Programmabegroting 2027-2030 feitelijke vragen en antwoorden Partij voor de Inwoners
Tekst van het document
Per fractie ingediende feitelijke vragen raads- en commissieleden Naam fractie: | Partij voor de Inwoners Naam document: | Programmabegroting 2027-2030 Datum ingediend: 23-10-2026 Nr | Blz | Vraag fractie | Antwoord 1. | 8–11 | Welke onderdelen van het coalitieakkoord 2026 | –2030 zijn nog niet of | Onderdelen van het | coalitieakkoord | die betrekking hebben op | 2027 slechts gedeeltelijk financieel verwerkt? Graag per onderdeel de | zijn financieel vertaald | in de voorliggende | Programmabegroting 2027 | - ontbrekende raming, incidentele en structurele gevolgen en de | 2030. Op pagina 11 van de programmabegroting is opgenomen dat in verwachte datum van uitwerking vermelden. | oktober en november 2026 de financiële vertaling van het coalitieakkoord over de 2028, 2029 en 2030 verder wordt uitgewerkt. Met als uitgangspunt dit voor het Kerstreces af en vastgesteld te hebben door het college. De gemeenteraad wordt via een raadsinformatiebrief geïnformeerd over de verdere financiële vertaalslag van het coalitieakkoord. In de Perspectiefnota 2028-2031 wordt het coalitieakkoord cijfermatig volledig uitgewerkt. 2. | 11 | Welke aanvullende financiële ruimte is naar huidige inschatting nodig | Zie voor antwoord vraag 1.
voor de nog uit te werken coalitieafspraken voor 2028 | –2030? Welke | Het college hanteert als uitgangspunt dat structurele lasten gedekt uitgangspunten worden gehanteerd voor structurele lasten die na | moeten worden door structurele baten. Dit geldt niet alleen voor de 2030 doorlopen? | begrotingsperiode 2027 | –2030, maar ook voor verplichtingen die na deze periode doorlopen. Bij het opstellen van de begroting worden structurele financiële verplichtingen daarom volledig meegenomen in de meerjarenraming, voor zover deze betrekking hebben op de betreffende begrotingsjaren. Daarbij wordt rekening gehouden met de structurele doorwe | rking van genomen besluiten, ook wanneer de financiële gevolgen zich uitstrekken tot na 2030. 3. | 6–11; | Welke afzonderlijke mutaties en maatregelen verklaren het verschil | Op pagina 6 van de programmabegroting staat uiteenzet dat 2029 en 136–137 tussen het begrotingssaldo van 2029 en dat van 2030? Graag met | 2030 op basis van de vastgestelde Perspectiefnota 2027-2030 beide bedragen en onderscheid tussen incidentele en structurele effecten. | jaren een andere ‘beginsaldo’ presenteren als uitgangspunt voor deze programmabegroting. Het jaar 2029 eindigt in deze nota op -/- € 1.844.000,- en 2030 op € -/- 624.000,-.
Dit komt grotendeels door de verwerking van de Algemene uitkering en verschillen in het onontkoombaar, bestaand en nieuw beleid (zie ook bijlagen 1 en 2 bij deze programmabegroting). Ook de verwerking van de Meicirculaire 2026 zorgt voor een verschil. Vervolgens wordt onderaan pagina 6 aangegeven wat het effect van de reguliere begrotingsmutaties is (onder andere de September- 1 Nr | Blz | Vraag fractie | Antwoord circulaire 2026, de rentelasten en de in- en ontvlechting ODWH). Bovenaan pagina 8 staan dan de effecten van het Coalitieakkoord voor 2027 op 2029 en 2030 (zie bijlage 4 bij de programmabegroting) gevolgd door op pagina 9 de te nemen maatregelen voor 2029 en 2030 (zie bijlage 3 bij de programmabegroting). Hierbij wordt in bijlagen 1 tot en met 4 een onderscheid gemaakt in structureel en incidenteel. 4. | 136–138 Welke reeds bekende structurele verplichtingen lopen na 2030 door? | Dit betreft geen vraag over de begroting maar over welke Graag een overzicht van bedragen, looptijden en de plaats waar | verplichtingen er in het verleden zijn aangegaan. Bovendien vergt een deze in het meerjarenbeeld zijn verwerkt. | dergelijke inventarisatie meer tijd dan mogelijk is binnen het korte tijdsbestek voor de beantwoording van de vragen over de begroting. 5.
| 6–7; | Welke geplande investeringen en bestaande verplichtingen | De gemeente doet aan totaalfinanciering of integrale financiering. Dat 138–143; veroorzaken de aanvullende financieringsbehoefte in 2027–2030? | houdt in dat bij het bepalen van de financieringsbehoefte alle 171–174 Graag per hoofdinvestering de geraamde financieringsbehoefte | inkomsten en uitgaven betrokken worden, zowel reguliere activiteiten aangeven. | als projecten. Door totaalfinanciering worden de rentekosten geminimaliseerd. Leningen worden op de meest optimale momenten aangetrokken, rekening houdend met de gemeentelijke rentevisie, de Wet Fido, de kasgeldlimiet en de renterisiconorm. 6. | 6–7 | Wat is het berekende effect op de jaarlijkse rentelasten en | De jaarlijkse rentelast komt bij 1% hogere rente uit op circa 2 ton euro begrotingssaldi in 2027–2030 wanneer de rente voor nieuwe | per jaar uitgaande van de financieringsbehoefte volgens de leningen één procentpunt hoger uitvalt dan de gehanteerde 3,85%? | Programmabegroting 2027-2030. 7. | 171–174 Welke vastgestelde regels en financiële grenswaarden gelden voor | Het aanvragen van investeringskredieten en het melden van het aanvragen van investeringskredieten, het melden van | kostenoverschrijdingen is geregeld in de Financiële verordening 2023 kostenoverschrijdingen en het opnieuw voorleggen van een krediet | art 6.2 en 6.5.
aan de raad? Graag de betreffende regelingen noemen. | Het opnieuw voorleggen van een krediet aan de raad is bepaald in de Nota investerings- en afschrijvingsbeleid 2025-2028 art 4 lid 7. 8. | 171–174 Welke gegevens worden volgens de huidige werkwijze standaard bij | Hiervoor is geen standaard bepaald. Bij de financiële gevolgen worden een afzonderlijk kredietvoorstel verstrekt over levensduurkosten, | wel zoveel mogelijk de kapitaallasten waaronder de onderhoud, beheer, vervanging, financiering, risico’s, alternatieven | afschrijvingstermijn en rentelasten aangegeven. Wanneer van en al aangegane verplichtingen? | toepassing ook de bijkomende beheerkosten. Alternatieven worden voorgelegd wanneer de raad een keuze kan maken. Verplichtingen kunnen normaal gesproken niet eerder al worden aangegaan tenzij het college die noodzakelijkerwijs en onvermijdelijk moet maken omdat de gevolgen anders veel nadeliger zouden zijn (bijvoorbeeld onveilige situaties). 9. | 174–175 Wat zijn voor wijkvernieuwing Duinpark de oorspronkelijke raming uit | Alle informatie hierover is terug te vinden in het raadsvoorstel de Perspectiefnota en de aangepaste raming? Welke | Wijkvernieuwing Duinpark zoals deze ondertussen is besproken in uitgangspunten zijn gewijzigd en welke financiële risico’s staan nog | commissievergaderingen. open? 2 3 Nr Blz Vraag fractie Antwoord 10.
75; 174– 175 Welke krediet- en andere financiële besluitmomenten resteren voor Bronsgeest en Duinpark? Welke verplichtingen zijn per project al aangegaan en welke besluiten moeten nog aan de raad worden voorgelegd? Bronsgeest: er is een voorstel in procedure gebracht om een voorbereidingskrediet voor Bronsgeest 2a en 2b beschikbaar te stellen. Er zijn verplichtingen aangegaan binnen het voorbereidingskrediet. Voorgesteld is om dat in de gemeenteraad van december te agenderen. De verwachting is medio 2027 met een voorstel te komen tot het instellen van een grondexploitatie Bronsgeest II. Voor Bronsgeest I is er een grondexploitatie vastgesteld. Voor Duinpark zijn verplichtingen aangegaan vanuit het eerder beschikbaar gestelde voorbereidingskrediet en die kosten zijn vooral gericht op onderzoeken en het opstellen van een SSK-raming. Half november ligt het raadsvoorstel Wijkvernieuwing Duinpark ter besluitvorming voor in de gemeenteraad. Er worden daarna geen andere besluiten aan de raad gevraagd. 11 99–105, Bijlage 3 Wat zijn de totale jaarlijkse kosten van het huidige groenonderhoud en wat zouden de jaarlijkse kosten bedragen bij onderhoud op respectievelijk kwaliteitsniveau A, B en C? Graag de bedragen per niveau specificeren, uitgaande van hetzelfde gemeentelijke groenareaal, zodat de financiële verschillen vergelijkbaar zijn. Het huidige onderhoudsniveau is Sober+.
Hierbij worden alle gebieden op kwaliteitsniveau C onderhouden. Voor de bezuiniging uit 2024 was het onderhoudsniveau Basis. Daarin was het kwaliteitsniveau: Kwaliteitsniveau A: centra en hoofdstructuren Kwaliteitsniveau B: woonwijken en bedrijventerreinen Kwaliteitsniveau C: buitengebied en natuurgebieden De kosten om de onderhoudsambitie voor het groen in de woonwijken met één niveau te verhogen, van niveau C naar niveau B, bedragen naar verwachting tussen de € 200.000,- en € 300.000,- per jaar. Begin volgend jaar wordt het Integraal Beheerplan Openbare Ruimte voorgelegd aan de raad waarin ook een hoger onderhoudsniveau kan worden bepaald. Daarin is dit financieel volledig uitwerking. Op dit moment is het niet mogelijk om aan te geven welke kosten gepaard gaan met het wijzigen naar niveau A, aangezien dit een intensieve rekenkundige exercitie omvat. Het verhogen van het onderhoudsniveau heeft namelijk ook effect op beheer (water geven, verzorging) en de vervanging. Dit verschilt daarbij ook nog een per type beplanting. Nr | Blz | Vraag fractie | Antwoord 12 | 99–105, | In de begroting wordt voor groen kwaliteitsniveau B vermeld, terwijl | Momenteel wordt er onderhouden op Sober+. Bij dit scenario wordt en | op pagina 105 onderhoudsniveau Sober+ wordt genoemd.
In Bijlage | het merendeel van het oppervlakte groen onderhouden op Bijlage 3 3 staat dat veel groen op kwaliteitsniveau C wordt onderhouden. | kwaliteitsniveau C. Een uitzondering hierop zijn de centra, Welk onderhoudsniveau is momenteel per type groen en per | hoofdstructuren en vaste planten, hiervoor geldt kwaliteitsniveau A. dorpskern vastgesteld en welk niveau wordt daadwerkelijk gerealiseerd? Graag daarbij het verschil tussen kwaliteitsniveau B, Sober+ en C toelichten. 13 | 147 en | Welke totale gemeentelijke uitgaven zijn voor 2027 tot en met 2030 | In Programma 4 Economie is in het product 246 Space Campus een 168, en | geraamd voor Space en NL Space Campus? Graag per jaar | bedrag opgenomen van € 50.000,- per jaar voor de Profilering Space. Producte | uitsplitsen naar subsidies, personeelskosten, werkbudgetten en | Daarnaast zijn er loonkosten opgenomen voor nraming | overige bijdragen, met vermelding van de dekking. Hoe verhouden | programmamanagement voor bedrag van € 475.000,- voor 4 jaar. En blz. 61 | de € 375.000 incidentele lasten en de € 320.000 subsidie zich tot | bij de Perspectiefnota 2024–2027 heeft de gemeenteraad voor de elkaar en welke concrete activiteiten en resultaten worden hiermee | ontwikkeling van de NL Space Campus een bijdrage van € 320.000 gefinancierd? | per jaar beschikbaar gesteld voor de periode 2024 | –2027.
Deze bijdrage is bedoeld om de ontwikkeling van de campus en het ruimtevaartecosysteem te stimuleren. De bijdrage voor 2027 betreft daarmee geen nieuwe beleidsmatige keuze, maar de laatste jaarschijf van de eerder beschikbaar gestelde middelen. In 2027 wordt, mede op basis van de evaluatie van de resultaten en de voortgang van het Uitvoeringsprogramma NL Space Campus, beoordeeld in welke omvang de gemeentelijke bijdrage vanaf 2028 wordt voortgezet. En tot slot Key Region Leiden € 55.000,- in 2027, als afzonderlijke bijdrage aan de regionale economische samenwerking. De genoemde € 375.000,- bestaat dus uit € 320.000,- voor NL Space Campus en € 55.000,- voor Key Region. 14 | 88 | Hoe zijn de ontbrekende belasting tarieven meegenomen in de | De herwaardering was nog niet afgerond waardoor de OZB-tarieven begroting voor de komende jaren als deze nog niet zijn vastgesteld? | nog niet konden worden vermeld. Daarnaast is met een * aangegeven in de tabel op pagina 88 dat op 12 november 2026 er een voorstel in de raad komt om over te gaan op een andere tariefstructuur Forensenbelasting. Hoe de forensenbelasting er voor 2027 uit komt te zien is nu dus nog onbekend. De uiteindelijke vaststelling van de tarieven vindt in december plaats in de raad bij de behandeling van de belastingverordeningen.
15 | 89 | We zien een daling van de forensenbelasting terwijl uitgangspunt | In de Voorjaarsnota 2026 is het volgende gerapporteerd: In 2026 is normaal gesproken gelijk is of correctie inflatie. Hoe is dit tot stand | een bedrag begroot van € 1.720.000,-. De verwachting is dat de gekomen? | opbrengsten uitkomen op € 1.552.000, -. Deze onderschrijding van € 168.000, - wordt veroorzaakt door juridische ontwikkelingen waardoor er minder objecten onder de forensenbelasting vallen. Dit structurele effect is verwerkt in de meerjarenbegroting 2027-2030. 4 Nr | Blz | Vraag fractie | Antwoord 108–109, Welke gemeentelijke gebouwen en gronden vallen onder de posten | De post ‘Beheer overige gebouwen en gronden’ betreft product P249 16 | 146 en | ‘Beheer overige gebouwen en gronden’ (€ 1.400.764) en ‘Gebouwen | Onroerende zaken en de post ‘Gebouwen (overig)’ betreft product 176 | (overig)’ (€ 2.094.137) in 2027? | 186. Voor een specificatie van die posten met onder andere de Graag per gebouw een overzicht van de jaarlijkse beheer | - en | beheer- en onderhoudskosten, kapitaallasten en huurinkomsten zie de onderhoudskosten, kapitaallasten, huurinkomsten, huidige functie, | Productenraming 2027-2030 op basis van programma’s op pagina 33 bezettingsgraad en eventuele onderhoudsachterstanden. Tevens | respectievelijk pagina 31 en 32.
De kapitaallasten van product 249 graag toelichten hoe beide begrotingsposten zich financieel tot | betreffen beheer gronden maar geen gebouwen. elkaar verhouden. | De producten 186 en 249 verhouden zich niet tot elkaar. De vragen over bezettingsgraad e.d. betreffen geen vragen over de begroting en die gegevens kunnen niet in het korte tijdsbestek die ervoor staat worden aangeleverd. 17 | 117 | Per 1 januari 2027 worden de VTH-Bouwtaken van de ODWH | In de raadsbrief 'stand van zaken ontvlechting VTH-Bouwtaken overgenomen, waarvoor 22,9 fte is opgenomen. | ODWH', die u zeer binnenkort ontvangt, wordt hierop nader Hoeveel fte waren in 2026 bij de ODWH beschikbaar voor de | ingegaan. uitvoering van deze taken voor Noordwijk, hoeveel medewerkers en fte komen daadwerkelijk over naar de gemeente en hoeveel fte worden aanvullend geworven? Graag tevens de totale gemeentelijke vaste formatie in 2026 en 2027 vermelden, uitgesplitst naar de overname van ODWH-taken en overige uitbreidingen. 18 | 6-7 | Wat waren in 2026 de totale jaarlijkse kosten voor de uitvoering van | In de begroting 2026 was voor de milieu- en bouwtaken een bedrag de VTH-Bouwtaken door de ODWH en wat zijn de geraamde totale | opgenomen van € 6.402.059,-. In de begroting 2027 is een bedrag van kosten voor dezelfde taken vanaf 2027? En hoe gaat dat er uit zien | € 6.369.773, opgenomen voor deze beide taken.
Waarvoor een voor de komende jaren en wat zijn daarmee de besparingen ten | bijdrage voor de milieutaken van € 2.120.000,- nog plaatsvindt aan de opzichte van de ODWH | ODWH. Op basis van de huidige inzichten wordt uitgegaan van een positief financieel effect van circa € 32.286 tot € 466.320 per jaar. Om flexibel te kunnen inspelen op ontwikkelingen in werklast, aanvragen en legesopbrengsten, wordt een deel van de benodigde capaciteit ingevuld via een flexibele schil met inhuur en jaarcontracten. Hierdoor kan de personele inzet waar nodig worden aangepast aan de actuele situatie. Vanaf 2027 wordt gewerkt met structurele tijdregistratie en monitoring, zodat toekomstige keuzes over capaciteit en kostendekkendheid kunnen worden gebaseerd op feitelijke Noordwijkse gegevens. 5 6 Nr Blz Vraag fractie Antwoord 117-118 Wat zijn de totale uitgaven aan externe inhuur in 2026, wat zijn de begrote uitgaven aan externe inhuur voor 2027 tot en met 2030, wat is het huidige percentage externe inhuur en welk afbouwpad richting de Roemernorm wordt gehanteerd? Het is lastig om een betrouwbare inschatting te maken van de benodigde inhuur in de komende jaren. De omvang van de externe inhuur is onder meer afhankelijk van factoren zoals moeilijk vervulbare vacatures, langdurige ziekteverzuimgevallen en de uitvoering van nieuwe, tijdelijke projecten waarvoor specifieke expertise nodig is.
Daarnaast ontvangt de gemeente voor sommige projecten vanuit het Rijk subsidies die uitsluitend beschikbaar zijn wanneer deze projecten daadwerkelijk worden uitgevoerd. Voorbeelden hiervan zijn projecten op het gebied van woningbouwversnelling en duurzaamheid. Omdat deze projecten veelal een tijdelijk karakter hebben, wordt hiervoor regelmatig externe capaciteit ingehuurd. In het vierde kwartaal van 2026 is een onderzoek gestart naar de inzet van externe inhuur binnen de organisatie. Daarbij wordt onderscheid gemaakt tussen de verschillende redenen voor inhuur. Op basis van de resultaten wordt in 2027 een plan opgesteld om de inzet van externe inhuur verder terug te brengen richting de Roemernorm. De totale kosten voor externe inhuur bedragen in 2026 volgens bijgaand overzicht € 5.000.200, -. Hiermee komt het aandeel externe inhuur uit op 15,85% van de loonsom. Dit percentage is nog niet definitief, omdat de volledige en exacte loonkosten over 2026 nog niet beschikbaar zijn. Wanneer de berekening wordt uitgevoerd volgens de systematiek van de Roemernorm, zal het percentage naar verwachting lager uitvallen. De Roemernorm wordt namelijk berekend over de totale personele lasten en niet uitsluitend over de loonsom. In 2027 wordt vastgesteld welke kostencomponenten precies moeten worden meegenomen in de berekening conform de Roemernorm.