Raadsinformatiebrief over energiekosten
Tekst van het document
Aan de leden van de gemeenteraad
Noordwijk, 20 januari 2023
Voorstraat 42 2201 HW Noordwijk Postbus 298 2200 AG Noordwijk T +31 (0)71 36 60 000 gemeente@noordwijk.nl www.noordwijk.nl
Zaaknummer
: 384984
Behandeld door
: N. Buis
Verzenddatum
: 20 januari 2023
Onderwerp
: Stand van zaken motie inzake energiekosten maatschappelijke organisaties BTW NL8257.92.150.B01 en verenigingen IBAN NL34BNGH0285044621
KvK nummer 73538469
BIC BNGHNL2G
Geachte leden van de gemeenteraad,
In de raad van 29 november jl is een motie van de Leden Duivenvoorde (CDA) e.a. over energiekosten maatschappelijke organisaties en verenigingen met zeer ruime meerderheid aangenomen. Zoals toegezegd komen we met deze raadsinformatiebrief voor eind januari bij u terug. Deze bevat een stand van zaken van de maatregelen die er al genomen worden . Naast de stand van zaken die u in de bijlage aantreft, is ons voorstel om in de commissie BME van 7 februari a.s. nader met de commissie van gedachten te wisselen ov er de ondersteuning op het gebied van de energiekosten voor maatschappelijke organisaties en veren igingen, en aanvullend voor ondernemers. Het energiebeleid, de stijging van de energieprijzen en het inzetten van maatregelen valt onder de verantwoordelijkheid van het rijk. Om keuzes te kunnen maken in wat we als gemeente Noordwijk aanvullend kunnen doen is een inventarisatie uitgevoerd naar energiearmoede en inwoners, maatschappelijke organisaties en ondernemers. Zorginstellingen of scholen van voortgezet o f hoger onderwijs vallen buiten deze inventarisatie. Besturen van zorginstellingen, zoals van verpleeghuizen, zijn vaak door hun omvang verdeeld over een groter gebied en hebben een andere bekostigingsstructuur. Hun situatie ten aanzien van energierekening en, gedrag en verduurzaming verloopt in eerst instantie via het ministerie van VWS.
Iets dergelijks geldt voor voortgezet of hoger onderwijs. Schoolgebouwen van het basisonderwijs vallen onder de verantwoordelijkheid van de gemeente en zijn opgenomen in het verduurzamingplan van de gemeente. Verder is het begrip “energiearmoede” gedefinieerd. In de bijlage bij deze raadsbrief informeren wij u over die definiëring, wat dit betekent voor inwoners, ondernemingen en maatschappelijke instellingen, en welke ondersteuning aan elk van de drie groepen al wordt gegeven of kan worden ingeroepen. Ook gaan we in op de stand van zaken met betrekking tot de mogelijkheid een noodfonds in te richten voor verenigingen en maatschappelijke organisatie s, alsmede voor ondernemers en welke financiële mogelijkheden daarvoor zijn .
De genoemde groepen aan maatregelen worden in de komende weken nog uitgewerkt. In de commissie BME van 7 februari krijgt u nog een nadere toelichting en kunnen we verder van gedachten wisselen over de verschillende maatregelen. Wij gaan ervanuit u hiermee voor nu voldoende te hebben geïnformeerd en zien uit naar een verdiepend gesprek in de commissie BME van 7 februari a.s.
Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van Noordwijk
Mw. E.M. Overzier
Mw. W.J.A. Verkleij
secretaris
burgemeester
Pagina 2 van 15
BIJLAGE Inventarisatie naar energiekosten en energiearmoede en de betekenis voor Inwoners, maatschappelijke instellingen, verenigingen en ondernemers van de gemeente Noordwijk Bijlage bij raadsinformatiebrief Energiekosten en energiearmoede , dd. 20 januari
1.
Inleiding ................................................................................................................................ 4
2.
Definiëring en afbakening energiearmoede ............................................................................. 4
3.
Wat betekent dit voor Noordwijk? ........................................................................................... 6
4.
Welke maatregelen zijn er? .................................................................................................... 7
5.
4.1
Inwoners ........................................................................................................................ 7
4.2
Noordwijkse ondernemers............................................................................................... 9
4.3
Noordwijkse maatschappelijke instellingen en verenigingen ............................................ 11
Mogelijkheden voor aanvullende maatregelen ....................................................................... 13 5.1
Extra communicatie: wegwijzers.................................................................................... 14
5.2
Actieve ondersteuning door wegbereiders ..................................................................... 14
5.3
Fonds voor energiekosten verminderende maatregelen .................................................. 15
5.4
Budget ter ondersteuning van aanpak energiekosten ..................................................... 15
Pagina 3 van 15
1. Inleiding Naar aanleiding van de hoge energiekosten en naar aanleiding van de aangenomen motie van de Leden Duivenvoorde (CDA) e.a. over energiekosten van maatschappelijke organisaties en verenigingen, is een inventarisatie uitgevoerd naar energiearmoede. Inzichtelijk is gemaakt wat dit betekent voor Noordwijk. Allereerst wordt het begrip gedefinieerd, en vervolgens wordt ingegaan op wat dit betekent voor de inwoners, de ondernemingen en de maatschappelijke instellingen en verenigingen. Per groep wordt er inzichtelijk gemaakt wat er op dit moment aan ondersteuning wordt geboden. Vervolgens wordt verkend wat er aanvullend nog mogelijk is.
2. Definiëring en afbakening energiearmoede Energiearmoede (het niet kunnen rondkomen door hoge energiekosten) kan zich voordoen als er bij de houder van een energiecontract een combinatie is van een laag inkomen/omzet en een hoge energierekening. Een oorzaak van een hoge energierekening kan te maken hebben met het type woning/gebouw (hoge energielabel: C tot en met G), met het gedrag van de bewoner(s)/ondernemer/vereniging, met intensief energiebenodigde productiemiddelen en een combinaties van deze factoren. Ten aanzien van inwoners, deels in de geest toepasbaar op maatschappelijke instellingen en ondernemers: In de TNO-analyse 1 en later door VNG bewerkt, worden elementen benoemd die de energie -armoede zichtbaar maken: 1. Laag inkomen, hoog verbruik: het percentage huishoudens in een buurt dat een laag inkomen heeft en een hoog gasverbruik 2. Energiequote: het percentage huishoudens in een buurt dat 8% of meer van het inkomen kwijt is aan de energierekening 3. Financiële draagkracht: de financiële bezittingen van huishoude ns met een koopwoning.
In definities van onder meer TNO/VNG spelen energie labels een rol om aan te geven hoe energiezuinig woningen of gebouwen zijn. Ook geeft de indeling (A tot en met G) in die labels aan wat er nog aan woning of aan het gebouw moet ge beuren om energiezuiniger te zijn. Dit betekent dat niet alleen het inkomen of de omzet relevant zijn in combinatie met de hoge energiekosten , maar ook of er een reservevermogen beschikbaar is om investeringen te kunnen doen om een energiezuiniger woning/gebouw te krijgen. Indien de energiekosten hoog blijven, maken de mogelijke inzet van die investeringen verschil. Verder maakt het verschil of je eigenaar bent van een woning/gebouw of huurder/gebruiker van een gebouw én eigenaar van het energiecontract. Deze laatste kan met het eigen gedrag en met kleine energiebesparende maatregelen invloed uitoefenen op de kosten van de energie. Een belangrijk verschil op de energiekosten komt met de verduurzaming van het pand. En daar gaat de eigenaar over. Label C en beter (B en A) is doorgaans het beoogde doel. De twee woningcorporaties van Noordwijk zijn daar actief mee. Voorzover woningen nog niet op Label C of beter zitten zijn er plannen om deze tot 2050 te verduurzamen. Houders van energiecontracten moeten wel in staat zijn om de energiebesparende maatregelen te kunnen aanbrengen. Soms kan dat problematisch zijn vanwege in de persoon gelegen factoren,
1
TNO 2021 P10507 Werken aan een inclusieve energietransitie, 12 APRIL 2021, pag.
Pagina 4 van 15
soms kan dat te maken hebben met het specialistische warmtesysteem dat in een gebouw is aanwezig is waarvoor inzicht moet worden verkregen om relatief kleine aanpassingen te kunnen aanbrengen. Specifiek voor ondernemers spelen ook de volgende elementen een rol: •
•
Het gebruik van relatief energie-intensieve productiemiddelen in het productieproces (bakkers) is door de ondernemers lastig te beïnvloeden, maar heeft wel een bepalend effect op wat er aan budgettaire ruimte overblijft. Seizoensgebonden strandpaviljoenhouders zijn beperkt in het kunnen nemen van verduurzamende maatregelen. Hier staat tegenover dat zij in de wintermaanden geen energiekosten hebben voor deze paviljoens. Ook voor horecaondernemers die in belangrijke mate afhankelijk zijn van overdekte terrassen, geldt dat zij beperkt zijn in het kunnen nemen van verduurzamingsmaatregelen.
Een eenmalige bijdrage kan deze situaties indien de energiekosten hoog blijven tijdelijk verlichten, maar heeft geen blijvend effect. Om de stijging neerwaarts te beïnvloeden gaat er per 1 januari 2023 een prijsplafond gelden. Het prijsplafond is voor alle kleinverbruikers Kleinverbruikers zijn consumenten en zakelijke klanten met een elektriciteitsaansluiting van maximaal 3 x 80 Ampère , of een gasaansluiting met maximaal 40 m3 per uur. Naast huishoudens gaat het om zzp’ers, winkels, verenigingen, kleine maatschappelijke organisaties en een deel van het kleine mkb.
Pagina 5 van 15
3. Wat betekent dit voor Noordwijk? In de voorbereiding van een noodfonds Energiemaatregelen als uitwerking van de motie Li d Duivenvoorde over energiekosten voor maatschappelijke organisaties en verenigingen zijn in voorbereidende gesprekken alle voorgaande aspecten aan de orde geweest. Met diverse collega’s van de gemeente Noordwijk, woningcorporaties en vertegenwoordigers van ondernemers, culturele instellingen, kerk- en geloofgenootschappen en verenigingen zijn gesprekken gevoerd waaruit een diversiteit aan problematiek blijkt, de aanzienlijke verhoging van de energiekosten soms een hoofdrol speelt en waaruit een aantal actielijnen zichtbaar worden: a.
De energiearmoede in Noordwijk kan i n eerste instantie het snelst en direct aangepakt worden door de houder van het energiecontract door aanpassing van het eigen gedrag en met relatief kleine eenvoudige energiebesparende maatregelen. Daarbij hoort ook het bekijken van het eigen energiecontract en het nagaan van eventuele slimmere afsluitmogelijkheden. De mensen zijn zich hiervan bewust, maar ervaren belemmeringen of moeten nog een bewustwordingsproces doormaken. Noordwijk zet hier al op in via onder meer energiecoaches voor groepen van inwoners , en MKB-transitieloket voor ondernemers en ZZP-ers binnen de gemeenten Hillegom, Lisse, Teylingen en Noordwijk . Aanvullende voorlichting en informatievoorziening gericht op bewoners, maatschappelijke organisaties, eigenaren van panden langs diverse groepen, ondernemers en maatschappelijke instellingen kan deze winter reeds worden ingezet.
b.
De energiearmoede in Noordwijk kan zich voordoen op de korte termijn, maar ook op de langere termijn indien de energieprijzen hoog blijven . Op de korte termijn (in ieder geval tot en met 2023) zijn er financiële maatregelen genomen (zoals de tegemoetkoming energiekosten en het aanstaande prijsplafond voor energiecontracten). Het is nog onduidelijk hoe het prijsplafond uitpakt voor (welke) houders van energiecontracten. Daarbij, indien de energiekosten na 2023 hoog blijven, is op dit moment niet goed te overzien welke opties er nog genomen gaan worden voor verdere direct financiële hulp. Wel weten we dat onder invloed van de energiecrisis de bereidheid om zelf maatregelen te nemen enorm is toegenomen. Door de ontstane situatie kunnen we Noordwijkse houders van een energiecontract tevens eigenaren nog meer en actiever onder de aandacht brengen van de beschikbare subsidies en leningen (rijk, prov, gem via het duurzaam bouwloket) om maatregelen te nemen. Ook kunnen we particulier verhurende eigenaren wijzen op deze subsidies en leningen. Belangrijk voor het vertrouwen is dat voor de komende jaren voor de leningen en subsidies wel voldoende budget blijft gereserveerd.
c.
De energiearmoede kan worden beïnvloed door het nog meer stimuleren van het nemen van duurzame en fundamentele maatregelen. Deze hebben voorbereiding nodig hebben, vergen een hogere investering en moeten door de eigenaar van woningen/panden worden gerealiseerd. Niet iedereen is daar direct toe in staat of heeft niet de juiste kennis om goed in te kopen. Het bieden van ondersteuning voor inzet van professionele hulp kan de stap naar het realiseren verkleinen. Dat kan voor inwoners, maar ook voor ondernemers en maatschappelijke organisaties en verenigingen. De Noordwijkse woningcorporaties hebben verduurzamingsplannen op de nog te verduurzame n woningen. Die plannen moeten voor
d.
2050 zijn gerealiseerd. De energiearmoede in Noordwijk kan ten slotte ook worden beïnvloed door financiële bijdragen vanuit de gemeente. De ontvanger kan daarmee geholpen zijn . Vaak zal dit maatwerk zijn en volgen nadat de hierboven genoemde maatregelen zijn ingezet of verkend.
Pagina 6 van 15
4. Welke maatregelen zijn er? In Noordwijk worden al in de breedte maatregelen genomen die gericht zijn om mensen te ondersteunen bij de hoge kosten van levensonderhoud , als ook om te ondersteunen bij de verduurzaming. Daarnaast heeft het rijk ook verschillende maatregelen om de verduurzaming te stimuleren. Deze maatregelen staan hieronder toegelicht voor inwoners, ondernemers en maatschappelijke instellingen (waaronder welzijnsinstellingen, culturele instellingen, binnen - en buitensportverenigingen, muziekverenigingen en kerk - en geloofsgenootschappen).
4.1 Inwoners Er is veel. De vraag is of elke inwoner ‘door het bomen het bos nog kan zien’ en of ze de juiste ondersteuning kunnen vinden. Met urgentie gaan we bewoners informeren over de reeds bestaande maatregelen, waar zij die kunnen vinden en wat er voor nodig is om er gebruik van te maken. Een informatiecampagne wordt voorbereid, waarbij verschillende boodschappen, voor verschillende bewonersgroepen essentieel zijn. Ook worden jonge ren benaderd om hen te informeren over effect van gedrag en van inzet van kleine maatregelen, als ondersteuning bij het bereiken van hun ouders. Hieronder treft u de maatregelen aan . Inwoners
Specificering
Start
Opmerkingen:
Start 2023
GAS: het maximale tarief € 1,45 per
groep Financiële ondersteuning +
Voor alle
gericht op gedragsbeïnvloeding
huishoudens met
kuub tot een verbruik van 1.200
en nemen van kleinere
een energiecontract
kuub, Elektriciteit: het maximale tarief wordt verlaagd tot € 0,40 per
maatregelen
KW h en het maximale verbruik Prijsplafond voor energie per 1-
verhoogd tot 2.900 kW
01-23: Financiële ondersteuning:
Huishoudens met
Voor het jaar
Voor 2023 moet de voorwaarden en
Tegemoetkoming Energiekosten €
een lager inkomen
2022, reeds 1.539
daarmee de doelgroep nog worden
1.300,-- per huishouden per jaar.
dan 130% van het
toekenningen en
vastgesteld.
sociaal minimum
nog 106
(2022)
aanvragen in behandeling (9 januari 2023)
Financiële ondersteuning Te
Huishoudens met
Voor het jaar 2022
Voor 2023 moet de voorwaarden en
Tegemoetkoming Energiekosten €
een hoger inkomen
zijn 15 aanvragen
daarmee de doelgroep nog worden
1.300,-- per huishouden per jaar
dan 130% van het
ISD Breed
vastgesteld.
als maatwerk
sociaal minimum
ontvangen (9
(2022)
januari 2023).
Voor inwoners met
Bestond al.
Financiële ondersteuning: Noodfonds voor armoedebestrijding, Bedoeld om snel te ondersteunen.
W ordt verleend als de noodsituatie
hebben tot 120%
niet kan worden opgelost door enige
van het sociaal
andere regeling, voorziening of
minimum met onder
bijdrage.
meer een zelfstandige
Pagina 7 van 15
Bijdrage van maximaal € 1.500, --.
o.m. een inkomen
woonruimte en een inkomen tot 120 % van het sociaal minimum.
Gedragsbeïnvloeding en het
Gestart in 2021 en
nemen van kleine maatregelen
zijn momenteel 13
Voor doel opgeleide vrijwilligers
coaches Energiecoaches Gedragsbeïnvloeding en het
Gericht op
nemen van kleine maatregelen
huishoudens met uitkeringen + groep
Extra energiecoaches in gesprek met meerdere doelen en de uitgifte van een energiebox met diverse middelen om energie te
die zich meldt en voldoet aan
Per februari 2023
Voor doel opgeleide vrijwilligers
nog 6 + 2 coaches extra = 18
criterium 130 % van het sociaal minimum
besparen (250,-- per box) Algemeen
Gericht op alle
www.duurzaambouwloket.nl/Noordwi
Informatievoorzieningspunt (via
inwoners,
jk
website en persoonlijk contact)
maatschappelijke
over alle maatregelen en
instellingen per
subisidiemogelijkheden die er zijn
adres inzichtelijk
in Noordwijk
gemaakt
Verordening
Voor
duurzaamheidssubsidie
woningeigenaren
aanvraagprocedure wordt
Noordwijk 2020
(en VVE’s)
aangepast: vooraf én achteraf
In 2018 gestart
Regeling gem. Noordwijk De
aanvragen van subsidie wordt mogelijk (uitgevoerd door Stimuleringsfonds Volkshuisvesting – SVn) Verordening
Voor
Duurzaamheidslening Noordwijk
woningeigenaren
In 2018 gestart
Revolverende regeling gem. Noordwijk (uitgevoerd door
2020
(en VVE’s)
Stimuleringsfonds Volkshuisvesting – SVn)
Flankerende maatregelen:
Eerste signaal van woningcorporaties, zorgverzekering,
Schuldhulpverlening, vroegsignalering, en bijzondere bijstand, voorkomen huisuitzettingen
Pagina 8 van 15
energiebedrijven, 1 maand achterstand
Investeringssubsidie duurzame
Voor
Geldt voor 2023
In 2023 is € 350 miljoen
energie en energiebesparing
woningeigenaren
en loopt door tot
beschikbaar voor zonneboilers,
2030
(hybride) warmtepompen,
(ISDE)
isolatiemaatregelen, aansluitingen Landelijke regeling
op een warmtenet en een elektrische kookvoorziening. Jaarlijks komt er een nieuw budget beschikbaar. De ISDE -subsidie loopt door tot 2030. Aanvragen bij RVO
Energiebespaarlening (ook
inclusief voor
VVE’s) en
eigenaar-bewoners
energiebespaarhypotheek
met beperkte
bij het Nationaal W armtefonds,
leenruimte die kunnen sinds 1 november 2022 nu ook op een Landelijke regeling
verantwoorde manier geld lenen voor hun energiebesparende maatregelen
4.2 Noordwijkse ondernemers De situatie voor sommige ondernemers is nijpend. Na een intensieve corona -periode waarin reserves zijn opgebruikt, inflatie en dientengevolge stijgende huurprijzen, zijn de hoge energiekosten de volgende externe omstandigheid waar ondernemers ongevraagd mee te maken krijgen. De verwachting is dat kleinere ondernemers die werken met intensief en ergie verbruikende machines/apparatuur te maken krijgen met een aanzienlijk kostenstijging die mogelijk niet te dragen is. Gedacht wordt aan bakkers2), aan andere kleine intensief energie -gebruikende productiebedrijven (zoals brouwerijen, koffiebranders) e n de kleinere natte horecabedrijven, waaronder strandpaviljoenhouders. Een deel van deze groep ondernemers heeft bovendien in de afgelopen twee jaar in de coronaperiode hun reserves opgebruikt. Ook de situatie voor hotelondernemers en overige horecaondernemers wordt nijpend. Een horecaonderneming die normaal gesproken een energierekening heeft van € 100.000 ziet deze rekening stijgen naar € 300.000. Deze enorme verhogingen zijn op geen enkele wijze op te vangen door omzetstijgingen te realiseren of kostenbesparingen door te voeren. Uit de energie-enquête die Koninklijke Horeca Nederland recent onder haar leden uitvoerde, blijkt dat 54% aangeeft de kosten niet door te kunnen berekenen en 43% slechts gedeeltelijk.
Deze enorme verhogingen gelden ook voor ondernemers als boeren en tuinders,
2
brief min van EZ, 9 november ’22, brief aanpassing energie-intensiteit TEK-regeling
Pagina 9 van 15
waaronder specifiek de bollentelers. Sommigen hebben gekozen om in te zetten op het telen van producten die minder energie vragen.
Voor een bepaalde groep winkeliers en een deel van de mkb gaat per 1 januari 2023 een prijsplafond gelden. Dit prijsplafond geldt naast alle huishoudens ook voor ondernemers met een kleinverbruiksaansluiting. Daarnaast kunnen bepaalde ondernemers de Tegemoetkoming Energiekosten energie-intensief MKB in het 1 e kwartaal van 2023 aanvragen. In reactie op de wens van het EZ om stapeling van regelingen heeft de gemeente Noordwijk bij dit ministerie bepleit dat ondernemers aanspraak moeten kunnen maken op de voor hen meest gunstige reg eling. Er is op regionaal niveau een “Transitieloket Bedrijfsleven Bollenstreek” ingericht. Deze is bedoeld om de energietransitie-opgave door het bedrijfsleven te ondersteunen. Door communicatie gericht op bewustwording en handelingsperspectief, via geri cht advies, hulp bij subsidieverwerving en ondersteuning bij de realisatie. Vanaf de start zal worden nagegaan welke vragen gesteld werden, waar behoefte aan is en hoe vindbaar het zgn. loket is.
Ondernemers
Specificering groep
Opmerkingen
INFORMATIE EN
Alle ondernemers van Noordwijk .
Twee jaar gesubsidieerd .
ONDERSTEUNING:
Start in 2023 en om bekendheid te
“Transitieloket Bedrijfsleven
krijgen worden 20 bijeenkomsten
Bollenstreek,
georganiseerd.
Met mogelijkheden om specifieke lokale behoeften/accenten met aanvullend budget toe te voegen
Een regionaal initiatief met
Bedoeld om te informeren en actief
Hillegom/Lisse/Teylingen, geen
te ondersteunen.
fysiek loket. KOSTENREDUCTIE EN
Voor gebruikers met een
GAS: het maximale tarief € 1,45 per
GEDRAGSBEINVLOEDING :
kleingebruiksaansluiting : naast
kuub tot een verbruik van 1.200 kuub,
huishoudens gaat het om zzp’ers,
Elektriciteit: het maximale tarief wordt
winkels, verenigingen, kleine
verlaagd tot € 0,40 per KW h en het
maatschappelijke organisaties en
maximale verbruik verhoogd tot 2.900
een deel van het kleine mkb
kW
FINANCIËLE
Naar verwachting kunnen aanvragen
Noordwijk heeft in samenwerking met
TEGEMOETKOMING
in het 1 e k wartaal van 2023 en is
wethouders Economie Duin - en
Energiekosten energie-intensief
bedoeld voor het energie-intensieve
bollenstreek een brief gestuurd naar
(TEK)
mkb (7% van de omzet, < 250 p/50
minister van EZ over zorg hierover en
milj omzet), zoals bakkers, in
met verzoek om o.m. hulp die gericht is
financiële problemen gekomen. Zij
op snellere actie, het bieden van
ontvangen een compensatie van
maatwerk.
Prijsplafond (per 2023)
50% van de gestegen energiekosten, met een maximumvergoeding van € 160.000.
Pagina 10 van 15
Indien geen aanspraak, dan is uitstel van belasting een optie. Het rijk laat nog de voorwaarden weten. FINANCIËLE ONDERSTEUNING: Duurzaamheidssubsidie (= SDE ++) Stimulering Duurzame Energieproductie en
Deze regeling is voor bedrijven en
Subsidie 2023 met een budget voor
non-profitorganisaties ; wordt
warmteprojecten en projecten met
ingezet voor grootschalig duurzame
energie (waterstof en groen gas)
(hernieuwbare) energie produceren? Of toepassing CO2-verminderende technieken
Klimaattransitie (SDE++).
FINANCIËLE ONDERSTEUNING:
Voor zakelijke gebruikers
Investeringssubsidie duurzame
Zakelijke gebruikers zijn bedrijven,
energie en energiebesparing
woningcorporaties, verenigingen,
(ISDE)
VvE's, overheden en particuliere
In 2023 is € 350 miljoen beschikbaar voor zonneboilers, (hybride)
verhuurders
warmtepompen, isolati emaatregelen, aansluitingen op een warmtenet en een elektrische kookvoorziening. Jaarlijks komt er een nieuw budget beschik baar. De ISDE-subsidie loopt door tot 2030. Aanvragen bij RVO
Fonds energiebesparing
Voor woningeigenaren die meerdere
woningen in zowel onder als boven de
huursector
(min 5) woningen particulier
liberalisatiegrens) is er een Fonds
verhuren
energiebesparing huursector (FEH).
Sommige ondernemers hebben behoefte aan een meer actieve ondersteuning om die na een gericht advies ook uitgevoerd te krijgen, zonder veel eigen tijd daarmee kwijt te zijn . Vooral kleinere ondernemers zijn onvoldoende thuis in subsidieregels en aanvragen. In gesprekken met ondernemers over de situatie ten aanzien van energiekosten wordt meegegeven dat de ge meente in structurele zin na zou kunnen gaan, hoewel de gemeente in de regio de laagste onroerendezaakbelasting hanteert, of lokale belastingen iets kunnen worden verlaagd, alsook het verminderen van de bureaucratische regels bij vergunningsaanvragen. Binnenkort start het regionaal initiatief van het transitieloket. Dit loket heeft tot doel om regionale ondernemers te informeren en actief te ondersteunen bij de energietransitie. Apart wordt hier genoemd de woningeigenaren die particulier verhuren.
4.3 Noordwijkse maatschappelijke instellingen en verenigingen Onder de Noordwijkse maatschappelijke instellingen en verenigingen vatten we de welzijnsinstellingen, culturele instellingen, binnen - en buitensportverenigingen en muziek - en andere verenigingen, als ook kerk en geloofsgenootschappen. Deze instellingen hebben gemeen dat zij voor
Pagina 11 van 15
de Noordwijkse samenleving van groot belang zijn, voor het lichamelijk en geestelijk welzijn , voor onderlinge verbondenheid en sociale cohesie. De maatschappelijke organisaties worden gesubsidieerd, of bestaan van lidmaatschapsgelden, giften of verkoop van kaarten, of combinaties. De situatie kan voor elk van deze instellingen om verschillende redenen nijpend zijn. Om te bepalen waar verantwoordelijkheden liggen , zijn steeds de volgende vragen van belang: a.
is de instelling houder van het energiecontract? En is die in staat om energiebesparende maatregelen te nemen?
b.
is de instelling eigenaar van het pand ? Zo nee, wie wel en heeft die eigenaar voldoende mogelijkheden voor verduurzaming?
Daar waar de gemeente Noordwijk eigenaar is van een object zoals een zwembad, gymzaal, theater, buurthuis of sportveld is er reeds aandacht voor verduurzaming en zijn of worden maatregelen getroffen. Zo zijn de sportcomplexen voorzien van zonnepanel en en zijn de velden op de sportparken voorzien van Ledverlichting. Voor sportverenigingen met een eigen clubhuis zijn er zowel gemeentelijke als landelijke subsidies en leningen beschikbaar om klimaatbestendige maatregelen te kunnen nemen. 5 sportverenig ingen maken daar gebruik van. Noordwijk heeft in dit kader een samenwerkingsverband met Green2live. Kerkgemeenschappen hebben in het algemeen een voorliggend aandachtspunt dat samenhangt met het verminderen van de leden en dus inkomsten en het kunnen drage n van de kosten van kerkgebouwen. De energiecrisis maakt dit nog duidelijker. Het zo breed mogelijk informeren over kleine energiebesparende maatregelen en op gedrag direct aan het begin van 2023 helpt bij het beheersbaar houden van de kosten. Verdere ond ersteunende maatregelen in kennis over mogelijke maatregelen zijn nodig. Soms kan dat een financiële vergoeding zijn om geringe energiebesparende kosten te kunnen dekken, soms kan dat ondersteuning zijn die gericht is op zelf te nemen energiebesparende maa tregelen of een combinatie daarvan. Maatschappelijke en cultuur
Doelgroep
Algemene opmerkingen
Voor gebruikers met een
GAS: het maximale tarief € 1,45 per kuub
kleingebruikersaansluiting:
tot een verbruik van 1.200 kuub,
naast huishoudens gaat het om
Elektriciteit: het maximale tarief wordt
zzp’ers, winkels, verenigingen,
verlaagd tot € 0,40 per KW h en het
kleine maatschappelijke
maximale verbruik verhoogd tot 2.900 kW
organisaties, verenigingen en geloofs- en kerkgenootschappen Prijsplafond
organisaties en een deel van het kleine mkb FINANCIËLE TEGEMOETKOMING
De TEK Is ook toegankelijk voor
Voor energie-intensieve instellingen en
Energiekosten energie-intensief (TEK)
stichtingen, culturele
organisatie die veel energiekosten
instellingen en semipublieke
gebruiken. (energiekosten minimaal 7%
instellingen die voldoen aan de
bedragen van de omzet bedragen
voorwaarden van de regeling.
(intensiteitstoet)).
Pagina 12 van 15
Subsidieregeling duurzaam
Voor cultuurinstellingen,
Regeling is voor 2022 overtekend. RVO
maatschappelijk vastgoed (Dumava)
religieuze instellingen, overige
roept iedereen op om aanvraag te doen in
gebouwen met een
januari 2024, want dan nog een keer
publieksfunctie, zoals een
open.
stichting, vereniging, peuterspeelzaal, buurthuis of gemeenschapscentrum Duurzaamheidsubsidie Beleidsregel
sportverenigingen met een
1/3 van de investering onder voorwaarde
subsidie klimaatbestendige maatregelen
eigen clubhuis
dat 1/3 vanuit het Rijk (BOSA subsidie)
sportverenigingen gemeente Noordwijk
wordt gefinancierd.
2022-2023 sportverenigingen met een eigen clubhuis (subsidie Noordwijk)
Subsidieregeling BOSA 2023
Voor sportverenigingen met een
Ook met terugwerkende kracht
Sportsubsidie.nl (alleen nog in 2023)
eigen clubgebouw
Een van de voordelen van de BOSA is dat je zowel subsidie kunt aanvragen voor kosten die je van plan bent om te gaan maken (dan heb je offertes nodig), maar je kunt ook achteraf subsidie aanvragen voor kosten die je al hebt gemaakt. Daarbij geldt dat je een aanvraag kunt doen voor kosten van activiteiten die tot 12 maanden geleden zijn uitgevoerd. Bij een aanvraag met terugwerkende kracht moet je facturen en betaalbewijzen van facturen boven de € 1.000 overleggen.
Investeringssubsidie duurzame
In 2023 is € 350 miljoen beschikbaar voor
Voor zakelijke gebruikers
zonneboilers, (hybride) warmtepompen,
energie en energiebesparing (ISDE) Zakelijke gebruikers zijn
isolatiemaatregelen, aansluitingen op een
bedrijven, woningcorporaties, verenigingen, VvE's, overheden en particuliere verhuurders
.
warmtenet en een elektrische kookvoorziening. Jaarlijks komt er een nieuw budget beschikbaar. De ISDE subsidie loopt door tot 2030. Aanvragen bij RVO
5. Mogelijkheden voor aanvullende maatregelen Uit de hiervoor beschreven inventarisatie volgt niet eenduidig dat er behoefte zou zijn aan één type maatregel. Er zijn nu voor bepaalde groepen financiële mogelijkheden om de grootste lasten aan te pakken of af te toppen. Die gelden voor 2023 . De periode na 2023 is onzeker. Op de langere termijn zijn voor elke energiegebruiker verduurzamingsmaatregelen nodig om de energiekosten structureel
Pagina 13 van 15
aan te pakken. Op dit moment kennen we echter de instelling of de ondernemer niet die buiten de kaders van deze financiële maatregelen vallen, noch kennen we de omvang van hun problematiek, of weten wij niet of zij in staat zijn om duurzame maatregelen te nemen om hun energieproblemen op de lange termijn aan te kunnen. Bovendien weten we nu niet hoe de energieprijzen zich in de komende tijd gaan ontwikkelen. Dit inzicht is nodig om te kunnen bepalen of en welke ondersteuning helpend genoeg is. De signalen die we nu kennen, vermoeden ernstige gevolgen die zich ook op de korte termijn kunnen gaan voordoen. Tegen deze onzekere achtergrond weet Noordwijk een aantal elementen wel. We weten dat extra communicatie kan helpen, dat extra praktische ondersteuning bij het vinden van de juiste (subsidie)maatregelen of verduurzamingspotjes kan helpen en we weten dat kleinere ondernemers gebaat zijn bij praktische ondersteuning . We weten dat maatwerk nodig is. Om deze redenen zien we de volgende groepen maatregelen op de korte termijn als noodzake lijk: 1.
Extra communicatie: wegwijzers
2. 3.
Actieve ondersteuning door wegbereiders Fonds voor energiekosten verminderende maatregelen, inclusief praktische ondersteuning bij het toepassen van deze maatregelen
Tenslotte zijn er budgettaire mogelijkheden om extra maatregelen te financieren.
5.1 Extra communicatie: wegwijzers Voor de inwoners geldt dat meer informatie helpt bij het vinden van de juiste maatregelen. Voor ondernemers en maatschappelijke organisaties geldt dat de eigen energiesituatie en wat er nodig is afhankelijk is de eigen persoonlijke situatie. Ook voor hen is het nodig om goed te weten wat er mogelijk is. Verder is het belang van het benadrukken van kleine energiebesparende maatregelen en gedragsaanpassingen de moeite waard. Weten alle partijen, instellingen die maatregelen die op korte termijn gelden te vinden? Kunnen zij ondersteuning gebruiken bij de inzet van die maatregelen, zijn zij in staat om kleinere energiebesparende maatregelen te nemen en zijn zij in de positie en in staat om te kunnen verduurzamen, of is financiële ondersteuning de wijze waarop zij geholpen zijn? Hen actief informeren en een vraagbaak zijn voor deze partijen helpt bij vinden van de juiste maatregelen. Deels wordt dit ondervangen door het transitieloket. Deels kan er extra communicatie aan toegevoegd worden.
5.2 Actieve ondersteuning door wegbereiders Vervolgens zijn grotere maatregelen afhankelijk van de situatie van ondernemer en instelling en. Uitgangspunt is dat de energiecontracthouder primair de verantwoordelijke partij is. Ondersteunen bij het vinden van de juiste wegen kan de gemeente actief aanbieden. Bovendien kan de gemeente maatwerkondersteuning actief aanbieden. Gedacht kan worden aan het ondersteunen bij het gezamenlijk inkopen van zonnepanelen of andere energiebesparende maatregelen. Winkeliers en andere kleinere ondernemers hebben daarvoor niet veel tijd en inzicht beschikbaar . Advisering en wegbereiding kan worden ingekocht bij het transitiebureau; eventueel in samenwerking met de ondernemersorganisaties. Voor instellingen en verenigingen gaan we na of de energiecoaches ingezet kunnen worden om instellingen te ondersteunen.
Pagina 14 van 15
5.3 Fonds voor energiekosten verminderende maatregelen Tenslotte kan in een bepaalde situatie financiële ondersteuning helpend zijn. Te denken valt aan een financiële ondersteuning zoals die ook in de coronaperiode in het noodfonds Corona aanwezig was. Ook heeft Noordwijk een Noodfonds d at snel en effectief ingezet kan worden bij urgente situaties waarmee bewoners te maken krijgen. De situatie ten opzichte van Corona periode is echter totaal anders. Immers die maatregelen golden voor iedereen, zonder uitzondering en ongeacht de positie. De situatie van instellingen of ondernemers bij het risico op dit moment in het kader van energie armoede is een andere. Voor maatschappelijke instellingen en verenigingen kunnen subsidie verhogende maatregelen uitkomst bieden door de subsidie te koppelen aan activiteiten. Dit wordt uitgewerkt. En we gaan na of er mogelijkheden zijn om via een hardheidsclausule te voorkomen dat er onaanvaardbare maatschappelijke situaties optreden indien organisatie of verenigingen wegvallen ten gevolge van energiearmoede. Wij gaan na of en in welke situaties dit ook toepasbaar is voor kleinere ondernemingen. Tegelijkertijd hebben we voor die groep te maken met Europese regels met betrekking tot ongeoorloofde staatssteun.
5.4 Budget ter ondersteuning van aanpak energiekosten In de najaarsnota blijkt een bedrag van € 1,6 miljoen beschikbaar dat resteert uit de coronabudgetten. Het college wil in ieder geval het bedrag van € 1,0 miljoen dat reeds is teruggevloeid naar de reserve inzetten voor de ondersteuning aanpak energiekosten van maatschappelijke instellingen, verenigingen en ondernemers. Verder is de intentie van college om op een later tijdstip dit bedrag uit te breiden met € 0,6 miljoen als nodig blijkt. Zodra de uitwerking van de energie-aanpak bekend is, zal de raad separaat voorstel ontvangen waarin een krediet wordt aangevraagd en eventueel andere maatregelen worden voorgesteld .
Pagina 15 van 15