid op fraudesignalen gedurende de controle; • Evalueren en bespreken van mogelijkheden tot fraude en fraudesignalen met het management; • Het uitvoeren van een analyse op handmatige journaalposten, onder andere om ingrijpen van het bestuur in de interne beheersing te kunnen identificeren; • Het uitvoeren van controlewerkzaamheden op schattingsposten, onder andere om oneigenlijke beïnvloeding door het bestuur te kunnen identificeren; • Het beoordelen van rechten in de financiële administratie en de bankapplicatie alsmede het uitvoeren van een bankanalyse, met als doel om fouten en fraude in de uitgaande betalingen te kunnen identificeren. Er zijn gedurende 2022 door ons geen materiële fraudegevallen geconstateerd en er zijn ons eveneens geen vermoedens van fraude bekend. Daarnaast heeft uw bestuur aan ons geen melding gemaakt van geconstateerde fraudegevallen of andere fraudesignalen.

Claims en juridische procedures

Er zijn geen belangrijke (dreigende en niet gewaardeerde) claims en/of juridische procedures met een mogelijke materiele impact op de cijfers per ultimo 2022.

5. Overige aspecten in relatie tot onze controle Onderwerp

Toelichting

Gebeurtenissen na balansdatum

Er zijn - naast de opzegging door Prezero - geen andere belangrijke gebeurtenissen na balansdatum die verwerkt danwel toegelicht dienen te worden in de jaarrekening 2022 met een materiele impact op de cijfers per eind 2022.

Geautomatiseerde gegevensverwerking

Wij hebben vanuit onze controle op de jaarrekening van geen belangrijke bevindingen met betrekking tot de betrouwbaarheid en continuïteit van de geautomatiseerde gegevensverwerking.

Onafhankelijkheid

Wij zijn onafhankelijk van uw organisatie en voor zover wij weten heeft zich geen inbreuk voorgedaan op de van toepassing zijnde regels (Verordening inzake de onafhankelijkheid van accountants bij assurance-opdrachten (VIO)) ten aanzien van onafhankelijkheid.

Openstaande punten

• • •

Afgeven bevestiging bij de jaarrekening (LOR) door dagelijks bestuur: 12 juli 2023 Afgifte controleverklaring: voor 12 juli 2023 Vaststellen van de jaarrekening door het AB: 12 juli 2023

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/12998304/1