NIEUW Motie Openstelling Restcapaciteit Sportaccommodaties
Tekst van het document
Motie: Openstelling restcapaciteit gemeentelijke sportaccommodaties voor vrij gebruik Leden Qalyoen (PRO), Verplancke (D66), Uphoff (CDA), Steenvoorden (PUUR), Dik (PvdI) De raad van de gemeente Noordwijk, in vergadering bijeen op 5 november 2026, Constaterende dat: 1. De gemeente Noordwijk via Sportbedrijf Noordwijk meerdere sporthallen en buitensportaccommodaties beheert; 2. Deze accommodaties primair worden gebruikt door sportverenigingen op basis van vaste huur- en gebruiksroosters; 3. Een deel van de beschikbare uren, met name overdag, op bepaalde avonden en in schoolvakanties mogelijk niet wordt benut; 4. Inwoners die geen lid zijn van een sportvereniging op dit moment weinig laagdrempelige mogelijkheden hebben om gebruik te maken van deze gemeentelijke voorzieningen; 5. Het coalitieakkoord 2026-2030 stelt dat de gemeente ongeorganiseerde sporters faciliteert om te bewegen, en onder ‘Hoger niveau Sportbedrijf’ kansen ziet voor het Sportbedrijf om zijn activiteiten uit te breiden en zakelijker te maken, waarvoor in de Programmabegroting 2027-2030 een onderzoek van € 30.000 is opgenomen; 6.
De raad op 6 juli 2026 de motie ‘Regie op Maatschappelijk Ruimtegebruik’ heeft aangenomen, waarin het college wordt verzocht vóór het zomerreces van 2027 een Actieplan Maatschappelijk Ruimtegebruik op te stellen, met onder meer inzicht in welke ruimten, waaronder sportaccommodaties, buiten reguliere gebruikstijden beschikbaar zijn en welke belemmeringen breder gebruik in de weg staan; Overwegende dat: 1. Het benutten van bestaande, reeds gefinancierde accommodaties een effectievere en goedkopere manier kan zijn om de sportdeelname te verhogen dan het realiseren van nieuwe voorzieningen, en aansluit bij het principe van community sport binnen het sportbeleid; 2. Een lage drempel zoals geen lidmaatschap en geen vaste verplichting voor veel inwoners een extra prikkel kan zijn om (weer) te gaan sporten; 3. Sporten en bewegen volgens de Gezondheidsraad het risico op chronische ziekten zoals diabetes, hart- en vaatziekten en depressieve klachten verlaagt, de Programmabegroting 2027-2030 zelf stelt dat “het belang van sporten en bewegen voor lichaam en geest onomstreden is”, en 39% van de inwoners van Noordwijk niet sport (2024); 4.
Vrij toegankelijke uren niet alleen inwoners die nu niet sporten over de drempel helpen, maar ook inwoners die al sporten de kans geven andere sporten te beoefenen, wat bijdraagt aan een brede motorische ontwikkeling en daarmee aan gezondheid en preventie, in lijn met het speerpunt “Meer inzet op preventie en welzijn” uit het coalitieakkoord (zie toelichting); 5. Voordat tot uitvoering wordt overgegaan, eerst duidelijk moet zijn welke restcapaciteit daadwerkelijk beschikbaar is en wat de gevolgen zijn voor beheer, veiligheid, kosten en de huidige gebruikers; 6. Door aan te sluiten bij het Actieplan Maatschappelijk Ruimtegebruik en bij het onderzoek naar een hoger niveau van het Sportbedrijf dubbel werk wordt voorkomen en de kosten van het onderzoek beperkt blijven; 7. Commercieel gebruik van onbenutte uren kan bijdragen aan een zakelijkere exploitatie van het Sportbedrijf, zoals het coalitieakkoord beoogt, en daarmee laagdrempelig sporten voor inwoners mede mogelijk kan maken, mits dat laagdrempelige gebruik voorop blijft staan; Verzoekt het college: 1.
Bij het opstellen van het Actieplan Maatschappelijk Ruimtegebruik en bij het onderzoek naar een hoger niveau van het Sportbedrijf te onderzoeken welke uren bij de gemeentelijke sporthallen en -velden structureel onbenut blijven (“restcapaciteit”), en hoe deze uren kunnen worden benut, zowel voor vrij en laagdrempelig gebruik door inwoners, waaronder kinderen, zonder verenigingslidmaatschap, als voor commercieel gebruik, inclusief de gevolgen voor beheer, veiligheid en kosten; 2. Hierbij inzichtelijk te maken hoe commercieel gebruik kan worden gecombineerd met laagdrempelige toegang voor inwoners, zonder dat commercieel gebruik ten koste gaat van die laagdrempelige toegang, en hoe opbrengsten uit commercieel gebruik kunnen bijdragen aan laagdrempelig sporten; 3. Hierbij de behoefte van potentiële gebruikers in beeld te brengen; 4. De raad hierover te informeren bij de presentatie van het Actieplan Maatschappelijk Ruimtegebruik, inclusief een advies over eventuele uitvoering of een pilot; En gaat over tot de orde van de dag.
Rami Qalyoen (PRO) Tim Verplancke (D66) Max Uphoff (CDA) Thomas Steenvoorden (PUUR) Alexandra Dik (PvdI) Toelichting Sporten is goed voor de gezondheid De Gezondheidsraad adviseert volwassenen wekelijks ten minste twee en een half uur matig intensief te bewegen en kinderen dagelijks minstens een uur, en beveelt voor beide groepen ook spier- en botversterkende activiteiten aan. Regelmatig bewegen verlaagt volgens de Gezondheidsraad het risico op chronische ziekten als diabetes, hart- en vaatziekten en depressieve symptomen (Beweegrichtlijnen 2017). In Noordwijk sport 39% van de inwoners niet (2024, GGD/CBS/RIVM, opgenomen in de Programmabegroting 2027-2030). Juist voor deze groep is een laagdrempelige plek zonder lidmaatschap een eerste stap. Meer verschillende sporten: brede motorische ontwikkeling Ook inwoners die al lid zijn van een vereniging hebben baat bij vrije uren, omdat zij daarmee kennis kunnen maken met andere sporten.
Het Internationaal Olympisch Comité adviseert in een consensusverklaring van internationale experts om afwisseling tussen en binnen sporten aan te moedigen: “Diversification and variability of athletic exposure between and within sports should be encouraged and promoted.” Volgens deze verklaring versterkt een gevarieerde sportervaring de motorische ontwikkeling, en blijven kinderen die meerdere sporten beoefenen en zich pas later specialiseren langer sporten en lopen zij minder blessures op (Bergeron e.a., 2015). Bewegen als preventie Onderzoek van de Rijksuniversiteit Groningen laat zien dat Nederlandse buurten met 1% meer wekelijkse sporters gemiddeld 9 euro per inwoner per jaar lagere zorgkosten hebben (De Boer, Mierau en Viluma, 2025). Het gaat om een samenhang en niet om een bewezen oorzaak, maar het onderstreept dat investeren in laagdrempelig sporten bijdraagt aan preventie, zoals het coalitieakkoord beoogt met het speerpunt “Meer inzet op preventie en welzijn”. Bronnen Gezondheidsraad (2017). Beweegrichtlijnen 2017, samenvatting. https://www.gezondheidsraad.nl/sites/default/files/grpublication/samenvatting_beweegrichtlijnen_2017_1.pdf Bergeron, M.F. e.a. (2015). International Olympic Committee consensus statement on youth athletic development. British Journal of Sports Medicine, 49, 843-851. https://bjsm.bmj.com/content/49/13/843 Rijksuniversiteit Groningen (2025).
Buurten waar meer wordt bewogen hebben lagere zorgkosten. https://www.rug.nl/news/2025/09/250925-buurten-waar-meer-wordt-bewogen-hebben-lagere-zorgkosten Gemeente Noordwijk (2026). Programmabegroting 2027-2030, programma 6 Sport en Cultuur (indicator niet-sporters en paragraaf 6.2).