NIEUW Accountantsverslag 2025 gemeente Noordwijk
Tekst van het document
Accountantsverslag Gemeente Noordwijk Boekjaar 2025 Aanbiedingsbrief Aan de gemeenteraad van de gemeente Noordwijk Postbus 298 2200AG Noordwijk Onderwerp: Accountantsverslag 2025 Kenmerk: Definitief Datum: 2 juli 2026 Geachte leden van de gemeenteraad, In overeenstemming met de opdracht tot de controle van de jaarrekening 2025 van gemeente Noordwijk, zoals overeengekomen in onze opdrachtbevestiging d.d. 5 september 2025, bieden wij u hierbij het accountantsverslag aan. Het accountantsverslag bevat de bevindingen en conclusies naar aanleiding van onze werkzaamheden. De bevindingen in dit verslag worden besproken met de portefeuillehouder Financiën en een afvaardiging van de ambtelijke organisatie. Wij hebben een goedkeurende controleverklaring verstrekt bij de jaarrekening 2025 van de gemeente Noordwijk. Wij vertrouwen erop u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd en zijn graag bereid de inhoud van deze rapportage nader toe te lichten. Met vriendelijke groet, Baker Tilly (Netherlands) B.V. drs. S.M. Turenhout RA pagina | 2 Inhoud 1. Bestuurlijke samenvatting 2. Opdracht, scope en uitkomsten 3. Belangrijke bevindingen 4. Financiële positie 5. Bevindingen interne beheersing 6. Overige onderwerpen 7. Bijlagen pagina | 3 pagina | 4 1.
Bestuurlijke samenvatting pagina | 4 Bestuurlijke samenvatting Financiële kengetallen en signaleringswaarden per saldo onttrokken |per saldo toegevoegd Mutatie reserves | -1.770 | 2025 | Weerstandscapaciteit (in miljoenen Euro's) 2025 | 6.425 -1,77 | 2024 | 480 2024 | 6.425 MILJOEN EURO | 2023 | 799 2023 | 6.425 Gerealiseerd saldo | 3.516 | 3.964 | Gerealiseerd resultaat | Risico's totaal baten en lasten | 59% | 2025 | 1.809 2.732 | 51% | 52%2024 | 2.450 0,96 | 2,73 | 2023 | 2.762 MILJOEN EURO 4.315 | 4.444 | MILJOEN EURO | Weerstandsratio 2023 | 2024 | 20253,6 2023 | 2024 | 2025 | Solvabiliteit 2025 | 3,6 Schuldquote | 2024 | 2,6 2025 | 40% 962 | 2023 | 2,3 2024 | 40% 40% | 2023 | 37% 2023 | 2024 | 2025 pagina | 5 pagina | 6 Bestuurlijke samenvatting Wij hebben een goedkeurende controleverklaring verstrekt bij de jaarrekening 2025 van de gemeente Noordwijk. Het Besluit Begroting en Verantwoording is in alle opzichten nageleefd in 2025. Het jaarverslag is cf. NV COS 720 verenigbaar met de jaarrekening en voldoet in materiële zin aan de laatste actuele voorschriften. Uit onze controle met betrekking tot ons getrouwheidsoordeel blijken tot nu toe geen ongecorrigeerde controleverschillen. Eventuele controleverschillen uit het sociaal domein zijn hierin nog niet meegenomen. De verantwoording hiervan wordt in de komende 2 weken verwacht.
Het college heeft een rechtmatigheidsverantwoording opgenomen in de jaarrekening en heeft daarin opgenomen dat de baten en lasten en balansmutaties 2025 niet rechtmatig tot stand zijn gekomen. De belangrijke bevindingen betreffen: • Voorwaardencriterium: er is geen sprake van onrechtmatigheden met betrekking tot het naleven van de EU-aanbestedingsrichtlijnen. • Begrotingscriterium: er is sprake van € 6,2 miljoen onrechtmatigheden als gevolg van overschrijdingen van de lasten in programma 1. Daarnaast is er een onrechtmatige afwijking van de baten van gesaldeerd € 0,4 miljoen geconstateerd door de gemeente. Hiermee komt de totale onrechtmatigheid uit op € 6,6 miljoen, hiervan is een bedrag ter hoogte van € 6,2 acceptabel. Uit onze controle zijn geen bevindingen geconstateerd. De rechtmatigheidsverantwoording geeft een getrouw beeld. Op grond van ons onderzoek hebben wij bij de specifieke uitkeringen geen fouten en/of onzekerheden geconstateerd die de voor SiSa geldende rapporteringstolerantie overschrijden. Wij hebben vastgesteld dat de bezoldigingen over 2025 in overeenstemming zijn met de Wet normering topinkomens (WNT) en dat de jaarrekening 2025 van gemeente Noordwijk voldoet aan de publicatieverplichtingen van de WNT. pagina | 7 Bestuurlijke samenvatting De gemeente heeft een solide financiële positie.
Het eigen vermogen en de reserves zijn toegenomen, en het resultaat over 2025 is positief. Voor de komende periode 2026-2029 is er op basis van de meerjarenbegroting sprake van beperkte tekorten in de begrotingsjaren 2026 en 2028. De andere jaren zijn beperkt positief. De solvabiliteit en schuldquote liggen ruim binnen de landelijke normen en het weerstandsvermogen kwalificeert als uitstekend. Op basis van dit wankele evenwicht blijft het belangrijk om afwijkingen in incidentele en structurele resultaten te analyseren en tijdig maatregelen te nemen om toekomstige tekorten te voorkomen. We hebben vanuit onze zijde ervaren dat het controleproces soepel is gelopen, waarbij op een prettige en constructieve wijze met de ambtelijke organisatie is samengewerkt. In lijn met voorgaande jaren nemen we in de evaluatie met de organisatie de verbeterpunten van beide kanten mee om zodoende onze dienstverlening verder te verbeteren. pagina | 8 2. Opdracht, scope en uitkomsten Bestuurlijke samenvatting Opdracht, scope en uitkomsten Belangrijke bevindingen Financiële positie Bevindingen interne beheersing Overige onderwerpen Bijlagen pagina | 8 Reikwijdte van de controle De jaarstukken van uw gemeente bestaan uit: • Het jaarverslag (programmaverantwoording + paragrafen). • De jaarrekening. • Bijlagen (SiSa en Overzicht taakvelden). • De overige gegevens. Met de opdrachtbevestiging van d.d.
5 september 2025 heeft u ons opdracht gegeven tot het controleren van de jaarrekening 2025. De reikwijdte van onze controle staat omschreven in deze opdrachtbevestiging. Er is gedurende het verloop van de controle geen sprake geweest van een beperking in de reikwijdte van onze controle. Overzicht toleranties Vanaf het boekjaar 2025 is de materialiteit bij de uitvoering van onze controle voor fouten en onzekerheden 2% van de totale lasten exclusief dotaties aan de reserves. De toleranties voor de rechtmatigheidsverantwoording, zoals vastgelegd in uw financiële verordening, wijken niet af van de toleranties voor de controle op de getrouwheid. Kernpunten en significante risico’s in de controle Wij hebben voldoende en geschikte controle-informatie verkregen, onder andere met betrekking tot de volgende kernpunten van de controle: • Waardering van de grondexploitaties; • Marktconformiteit van de grond-/vastgoed- aankopen en -verkopen; • De rechtmatigheidsverantwoording (en de daarbij horende verantwoordelijkheden voor u); • Doorbreking van AO/IB door het management; • Betalingen aan foutieve bankrekeningen. Grondslag Bedrag Goedkeuringstolerantie fouten en onzekerheden 2% lasten exclusief toevoegingen reserves € 3.300.000 Rapporteringstolerantie afgesproken goedkeuringstolerantie € 100.000 2.
Opdracht, scope en uitvoering Bestuurlijke samenvatting Opdracht, scope en uitkomsten Belangrijke bevindingen Financiële positie Bevindingen interne beheersing Overige onderwerpen Bijlagen pagina | 9 Uitkomsten Wij hebben een goedkeurende controleverklaring verstrekt bij de jaarrekening 2025 van de gemeente Noordwijk. Geautomatiseerde gegevensverwerking Op grond van artikel 393 lid 4, Titel 9 Boek 2 BW rapporteren wij onze bevindingen met betrekking tot de betrouwbaarheid en continuïteit van de geautomatiseerde gegevensverwerking in dit verslag. Wij merken op dat de jaarrekeningcontrole niet specifiek gericht is op de betrouwbaarheid en continuïteit van de geautomatiseerde gegevensverwerking. In onze managementletter hebben wij een aantal attentiepunten ten aanzien van de IT-omgeving opgenomen. U heeft aangegeven hieraan opvolging te willen geven. Fraude en naleving wet- en regelgeving Het college is primair verantwoordelijk voor het voorkomen van fraude, het naleven van wet- en regelgeving en voor een cultuur van eerlijkheid en integriteit en dient zowel preventieve als repressieve beheersingsmaatregelen te nemen om de kans op fraude en overtreding van wet- en regelgeving zo veel mogelijk te beperken.
Voor het uitoefenen van deze verantwoordelijkheid maakt het management gebruik van diverse beheersingsmaatregelen, zoals interne richtlijnen en gedragscodes, controle technische functiescheiding en periodieke rapportages over financiën. Ten behoeve van onze jaarrekeningcontrole identificeren wij de risico’s met betrekking tot fraude en overtreding van wet- en regelgeving en beoordelen wij de interne beheersingsmaatregelen die gericht zijn op het voorkomen en signaleren van (materiële) fraude en niet-naleving van wet- en regelgeving. Voor zover relevant voor onze controle voeren wij gegevensgerichte controlewerkzaamheden uit. Onze controle is echter niet specifiek gericht op het signaleren van fraude en niet-naleving van wet- en regelgeving. Wij hebben als onderdeel van de jaarrekeningcontrole uw inschatting inzake frauderisico’s met betrekking tot uw organisatie besproken. Deze bespreking komt ook voort uit de verplichte rapportage van de accountant over de uitkomsten van onze werkzaamheden met betrekking tot frauderisico’s in de controleverklaring. Onderzoek wijst uit dat het grootste deel van de fraudegevallen door middel van een ‘tip’ aan het licht komt. Dit toont het belang aan van een fraudemeldpunt en een klokkenluidersregeling. In het kader van onze controle hebben wij geen bevindingen te melden met betrekking tot fraude en de naleving van wet- en regelgeving.
Op de volgende pagina’s geven wij een nadere toelichting over de verplichting om in onze controleverklaring te rapporteren over fraude. 2. Opdracht, scope en uitvoering Bestuurlijke samenvatting Opdracht, scope en uitkomsten Belangrijke bevindingen Financiële positie Bevindingen interne beheersing Overige onderwerpen Bijlagen pagina | 10 3. Belangrijke bevindingen Bestuurlijke samenvatting Opdracht, scope en uitkomsten Belangrijke bevindingen Financiële positie Bevindingen interne beheersing Overige onderwerpen Bijlagen pagina | 11 Bestuurlijke samenvatting | 3. Belangrijke bevindingen 3.1 Rechtmatigheidsverantwoording Opdracht, scope | Op 16 april 2025 is in het Staatsblad het Besluit van 21 maart 2025 tot | (x € 1.000) | Onrechtmatig | Acceptabel | Saldo en uitkomsten | wijziging | van | het | Besluit | accountantscontrole | decentrale | overheden (BADO) | en | het | Besluit | begroting | en | verantwoording | provincies | en | Overschrijdingen lasten | 6,2 | 6,2 | - gemeenten (BBV) gepubliceerd. Als gevolg van de wijzigingen van het | programma’s BBV | en | BADO | geldt | voor | de | rechtmatigheidsverantwoording | vanaf | Overschrijdingen kredieten | - | - | - Belangrijke | begrotingsjaar 2025 een nieuwe gemaximeerde grens voor fouten en bevindingen | onduidelijkheden samen van 2% op basis van lasten (exclusief dotaties | Overige aan | reserves).
| Alle | rechtmatigheidsafwijkingen | (individueel | en/of | begrotingsonrechtmatigheden | 0,4 | - | 0,4 cumulatief) boven de door u als raad vastgestelde verantwoordingsgrens (€ 100.000) worden in de rechtmatigheidsverantwoording benoemd. | Bevindingen ten aanzien van | - | - | - het voorwaardencriterium Financiële | Totaal conclusie rechtmatigheid | Bevindingen ten aanzien van positie | het Misbruik en Oneigenlijk | - | - | - In de tabel hiernaast is een overzicht opgenomen van de door het college | gebruik criterium geconstateerde rechtmatigheidsfouten. We hebben vastgesteld dat dit overzicht een getrouw beeld geeft. | Totaal | 6,6 | 6,2 | 0,4 Bevindingen | De | interne | analyse | van | over | rechtmatigheidsafwijkingen | door | de interne beheersing | gemeente is in het afgelopen jaar verbeterd. Wij constateren dat er een diepgaande analyse heeft plaatsgevonden waaruit blijkt hoe afwijkingen zijn ontstaan en in welke mate deze (tijdig) aan de gemeenteraad zijn gecommuniceerd. Overige | Het college stelt terecht vast dat de omvang van de in deze jaarrekening onderwerpen | verantwoorde | baten | en | lasten | alsmede | de | balansmutaties | die | niet rechtmatig tot stand zijn gekomen € 6,6 miljoen bedraagt. Dit is hoger dan de daarvoor gestelde grens van € 3,4 miljoen.
Van de niet rechtmatig tot stand gekomen verantwoorde baten en lasten alsmede de balansmutaties is volgens het college overigens een bedrag van € 6,2 miljoen terecht Bijlagen | aangemerkt als acceptabel op basis van door de raad vastgestelde afspraken. | pagina | 12 Begrotingscriterium U stelt als raad met het vaststellen van de begroting de budgettaire kaders voor de uitgaven, investeringen en reservemutaties vast. In de financiële verordening heeft u vastgelegd op welke wijze binnen uw gemeente om moet worden gegaan met begrotingsoverschrijdingen, overige begrotingsafwijkingen en welke begrotingsonrechtmatigheden als acceptabel worden beschouwd (dus wel onrechtmatig, maar acceptabel). Zoals ook uit de tabel op de vorige pagina blijkt, hebben er geen onrechtmatige overschrijdingen van investeringskredieten plaatsgevonden. Wel hebben er onrechtmatige over- en onderschrijdingen van lasten en baten plaatsgevonden, voor in totaal € 6,6 miljoen, dit ziet toe op: • Overschrijding van lasten op programma 1 voor € 6,2 miljoen. Dit is volledig als acceptabel aangemerkt aangezien er deels inkomsten direct tegenover staan en deels doordat de overschrijding niet eerder gerapporteerd had kunnen worden. • Onderschrijding van de baten van €127 duizend aangezien een transactie met de GOM is uitgesteld, naar 2026.
• Een overschrijding van de baten van €272 duizend op particuliere initiatieven, als gevolg van het ontvangen van een vergoeding uit de afspraken met ontwikkelingscombinatie Sancta Maria, welke niet volledig was begroot. Voorwaardencriterium Het voorwaardencriterium ziet toe op voorwaarden die gelden voor de uitvoering van de financiële beheershandelingen. Deze voorwaarden komen voort uit externe- en interne regelgeving, zoals opgenomen in het door u vastgestelde normenkader. Het niet in acht nemen van de geldende voorwaarden bij financiële beheershandelingen leidt tot een onrechtmatigheid die het college moet toelichten in de rechtmatigheidsverantwoording als de verantwoordingsgrens (op basis van individuele en/of cumulatieve onrechtmatigheden) wordt overschreden. Een belangrijk onderdeel van het voorwaardencriterium is de naleving van de (Europese) aanbestedingsrichtlijnen. Europese aanbestedingswetgeving is complexe materie en het blijkt in de praktijk moeilijk rechtmatig na te leven. De gemeente heeft dit ook onderkend en heeft een spendanalyse uitgevoerd. Uit de controle op de rechtmatigheid van de inkopen blijken geen onrechtmatigheden ten aanzien van het voorwaardencriterium. Wij hebben de gemeentelijke controlewerkzaamheden inhoudelijk beoordeeld en delen deze conclusie.
Bestuurlijke samenvatting Opdracht, scope en uitkomsten Belangrijke bevindingen Financiële positie Bevindingen interne beheersing Overige onderwerpen Bijlagen 3. Belangrijke bevindingen pagina | 13 Voorwaardencriterium (vervolg) Er zijn ook voorwaarden waar geen mogelijk financieel gevolg aan is verbonden. Als deze voorwaarden niet rechtmatig zijn nageleefd dan is er sprake van een formele rechtmatigheidsfout. Volgens een stellige uitspraak van de Commissie BBV betreffen deze afwijkingen van het voorwaardencriterium formele rechtmatigheidsfouten die in de paragraaf bedrijfsvoering worden gerapporteerd. Ten aanzien van de naleving van de renterisiconorm, de kasgeldlimiet en de naleving van schatkistbankieren merken wij op dat de gemeente zich aan de wettelijke normen heeft gehouden, zoals ook toereikend is toegelicht in de paragraaf financiering respectievelijk de jaarrekening. Een toelichting in de paragraaf bedrijfsvoering is hiervoor dus niet noodzakelijk. Misbruik en oneigenlijk gebruik criterium (M&O) Het college is verantwoordelijk voor effectieve maatregelen om misbruik en oneigenlijk gebruik van overheidsregelingen te voorkomen. Deze maatregelen maken deel uit van de interne beheersing ter borging van het voorwaardencriterium. Hieruit zijn geen zaken naar voren gekomen die gerapporteerd moeten worden.
Bestuurlijke samenvatting Opdracht, scope en uitkomsten Belangrijke bevindingen Financiële positie Bevindingen interne beheersing Overige onderwerpen Bijlagen 3. Belangrijke bevindingen pagina | 14 Bestuurlijke samenvatting | 3. Belangrijke bevindingen 3.2 Grondexploitaties | Per | ultimo | 2025 | bevatten | de | projecten | Space | Business | Park | en Bronsgeest op basis van haar omvang de belangrijkste risico’s. Opdracht, scope | Ten opzichte van 31 december 2024 is de boekwaarde van de post en uitkomsten | grondexploitaties gewijzigd van € 19,0 miljoen naar € 15,3 miljoen. De | Bronsgeest – Boekwaarde € 8,5 miljoen wijziging van de boekwaarde gedurende 2025 is als volgt samen te | In 2025 zijn de eerste voorbereidende werkzaamheden gestart voor de vatten: | grondexploitatie | Bronsgeest. | In | 2026 | zullen | de | voorbereidende (x € 1.000) | 2025 | werkzaamheden verder worden uitgevoerd, waarna vanaf 2027 naar Belangrijke | verwachting zal worden gestart met het bouwrijp- en woonrijpmaken van bevindingen | Boekwaarde per 1 januari | 18.968 | de gronden. Investeringen / overboekingen | 2.802 | Ter onderbouwing van de te maken kosten heeft de gemeente de raming laten actualiseren. Doordat het project nog in de voorbereidende fase zit, Grondverkopen / bijdragen van derden | - 4.428 | is de kans op onvoorziene risico’s aanwezig.
In de raming is hier ook Financiële | rekening mee gehouden door een relatief hoge risico-opslag voor de nog positie | Tussentijdse winstneming / afgesloten projecten | - | te realiseren kosten. Verhoging verliesvoorziening | 2.022 | Space Business Park – Boekwaarde € 8,7 miljoen Boekwaarde per 31 december | 15.319 | De realisatie van de grondpositie is nagenoeg volledig afhankelijk van de Bevindingen | nog te verkopen kavels. De verwachting medio 2025 was dat eind 2025 interne beheersing | het belangrijkste deel verkocht zou zijn, dit is echter niet doorgegaan Belangrijkste ontwikkelingen in de boekwaarde van de grondexploitaties | door | onvoorziene | omstandigheden. | Hierdoor | is | de | gehele zijn: | grondexploitatie met 1 jaar naar achter geschoven en gaat uit van een • | Grondverkoop van € 4,3 miljoen gerealiseerd op het project Maarten | volledige | verkoop | in | de | periode | 2026-2029. Overige | Als gevolg van de relatief lage toegerekende rente van 1,1% en de Kruytstraat. | opbrengstindexatie van 2% heeft de verlenging geen negatieve invloed op onderwerpen | de grondexploitatie. Wij constateren dat er in de afgelopen jaren beperkte • | Het openen van de Grondexploitatie DPO, waar een overboeking vanuit | verkopen zijn geweest binnen het project. Om die reden vinden wij de MVA | en | IMVA | onderdeel | van | is, | van € | 1,1 | miljoen.
| Op | deze | planning ambitieus. grondexploitatie wordt een negatief resultaat van € 1,8 miljoen op verwacht. Hiervoor is een voorziening gevormd. | Wij adviseren om de verwachte te realiseren verkopen te analyseren en Bijlagen | daarop de planning aan te laten sluiten. pagina | 15 3.3 Waardering strategische gronden Gemeente Noordwijk heeft in het kader van de waardering van de strategische gronden de status opnieuw beoordeeld en de ontwikkelingen en besluitvorming in het boekjaar hierin betrokken. De beoordeling is uitgevoerd door te beoordelen of er gebruik kan worden gemaakt van waardering als warme grond. Wij hebben vastgesteld dat de interne toets voor de bepaling van de warme gronden toereikend is uitgevoerd. Voor de gronden die voldoen aan de eisen van warme gronden is de waardering gebaseerd op de historische kostprijs, met een maximum van de toekomstige realiseerbare waarde van de toekomstige bestemming. Hierbij merken wij op dat de waarde voor de toekomstige bestemming is gebaseerd op interne berekeningen. In het kader van de onderbouwing van de warme grond moeten deze in het komende jaar extern getaxeerd worden. De overige gronden zijn ook gewaardeerd op basis van de historische kostprijs, waarbij er een maximum is op basis van de huidige bestemming.
Uit de analyses is gebleken dat de boekwaarde van een deel van de (warme) gronden hoger was dan de realiseerbare of getaxeerde waarde. Op basis hiervan is in de jaarrekening een voorziening gevormd. 3.4 Uittreden bouwtaken ODWH Begin 2026 heeft de gemeente Noordwijk een formeel besluit genomen om de uitvoering van haar bouwtaken niet langer uit te besteden aan de Omgevingsdienst West-Holland (hierna: ODWH). In aansluiting op dit besluit zullen de betreffende bouwtaken met ingang van 1 januari 2027 weer in eigen beheer door de gemeente Noordwijk worden uitgevoerd. In verband met deze uittreding is de gemeente, conform de geldende afspraken, gehouden tot het voldoen van frictie- en desintegratiekosten. Uit de besluitvorming hierover tussen de gemeente en de ODWH is een bijdrage door de gemeente van € 3 miljoen overeengekomen. Aangezien de formele besluitvorming inzake de uittreding heeft plaatsgevonden in het boekjaar 2026, heeft deze besluitvorming geen financiële gevolgen voor de jaarrekening 2025 van de gemeente Noordwijk. Wel is sprake van een gebeurtenis na balansdatum die, gelet op het materiële karakter, dient te worden toegelicht in de jaarrekening 2025. Bestuurlijke samenvatting Opdracht, scope en uitkomsten Belangrijke bevindingen Financiële positie Bevindingen interne beheersing Overige onderwerpen Bijlagen 3.
Belangrijke bevindingen pagina | 16 3.5 Verlofsparen De gemeente heeft een voorziening gevormd voor de opgebouwde verplichtingen uit hoofde van verlofsparen. De omvang van deze voorziening is gebaseerd op de per balansdatum aangevraagde en geregistreerde verlofsaldi zoals vastgelegd in het personeels- en salarissysteem. Gebleken is dat de voorziening verlofsparen in het voorgaande boekjaar niet volledig was gevormd. In het huidige boekjaar heeft de gemeente dit gecorrigeerd door de voorziening alsnog volledig in lijn te brengen met de per balansdatum opgebouwde verlofsaldi. Dit heeft geleid tot een toename van de voorziening van € 125.000 per ultimo 2024 naar een voorziening van € 856.000 aan het einde van 2025. Wij wijzen erop dat het ontbreken van adequate historische detailinformatie de interne beheersing en controleerbaarheid beperkt. Wij adviseren de gemeente om de administratieve vastlegging en beheersmaatregelen rondom verlofsparen verder te versterken, zodat de opbouw van verlofsaldi en de daarmee samenhangende voorziening in de toekomst beter inzichtelijk en toetsbaar zijn. 3.6 Herziening overhead percentage Bij de voorzieningen rioolheffing hanteert de gemeente een toegerekende overheadpercentage van 14%. Dit percentage is voor het laatst vastgesteld in 2019 en wordt sindsdien ongewijzigd toegepast.
Op grond van het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV) is de gemeente echter gehouden om het gehanteerde overheadpercentage ten minste eens per vier jaar te herijken. Aangezien aan deze herijkingsverplichting niet wordt voldaan, adviseren wij de gemeente om in 2026 een nieuwe berekening van het overheadpercentage uit te voeren. Voorts adviseren wij om het geactualiseerde percentage met ingang van boekjaar 2026 toe te passen bij de toerekening van overhead aan de voorzieningen. 3.7 Onzekerheid door faillissement Groupcard De gemeente heeft een bijdrage voor lokale cadeaukaarten € 185.000 betaald aan Groupcard in 2025. Als gevolg van het faillissement van Groupcard is er beperkt de mogelijkheid geweest voor de inwoners om deze kaarten in te wisselen. De gemeente heeft in haar jaarrekening een vordering opgenomen voor terug te ontvangen gelden omdat dit bedrag was bedoeld voor activiteiten waar een specifieke uitkering tegenover staat. De gemeente is in overleg met het Ministerie over de mogelijkheid om de betaalde gelden aan Groupcard bij hen te kunnen declareren. Als gevolg van de onzekerheid die samenhangt met deze post is deze vordering door ons als onzeker aangemerkt. Bestuurlijke samenvatting Opdracht, scope en uitkomsten Belangrijke bevindingen Financiële positie Bevindingen interne beheersing Overige onderwerpen Bijlagen 3.
Belangrijke bevindingen pagina | 17 3.7 Sociaal Domein De gemeente Noordwijk voert diverse regelingen uit in het sociaal domein waarbij taken veelal zijn ondergebracht bij derde partijen. Hieronder hebben wij een overzicht opgenomen van de belangrijke onderdelen en door wie deze werkzaamheden uitgevoerd worden: ISD Bollenstreek en Serviceorganisatie Zorg Holland Rijnland Voor de controle maken wij gebruik van de verantwoordingen en controleverklaringen bij de verantwoordingen van de ISD bollenstreek (hierna: ISD) en de Serviceorganisatie Zorg Holland Rijnland (hierna: SOZ). Om ervoor te zorgen dat de accountants van zowel de ISD als de SOZ de juiste werkzaamheden uitvoeren ten behoeve van de gemeente Noordwijk, hebben wij hen voorafgaand instructies verstrekt. Gedurende het controleproces stemmen wij regelmatig de voortgang met deze accountants af. Na afronding van hun werkzaamheden beoordelen wij de uitgevoerde controlewerkzaamheden via een review van het dossier. Op basis hiervan stellen wij vast of de werkzaamheden op het vereiste niveau zijn uitgevoerd. Geen onzekerheid Jeugdzorg Uit de verantwoording van de SOZ blijkt dat er geen resterende onzekerheid is voor de gemeente Noordwijk voortvloeiend uit de eindverantwoording van de SOZ Verantwoording ISD nog niet ontvangen Op 26 mei 2026 is de definitieve verantwoording van de ISD Bollenstreek nog niet beschikbaar.
Om die reden is er nog geen inzicht op de mogelijke onzekerheden bij het sociaal domein voor de PGB en de Wmo. Onderdeel Uitvoerder Bepaling last boekjaar Uitkeringen (Participatiewet) ISD Bollenstreek Werkelijke lasten Jeugdwet Serviceorganisatie Zorg Holland Rijnland (SOZ HR) Werkelijke lasten Wmo ISD Bollenstreek Werkelijke lasten PGB’s ISD Bollenstreek / SOZ HR Werkelijke lasten Bestuurlijke samenvatting Opdracht, scope en uitkomsten Belangrijke bevindingen Financiële positie Bevindingen interne beheersing Overige onderwerpen Bijlagen 3. Belangrijke bevindingen pagina | 18 Bestuurlijke samenvatting | 3. Belangrijke bevindingen 3.8 Voorziening pensioenaanspraken politieke | Wij hebben vastgesteld dat: ambtsdragers (APPA) | • | Gemeente Noordwijk niet heeft deelgenomen aan het onderzoek Opdracht, scope en uitkomsten | Vanaf 1 januari 2028 worden pensioenen van politieke ambtsdragers | • | De voorziening per datum: 31-12-2025 bedraagt € 6,4 miljoen. (o.a. wethouders) overgedragen aan het ABP in het kader van de Wet toekomst pensioenen (Wtp). Uit onderzoek van BZK, VNG, IPO en Unie | • | De prognose van het benodigd vermogen op basis van inkoop Wtp bij van Waterschappen blijkt dat de benodigde overdrachtswaarde per 1 | ABP bedraagt € 6,6 miljoen. Het verschil tussen huidige voorziening en Belangrijke | januari 2025 gemiddeld 10–20% hoger ligt dan de huidige voorzieningen.
| prognose is € 0,2 miljoen, deze afwijking is als schattingsonzekerheid bevindingen | Over | de | impact | op | de | jaarrekening 2025 heeft de Commissie BBV | opgenomen. hierover de volgende uitspraak gepubliceerd: • | Gemeenten die hebben deelgenomen aan het onderzoek moeten per | • | Door de aanstaande overgang naar ABP is er in het huidig jaar een 31 december 2025 de voorziening en eventuele kapitaalverzekeringen | flinke toename omdat de gemeente rekening houdt met een hoger aanpassen aan de prognose van het benodigd vermogen (op basis van | benodigde dekkingsgraad. Financiële | inkoop Wtp bij ABP). | Conclusie positie • | Gemeenten | die | niet | deelnamen | aan | het | onderzoek | moeten | hun | De gemeente heeft de voorziening wel aangepast conform de BBV- berekening analoog onderbouwen. | uitspraak. Bevindingen | • | De voorziening dient jaarlijks te worden herzien tot het moment van | De gemeente heeft de aanpassing in de voorziening niet opgenomen in interne beheersing | overdracht. | een | begrotingswijziging. | Hierdoor | is | er | wel | sprake | van | een • | In de jaarrekening moet een toelichting worden opgenomen over | onrechtmatigheid door een (acceptabele) begrotingsoverschrijding van € schattingsonzekerheden. | 1 miljoen.
Overige | • | Eventuele | vrijval | kan | worden | toegevoegd | aan | een onderwerpen | bestemmingsreserve om toekomstige dotaties te dekken. | De onderbouwende stukken in het kader van de berekening door Raet zijn op 15 mei 2026 nog niet ontvangen, waardoor er nog geen zekerheid is over te berekende voorziening. Bijlagen pagina | 19 3.9 Jaarverslag In het jaarverslag worden de beleidsuitgangspunten en beleidsevaluaties zichtbaar. Primair object van de accountantscontrole (op grond van Artikel 213 van de Gemeentewet) is de jaarrekening. Voor de accountantscontrole onderzoeken wij, in lijn met de Nederlandse Standaard 720, het jaarverslag om vast te stellen of het jaarverslag verenigbaar is met de jaarrekening en geen materiële afwijkingen bevat en of het jaarverslag alle informatie bevat die op grond van de Gemeentewet is vereist. Deze werkzaamheden hebben niet dezelfde diepgang als onze controlewerkzaamheden bij de jaarrekening. Verbonden partijen Tijdens onze controle besteden wij specifieke aandacht aan de transacties met verbonden partijen van gemeente Noordwijk. In het kader van onze controle hebben wij vastgesteld dat: • De (significante transacties met) verbonden partijen toereikend zijn toegelicht in de jaarrekening en paragraaf verbonden partijen.
• Geen sprake is van indicaties voor ongeautoriseerde significante transacties met verbonden partijen, welke indicaties geven voor fraude. • Geen sprake is van indicaties dat de van toepassing zijnde wet- en regelgeving niet is nageleefd. 3.10 WNT verantwoording Als onderdeel van onze controle hebben wij de naleving van de Wet normering topinkomens (WNT) gecontroleerd. Op basis van deze wet zijn de bezoldiging van topfunctionarissen in de publieke en semipublieke sector en de uitkeringen wegens beëindiging dienstverband aan topfunctionarissen wettelijk gemaximeerd. Voor gemeenten geldt dat de gemeentesecretaris en de griffier als topfunctionaris worden aangemerkt. Beide topfunctionarissen zijn in loondienst en er hebben zich gedurende 2025 geen wijzigingen voorgedaan. De publicatieverplichting voor uitkering wegens beëindiging dienstverband geldt eveneens voor bezoldiging van niet- topfunctionarissen met een dienstbetrekking, indien hun bezoldiging het algemene bezoldigingsmaximum overschrijdt. Wij hebben vastgesteld dat de bezoldigingen over 2025 niet strijdig zijn met de WNT en dat de in de jaarrekening opgenomen WNT- verantwoording voldoet aan de publicatieverplichtingen van de WNT. Wij willen benadrukken dat de naleving van de anticumulatiebepaling (het nagaan of topfunctionarissen van uw gemeente betrokken zijn bij andere organisaties c.q.
nevenactiviteiten hebben die onder de WNT vallen) geen onderdeel uitmaakt van de controle van de accountant. Bestuurlijke samenvatting Opdracht, scope en uitkomsten Belangrijke bevindingen Financiële positie Bevindingen interne beheersing Overige onderwerpen Bijlagen 3. Belangrijke bevindingen pagina | 20 Bestuurlijke samenvatting | 3. Belangrijke bevindingen 3.11 SiSa Opdracht, scope | Wij | hebben | de | in | de | SiSa-bijlage | van | de | jaarrekening | genoemde en uitkomsten | specifieke uitkeringen gecontroleerd met inachtneming van de Nota verwachtingen | accountantscontrole | 2025. | De | hierbij | geconstateerde fouten en onzekerheden dienen op grond van het Bado in het verslag van bevindingen | te | worden | opgenomen | indien | de | navolgende Belangrijke | rapporteringstolerantie per specifieke uitkering wordt overschreden: bevindingen | • € 12.500 indien de omvangbasis kleiner dan of gelijk aan € 125.000 is. • | 10% indien de omvangbasis groter dan € 125.000 en kleiner dan of gelijk aan € 1.000.000 is. Financiële | • € 125.000 indien de omvangbasis groter dan € 1.000.000 is. positie Op grond van ons onderzoek hebben wij bij de specifieke uitkeringen geen | fouten | en/of | onzekerheden | geconstateerd | die | de | voor | SiSa geldende rapporteringstolerantie overschrijden.
Bevindingen | De SiSa-bijlage dient door uw gemeente samen met een aantal andere interne beheersing | verplicht | voorgeschreven | verantwoordingsstukken | voor | 15 | juli aanstaande elektronisch bij het CBS te worden aangeleverd. Door middel van | een | voorgeschreven | tabel | dienen | wij | te | rapporteren | over | onze bevindingen ten aanzien van de in de jaarrekening opgenomen SiSa- Overige | bijlage. | In | bijlage | A | bij | dit | rapport | zijn | deze | bevindingen | in | de onderwerpen | voorgeschreven | tabel | opgenomen. | U | kunt | deze | tabel | hanteren | ten behoeve van verzending naar het CBS. Bijlagen pagina | 21 4. Financiële positie Bestuurlijke samenvatting Opdracht, scope en uitkomsten Belangrijke bevindingen Financiële positie Bevindingen interne beheersing Overige onderwerpen Bijlagen pagina | 22 Bestuurlijke samenvatting | Ontwikkel ingen in de jaarcijfers Verloop van het eigen vermogen van uw gemeente | Analyse van het resultaat Opdracht, scope | Het eigen vermogen, inclusief het gerealiseerde resultaat, bedraagt per | Het resultaat voor mutaties in de reserves laat een positief saldo zien. en uitkomsten | 31 december 2025 volgens de jaarrekening € 167,1 miljoen. | Het gerealiseerde resultaat voor mutaties reserves bedraagt afgerond € 1 miljoen positief.
In de gewijzigde begroting was rekening gehouden met Grafiek ontwikkeling eigen vermogen (x € 1.000) | een resultaat van € 2,2 miljoen negatief. 180.000 | In de toelichting op de programma’s wordt een verder gedetailleerde Belangrijke | 160.000 | verklaring gegeven voor de afwijkingen ten opzichte van de begroting. De bevindingen | 140.000 | belangrijkste afwijkingen tussen de begroting en de realisatie zijn: 120.000 | • | Lagere lasten ODWH € 0,8 miljoen. Als gevolg van afname minder uur 100.000 | vanuit | het | programma | bouwen, | doordat | er | minder | vergunning 80.000 60.000 | aanvragen zijn geweest. 40.000 | • | Lagere lasten energietransitie € 0,9 miljoen, in het kader van de Financiële | 20.000 | uitvoering | klimaatakkoord | (€ | 0,3 | miljoen), | uitvoering | noodfonds positie | 0 2022 | 2023 | 2024 | 2025 | energietransitie | (€ 0,4 miljoen) en duurzaamheidssubsisidies (€ Algemene reserve | Bestemmingsreserve | Gerealiseerd resultaat | 0,2 miljoen). Dit komt met name als gevolg van beperkte personele capaciteit. • | Hogere baten rijksbijdrage uit Realisatiestimulans € 1 miljoen. Het plan Van de totale reserves ter hoogte | van € 167,1 miljoen is € 57,4 miljoen | hiermee is om dit te storten in de reserve Sociale Huurwoningen. Bevindingen | opgenomen als algemene reserve.
Het saldo van deze algemene reserve interne beheersing | is ten opzichte van voorgaand jaar gestegen met € 5,9 miljoen. Per saldo is | gedurende | 2025 | € | 3,7 | miljoen | onttrokken | aan | de bestemmingsreserves. Het gerealiseerde resultaat in 2025 bedraagt € 2,7 miljoen. Overige onderwerpen Bijlagen pagina | 23 5. Bevindingen interne beheersing Bestuurlijke samenvatting Opdracht, scope en uitkomsten Belangrijke bevindingen Financiële positie Bevindingen interne beheersing Overige onderwerpen Bijlagen pagina | 24 5. Bevindingen interne beheersing Inleiding Dit accountantsverslag bevat onze bevindingen ten aanzien van de interne beheersing (inclusief de IT-omgeving), die zijn gebaseerd op onze werkzaamheden in het kader van de jaarrekeningcontrole 2025. Deze werkzaamheden zijn dan ook niet gericht op het geven van een oordeel over de interne beheersing van uw organisatie als geheel. Een goede interne beheersing maakt dat de risico’s voor de organisatie beter beheersbaar zijn en de jaarrekeningcontrole effectiever en efficiënter kan plaatsvinden. Vanuit onze natuurlijke adviesfunctie willen wij bijdragen aan verbetering van uw bedrijfsvoering, onder andere door het analyseren van de IT-omgeving en de bedrijfsprocessen. Voorgaande jaren hebben wij onze bevindingen eveneens met u gedeeld. In deze rapportage geven wij u een update van onze bevindingen.
Interne beheersing Als onderdeel van de jaarrekeningcontrole hebben wij de interne beheersing inclusief de IT-omgeving, voor zover van belang voor de jaarrekeningcontrole, beoordeeld. Naar aanleiding van onze werkzaamheden hebben wij een boardletter geschreven. Deze boardletter hebben wij op 10 december 2025 besproken met de auditcommissie. Onze werkzaamheden zijn niet gericht op het geven van een oordeel over de interne beheersing van de organisatie als geheel. De rapportage bevat daardoor niet alle onvolkomenheden in de interne beheersing, die bij een eventueel uitgebreid en hierop specifiek gericht onderzoek naar voren zouden kunnen komen. Bestuurlijke samenvatting Opdracht, scope en uitkomsten Belangrijke bevindingen Financiële positie Bevindingen interne beheersing Overige onderwerpen Bijlagen pagina | 25 pagina | 26 6. Overige onderwerpen Bestuurlijke samenvatting Opdracht, scope en uitkomsten Belangrijke bevindingen Financiële positie Bevindingen interne beheersing Overige onderwerpen Bijlagen Handreiking kapitaalgoederen: onmisbaar voor toekomstbestendig gemeentelijk vastgoed De maatschappelijke waarde van gemeentelijk vastgoed is enorm: het biedt ruimte voor onderwijs, sport, cultuur en ontmoeting. Veel gemeenten staan voor het onderhoud en de mogelijk verplichte verduurzaming in de toekomst voor forse (financiële) uitdagingen.
Inzicht in de lange termijn investeringen die nodig zijn om gebouwen duurzaam, veilig en betaalbaar te houden is hierbij essentieel. Zeker nu de eisen rondom duurzaamheid steeds strenger worden en gemeenten voor grote financiële en maatschappelijke opgaven staan. Wij adviseren u om de toekomstige (financiële) noodzakelijke investeringen in kaart te brengen. De handreiking kapitaalgoederen van Bouwstenen voor Sociaal biedt een praktisch format en heldere toelichting om het gemeentelijk vastgoed structureel in beeld te brengen. Bouwstenen voor Sociaal is een platform voor maatschappelijk vastgoed. Samen met mensen uit het veld denken zij na over ontwikkelingen binnen dit maatschappelijke vastgoed. Eén van de thema's waar Bouwstenen aandacht aan schenkt is de 'grip op toekomstige investeringen' en de verduurzamingsopgave. Bouwstenen heeft Baker Tilly gevraagd om vanuit ons vakgebied mee te helpen met de handreiking kapitaalgoederen. De handreiking kapitaalgoederen geeft houvast om eenvoudiger te sturen op doelen, kosten en duurzaamheid en daarnaast om verrassingen in de begroting te voorkomen. Deze handreiking is onder andere opgesteld met het doel de investeringsopgave tussen gemeenten vergelijkbaar te maken door te rapporteren via een vaste structuur.
Door het toepassen van deze handreiking kunt u niet alleen beter onderbouwde keuzes maken, maar ook ervaringen met andere gemeenten uitwisselen en van elkaar leren. De handreiking is te vinden op de website van Bouwstenen voor Sociaal: Handreiking Kapitaalgoederen. 6. Overige onderwerpen Bestuurlijke samenvatting Opdracht, scope en uitkomsten Belangrijke bevindingen Financiële positie Bevindingen interne beheersing Overige onderwerpen Bijlagen pagina | 27 Bestuurlijke samenvatting Opdracht, scope en uitkomsten Belangrijke bevindingen Financiële positie Bevindingen interne beheersing Overige onderwerpen Bijlagen NIS2 / Cyberbeveiligingswet De Cyberbeveiligingswet (Cbw), die de Europese NIS2-richtlijn implementeert, is op 15 april 2026 aangenomen door de 2 e kamer. De beoogde inwerkingtreding is 1 juli 2026. De wet heeft als doel de digitale weerbaarheid van vitale en essentiële organisaties te versterken, waaronder de overheidssector. De informatiebeveiligingsdienst heeft voor de overheid diverse kennisproducten en hulpmiddelen voor gemeenten uitgewerkt. Daarbij fungeert de BIO 2.0 (Baseline Informatiebeveiliging Overheid) als het verplichte, geactualiseerde normenkader voor informatiebeveiliging binnen de overheid, nauw verbonden met de nieuwe Cyberbeveiligingswet (Cbw). De Cbw maakt het naleven van deze bio-normen wettelijk verplicht voor overheidsinstanties.
Gemeente Noordwijk is - vooruitlopend op de inwerkingtreding – bezig met de inventarisatie en de implementatie van de Cyberbeveiligingswet. In het kader van onze controle hebben wij de status onderzocht. Gemeente Noordwijk is gestart met het bepalen van de impact. Nadat de wet is ingetreden kan de gemeente met behulp van beschikbare kaders zoals de BIO 2.0 hier een vervolg aan geven. De basis voor het Information Security Management System (ISMS) is aanwezig, echter deze dient uitgebreid te worden voor de Cbw. Fase implementatie Cyberbeveiligingswet Status Voer een NIS2 GAP-analyse uit om inzicht te krijgen in de huidige volwassenheid van de informatiebeveiliging. Werk daarbij volgens de Baseline Informatiebeveiliging Overheid (BIO 2.0), die als normenkader voor de Cbw zal dienen. GEREED Implementeer een Information Security Management System (ISMS) om structureel risico’s te beheersen en compliance te borgen. Richt hiervoor een gestructureerd digitaal registratiesysteem in. ONDERHANDEN Start met bewustwording en training van bestuurders, zodat zij hun rol in risicomanagement en besluitvorming effectief kunnen invullen. ONDERHANDEN Leg verantwoording en toezicht vast in de gemeentelijke governance, inclusief betrokkenheid van de gemeenteraad. ONDERHANDEN 6.
Overige onderwerpen pagina | 28 pagina | 29 Bijlagen Bestuurlijke samenvatting Opdracht, scope en uitkomsten Belangrijke bevindingen Financiële positie Bevindingen interne beheersing Overige onderwerpen Bijlagen pagina | 29 Bestuurlijke samenvatting | Bijlage A: SiSa-bijlage Het is volgens de Nota verwachtingen accountantscontrole 2025 voorgeschreven dat wij de geconstateerde fouten en onzekerheden per regeling rapporteren door middel van onderstaande verplichte tabel. Deze tabel dient door uw gemeente samen met een aantal andere verplicht voorgeschreven Opdracht, scope | verantwoordingsstukken voor 15 juli 2026 elektronisch bij het CBS te worden aangeleverd.
en uitkomsten Nummer | Specifieke uitkering | Fout of | Financiële | Toelichting onzekerheid | omvang in euro’s | fout/onzekerheid B2 | Regeling specifieke uitkering gemeentelijke hulp gedupeerden | - | - | - Belangrijke | toeslagenproblematiek bevindingen | C92 | Regeling specifieke uitkering Informatiepunten Digitale Overheid | - | - | - D8 | Onderwijsachterstandenbeleid 2023-2026 (OAB) | - | - | - D23 | Regeling eenmalige specifieke uitkering en subsidies lokale | - | - | - bibliotheekvoorzieningen Financiële | E44B | Tijdelijke impulsregeling klimaatadaptatie 2021–2027 (SiSa tussen medeoverheden) | - | - | - positie E120 | Regeling specifieke uitkering verkeersveiligheidsmaatregelen 2025-2030 | - | - | - G2 | Gebundelde uitkering op grond van artikel 69 Participatiewet_gemeentedeel 2025 | - | - | - Gederfde baten die voortvloeien uit kwijtschelden schulden in het kader van de Bevindingen | G2 | hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire gebundelde uitkering Participatiewet in | - | - | - interne beheersing | jaar T_gemeentedeel 2025 G2A | Gebundelde uitkering op grond van artikel 69 Participatiewet_totaal 2024 | - | - | - Gederfde baten die voortvloeien uit kwijtschelden schulden in het kader van de G2A | hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire gebundelde uitkering | - | - | - Overige | Participatiewet_totaal 2024 onderwerpen | Rechtmatigheidsoordeel specifieke
uitkeringen (zoals blijkt uit de controleverklaring): | Goedkeurend Strekking controleverklaring getrouwheid gehele jaarrekening: | Goedkeurend Bijlagen pagina | 30 Nummer Specifieke uitkering Fout of onzekerheid Financiële omvang in euro’s Toelichting fout/onzekerheid G3 Besluit bijstandverlening zelfstandigen 2004_gemeentedeel 2025 - - - G3 BBZ vóór 2020 - Gederfde baten die voorvloeien uit kwijtschelden schulden levensonderhoud BBZ in jaar T (exclusief BOB)_gemeentedeel 2024 - - - G3 BBZ vóór 2020 - Gederfde baten die voorvloeien uit kwijtschelden van achterstallige betalingen kapitaalverstrekkingen BBZ in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire in jaar T (exclusief BOB)_gemeentedeel 2025 - - - G3 BBZ vóór 2020 - Gederfde baten die voorvloeien uit kwijtschelden schulden levensonderhoud BBZ en achterstallige betalingen kapitaalverstrekkingen BOB in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire in jaar T_gemeentedeel 2025 - - - G3 BBZ vanaf 2020 - Gederfde baten die voorvloeien uit kwijtschelden van achterstallige betalingen kapitaalverstrekkingen BBZ in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire in jaar T_gemeentedeel 2025 - - - G3A Besluit bijstandverlening zelfstandigen 2004 (uitsluitend kapitaalverstrekking)_totaal 2024 - - - G3A BBZ vóór 2020 - Gederfde baten die voorvloeien uit kwijtschelden schulden levensonderhoud BBZ
in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire in jaar T-1 (exclusief BOB)_ totaal 2024 - - - G3A BBZ vóór 2020 - Gederfde baten die voorvloeien uit kwijtschelden van achterstallige betalingen kapitaalverstrekkingen BBZ in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire in jaar T-1 (exclusief BOB)_ totaal 2024 - - - G3A BBZ vóór 2020 - Gederfde baten die voorvloeien uit kwijtschelden schulden levensonderhoud BBZ en achterstallige betalingen kapitaalverstrekkingen BOB in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire in jaar 2024 - - - G3A BBZ vanaf 2020 - Gederfde baten die voorvloeien uit kwijtschelden van achterstallige betalingen kapitaalverstrekkingen BBZ in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire in jaar 2024 - - - Rechtmatigheidsoordeel specifieke uitkeringen (zoals blijkt uit de controleverklaring): Goedkeurend Strekking controleverklaring getrouwheid gehele jaarrekening: Goedkeurend Bestuurlijke samenvatting Opdracht, scope en uitkomsten Belangrijke bevindingen Financiële positie Bevindingen interne beheersing Overige onderwerpen Bijlagen Bijlage A: SiSa-bijlage pagina | 31 Nummer Specifieke uitkering Fout of onzekerheid Financiële omvang in euro’s Toelichting fout/onzekerheid G4 Tozo 1_fundamentele rechtmatigheidseisen _gemeentedeel 2025 - - - G4 Tozo 1_belangrijke rechtmatigheidseisen _gemeentedeel 2025 - -
- G4 Tozo 2_gemeentedeel 2025 - - - G4 Tozo 3_gemeentedeel 2025 - - - G4 Tozo 4_gemeentedeel 2025 - - - G4 Tozo 5_gemeentedeel 2025 - - - G4 Kwijtschelding schulden Tozo in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire - gederfde baten die voortvloeien uit kwijtschelden schulden levensonderhoud in jaar T_gemeentedeel 2025 - - - G4 Kwijtschelding schulden Tozo in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire - gederfde baten die voortvloeien uit kwijtschelden van achterstallige betalingen op kapitaalverstrekking in jaar T_gemeentedeel 2025 - - - G4A Tozo 1_fundamentele rechtmatigheidseisen_totaal 2024 - - - G4A Tozo 1_belangrijke rechtmatigheidseisen_totaal 2024 - - - G4A Tozo 2_totaal 2024 - - - G4A Tozo 3_totaal 2024 - - - G4A Tozo 4_totaal 2024 - - - G4A Tozo 5_totaal 2024 - - - Rechtmatigheidsoordeel specifieke uitkeringen (zoals blijkt uit de controleverklaring): Goedkeurend Strekking controleverklaring getrouwheid gehele jaarrekening: Goedkeurend Bestuurlijke samenvatting Opdracht, scope en uitkomsten Belangrijke bevindingen Financiële positie Bevindingen interne beheersing Overige onderwerpen Bijlagen Bijlage A: SiSa-bijlage pagina | 32 Nummer Specifieke uitkering Fout of onzekerheid Financiële omvang in euro’s Toelichting fout/onzekerheid G4A Kwijtschelding schulden Tozo in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire -
gederfde baten die voortvloeien uit kwijtschelden schulden levensonderhoud in jaar 2024 - - - G4A Kwijtschelding schulden Tozo in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire - gederfde baten die voortvloeien uit kwijtschelden van achterstallige betalingen op kapitaalverstrekking in jaar 2024 - - - G10 Wet inburgering 2021_ gemeentedeel 2025 - - - G10A Wet inburgering 2021_ Totaal 2023 - - - G12 Gederfde baten die voortvloeien uit kwijtschelden schulden Bijzondere bijstand in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire in jaar T_ gemeentedeel 2025 - - - G12 Gederfde baten die voortvloeien uit kwijtschelden schulden Wet Inburgering van 13 september 2012 in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire in jaar T_gemeentedeel 2025 - - - G12A Gederfde baten die voortvloeien uit kwijtschelden schulden Bijzondere bijstand in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire in jaar 2024 - - - G12A Gederfde baten die voortvloeien uit kwijtschelden schulden Wet Inburgering van 13 september 2012 in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire in jaar 2024 - - - G13 Besteding/baten onderwijsroute_gemeentedeel 2025 - - - G13 Bestedingen/baten overige voorzieningen_ gemeentedeel 2025 - - - G13A Besteding/baten onderwijsroute_totalen 2024 - - - G13A Bestedingen/baten overige voorzieningen_ totalen 2024 - - - H4 Regeling
specifieke uitkering stimulering sport 2024-2025 - - - H30 Specifieke uitkering versterking voor sport en bewegen, gezondheidsbevordering, cultuurparticipatie en de sociale basis 2023-2026 - - - Rechtmatigheidsoordeel specifieke uitkeringen (zoals blijkt uit de controleverklaring): Goedkeurend Strekking controleverklaring getrouwheid gehele jaarrekening: Goedkeurend Bestuurlijke samenvatting Opdracht, scope en uitkomsten Belangrijke bevindingen Financiële positie Bevindingen interne beheersing Overige onderwerpen Bijlagen Bijlage A: SiSa-bijlage pagina | 33 Nummer Specifieke uitkering Fout of onzekerheid Financiële omvang in euro’s Toelichting fout/onzekerheid H35B Specifieke uitkering IZA-doelen 2023-2026 - - - J17 Realisatiestimulans - - - J41B Regeling specifieke uitkering flexibele inzet woningbouw - - - J55 Aanpak energiearmoede - - - J94 Regeling specifieke uitkering verduurzaming slecht geïsoleerde woningen van eigenaar- bewoners en woningen van verenigingen van eigenaars, woonverenigingen en wooncoöperaties in het kader van het Nationaal Isolatieprogramma - - - J97 Regeling huisvesting grote gezinnen vergunninghouders 2023 - - - J117B Regeling specifieke uitkering versnelling natuurinclusief isoleren - - - K28 Tijdelijke regeling capaciteit decentrale overheden voor klimaat- en energiebeleid - - - M16 Bekostigingsregeling opvang ontheemden Oekraïne - - -
Rechtmatigheidsoordeel specifieke uitkeringen (zoals blijkt uit de controleverklaring): Goedkeurend Strekking controleverklaring getrouwheid gehele jaarrekening: Goedkeurend Bestuurlijke samenvatting Opdracht, scope en uitkomsten Belangrijke bevindingen Financiële positie Bevindingen interne beheersing Overige onderwerpen Bijlagen Bijlage A: SiSa-bijlage pagina | 34 De hieronder opgenomen tabel met ongecorrigeerde controleverschillen is verstrekt aan het college en is als bijlage bij de Bevestiging bij de jaarrekening gevoegd. Wij hebben de ongecorrigeerde verschillen met het college besproken. Wij zijn van mening dat verschillen zoveel mogelijk door het college moeten worden gecorrigeerd, echter wij kunnen instemmen met de overwegingen van het college om deze verschillen niet te corrigeren, aangezien deze bedragen niet materieel zijn voor het inzicht van de jaarrekening. De geconstateerde fouten en onzekerheden ten aanzien van getrouwheid zijn lager dan de door u vastgestelde controletolerantie van 2% van de totale lasten. Positieve bedragen hebben een positief effect op het resultaat, een bedrag tussen haakjes heeft een negatief effect op het resultaat.
Overzicht ongecorrigeerde fouten en onzekerheden Bijlage B: Ongecorrigeerde controleverschillen Aard van de controleverschillen Fout of onzekerheid Omvang van de controleverschillen (x € 1.000) Schatting wethouderspensioen (paragraaf 3.8) Onzekerheid 200 Subsidiabiliteit Groupcard kosten Onzekerheid 185 Totaal ongecorrigeerde controleverschillen 385 Effect niet gecorrigeerde controleverschillen voorgaande jaarrekening 0 Totaal ongecorrigeerde controleverschillen 385 Bestuurlijke samenvatting Opdracht, scope en uitkomsten Belangrijke bevindingen Financiële positie Bevindingen interne beheersing Overige onderwerpen Bijlagen pagina | 35 De hieronder opgenomen tabel bevat alle afzonderlijk geïdentificeerde en gecorrigeerde controleverschillen boven de door ons gehanteerde rapporteringstolerantie van € 100.000 Bijlage C: Gecorrigeerde controleverschillen Aard van de controleverschillen (x € 1.000) € Waardevermindering warme gronden 3.672 Declaratie normvergoeding toeslagenaffaire 176 Presentatie negatieve bedragen in crediteuren 1.206 Totaal gecorrigeerde controleverschillen 5.054 Bestuurlijke samenvatting Opdracht, scope en uitkomsten Belangrijke bevindingen Financiële positie Bevindingen interne beheersing Overige onderwerpen Bijlagen pagina | 36 Frauderisico’s en continuïteit Onze controleverklaring over boekjaar 2025 bevat, gelijk aan voorgaande jaren, een verplichte paragraaf
over onze werkzaamheden met betrekking tot fraude en een met betrekking tot continuïteit. Frauderisico’s Frauderisico 1 – Management override Het college dan wel het management bevindt zich in de positie om fraude te plegen, omdat het in staat is de administratieve vastleggingen te manipuleren en frauduleuze financiële overzichten op te stellen door interne beheersingsmaatregelen te doorbreken, die anderszins effectief lijken te werken. Onze beroepsregels schrijven voor dat de accountant dit risico in zijn controle onderkent. Om dit frauderisico te ondervangen hebben wij de volgende werkzaamheden verricht: • Analyseren en beoordelen van, op basis van risicocriteria geselecteerde journaalposten en hierop specifieke controlewerkzaamheden verricht om de nauwkeurigheid van de geselecteerde journaalposten te controleren; • Analyse van aanpassingen die tijdens het opstellen van de jaarrekening zijn gemaakt; • Beoordelen van belangrijke schattingen en de schattingsprocessen van het college of management zoals de waardering van de grondexploitaties. Hierbij hebben we in het bijzonder aandacht gehad voor het inherente risico van vooringenomenheid van het college bij deze posten; • Beoordelen van significante transacties buiten het kader van de normale bedrijfsuitoefening om; • Doornemen van notulen van vergaderingen van het college en de raad.
Frauderisico 2 – corruptie Uw gemeente maakt onderdeel uit van de overheidssector waarin corruptie vaker dan bij andere sectoren voorkomt. Dit komt onder andere omdat veel transacties met een relatief grote omvang plaatsvinden, de transparantie over marktprijzen niet in alle gevallen voldoende is om te beoordelen en frequent zaken gedaan wordt met andere corruptiegevoelige sectoren (vastgoed, constructie, infrastructuur et cetera). Hierdoor hebben wij dit als aandachtspunt in onze controle meegenomen. Corruptie is een wereldwijd probleem waarbij het uw verantwoordelijkheid is om corruptie binnen uw gemeente te voorkomen. Onze beroepsregels zijn in de praktijkhandreiking “Corruptie, werkzaamheden van de accountant” verder aangescherpt, hetgeen tot aanvullende werkzaamheden heeft geleid. Gemeente Noordwijk beschikt over beschreven procedures ten aanzien van de samenwerking met derden en een intern inkoop- en aanbestedingsbeleid aangevuld met trainingen voor de juiste mindset van de medewerkers.
Bestuurlijke samenvatting Opdracht, scope en uitkomsten Belangrijke bevindingen Financiële positie Bevindingen interne beheersing Overige onderwerpen Bijlagen Bijlage D: Fraude en continuïteit pagina | 37 Wij hebben de volgende werkzaamheden verricht om eventuele effecten van dit risico ten behoeve van onze controle van de jaarrekening te mitigeren: • Wij hebben de opzet en bestaan van het inkoop- en verkoopproces in kaart gebracht. Daarbij hebben wij specifiek aandacht besteed aan inkopen via Europese aanbestedingen en verkopen van grond. • Gemeente Noordwijk heeft zelf werkzaamheden uitgevoerd om te controleren dat de aanbestedingen conform de geldende Europese aanbestedingsregels en de Aanbestedingswet 2012 zijn aanbesteed. Wij hebben gecontroleerd of deze controle met voldoende diepgang is verricht en of wij tot dezelfde conclusies komen, op basis van de aangeleverde documentatie. • Wij hebben gecontroleerd dat de verkoopprijs van materiële transacties op een deugdelijke en transparante wijze tot stand zijn gekomen en dat verkoopprijzen marktconform zijn. Frauderisico 3 – Betalingen In het betalingsproces is er altijd een verhoogd risico op fraude, door het verrichten van foutieve betalingen. Doordat er veel betalingen worden verricht door de gemeente, hebben wij het betalingsproces als frauderisico onderkent.
Wij hebben de volgende werkzaamheden verricht ten aanzien van dit risico: • Wij hebben de opzet en het bestaan van het inkoop- en aanbestedingsproces in kaart gebracht, inclusief de interne beheersingsmaatregelen. • Wij hebben de werking van de belangrijkste interne beheersingsmaatregel getoetst, zoals de controletechnische functiescheiding in het betaalproces. • Wij hebben middels data-analyse gecontroleerd of wijzigingen van crediteurenstamgegevens altijd in functiescheiding plaatsvindt. • Wij hebben aansluiting gemaakt van de banksaldi in de financiële administratie met de bankapplicatie en standaardbankverklaringen. Uit bovenstaande werkzaamheden zijn geen bevindingen voortgekomen. Bestuurlijke samenvatting Opdracht, scope en uitkomsten Belangrijke bevindingen Financiële positie Bevindingen interne beheersing Overige onderwerpen Bijlagen Bijlage D: Fraude en continuïteit pagina | 38 Continuïteit Als onderdeel van de vereisten voor de controleverklaring hebben wij de continuïteitsveronderstelling getoetst. Wij hebben vastgesteld dat de gemeente Noordwjik een sluitende meerjarenbegroting heeft. Daarnaast geven de financiële kengetallen inclusief het weerstands-risico geen reden tot twijfel of de gemeente haar activiteiten in continuïteit kan voortzetten. De gemeente Noordwijk kent een robuuste financiële positie.
Naleving wet- en regelgeving en overige Wij informeren de gemeenteraad over illegale handelingen waarbij het hoger kader is betrokken en over fraude en illegale handelingen (of deze nu door het hoger kader of door andere werknemers zijn veroorzaakt) die een onjuistheid van materieel belang in de jaarrekening tot gevolg hebben. Gedurende de controle zijn geen significante punten gesignaleerd ten aanzien van feitelijke of vermoedelijke niet-nakoming van wet- en regelgeving, voor zover deze van belang worden geacht voor de mate waarin de gemeenteraad in staat is haar taken te vervullen. Bestuurlijke samenvatting Opdracht, scope en uitkomsten Belangrijke bevindingen Financiële positie Bevindingen interne beheersing Overige onderwerpen Bijlagen Bijlage D: Fraude en continuïteit pagina | 39 Bevestiging onafhankelijkheid Wij zijn van mening dat wij onafhankelijk hebben gefunctioneerd en dat de objectiviteit van onze oordeelsvorming niet is aangetast, in overeenstemming met de Verordening inzake de onafhankelijkheid van accountants bij assurance-opdrachten (ViO) en artikel 24a van de Wet toezicht accountantsorganisaties (Wta). Hierbij bevestigen wij dat wij geen geschenk en/of een persoonlijke uiting van gastvrijheid van uw gemeente hebben ontvangen met een waarde van meer dan honderd euro.
Kwaliteitsborging Baker Tilly heeft diverse organisatorische maatregelen getroffen om haar onafhankelijkheid en die van haar medewerkers te waarborgen. Deze maatregelen omvatten onder meer: • Jaarlijkse bevestiging van onafhankelijkheid door partners, professionals en ondersteunende stafdiensten • Cliënt- en opdrachtacceptatieprocedures, waaronder de beoordeling of er sprake is van mogelijk conflicterende diensten • In- en extern kwaliteitsonderzoek • Twee registeraccountants betrokken bij wettelijke controleopdrachten • Reviews door partners die niet betrokken zijn bij de opdracht ter waarborging van een deugdelijk / deskundig oordeel Op deze controleopdracht zijn geen aanvullende maatregelen getroffen om onze onafhankelijkheid te waarborgen. Bestuurlijke samenvatting Opdracht, scope en uitkomsten Belangrijke bevindingen Financiële positie Bevindingen interne beheersing Overige onderwerpen Bijlagen Bijlage E: Overige onderwerpen pagina | 40 Controleaanpak en uitvoering Wij voeren onze controle uit met een mix van systeem- en gegevensgerichte werkzaamheden en een mix van vaste teamleden en ingeschakelde experts. Daarnaast beschikken wij als organisatie over verschillende kwaliteitsborgingsmaatregelen. Dit geheel tezamen leidt tot een kwalitatief goede controle.