IVP 2025-2028 Noordwijk

Integraal Veiligheidsplan 2025-2028 Samen werken aan een veilig Noordwijk december 2024

IVP Noordwijk 2025-2028

Inhoud

1.

Inleiding

p. 3

2.

Uitgangspunten

p. 4

3.

Kader

p. 5

4.

Veiligheidsbeeld

p. 7

5.

De prioriteiten 1: Woonoverlast en wijkveiligheid 2: Ondermijning 3: Digitale veiligheid

p. 10 p. 11 p. 12 p. 13

6.

Andere belangrijke veiligheidsthema’s

p. 14

7.

Coördinatie en monitoring

p. 16

2

IVP Noordwijk 2025-2028

1 Inleiding Voor u ligt het nieuwe Integraal Veiligheidsplan (IVP) van de gemeente Noordwijk. Dit beschrijft onze belangrijkste veiligheidsuitdagingen voor de komende jaren en de wijze waarop we daaraan gaan werken. Met welke partijen we daarbij samenwerken en wat onze doelstellingen en uitgangspunten zijn. Hoe we de samenleving - de inwoners en ondernemers - hierbij gaan betrekken en hoe we de coördinatie en regie vormgeven. Dit veiligheidsplan is de ‘opvolger’ van het IVP 2021-2024. De inzet in de afgelopen jaren heeft belangrijke resultaten gehad. Op veel vlakken is het veiligheidsbeeld verbeterd, onder meer bij woninginbraak en verschillende vormen van geweld. Het totaal aantal misdrijven is gedaald en het rapportcijfer voor de veiligheid van de buurt bedraagt nu een 7,7 - tevens de doelstelling die is geformuleerd voor 2024. Bij de prioritaire thema’s zoals Ondermijning zijn nieuwe werkvormen gerealiseerd die voor langere tijd een stevige basis voor zowel preventie als repressie vormen. Tegelijk is duidelijk dat we er nog niet zijn. Verschillende vraagstukken blijven om bijzondere, prioritaire aandacht vragen. Deels zijn dit relatief nieuwe vraagstukken - zoals het grote onderwerp Digitale veiligheid. Anderdeels betreft het onderdelen van de bestaande prioriteiten - zoals het thema uitbuitingsrisico’s binnen het thema Ondermijning.

Verschijnselen zoals groeiende polarisatie en antioverheidssentiment werken door in meerdere veiligheidsvraagstukken en vragen om een integrale benadering. Met dit nieuwe IVP beschikken we over een ‘geijkt’ kompas om de actuele uitdagingen aan te pakken. Het zet de lijnen uit voor een gedegen maar veerkrachtige aanpak, die ook bij verslechterende omstandigheden antwoorden kan geven. Het richt zich op sociale veiligheid maar ook op fysieke veiligheidsrisico’s, bijvoorbeeld in relatie tot klimaatverandering en energietransitie. Hierna worden eerst de belangrijke uitgangspunten van dit beleid behandeld. Daarna wordt het kader waarbinnen wij werken, beschreven - welke instrumenten hebben we en wie zijn onze partners? In hoofdstuk 4 wordt het actuele veiligheidsbeeld - de vertreksituatie - beschreven en worden de prioriteiten van de komende jaren geïntroduceerd. In Hoofdstuk 5 en 6 worden de veiligheidsthema’s verder uitgewerkt en in hoofdstuk 7 ten slotte markeren we hoe de coördinatie en monitoring van het beleid plaatsvinden. Dit veiligheidsplan is in nauwe samenwerking met de partners tot stand gekomen - zowel externe veiligheidspartners als interne beleidsdomeinen. De gemeenteraad heeft input meegegeven via een interactieve werksessie over de prioriteiten.

Oordelen van inwoners zijn meegenomen via de verwerking van uitkomsten van de Veiligheidsmonitor (CBS) en onze eigen Peiling Veiligheid en Leefbaarheid. Deze brede basis heeft geresulteerd in een scherp beleid met heldere keuzes, een beleid dat partijen effectief in positie brengt en waarmee we de benodigde vervolgstappen kunnen zetten. Het motto van het vorige IVP was: ‘Samen werken aan een veilig Noordwijk’. Dit motto houden we vast. Het verwoordt beter dan ooit onze opgave. En met dit nieuwe IVP kunnen we er nog krachtiger invulling aan geven.

3

IVP Noordwijk 2025-2028

2 Uitgangspunten Onze uitgangspunten zijn: 

Preventief waar het kan, repressief waar het moet We voorkomen veiligheidsproblemen zoveel mogelijk, houden ze ‘klein’ door oorzaken weg te nemen en vroegtijdig in te grijpen. Dit geldt voor zowel sociale als fysieke veiligheidsrisico’s, offline en online, groot en klein. Dit doen we via gerichte samenwerking rond risico’s met andere beleidsdomeinen en in de keten. En door gerichte impulsen in maatschappelijke awareness en betrokkenheid. Waar problemen concreet worden, pakken we ze integraal aan, zorgen we voor effectieve handhaving en andere interventies.



Zichtbaar en responsief We zijn als gemeente zichtbaar en aanspreekbaar voor de partners en vooral - voor de inwoners en ondernemers. En we reageren - maken tastbaar werk van vraagstukken, voorkomen de verergering daarvan. Zo staan we náást de partijen, heffen ‘stilte’ op en investeren in vertrouwen. En verkleinen daarmee tegelijk de speelruimte voor criminaliteit - die de stiltes juist opzoekt. Zichtbaarheid versterkt ook preventie van onveiligheid.



Participatief Waar mogelijk betrekken we inwoners en ondernemers bij de aanpak. Dit doen we consequent bij elk veiligheidsthema. Maatschappelijke awareness en betrokkenheid voorkomen veel onveiligheid en zorgen per saldo voor de meest ‘duurzame’ veiligheid. Inwoners en ondernemers staan immers vaak dichtbij de bron van problematiek - zij kunnen veel betekenen voor de preventie. Ook is actieve deelname bevorderlijk voor het veiligheidsgevoel ofwel de subjectieve veiligheid. ‘Vermaatschappelijking’ van de veiligheidsaanpak betaalt zich zodoende dubbel uit! We werken hierbij samen met verenigingen en branches, wijkplatforms en andere maatschappelijke partijen. We zetten communicatie en voorlichting in en trekken ook hier samen op met de veiligheidspartners.



College-breed We maken optimaal gebruik van de mogelijkheden binnen de verschillende gemeentelijke beleidsdomeinen en werken zo integraal aan de voorkoming en aanpak van de veiligheidsvraagstukken. Veiligheid is een college-brede opgave en we pakken deze college-breed aan. Op maat van de problematiek en in synergie met de partners.



Adaptief en innovatief We toetsen doorlopend of onze aanpak werkt, welke aanscherpingen eventueel nodig zijn en welke nieuwe werkvormen en instrumenten er intussen zijn. Reageren op ontwikkelingen in het veiligheidsbeeld en stellen waar nodig de focus bij. Zo blijven we scherp op wat nodig is en wat werkt - blijven dichtbij de problemen en bij de efficiënte oplossingen.

Deze uitgangspunten klinken door in de hierna beschreven aanpak van de prioriteiten en andere veiligheidsthema’s en de opzet van de coördinatie en regie. We maken dit verder concreet in het Uitvoeringsplan Integrale Veiligheid bij dit IVP. We evalueren periodiek of onze invulling van de uitgangspunten ‘werkt’ en hoe het beter kan.

4

IVP Noordwijk 2025-2028

3 Kader Politiewet Artikel 38b Dit veiligheidsplan is nodig om de veiligheidsvraagstukken waar we voor staan, integraal en effectief aan te pakken. Het vormt het kader voor gerichte inzet van preventieve en repressieve instrumenten en maatregelen, samen met onze partners. Maar er is ook een wettelijke grondslag van het IVP: artikel 38b van de Politiewet stelt dat gemeenten eenmaal in de vier jaar veiligheidsdoelen waar de inzet van de politie voor nodig is, vaststellen. De IVP’s van de gemeenten vormen mede de basis voor lokale en bovenlokale keuzes over verdeling en inzet van politiecapaciteit. Instrumenten en bevoegdheden Als gemeente beschikken we over een scala van instrumenten op het veiligheidsterrein. Deze zijn vastgelegd in verschillende algemene wetten zoals de Gemeentewet en de Politiewet en ook meer specifieke wetten zoals de Wet Bibob, de Alcoholwet, de Opiumwet en de Wet tijdelijk huisverbod. Bevoegdheden op basis van de Gemeentewet hebben vaak betrekking op handhaving van de openbare orde, waarbij de burgemeester het bevoegde bestuursorgaan is. Voorbeelden zijn noodbevelen, gebiedsverboden, sluiting van panden, gedragsaanwijzingen. Via onze lokale verordeningen en beleidsregels preciseren we taken en bevoegdheden.

Zo bevat de APV van Noordwijk regels met betrekking tot exploitatie horeca en de mogelijkheid van aanwijzing van kwetsbare branches voor vergunningplicht. Daarnaast bevat de APV regels voor allerlei activiteiten die mogelijk impact hebben op de veiligheid, zoals evenementen, prostitutie en demonstraties. Kenmerkend voor deze regels en instrumenten is dat ze expliciet bedoeld zijn voor het aanpakken van bestaande onveiligheid dan wel het indammen van verwachte onveiligheid. De inzet ervan borgen we via dit IVP, het Uitvoeringsplan Integrale Veiligheid en thematisch beleid zoals het handhavingsbeleid en het beleid aanpak mensenhandel. Regionaal beleid, zoals de regionale beleidsplannen van de politie en de veiligheidsregio, vormt daarbij mede het kader. Naast deze veiligheidsinstrumenten en -kaders beschikken we binnen andere beleidsdomeinen over tal van mogelijkheden om ‘aan de voorkant’ van onveiligheid effectief te zijn. Ofwel: te voorkomen dat risico’s sowieso ontstaan. Onder meer het Sociaal domein, Ruimte en Economie beschikken over veel aanknopingspunten daarvoor. Denk aan het weerbaarder maken van jeugd en het bijstaan van kwetsbare gezinnen. Het investeren in sociale cohesie en veerkracht van wijken. Zodanige ruimtelijke keuzes dat criminaliteit zoals woninginbraak minder kans krijgt en verkeersveiligheid toeneemt.

Een zodanige opzet van bedrijventerreinen dat ondermijningsrisico’s afnemen. Deze preventieve mogelijkheden zijn onderdeel van flankerend beleid zoals het Maatschappelijk programma en het Preventieprogramma, Omgevingsvisie en -plan en de Visie Bedrijventerreinen. In dit IVP wordt consequent de verbinding gelegd met deze beleidskaders, als basis voor een effectieve integrale aanpak van de vraagstukken. Die aanpak wordt verder uitgewerkt in het uitvoeringsplan bij dit IVP.

Politiebasisteam Katwijk-Noordwijk De politiezorg wordt uitgevoerd door het basisteam Katwijk-Noordwijk. Dit is onderdeel van de regionale politie-eenheid Den Haag. Accenten zijn onder meer wijkzorg, jeugd, uitgaansgebieden en ondermijning. De politie participeert in verschillende lokale en regionale ketens rond specifieke veiligheidsthema’s. Gemeente (burgemeester) en Openbaar Ministerie (Officier van Justitie) voeren samen het gezag over de politie. Belangrijk platform daarvoor is het Driehoeksoverleg. De taakverdeling tussen gemeente en politie op het vlak van handhaving is vastgelegd in een handhavingsarrangement. Rond verschillende veiligheidsthema’s werken wij actief samen met Katwijk, de andere gemeente binnen het basisteam. Dit ondersteunt de effectiviteit van de inzet van en samenwerking met de politie.

5

IVP Noordwijk 2025-2028

Keten fysieke veiligheid Kernpartners bij fysieke veiligheidsthema’s zijn de Veiligheidsregio Hollands-Midden (VRHM) en de Omgevingsdienst West-Holland (ODWH). De veiligheidsregio voert de repressieve brandweertaken uit, geeft invulling aan brandpreventie/Brandveilig Leven en aan andere facetten van risicobeheersing en coördineert de regionale crisisorganisatie. De ODWH voert verschillende taken in relatie tot de fysieke leefomgeving en de risico’s daarbinnen uit. Dit omvat onder meer de proactie rond gevaarlijke stoffen. Keten zorg en veiligheid Belangrijke partners in deze keten zijn het Zorg en Veiligheidshuis Den Haag, GGD Hollands-Midden, Meldpunt Zorg en Veiligheid en Veilig Thuis. Samen met andere organisaties zorgen zij voor de passende inzet bij casus op het snijvlak van Zorg en Veiligheid en een gecoördineerde aanpak rond thema’s zoals huiselijk geweld en verslaving. De partijen werken samen binnen het lokale zorgnetwerk. In de preventieschakel van de keten werken wij samen met onder meer het welzijns- onderwijsinstellingen. Keten ondermijning Op het thema Ondermijning werken we nauw samen met de politie, het Openbaar Ministerie, de Belastingdienst en het RIEC (Regionaal Informatie- en Expertisecentrum). Ondermijningscasus die zich daarvoor lenen, pakken we integraal aan met deze partners.

Het RIEC ondersteunt ons daarnaast bij de bredere aanpak van fenomenen (zoals arbeidsuitbuiting), onder meer via fenomeenanalyses. Het Haags Economisch Interventieteam (HEIT) voert integrale handhavingsacties in Noordwijk en in andere gemeenten in de regio uit. Voor de preventie werken we samen met een heel palet van partijen, waaronder maatschappelijke partners zoals ondernemersverenigingen. Maatschappelijke partners Consequente betrokkenheid van de samenleving is een van de centrale uitgangspunten van dit beleid. Dit strekt zich uit tot alle thema’s binnen het veiligheidsterrein, van woninginbraak en woonoverlast tot brandveiligheid, verkeersveiligheid en ondermijning. Belangrijke maatschappelijke partners zijn:  Bewonersorganisaties en wijkplatforms.  Ondernemersverenigingen en brancheorganisaties.  Woningcorporaties.  Belangenorganisaties van maatschappelijke groepen zoals senioren en arbeidsmigranten.  Sportverenigingen en andere vrije tijdsverenigingen. We geven de samenwerking met deze partijen op maat van de betreffende vraagstukken en de mogelijkheden van de partijen, vorm. Veelal ondersteund met communicatie en voorlichting. Daarnaast werken we ook meer generiek samen met de maatschappelijke partners via de Maatschappelijke Alliantie. Dit platform onder regie van de gemeente vormt een staalkaart van maatschappelijke en publieke partijen.

Het heeft meermaals een rol gespeeld bij de (ontwikkeling van de) respons op veiligheidsvraagstukken en we zetten deze werkvorm voort.

Kennispartners, methodes Verschillende bovenlokale partners bieden kennis en ondersteuning bij de aanpak van vraagstukken en doorvoering van projecten en maatregelen. Binnen de eenheid Den Haag werken we samen met het RSIV (Regionaal Samenwerkingsverband Integrale Veiligheid) en het PVO (Platform Veilig Ondernemen). Een belangrijke landelijke partner hiervoor is het Centrum van Criminaliteitspreventie en Veiligheid (CCV). Informatie en kennis specifiek over de aanpak van ondermijning wordt geboden door het Kennisplatform Ondermijning (KPO). Kaderstellend voor dit IVP en de verdere operationalisering daarvan is de methode Kernbeleid Veiligheid van de VNG. Voor het meten van ervaringen en oordelen van inwoners (subjectieve veiligheid) maken we gebruik van de landelijke Veiligheidsmonitor (tweejaarlijks op maat in Noordwijk uitgevoerd) en ons eigen digitale bewonerspanel (Peiling Veiligheid en Leefbaarheid).

6

IVP Noordwijk 2025-2028

4 Het veiligheidsbeeld Ter voorbereiding van dit IVP is een brede analyse van de veiligheidsproblematiek en de huidige aanpak daarvan uitgevoerd. Deze analyse richtte zich op zes deelgebieden binnen het integrale veiligheidsterrein (zie de figuur op de volgende pagina). Een overzicht van de belangrijkste bevindingen.

Sociale veiligheid o Het veiligheidsgevoel van de inwoners is van een goed niveau, getuige het rapportcijfer 7,7 voor de veiligheid van de woonomgeving (- de IVP-doelstelling voor 2024 was ‘tenminste een 7,7’). o Ook de meetbare criminaliteit laat gunstige ontwikkelingen zien, zowel bij vermogenscriminaliteit (onder meer woninginbraak) als geweldscriminaliteit (bedreiging en mishandeling). Bij overlast valt de sterke afname van het aantal meldingen van jeugdoverlast op. o Het totaal aantal geregistreerde misdrijven is eveneens afgenomen. De IVP-doelstelling is hier niet gehaald (1.448 versus IVP-doelstelling 2024 maximaal 1.400). Dit is vooral te wijten aan de stijging van het aantal fietsdiefstallen, een landelijke trend door het groeiend aantal elektrische fietsen. Deze vormen aantrekkelijke buit door de hoge waarde ervan. o Ongunstig scoren met name overlast van alcohol en drugs, burengerucht/woonoverlast en onlinecriminaliteit: sprake is van een toename van het aantal meldingen en aangiften. o Deze cijfermatige ontwikkelingen - zowel de positieve als de negatieve - worden herkend door professionals: het beeld is als geheel ‘gemengd’, met op meerdere belangrijke thema’s een positieve duiding maar daarnaast ook zorgen over verschillende vormen van criminaliteit en overlast. o Bij twee van de vier prioriteiten van het IVP ‘21/’24 overheerst een positief beeld.

Rond het thema Veilig uitgaan, evenementen en toerisme zijn verschillende werkvormen effectief neergezet en is het aantal incidenten beperkt. Met uitzondering van uitgaansgebied De Grent, waar nu en dan ernstiger (gewelds)incidenten zijn. Voor dit gebied is momenteel echter een nieuwe Veilig Uitgaansaanpak in de maak. Bij het thema Jeugd en veiligheid is er een sterke afname van overlast en criminaliteit. Ook hier zijn goed werkende structuren voor preventie en repressie neergezet. o Bij de ’oude’ prioriteiten Ondermijning en Overlast/geweld op snijvlak Zorg & Veiligheid is de consensus dat er nog de nodige aandachts- en ontwikkelpunten zijn. Bij beide thema’s zijn belangrijke stappen gezet. Bij Ondermijning zijn zowel op interventieniveau als op preventievlak goede voorwaarden gecreëerd. Bij Zorg en Veiligheid is de samenwerking tussen de ketens verbeterd. Maar vervolgstappen zijn nodig. Indicator

bron

2019

totaal misdrijven (excl. cybercrime) diefstal/inbraak woning diefstal/inbraak schuur, tuinhuis e.d. diefstal fiets bedreiging mishandeling burenruzie overlast alcohol en drugs meldingen jeugdoverlast aangiften fraude met online handel rapportcijfer veiligheid van de buurt

politie politie politie politie politie politie politie politie politie politie Veiligheidsmonitor

1.538 78 38 137 44 93 235 7,6

gemiddelde laatste 3 jaar

1542 55 48 197 52 75 91 119 260 90

2023

1592 64 55 245 47 77 85 125 174 84 7,7

1-11-23/ 31-10-24

1448 51 30 208 32 71 96 155 139 111

Fysieke veiligheid o Het fysieke risicobeeld van Noordwijk is stabiel als het gaat om min of meer ‘klassieke’ risicoscenario’s met betrekking tot transport en logistiek en de bewerking en opslag van gevaarlijke stoffen. o Groeiende risico’s zijn er in relatie tot klimaatverandering (droogte, natuurbranden, wateroverlast), energietransitie (brandveiligheidsrisico’s van zonnepanelen) en de digitalisering van de samenleving (risico van grootschalige cyberincidenten en daaraan gerelateerde ontwrichting). 7

IVP Noordwijk 2025-2028

Prioriteiten Uit de brede veiligheidsanalyse zijn drie prioritaire thema’s voor de nieuwe beleidsperiode naar voren gekomen, namelijk: 1. Woonoverlast en wijkveiligheid. Dit omvat scherpe en escalerende overlastsituaties in wijken en buurten. Zoals langslepende, ernstige burenconflicten. Overlast en onveiligheid rond huishoudens die kampen met complexe problematiek zoals verslaving, huiselijk geweld, ‘hoarding’. Vraagstukken rond ‘soevereinen’ en de overlast van illegale bewoning en andere illegale praktijken in en rond woningen. Dit soort situaties doen zich met regelmaat voor in de kernen van Noordwijk. En dit neemt ook toe, mogelijk mede als gevolg van de generieke complicering van de samenleving en de dilemma’s die dit voor groepen inwoners oplevert. De impact op de veiligheid en leefbaarheid voor directbetrokkenen en hun omgeving is vaak stevig. In de aanpak zijn er de nodige ontwikkelopgaven, onder andere door het grote aantal partijen en de complexiteit van problematiek. Er zijn stappen nodig rond oorzakelijke factoren zoals zorg- en veiligheidsproblematiek en huisvesting arbeidsmigranten. Stappen op het vlak van veerkracht en sociale cohesie van wijken - kwaliteiten namelijk die dempend kunnen werken op woonoverlast.

En stappen rond de te volgen werkwijzen: essentieel zijn vroege signalering en interventie, reeds bij de ‘lichte en kleine’ overlastsituaties - daar beginnen problemen immers. 2. Ondermijning. Accenten hierbij zijn drugsgerelateerde criminaliteit, witwassen en mensenhandel. We hebben in de afgelopen jaren al geïntensiveerd op deze vormen van georganiseerde criminaliteit, onder meer door onze instrumenten aan te scherpen en te investeren in de weerbaarheid van kwetsbare groepen, locaties en branches. We zetten integraal in op de risico’s van arbeidsuitbuiting, ‘jonge aanwas’ en criminaliteit op bedrijventerreinen en andere locaties. De risico’s zijn echter nog aanzienlijk en vervolgstappen nodig. Met als belangrijke richtpunten daarbij verdere versteviging van bestuurlijke en maatschappelijke weerbaarheid, integrale aanpak van fenomenen zoals mensenhandel en verdere inregeling en gerichte, efficiënte inzet van instrumenten zoals BIBOB. 3. Digitale Veiligheid Dit thema omvat zowel gedigitaliseerde vormen van criminaliteit als de risico’s van grootschalige systeemverstoringen en de maatschappelijke effecten daarvan. En ook online aangejaagde polarisatie en ordeverstoring valt eronder. Bij de cybercrime gaat het zowel om vormen van vermogenscriminaliteit (zoals oplichting via internet) als online-geweld (zoals cyberpesten en sexting).

De samenleving digitaliseert in rap temp verder - en de risico’s houden gelijke tred daarmee. We moeten onze eigen systemen hier nog beter tegen wapenen. En de samenleving, in het bijzonder de meest kwetsbare groepen, helpen weerbaarder te worden. In onderstaande figuur is de reikwijdte van deze thema’s binnen het spectrum van de veiligheidsvelden van Kernbeleid Veiligheid weergegeven. Duidelijk naar voren komt het complexe en samengestelde karakter van de thema’s. Het betreft daadwerkelijk onze grote, meer fundamentele veiligheidsopgaven.

8

IVP Noordwijk 2025-2028

Overige thema’s Naast de drie prioriteiten zijn zeven going concern-thema’s uit de veiligheidsanalyse naar voren gekomen. Voor deze thema’s geldt dat de aanpak in hoofdlijn op orde is en het veiligheidsniveau acceptabel en voldoende beheersbaar. Het betreft de volgende thema’s: a. Veelvoorkomende vermogenscriminaliteit zoals woninginbraak en fietsdiefstal. b. Jeugd en veiligheid met als accenten overlast, criminaliteit, preventie alcohol en drugs en veilig in en om de school. c. Veilig uitgaan, evenementen en toerisme. d. Polarisatie en radicalisering, waaronder zowel politiek en religieus gemotiveerd extremisme als actuele, ‘algemenere’ verschijnselen zoals anti-overheidssentiment. e. Veilige winkelgebied en bedrijventerreinen. f. Verkeersveiligheid. g. Brandveiligheid, externe veiligheid en crisisbeheersing. Ten slotte zijn er ook twee strategische thema’s getraceerd. Dit zijn impactvolle veiligheidsthema’s die als facet terugkeren bij meerdere prioritaire en going concern-thema’s. Strategische thema’s hebben een doorsnijdend karakter en vragen om een daarop toegesneden integrale aanpak en regie. De strategische thema’s van dit IVP zijn:  

Drugsproblematiek, met als accenten de ondermijnende aspecten ervan (handel en productie van drugs), de preventie en zorg rond gebruik en de overlast en onveiligheid voor de woon- en werkomgeving. Maatschappelijk ongenoegen, als effect van verschillende soorten veiligheidsvraagstukken/ bedreigingen (zoals klimaatverandering, pandemieën, geweld en criminaliteit in de woonomgeving) maar ook als ‘motor’ van nieuwe bedreigingen (zoals anti-overheidssentiment, online-bedreigingen, polarisatie in de buurt).

9

IVP Noordwijk 2025-2028

5 De prioriteiten Onze prioriteiten voor de periode 2025-2028 zijn: 1. Woonoverlast en wijkveiligheid. 2. Ondermijning. 3. Digitale Veiligheid. Deze thema’s zijn onze intensiveringsthema’s: het veiligheidsniveau is in verschillende opzichten onvoldoende - de risico’s te groot - en de aanpak dient op meerdere vlakken doorontwikkeld te worden. We maken ons sterk voor een stevige integrale aanpak rond deze thema’s. Hierna worden de prioriteiten uitgewerkt. Dit gebeurt door middel van infographics met de volgende vaste bestanddelen: 

Het veiligheidsprobleem: Wat zijn de belangrijkste karakteristieken van het vraagstuk?



Onze aanpak: > De basis: Welke onderdelen van de aanpak zijn al in uitvoering en zullen worden voortgezet? > De focus: Op welke onderdelen gaan we innoveren en intensiveren? Welke nieuwe elementen worden toegevoegd aan de aanpak? > Gerelateerd beleid/trajecten: Met welk ander gemeentelijk beleid heeft de aanpak van het thema raakvlakken? Ofwel: waar liggen de mogelijkheden om integraal, domein-overstijgend te werk te gaan?



Doelstellingen: Wat willen we bereiken? Wat zijn onze doelen in termen van maatschappelijke veiligheidseffecten?



Input van de raad: Welke accenten heeft de gemeenteraad meegegeven via de interactieve werksessie over de prioriteiten van het beleid?

De uitwerking van deze aspecten is telkens beknopt en op hoofdlijn. Een nadere uitwerking van de aanpak wordt opgenomen in het separate Uitvoeringsplan Integrale Veiligheid.

10

IVP Noordwijk 2025-2028

Prioriteit 1: Woonoverlast en wijkveiligheid

Het veiligheidsprobleem Input van de raad

 Escalerende overlastsituaties in buurten: woonoverlast, ruzies, geweld  Soms irt complexe problemen binnen huishoudens  Illegale praktijken/situaties wb wonen, ‘handeltjes’, overlast  Aspect extremisme/‘soevereinen’  Aspect huisvesting arbeidsmigranten

 Zichtbaarheid en aanspreekbaarheid van politie, boa’s  Effectieve informering en voorlichting van inwoners om hen beter te betrekken

Doelstellingen  Preventie en beheersbaarheid van problematische situaties  Partijen ‘in positie’, effectieve werkvormen  Participatie inwoners, veerkrachtig maatschappelijk weefsel

Onze aanpak De basis

De focus

 Gecoördineerde aanpak vanuit handhaving, zorg en welzijn  Inzet van o.m. buurtbemiddeling, huisverboden, gebiedsverboden  Zorg en Veiligheidsaanpak waar nodig bij casuïstiek  Thematische inzet op huiselijk geweld, nazorg detentie, verslaving  Beleid en maatregelen huisvesting arbeidsmigranten  Inzet op sociale cohesie via buurtactiviteiten

 Regievoering en zichtbaarheid van de gemeente op wijk- en buurtniveau  Impulsen participatie inwoners via o.m. voorlichting en buurtactiviteiten  Impulsen preventie via zichtbaarheid en contacten leggen Boa’s, politie  Handhavingsinzet en bestuurlijke instrumenten verder op orde brengen  Integraal werken op het snijvlak van handhaving, zorg en welzijn  Handelingsperspectief ‘Soevereinen’  Vervolgstappen integrale opgave huisvesting arbeidsmigranten

Gerelateerd beleid/trajecten Maatschappelijk Programma Wijkaanpak, Preventieprogramma Handhavingsbeleid Woon-en huisvestingsbeleid, Omgevingsbeleid

11

IVP Noordwijk 2025-2028

Prioriteit 2: Ondermijning Het veiligheidsprobleem  Verweving onderwereld/bovenwereld ofwel criminele inmenging in legale structuren  Typen criminaliteit mn: drugsgerelateerde ciriminaliteit, witwassen, uitbuiting/mensenhandel  Kwestbaar voor inmenging mn: bedrijventerreinen, huisvesting en inzet arbeidsmigranten, vastgoed, horeca, vakantieparken, jeugd/’jonge aanwas’

Input van de raad

 Via voorlichting awareness en meldingsbereidheid vergroten  Communicatie over de follow-up van meldingen

Wat willen we bereiken?  Steviger barrières tegen criminele inmenging > minder speelruimte voor criminele netwerken  Effectieve interventies waar reeds ondermijning getraceerd is  Duurzame effecten wat betreft weerbaarheid, met name ook bij jeugd: een halt tegen jonge aanwas in de criminaliteit

Onze aanpak De basis  Inzet bestuurlijke instrumenten zoals Damoclesbeleid, BIBOB-beleid, controle en handhavingsacties, integrale casusaanpak  Preventie via benutting instrumenten Ruimte, Economie, Burgerzaken en Sociaal Domein  Werken aan Maatschappelijke weerbaarheid via voorlichting inwoners en ondernemers specifieke focus jeugd: preventie van ‘jonge aanwas’ via Dealbreakers-aanpak  Werken aan Bestuurlijke weerbaarheid via trajecten college, raad, ambtelijke organisatie  Inzet op prioritaire risico’s, met name arbeidsuitbuiting/mensenhandel  Ontwikkeling informatiepositie

De focus  Vervolgstappen Maatschappelijke weerbaarheid via innovatieve voorlichting en samenwerking met kwetsbare branches  Vervolgstappen Bestuurlijke weerbaarheid  Integrale inzet op prioriteiten arbeidsuitbuiting/mensenhandel, vastgoed en vakantieparken  Verdere borging en consequente inzet van de bestuurlijke instrumenten  Doorontwikkeling integraal werken – benutting van preventieve instrumenten breed binnen de organisatie

Gerelateerd beleid/trajecten Handhavingsbeleid Bibob-beleid, Damocles-beleid Maatschappelijk programma, Preventieprogramma Economisch beleid Omgevingsbeleid, woon- en huisvestingsbeleid

12

IVP Noordwijk 2025-2028

Prioriteit 3: Digitale veiligheid

Het veiligheidsprobleem  Slachtofferschap inwoners en ondernemers van gedigitaliseerde criminaliteit zoals hacking, phishing, quishing  Specifiek kwetsbaar: jongeren en senioren  Ook cybergeweld zoals cyberpesten, sexting  ‘Dark number’ door weinig aangiften  Risico’s ‘online aangejaagde ordeverstoring’, bijv. haatdragende boodschappen  Kwetsbaarheid van systemen van gemeente én andere partijen - cyberincidenten liggen overal op de loer!

Input van de raad  Steviger voorlichting over de risico’s en preventie cybercrime  ‘Help inwoners door noodplannen uit te reiken - brochures voor in de meterkast’

Wat willen we bereiken?  Een weerbare samenleving - minder slachtofferschap van cybercrime en voorbereid zijn op cyberincidenten  Risicobeheersing datalekken, systeemverstoringen, cyberincidenten  Tijdige signalering en reactie op online aangejaagde ordeverstoring

Onze aanpak De basis  Voorlichting aan inwoners/ondernemers over risico’s en preventie cybercrime  Monitoring risico’s online aangejaagde ordeverstoring  Eigen huis op orde: informatieen systeembeveiliging conform landelijke richtlijnen

De focus  Versteviging preventie van cybercrime via innovatieve voorlichting aan kwetsbare groepen zoals jeugd en senioren  Impulsen aangiftebereidheid, voor beter zicht op de fenomenen  Handelingsperspectief online aangejaagde ordeverstoring  Innovatieve werkvormen met partners zoals de Digikamer (politie)  Eigen huis verder op orde brengen, implementatie nieuwe kaders > van normen naar wetten  Preparatie op digitale ontwrichting door risicoinventarisatie en -management, training, oefening, ketensamenwerking  Voorlichting aan inwoners over eigen preparatie op cybercalamiteiten, noodplannen

Gerelateerd beleid/trajecten Informatiebeveiligingsbeleid Baseline Informatiebeveiliging Overheid (BIO 2.0) Network and Information Security directive (NIS2)

13

IVP Noordwijk 2025-2028

6 Andere belangrijke thema’s In dit hoofdstuk worden de zeven going concern-thema’s en twee strategische thema’s van dit IVP uitgewerkt. Dit gebeurt weer beknopt en op hoofdlijn. Een nadere uitwerking wordt opgenomen in het Uitvoeringsplan Integrale Veiligheid.

Going concern-thema’s Kenmerkend voor de going concern-thema’s is dat de aanpak in veel opzichten goed ‘staat’ en het veiligheidsniveau acceptabel en beheersbaar is. Er is geen bijzondere ontwikkelopgave bij deze thema’s. De focus ligt op continueren met eventueel, waar nodig, bijstelling of ontwikkeling van onderdelen van de aanpak in de loop van de tijd. NB Dit going concern-karakter doet niets af aan het belang van deze thema’s. Ze vormen, net als de prioriteiten, belangrijke aandachtsgebieden van dit IVP.

thema

accenten aanpak

a veelvoorkomende vermogenscriminaliteit

 Preventievoorlichting via campagnes zoals het Donkere dagen offensief  Impulsen participatie in buurtpreventie zoals WhatsApp-groepen  Fysieke maatregelen ter verhoging van veiligheid en preventie (Veilig ontwerp)  Fenomeengerichte en hotspotaanpak (combinaties van maatregelen)  Integrale daderaanpak inclusief nazorg detentie  Helingaanpak 

b jeugd en veiligheid

 Preventie en signalering overlast en andere problematiek door inzet eerste lijnsprofessionals (onder meer jongerenwerk, jeugdboa’s, wijkagenten)  Preventieve voorzieningen zoals accommodaties, ontmoetingsplekken  Groeps- en persoonsgerichte aanpak, inclusief verbinding Zorg en Veiligheid  Preventieve inzet op ‘jonge aanwas’ in de criminaliteit  Inzet bestuurlijke instrumenten zoals gebiedsverboden  Preventievoorlichting alcohol en drugs  Samenwerking met onderwijsinstellingen via Convenant Veilige School

c veilig uitgaan, evenementen en toerisme

 Publiek-private samenwerking over veiligheidsitems met horecaondernemers, evenementenmakers en recreatieondernemers via verschillende trajecten  Regelgeving en handhaving alcohol, horeca, evenementen, vakantieparken, strand  Integrale samenwerking met veiligheidspartners bij de beheersing van sociale en fysieke veiligheidsrisico’s rond uitgaan, evenementen, toerisme, strand

d polarisatie en

 Preventieve maatregelen waaronder voorlichting en educatie in samenwerking met welzijns- en onderwijsinstellingen, Halt, maatschappelijke (zelf)organisaties en andere partijen  Integrale aanpak van concrete dreigingen en casus  Ontwikkeling werkvormen rond nieuwe vormen van polarisatie en radicalisering, gerelateerd aan maatschappelijk ongenoegen, straatintimidatie, antioverheidssentiment en ‘soevereinen’

radicalisering

e veilig winkelgebied en bedrijventerreinen

 Publiek-private samenwerking via onder meer de systematiek KVO (Keurmerk Veilig Ondernemen) en de BIZ-aanpak (Bedrijven Investeringszones)  Verbinding met integrale aanpak rond thema’s zoals Ondermijning  Proactie op veiligheidsrisico’s in ontwikkelfase van bedrijventerreinen 14

IVP Noordwijk 2025-2028

f verkeersveiligheid

 Preventie via infrastructurele maatregelen (conform principes Duurzaam Veilig)  Gedragsbeïnvloeding via voorlichting en educatie, met focus op de meest kwetsbare groepen zoals kinderen, jongeren, senioren)  Handhaving snelheid op risicovolle plekken

g fysieke veiligheid

 Brandveiligheid: > Risicobeheersing: preventie via regels, handhaving, Brandveilig Leven-activiteiten > Incidentbestrijding: integrale borging van de kwaliteit van de repressie  Externe veiligheid/Omgevingsveiligheid: > Proactie op omgevingsrisico’s van gevaarlijke stoffen via regulering, handhaving, doorvertaling in ruimtelijke plannen en risicocommunicatie  Crisisbeheersing: > Verdere versteviging van crisisorganisatie in samenwerking met regiogemeenten en Veiligheidsregio > Zwaartepunten: Planvorming, Opleiden/Trainen/Oefenen, Bemensing processen en Kwaliteit faciliteiten > Impulsen maatschappelijke zelf-en samenredzaamheid via voorlichting en bewustwordingscampagnes (o.m. over brandpreventiemaatregelen en noodpakketten) > Bijzondere aandacht voor de risico’s rond klimaatverandering (droogte, natuur/duinbranden, waterbeheer en -overlast), verduurzaming en energietransitie (o.m. brandveiligheidsrisico’s van accu’s en zonnepanelen) en digitalisering van de samenleving (cyberrisico’s en kans op calamiteiten)

Strategische thema’s De strategische thema’s zijn doorsnijdende thema’s met raakvlakken met meerdere prioriteiten en going concern-thema’s. Ze vormen een facet van de problematiek waar die thema’s zich op richten. En de aanpak loopt ook primair via de brede inzet binnen die thema’s. Om het vraagstuk echter als geheel beheersbaar te houden en waar nodig effectiever te worden, is overkoepelende, integrale regie nodig. Hieronder worden de twee strategische thema’s kort uitgewerkt wat betreft te onderscheiden aspecten, thema’s waarmee ze raakvlakken zijn en bestanddelen van de regie en aanpak. I Drugsproblematiek

aspecten: o Handel en drugs (ondermijning) o Preventie gebruik/verslaving, zorgaanbod o Overlast en onveiligheid voor omgeving heeft raakvlakken met … > prioriteiten: 1: Woonoverlast en wijkveiligheid, 2: Ondermijning > going concern-thema’s: a: Vermogenscriminaliteit, b: Jeugd en veiligheid, c: Veilig uitgaan, evenementen en toerisme, e: Veilig winkelgebied en bedrijventerreinen, f: Verkeersveiligheid, g: Fysieke veiligheid regie, aanpak:  Brede monitoring problematiek en benodigde aanvullende aanpak/interventies, naast de inzet vanuit de prioriteiten en going concern-thema’s  Voorlichting aan maatschappelijke partijen over risico’s, preventie, verantwoordelijkheid  Ketenpartners consequent bevragen, informeren, ‘uitdagen’ op innovaties aanpak

II Maatschappelijk ongenoegen

aspecten: o Ongenoegen en onrust als effect van bepaalde vraagstukken/bedreigingen o Ongenoegen en onrust als ‘motor’ van nieuwe bedreigingen heeft raakvlakken met … > prioriteiten: 1: Woonoverlast en wijkveiligheid, 2: Ondermijning, 3: Digitale veiligheid > going concern-thema’s: a: Vermogenscriminaliteit, d: Polarisatie en radicalisering, g: Fysieke veiligheid regie, aanpak:  Brede monitoring problematiek en benodigde aanvullende aanpak/interventies, naast de inzet vanuit de prioriteiten en going concern-thema’s 15  Ontwikkelen/organiseren kennispositie over het fenomeen samen met partners

IVP Noordwijk 2025-2028

7 Coördinatie en monitoring Operationalisering De in dit IVP beschreven aanpak wordt nader uitgewerkt in het Uitvoeringsplan Integrale Veiligheid 20252028. Dit wordt in het eerste kwartaal van 2025 door het college vastgesteld. Het Uitvoeringsplan is een dynamisch document: jaarlijks wordt getoetst welke aanpassingen nodig zijn. Bijgestelde versies worden weer ter vaststelling aan het college voorgelegd. Het Uitvoeringsplan bevat, naast een nadere uitwerking van de aanpak van de thema’s, ook een overzicht van communicatie-activiteiten rond het IVP en een gedetailleerde begroting. Coördinatie De bestuurlijke coördinatie van het IVP is belegd bij de portefeuillehouder Veiligheid, de burgemeester. In het college vinden interdisciplinaire afstemming en besluitvorming plaats over de onderdelen van het IVP die dat behoeven. In het Driehoeksoverleg stemt de burgemeester af met de Officier van Justitie en de teamchef van de politie over de voortgang van het IVP. De ambtelijke coördinatie van het IVP is belegd bij het Team Veiligheid. Dit stemt af en werkt samen met andere teams binnen de organisatie bij de interdisciplinaire onderdelen van het IVP. De afstemming en samenwerking met de politie lopen via verschillende tactische en thematische overleggen met de politie.

Monitoring en verantwoording De portefeuillehouder informeert de gemeenteraad jaarlijks in het eerste kwartaal over de voortgang van het IVP. Dit gebeurt via een raadsinformatiebrief met een overzicht van gezette stappen, een cijfermatig tussenbeeld van de veiligheid en een overzicht van voorgenomen bijstellingen en intensiveringen. Het cijfermatige beeld in de voortgangsbrief concentreert zich rond onderstaande indicatoren. Bij drie belangrijke indicatoren is een streefwaarde (doelstelling) voor 2028 geformuleerd; hierop wordt expliciet gereflecteerd in de brief. indicator totaal misdrijven (excl. cybercrime) rapportcijfer veiligheid van de buurt totaal incidenten sociale overlast diefstal/inbraak woning diefstal/inbraak schuur, tuinhuis e.d. diefstal fiets bedreiging mishandeling burenruzie overlast alcohol en drugs meldingen jeugdoverlast aangiften fraude met online handel % deelname WhatsApp-buurtpreventie % getuige verdachte/illegale activiteiten

bron politie Veiligheidsmonitor politie politie politie politie politie politie politie politie politie politie Peiling Veiligheid en Leefbaarheid Peiling Veiligheid en Leefbaarheid

uitgangswaarde* 1.448 (2024) 7,7 (2023) 624 (2024) 51 (2024) 30 (2024) 208 (2024) 32 (2024) 71 (2024) 96 (2024) 155 (2024) 139 (2024) 111 (2024) 31,5 (2023) 14,5 (2023)

doelstelling 2028

≤ 1.350 ≥ 7,7 ≤ 575

* De waarden van 2024 (politiecijfers) hebben betrekking op de periode 1-11-23/31-10-24.

Bronnen voor het cijfermatige beeld zijn zoals aangegeven de politieregistratie, de Veiligheidsmonitor (CBS) en de Peiling Veiligheid en Leefbaarheid van gemeente Noordwijk zelf. De politiecijfers zijn doorlopend beschikbaar en de Veiligheidsmonitor en de Peiling Veiligheid en Leefbaarheid worden beide tweejaarlijks uitgevoerd.

Begroting Voor veel maatregelen en activiteiten die onder dit IVP vallen, geldt dat via de programmabegroting voorzien is in bekostiging in de komende jaren. Het betreft doorlopende activiteiten dan wel aangescherpte inzet die binnen bestaande begrotingsparagrafen valt. Voor de inzet waarvoor dit niet geldt, wordt een onderbouwde claim ingebracht in de begrotingsronde 2026 (voorjaar 2025). 16