Raadsvoorstel Nota inwonersparticipatie
Tekst van het document
Raadsvoorstel
Nota inwonersparticipatie Aan Van Datum Portefeuillehouder: Programma Zaaknummer
: de gemeenteraad : College van B&W : 14 december 2021 : Sjaak van den Berg : Bestuur en dienstverlening : 178206
Voorgesteld besluit I. II.
De uitgangspunten en rollen zoals beschreven in de nota inwonersparticipatie vast te stellen De uitwerking van de uitgangspunten en rollen in de nota inwonersparticipatie voor kennisgeving aan te nemen
Kern van het voorstel De nota inwonersparticipatie bevat een heldere visie met uitgangspunten hoe wij als gemeente Noordwijk participeren met inwoners. Het biedt de gemeentelijke organisatie praktische handvatten om doelmatiger te participeren bij het maken, uitvoeren of evalueren van gemeentelijk beleid. De nota inwonersparticipatie bevat een verbeterde werkwijze voor het vormgeven en uitvoeren van participatietrajecten. Hierbij worden de verschillende rollen en verantwoordelijkheden met behulp van een participatieladder verduidelijkt. Het betreft daarbij niet alleen de rol van de ambtelijke organisatie maar juist ook die van het college en de gemeenteraad De nota inwonersparticipatie benadrukt de meerwaarde van participatie en de goede balans tussen participatieve en representatieve democratie. Het is de rol en de verantwoordelijkheid van de gemeenteraad om deze balans te bewaken. Om de werkwijze te implementeren is er een aantal organisatorische aanbevelingen opgenomen. De gemeenteraad wordt gevraagd de uitgangspunten en rollen zoals beschreven in de nota vast te stellen.
Aanleiding Het voorbereiden en uitvoeren van een goed participatietraject vraagt om duidelijke richtlijnen. Er is op initiatief van de gemeente de afgelopen jaren veel geparticipeerd en maatwerk geleverd. Er is behoefte aan een daadkrachtige Noordwijkse werkwijze en een helder kader om participatie aan te toetsen.
Wat willen we bereiken? (Beoogd effect) De nota inwonersparticipatie heeft als doel om participatie te structureren en hierbij helderheid te geven over taken en rollen zowel intern als extern.
Wat gaan we daarvoor doen? (Oplossingsrichtingen/maatregelen/onderbouw per oplossingsrichting met argumenten) In de nota inwonersparticipatie zijn de volgende uitgangspunten vastgelegd; I.
Bezint eer ge begint | “We bereiden het goede gesprek voor, we maken hier vooraf bewuste en transparante keuzes over; het gesprekdoel, wie we uitnodigen, wat de mogelijkheden en onmogelijkheden (participatiekader) zijn.”
II.
Maatwerk | “Participatie is maatwerk, en het speelveld is daarmee altijd anders. Voor iedereen is vanaf de start het participatiekader helder.” Creatieve ruimte | “Er moet voor een goed gesprek creatieve ruimte zijn voor alternatieven of ‘accentverschillen’.”
III. IV. V.
VI.
VII.
VIII.
IX.
Gelijkwaardigheid | “Alle gesprekspartners zijn gelijkwaardig. We sluiten geen inwoners uit, iedere stem telt.” Diversiteit | “We zoeken een diversiteit in belangen en standpunten aan tafel. We streven een representatieve groep deelnemers na, maar dit is niet altijd nodig of mogelijk. Niet meedoen is ook oké.” Participeren versterkt de democratie | “Het participatietraject en de ‘opbrengst‘ moet voor het bestuur en inwoners navolgbaar zijn. We zijn in het goede gesprek open over de dillema’s en afwegingen van ons bestuur.” Heldere communicatie | “De communicatie is helder, tijdig en concreet. We kiezen uit onze ‘communicatie middelen mix’ voor een combinatie van online en offline methoden. Digitaal participeren we op een herkenbaar platform; samen.noordwijk.nl. Wanneer we enkel informeren blijven we goed luisteren, we staan altijd open voor reacties en ideeën.” Agree to disagree | “Wanneer we gezamenlijk inzien dat we er niet uit komen benoemen we dat. We zijn helder over de vervolgstappen die men nog kan nemen in het vervolg besluitvormingsproces.” Praktiseren en leren | “Participatie is maatwerk en vraagt om vakmanschap. Dit doen we daadkrachtig en met durf. We blijven in de praktijk met en van elkaar leren.”
De gemeenteraad kan in een participatietraject vier verschillende rollen hebben; I.
II.
III.
IV.
Kaderstellend: geven van kaders met bestaand beleid. Deze kaders kunnen worden aangevuld in het maatwerk-participatiekader met ‘aanvullend bestuurlijk kader’ of door gebruik te maken van het adviesrecht (alleen voor onderwerpen waar het adviesrecht van toepassing is). Controlerend: toetsen in de besluitvorming of het participatietraject en de opbrengst voldoet aan het beleids- en participatiekader. Voor een onafhankelijke afweging in het algemeen belang, zijn raadsleden (en wethouders) in het goede gesprek enkel toehoorder. Volksvertegenwoordigend: adviseren over het betrekken van spelers en belanghebbenden op basis van kennis van de lokale situatie. Dit kan vooraf in het participatiekader Bij twijfels over de representativiteit kan dit als aanvullende informatie worden nagevraagd. Verbindend: uitleggen aan de samenleving waarom bepaalde groepen inwoners wel of niet betrokken worden, waarom het proces op deze manier is vormgegeven en hoe de afweging is gemaakt. De gemeenteraad organiseert zelf ook mogelijkheden om in gesprek te gaan met inwoners. Denk daarbij aan rondetafelgesprekken, fractiespreekuur en werkbezoeken.
Pagina 2 van 3
Het college is als dagelijks bestuur verantwoordelijk voor de uitvoering van de nota inwonersparticipatie. Het college consulteert de gemeenteraad over het maatwerk-participatiekader indien het beleid/project aan een of meer voorwaarden voldoet; I. II. III.
Het beleid/project valt onder de bevoegdheid van de gemeenteraad; Het beleid/project heeft een grote impact op de levens of leefomgeving van inwoners; Het beleid/project is naar verwachting politiek of maatschappelijk gevoelig.
Wat zijn de risico’s en kanttekeningen Geen
Wat mag het kosten? (Financiële paragraaf) Niet, er zijn geen additionele kosten
Betrokken partijen/participatie Afstemming heeft plaatsgevonden met; Team Economie Toerisme Participatie, Team Ruimtelijke Ontwikkeling, Team Maatschappij, Team Communicatie, de strategisch partners en verantwoordelijk wethouder Van den Berg. Er is gebruik gemaakt van de enquête resultaten Quick Scan Lokale Democratie (2020)
Communicatie Presentatie in de beeldvormende commissie met een toelichting op de nota, de werking van het participatiekader en rol van de raad daarin.
Verdere procedure en planning n.v.t.
Bestuurlijk kader De nota inwonersparticipatie vormt een nieuw bestuurlijk kader voor alle participatietrajecten van de gemeente Noordwijk.
Bijlage(n) Nota inwonersparticipatie Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van Noordwijk
F.G. Mencke secretaris
Pagina 3 van 3
Mw. W.J.A. Verkleij burgemeester