Bijlage C Accountantsverslag ODWH 2022
Tekst van het document
Accountantsverslag Omgevingsdienst West-Holland Boekjaar 2022
20/03/2023
© Baker Tilly
1
Aan het Dagelijks Bestuur en het Algemeen Bestuur van de Omgevingsdienst West-Holland Vondellaan 55 2332 AA LEIDEN Den Haag, 3 april 2023
Geacht bestuur, Hierbij bieden wij u ons accountantsverslag aan dat is opgesteld in het kader van de opdracht om de jaarrekening 2022 van de GR Omgevingsdienst West-Holland te controleren.
Wij danken de medewerkers voor de samenwerking bij het verrichten van onze controlewerkzaamheden en de totstandkoming van ons accountantsverslag.
Dit accountantsverslag bevat bevindingen en conclusies die naar aanleiding van onze werkzaamheden uit hoofde van de jaarrekeningcontrole 2022 naar voren zijn gekomen. De bevindingen in dit verslag zijn besproken met de directie en een afvaardiging van de ambtelijke organisatie.
Wij vertrouwen erop u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd en lichten de inhoud van deze rapportage graag nader aan u toe.
Wij zijn voornemens u op 3 april 2023 te machtigen om onze goedkeurende controleverklaring op te nemen onder de overige gegevens in uw jaarrekening 2022.
Met vriendelijke groet, Baker Tilly (Netherlands) N.V.
Ondertekening alleen in definitieve versie
drs. S. Turenhout RA Director Audit
2
Inhoudsopgave
Bestuurlijke samenvatting controle 2022 Belangrijkste bevindingen uit onze controle Financiële positie Interne beheersing en automatiseringsomgeving Voorbereiding rechtmatigheidsverantwoording
4 7 13 16 21
Bijlagen Bijlage A – SiSa-bijlage Bijlage B – Reikwijdte van de controlewerkzaamheden Bijlage C – Onafhankelijkheid Bijlage D – Controleaanpak Bijlage E – Controleverschillen
25 26 27 28 29
3
Bestuurlijke samenvatting controle 2022 4
1. Bestuurlijke samenvatting Wij zijn voornemens een goedkeurende controleverklaring op het gebied van getrouwheid en rechtmatigheid te verstrekken bij de jaarrekening 2022 van de ODWH.
Het jaarverslag is cf. NV COS 720 verenigbaar met de jaarrekening en voldoet aan de laatste actuele voorschriften.
Het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten is in alle opzichten nageleefd in 2022.
Uit onze controle met betrekking tot ons oordeel ten aanzien van de getrouwheid blijken geen ongecorrigeerde fouten/onzekerheden.
Op basis van onze werkzaamheden is voor een bedrag aan € 47.988 aan onrechtmatige bestedingen geconstateerd. Het betreft hier bestedingen op een (bestaand) inkoopcontract dat in het verleden ook als onrechtmatig is aangemerkt.
De begrotingsoverschrijdingen passen binnen het bestaande beleid en zijn goed toegelicht.
5
1. Bestuurlijke samenvatting De financiële positie is solide. Het eigen vermogen is in 2022 toegenomen naar EUR 1,8 mln. en bedraagt 9% van het saldo aan baten. Hiermee voldoet de vermogenspositie aan uw interne eisen.
De administratieve organisatie / interne beheersing (AO/IB) is op orde.
De IT-omgeving voldoet aan de daaraan te stellen vereisten. Wij hebben een aantal verbeterpunten toegelicht ten aanzien van de versterking van de interne beheersing.
In 2022 zijn een aantal nieuwe SiSa-regelingen geïntroduceerd. In 2022 zijn nieuwe specifieke uitkeringen met betrekking tot bodem, interbestuurlijk toezicht VTH en ondersteuning toezicht op energiebesparingsplicht ontvangen. Wij hebben geen controleverschillen (fouten en/of onzekerheden) in de verantwoorde informatie in de SiSa-bijlage geconstateerd.
Wij hebben vastgesteld dat de bezoldigingen over 2022 in overeenstemming zijn met de Wet normering topinkomens (WNT) en dat de jaarrekening 2022 van de GR Omgevingsdienst West-Holland voldoet aan de publicatieverplichtingen van de WNT.
De voorbereiding op de rechtmatigheidsverantwoording vraagt nog aandacht in 2023. Als onderdeel van deze voorbereiding adviseren wij nadere aandacht te geven aan formele documenten, zoals de financiële verordening en het normen- en toetsingskader, alsmede het interne controleproces. Wij hebben begrepen dat dit is opgenomen in uw Plan van Aanpak.
6
Uitkomsten jaarrekeningcontrole
Opdracht, scope en uitkomsten Reikwijdte van de controle De jaarstukken van uw gemeenschappelijke regeling bestaan uit: - Het jaarverslag (programmaverantwoording + paragrafen) - De jaarrekening - Bijlagen Met de opdrachtbevestiging van d.d. 17 augustus 2022 heeft u ons opdracht gegeven tot het controleren van de jaarrekening 2022. De reikwijdte van onze controle staat omschreven in deze opdrachtbevestiging. Er is gedurende het verloop van de controle geen sprake geweest van een beperking in de reikwijdte van onze controle. Tijdens de uitvoering van de controleplanning hebben zich geen wijzigingen van materieel belang in de reikwijdte voorgedaan. Overzicht toleranties De materialiteit bij de uitvoering van onze controle is € 189.500. Deze materialiteit sluit aan op het door het algemeen bestuur vastgestelde controleprotocol. Grondslag
Bedrag
1% lasten inclusief toevoegingen reserves
€ 189.500
Goedkeuringstolerantie onzekerheden 3% lasten inclusief toevoegingen reserves
€ 568.750
Rapporteringstolerantie
€ 9.475
Goedkeuringstolerantie fouten
5% van de goedkeuringstolerantie
Kernpunten en significante risico’s in de controle Wij hebben voldoende en geschikte controle-informatie verkregen, onder andere met betrekking tot de volgende kernpunten van de controle: schattingen en toelichtingen in de jaarrekening; rechtmatigheid van de Europese aanbestedingen; verantwoording van de baten; WNT-bijlage; onrechtmatige en/of onnauwkeurige betalingen en inkopen. Verslaggevingsrichtlijnen Wij hebben de aanvaardbaarheid van de gehanteerde waarderingsgrondslagen, de consistente toepassing daarvan alsmede de duidelijkheid en volledigheid van de jaarverslaggeving beoordeeld. Uw gemeenschappelijke regeling heeft gedurende 2022 geen wijzigingen doorgevoerd in de keuze of de toepassing van belangrijke verslaggevingsgrondslagen. Wij concluderen dat de gehanteerde waarderingsgrondslagen aanvaardbaar zijn en dat de toepassing daarvan, samen met de in de jaarrekening opgenomen toelichtingen, een getrouw beeld geeft van de financiële positie van de gemeenschappelijke regeling. Managementinzicht en schattingen Schattingen op basis waarvan sommige jaarrekeningposten worden bepaald, zijn gebaseerd op inzichten van het management. Wij hebben de belangrijkste gehanteerde factoren en veronderstellingen beoordeeld op basis waarvan de afzonderlijke oordelen en schattingen zijn gevormd.
Wij hebben vastgesteld dat dit aanvaardbaar is in het kader van de jaarrekening als geheel.
8
Het oordeel bij uw jaarrekening Een goedkeurende verklaring over getrouwheid en rechtmatigheid De door ons geconstateerde ongecorrigeerde controleverschillen inzake getrouwheid blijven binnen de door u gestelde goedkeuringstoleranties. De geconstateerde afwijkingen ten aanzien van de rechtmatigheid zijn is kleiner dan 1%, waardoor dit geen effect heeft op het oordeel. Daarom geeft onze controleverklaring de volgende oordelen: Getrouwheid
Goedkeurend
Rechtmatigheid
Goedkeurend
De jaarrekening is opgesteld in overeenstemming met het BBV De directie en het bestuur hebben in de jaarrekening 2022 de voorschriften van het BBV gevolgd. Dit betekent dat geen materiële alternatieve verwerkingswijzen zijn gehanteerd. Daarnaast zijn naar onze mening de door directie en het bestuur gekozen waarderingsgrondslagen aanvaardbaar en consistent toegepast met betrekking tot de significante jaarrekeningposten en bijzondere transacties. Dit geldt tevens voor het tijdstip waarop die transacties hebben plaatsgevonden, de periode waarin zij zijn verantwoord en de desbetreffende toelichtingen in de jaarrekening. De ODWH heeft gedurende 2022 geen vrijwillige wijzigingen doorgevoerd in de keuze of de toepassing van belangrijke verslaggevingsgrondslagen. De wijzigingen van verslaggevingsgrondslagen die het BBV voorschrijft zijn door de Gemeenschappelijke Regeling opgevolgd. Het jaarverslag is verenigbaar met de jaarrekening Wij hebben vastgesteld dat het jaarverslag overeenkomstig de Wet op de gemeenschappelijke regelingen is opgesteld en verenigbaar is met de jaarrekening. Verder hebben wij vastgesteld dat de verplichte paragrafen zijn toegevoegd.
Gemaakte schattingen in de jaarrekening Bij het opstellen van de jaarrekening maakt het bestuur belangrijke schattingen. We hebben de schattingen die het bestuur heeft gemaakt bij het opstellen van de jaarrekening beoordeeld. Onderstaande tabel geeft een overzicht van onze bevindingen met de bijbehorende toelichting. Voor wat betreft de belangrijkste schattingen die ook in het voorgaande jaar relevant waren, is onze conclusie dat deze gebaseerd zijn op consistente uitgangspunten en veronderstellingen.. Gemaakte schatting
2022
2021
Waardering van uw materiële vaste activa
n.v.t.
Toelichting: Wij zijn van mening dat de schattingen met betrekking tot de materiële vaste activa een evenwichtig beeld geven van de waardering van uw materiële vaste activa. Voorziening verlofsparen Toelichting: De verplichting die volgt vanuit de nieuwe regeling omtrent verlofsparen is evenwichtig ingeschat, waarbij rekening is gehouden met het aantal medewerkers die hebben aangegeven gebruik te maken van deze regeling. Voor het opstellen van een nauwkeurige inschatting hebben wij de volgende adviespunten voor de voorziening verlofsparen: - het registreren van het verlofsparen in de salarisadministratie; - een eigen inschatting maken van het stuwmeer aan bovenwettelijk verlof; en - jaarlijks een analyse opstellen van de mutaties in het bovenwettelijk verlof ten opzichte van het voorgaande boekjaar.
Legenda status: = evenwichtig = optimistisch = voorzichtig = controleverschil
9
Rechtmatigheid Europese aanbestedingsrichtlijnen In het kader van de rechtmatigheid van de jaarrekening 2022 is een controle uitgevoerd op de naleving van de (Europese) aanbestedingsrichtlijnen. Uit onze controle op de rechtmatigheid van de inkopen blijkt dat voor enkele inkooptrajecten met een inkoopwaarde van in totaal € 47.988 niet de juiste procedure is gevolgd. Op basis van onze controle komt naar voren dat deze inkopen Europees aanbesteed hadden moeten worden. Het betreft hier inkopen op een reeds bestaand contract dat in eerdere jaren ook reeds als onrechtmatig is aangemerkt. Wij hebben dit bedrag als rechtmatigheidsfout aangemerkt en opgenomen in de foutenevaluatie. Wij adviseren het bestuur om de interne beheersing op de aanbestedingen aan te scherpen. De afgelopen jaren heeft dit proces nadrukkelijk de aandacht gehad van uw organisatie. Dit heeft echter nog niet voorkomen dat alle lopende contracten opnieuw zijn aanbesteed, waardoor de last op een doorlopend contract als onrechtmatig aan te merken is. Daarnaast is voor een aantal overeenkomsten op basis van een afwijkingsbrief niet gekozen voor aanbesteding. Dit is in lijn met de interne procedures. Wij hebben geconstateerd dat een aantal hiervan zich ontwikkelen richting de Europees Aanbestedingsgrens.
Wij adviseren om dergelijke overeenkomsten te beoordelen in hoeverre hier een risico bestaat dat deze over de aanbestedingsgrens gaat. Vanaf komend boekjaar is op basis van art. 3.6 van het intern inkoop- en aanbestedingsbeleid (2023-2027) goedkeuring van het Dagelijks Bestuur verplicht gesteld voor afwijkingen van dit beleid. Begrotingsrechtmatigheid Naast de controle op de rechtmatige totstandkoming van de baten, lasten en balansmutaties in de jaarrekening 2022, hebben wij de begrotingsrechtmatigheid gecontroleerd. De toe te passen normen voor dit begrotingscriterium zijn gebaseerd op artikel 189, 190 en 191 van de Gemeentewet en moeten door de algemeen bestuur zelf nader worden ingevuld en geconcretiseerd. Dit gebeurt door middel van de begroting en via de verordening op het financieel beheer ex artikel 212 van de Gemeentewet.
Het systeem van budgetbeheer en -bewaking moet waarborgen dat de baten en lasten binnen de begroting blijven en dat belangrijke wijzigingen of dreigende overschrijdingen tijdig worden gemeld aan de algemeen bestuur, zodat deze tijdig (binnen het begrotingsjaar) een besluit kan nemen. Een systeem met onvoldoende waarborgen voor tijdige melding aan de algemeen bestuur van budgetoverschrijdingen heeft het risico in zich dat inbreuk wordt gemaakt op het budgetrecht van het algemeen bestuur. Het begrotingscriterium is verder verfijnd en uitgewerkt in de Kadernota 2018 van de Commissie BBV. In de kadernota is opgenomen dat het overschrijden van de begroting altijd onrechtmatig is, maar niet in alle gevallen hoeft te worden meegewogen in het accountantsoordeel. Deze kostenoverschrijdingen moeten dan wel goed herkenbaar in de jaarrekening zijn opgenomen. In het kader van de begrotingsrechtmatigheid moet gekeken worden naar de lastenoverschrijdingen per programma. In de toelichting op de staat van baten en lasten is door het bestuur een analyse van de overschrijdingen opgenomen. De overschrijdingen zijn toereikend toegelicht en passen binnen het bestaande beleid of worden gecompenseerd door hogere baten binnen het programma. Het bestuur stelt uw algemeen bestuur voor genoemde overschrijdingen te autoriseren in het kader van de vaststelling van de jaarrekening 2022.
Vooruitlopend hierop zijn wij hiervan reeds uitgegaan bij het vormen van ons oordeel over de (begrotings)rechtmatigheid. Wij constateren dat de overschrijdingen op lastenniveau volledig worden gecompenseerd door baten of besparingen op andere lasten, daarmee is er geen sprake van overschrijdingen ten opzichte van de gewijzigde begroting
10
Rechtmatigheid Kredieten Wij zijn nagegaan of de investeringen tot stand zijn gekomen binnen de grenzen van de door de algemeen bestuur geautoriseerde kredieten. Wij constateren dat er in de begroting 2022 voldoende rekening is gehouden met investeringen. In totaal is € 129.380 besteed aan investeringen in de materiële vaste activa, waarbij in de begroting rekening is gehouden met € 151.600. De investeringen zijn door het algemeen bestuur geaccordeerd en daardoor is er geen sprake van kredietoverschrijdingen. Normenkader In 2020 is de geactualiseerde Nota planning & control 2020-2023 door het algemeen bestuur vastgesteld, welke gedurende boekjaar 2022 is verlengt voor de periode van twee jaar. Naast de Nota planning & control is ook de financiële beheersverordening en de controleverordening van belang voor de inrichting van de interne beheersing en de communicatie over financiële beheersing met het bestuur. De huidige laatst gewijzigde versie van de financiële beheersverordening komt uit 2007. Deze verouderde versie voldoet niet meer aan de huidige wettelijke richtlijnen.
Niet financiële beheersingshandelingen Handelingen en beslissingen van niet-financiële aard vallen buiten de scope van de rechtmatigheidscontrole door de accountant. De accountant toetst deze handelingen en beslissingen niet inhoudelijk door gegevensgericht onderzoek. Volstaan wordt in dit kader met het beoordelen van het interne systeem van risicoafwegingen. Binnen dit systeem moeten voorwaarden zijn geschapen om risico’s goed te kunnen beoordelen en in de tijd te kunnen volgen. Wij hebben ons een beeld gevormd over de wijze van totstandkoming van de inventarisatie van de risico’s en de getrouwe weergave van de hieruit mogelijk voortvloeiende financiële gevolgen in de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing van het jaarverslag. Misbruik en oneigenlijk gebruik In de externe en interne regelgeving zijn diverse bepalingen opgenomen die erop zijn gericht om misbruik en oneigenlijk gebruik te voorkomen. Uw Gemeenschappelijke Regeling heeft de toets op het misbruik en oneigenlijk gebruik neergelegd in interne controleplannen. De uitkomst van deze toets heeft niet geleid tot bevindingen die invloed hebben op de rechtmatigheid van baten en lasten en balansmutaties.
Om er voor te zorgen dat alle interne verordeningen up-to-date zijn hebben wij voorgaande jaren geadviseerd om een analyse uit te voeren op het normenkader en toetsingskader. Op basis van deze analyse adviseren wij om vast te stellen welke (interne) beleidsdocumenten, waaronder de financiële beheersverordening en de controleverordening, aangepast moeten worden. Dit is ook van belang in relatie tot de rechtmatigheidsmededeling die vanaf 2023 afgegeven moet worden door het dagelijks bestuur. ODWH is reeds begonnen met deze analyse op het normenkader en toetsingskader in relatie tot de rechtmatigheidsverantwoording. Hiervoor is ook een plan van aanpak geschreven. Op basis van de analyse en het opgestelde plan van aanpak is opvolging gegeven aan ons advies. Enkel zijn de (interne) beleidsdocumenten nog niet geactualiseerd. Op pagina 19 is meer informatie opgenomen over de laatste ontwikkelingen in de rechtmatigheidsmededeling. 11
SiSa-bijlage en WNT SiSa-bijlage Wij hebben de in de SiSa-bijlage van de jaarrekening genoemde specifieke uitkeringen gecontroleerd met inachtneming van de Nota verwachtingen accountantscontrole 2022. De hierbij geconstateerde fouten en onzekerheden dienen op grond van het Bado in het verslag van bevindingen te worden opgenomen indien de navolgende rapporteringstolerantie per specifieke uitkering wordt overschreden: − € 12.500 indien de omvangbasis kleiner dan of gelijk aan € 125.000 is; − 10% indien de omvangbasis groter dan € 125.000 en kleiner dan of gelijk aan € 1.000.000 is; − € 125.000 indien de omvangbasis groter dan € 1.000.000 is.
WNT verantwoording Per 1 januari 2013 is de Wet normering bezoldiging topfunctionarissen publieke en semipublieke sector (WNT) ingevoerd. Op basis van deze wet is de bezoldiging van topfunctionarissen in de publieke en semipublieke sector in dienstverband en bij ontslag wettelijk gemaximeerd.
Op grond van ons onderzoek hebben wij bij de specifieke uitkeringen geen fouten en/of onzekerheden geconstateerd die de voor SiSa geldende rapporteringstolerantie overschrijden.
In het kader van de jaarrekening 2022 heeft u een analyse uitgevoerd van de topfunctionarissen binnen uw organisatie. Tevens heeft u vastgesteld of er functionarissen zijn die een hogere bezoldiging dan de gestelde maxima kennen. Deze informatie heeft u opgenomen in de toelichting op de jaarrekening. Wij hebben de nauwkeurigheid en volledigheid van deze toelichting gecontroleerd en hebben vastgesteld dat de toelichting voldoet aan de daaraan te stellen eisen.
De SiSa-bijlage dient door uw Gemeenschappelijke Regeling samen met een aantal andere verplicht voorgeschreven verantwoordingsstukken voor 15 juli aanstaande elektronisch bij het CBS te worden aangeleverd. Door middel van een voorgeschreven tabel dienen wij te rapporteren over onze bevindingen ten aanzien van de in de jaarrekening opgenomen SiSa-bijlage. In bijlage A bij dit rapport zijn deze bevindingen in de voorgeschreven tabel opgenomen. U kunt deze tabel hanteren ten behoeve van verzending naar het CBS.
Voor de bezoldiging van topfunctionarissen geldt naast de maximering een publicatieverplichting in de jaarrekening. Dit geldt eveneens voor bezoldiging van niet-topfunctionarissen, indien zij de maximale bedragen van topfunctionarissen overschrijden.
De naleving van de anticumulatiebepaling maakt geen onderdeel meer uit van de controle van de accountant. De WNT-toezichthouders kunnen hier wel zelfstandig onderzoek naar doen en zo nodig handhavend optreden. Om die reden hebben alle accountants hiervoor een paragraaf ter benadrukking van aangelegenheden in de controleverklaring opgenomen. Dit hebben wij daarom ook bij de ODWH gedaan.
12
Financiële positie
De financiële positie van de ODWH Resultaat nader besproken Het gerealiseerd resultaat over het jaar 2022 bedraagt € 372.757 voordelig ten opzichte van het een begroot resultaat van € 0. Hieronder hebben wij de verschillen tussen de gewijzigde begroting en realisatie weergegeven.
Afwijking (x € 1.000)
Voordelig
Lagere bijdrage gemeenten / provincie Salarissen en sociale lasten
Nadelig 651
532
Tabel resultaat 2022 ten opzichte van de gewijzigde begroting (x € 1.000)
Lagere inhuur flexibele schil
Gewijzigde begroting
Jaarrekening
Verschil
Totale lasten
19.853
18.633
1.220
Totale baten
19.550
19.007
-543
Totaal saldo van baten en lasten
-303
374
677
Mutatie in de reserves
-303
-1
-304
Gerealiseerd resultaat
0
373
373
838
Lagere overige goederen en diensten
419
Lagere goederen / diensten primaire proces
540
Lagere subsidielasten
309
Overige
62
Totaal
1.862
Rekeningresultaat
1.489
373
De belangrijkste afwijkingen ten opzichte van de gewijzigde begroting zijn uitgebreid toegelicht in de paragraaf 5.5 van de jaarrekening. De belangrijkste en meest opvallende posten welke leiden tot het gerealiseerde resultaat zijn hiernaast weergegeven.
14
De financiële positie van de ODWH Het eigen vermogen van uw Gemeenschappelijke Regeling stijgt Het eigen vermogen, inclusief het gerealiseerde resultaat, bedraagt per 31 december 2022 volgens de jaarrekening € 1,8 miljoen en heeft zich de afgelopen jaren als volgt ontwikkeld:
Weerstandsvermogen en risicobeheersing In het jaarverslag is onder andere de paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing opgenomen, welke informatie bevat over de weerstandscapaciteit, de risico’s en het beleid dat hieromtrent gedurende 2022 is gevoerd.
Grafiek ontwikkeling eigen vermogen (x € 1.000)
De door de ODWH berekende beschikbare weerstandscapaciteit bedraagt, inclusief het voorstel tot resultaatbestemming € 1.453.300 (2021: € 1.383.543). Er is sprake van een stijging van de beschikbare weerstandscapaciteit in 2022 ten opzichte van 2021.
2.000 1.800 1.600 1.400
De ODWH heeft op basis van een risico-inventarisatie berekend wat de benodigde weerstandscapaciteit is. Hieruit volgt een gekwantificeerd bedrag aan benodigde weerstandscapaciteit van € 613.281 (2021: € 675.000). De grootste door de ODWH geïdentificeerde risico’s zijn: − Informatisering (€ 500.000); − Loonontwikkeling (€ 80.000)
1.200 1.000 800 600 400 200 0 2018
2019
2020
2021
2022
Algemene reserve Bestemmingsreserve Gerealiseerd resultaat
Van de totale reserves ter hoogte van € 1.757.800 is € 1.453.300 opgenomen als algemene reserve. Het saldo van deze reserve is ten opzichte van voorgaand jaar gestegen met € 70.000. Dit wordt in belangrijke mate veroorzaakt door de aanvullende dotatie vanuit de begroting en de dotatie van het resultaat 2022. De grafiek van de ontwikkeling van het totale eigen vermogen laat in 2022 een sterke stijging zien. Deze stijging vloeit onder andere voort uit de toevoeging aan de algemene reserve met betrekking tot het aanvullen van het weerstandsvermogen en de dotatie van het resultaat.
Grafiek weerstandscapaciteit (in € 1.000) € 1.600,0 € 1.400,0 € 1.200,0 € 1.000,0 € 800,0 € 600,0 € 400,0 € 200,0 € 0,0 2018 2019 2020 2021 2022 Benodigde weerstandscapaciteit Beschikbare weerstandscapaciteit
Met betrekking tot de impact van loon- en prijsstijging constateren wij de kaderbrief 2024 een (inhaal-)correctie is opgenomen voor de gevolgen van prijs- en loonstijgingen. Hiermee wordt door de deelnemende gemeenten (achteraf) de gevolgen van loon- en prijsinflatie gecorrigeerd. Wij adviseren om uw eigen bedrijfsvoering voor 2023 hier reeds rekening te houden. 15
Bevindingen interne beheersing
Interne beheersing Wij hebben de volgende frauderisico’s bij uw Gemeenschappelijke Regeling onderkend: Algemeen Onze doelstelling van deze controle is om een beeld te krijgen of de interne beheersingsomgeving en de daarin opgenomen maatregelen van interne controle toereikend zijn in het kader van onze opdracht tot de controle van de jaarrekening van uw gemeenschappelijke regeling. Dit beeld is in belangrijke mate bepalend voor onze risico-inschatting en hiermee voor de omvang en diepgang van onze werkzaamheden die wij bij de jaarrekeningcontrole moeten uitvoeren teneinde de gewenste zekerheid te verkrijgen dat de jaarrekening géén materiële fouten bevat. Uit onze risicoinschatting komen een aantal risicogebieden naar voren die een verhoogd risico met zich meebrengen op een materiële fout in uw jaarrekening (significant risico). Dit bestaat uit het volgende risico: −
Europese aanbestedingsregels worden niet gevolgd bij inkopen waardoor het risico bestaat dat inkopen onrechtmatig plaatsvinden.
Fraude en naleving wet- en regelgeving Het dagelijks bestuur is primair verantwoordelijk voor het voorkomen van fraude, het naleven van wet- en regelgeving en voor een cultuur van eerlijkheid en integriteit en dient zowel preventieve als repressieve beheersingsmaatregelen te nemen om de kans op fraude en overtreding van wet- en regelgeving zo veel mogelijk te beperken. De algemeen bestuur is verantwoordelijk voor het toezicht op het dagelijks bestuur in de uitvoering van deze taken.
Gesignaleerde frauderisico’s Beheersingsmaatregelen
Systeem- en gegevensgerichte werkzaamheden
Risico op doorbreking van de beheersmaatregelen door het management bij de totstandkoming van de significante schattingsposten in de jaarrekening van de ODWH
Interne review van de uitgangspunten en aannames van schattingsposten in de jaarrekening door de diverse control lagen binnen de gemeenschappelijke regeling.
Detailcontrole van de aannames en uitgangspunten ten aanzien van de significante schattingsposten in de jaarrekening van de ODWH.
Middels het opnemen van stelposten kan ODWH het resultaat zodanig sturen dat de dienst niets hoeft terug te betalen aan de deelnemende gemeenten.
-
Van nieuwe overlopende posten en voorziening vaststellen dat hier documentatie en berekeningen aan ten grondslag liggen.
Naar aanleiding van de door ons uitgevoerde werkzaamheden hebben wij geen indicaties voor (een vermoeden van) fraude geconstateerd.
Voor het uitoefenen van deze verantwoordelijkheid maakt het dagelijks bestuur gebruik van diverse beheersingsmaatregelen, zoals interne richtlijnen en gedragscodes, controle technische functiescheiding en periodieke rapportages over financiën.
17
Interne beheersing Bevindingen interim-controle Als onderdeel van deze interim-controle 2022 hebben wij de relevante processen met betrekking tot de werkorganisatie in kaart gebracht. Onze relevante bevindingen over deze processen delen wij met u middels deze managementletter. Wij wijzen u erop dat een managementletter van nature kritisch van aard is, omdat deze zich richt op te verbeteren aspecten binnen uw organisatie. Deze managementletter is gebaseerd op de interim-werkzaamheden voor het onderzoek van de jaarrekening 2022. Dit onderzoek heeft zich niet verder uitgestrekt dan dat noodzakelijk is om tot een oordeel te komen over de jaarrekening 2022. Het onderzoek is dus niet primair gericht op het signaleren van alle aandachtspunten in de administratieve organisatie en interne beheersing. Hieronder vallen ook die procedures die zijn gericht op de betrouwbaarheid en de continuïteit van de geautomatiseerde informatiesystemen. Verder is onze jaarrekeningcontrole niet specifiek gericht op het ontdekken van mogelijke onregelmatigheden waaronder fraudes. Als wij een specifiek onderzoek hadden ingesteld, dan hadden wij mogelijk aanvullende zaken gevonden die wij zouden hebben gerapporteerd. In het overzicht hiernaast zijn de bevindingen per proces opgenomen, met daarin tevens de impact voor de jaarrekeningcontrole.
Proces
Bevindingen
Uitgevoerde controlewerkzaamheden / conclusie
Verkopen
- Bij het autoriseren van de wekelijkse uren valt in AFAS niet te herleiden wie de uren heeft goedgekeurd.
-
-
Door het maken van de aansluiting tussen de maandelijkse rapportage (marap) en de geautoriseerde urenstaten per kwartaal (welke welk herleidbaar zijn naar de persoon wie het heeft geautoriseerd) vastgesteld dat de uren juist worden geaccordeerd. Het autoriseren van de urenstaten per kwartaal is opgezet om zo het missen van een herleidbare autorisatie van de wekelijkse urenstaten te ondervangen. Door middel van de beoordeling van de IT-omgeving hebben wij vastgesteld dat de bevoegdheid voor het autoriseren van uren maar bij een beperkt aantal functionarissen ligt.
18
Interne beheersing Naleving wet- en regelgeving en overige Wij informeren het algemeen bestuur over illegale handelingen waarbij het hoger kader is betrokken en over fraude en illegale handelingen (of deze nu door het hoger kader of door andere werknemers zijn veroorzaakt) die een onjuistheid van materieel belang in de jaarrekening tot gevolg hebben. Gedurende de controle zijn geen significante punten gesignaleerd ten aanzien van feitelijke of vermoedelijke nietnakoming van wet- en regelgeving, voor zover deze van belang worden geacht voor de mate waarin de algemeen bestuur in staat is haar taken te vervullen. Corruptie en omkopingsrisico’s Uw Gemeenschappelijke Regeling maakt onderdeel uit van de overheidssector waarin corruptie vaker dan bij andere sectoren voorkomt. Dit komt onder andere omdat veel transacties met een relatief grote omvang plaatsvinden, de transparantie over marktprijzen niet in alle gevallen voldoende is om te beoordelen en frequent zaken gedaan wordt met andere corruptiegevoelige sectoren (vastgoed, constructie, infrastructuur et cetera). Hierdoor hebben wij dit als aandachtspunt in onze controle meegenomen. Corruptie is een wereldwijd probleem waarbij het uw verantwoordelijkheid is om corruptie binnen uw Gemeenschappelijke Regeling te voorkomen.
Onze beroepsregels zijn in de praktijkhandreiking “Corruptie, werkzaamheden van de accountant” verder aangescherpt, hetgeen tot aanvullende werkzaamheden heeft geleid. Wij hebben de volgende werkzaamheden verricht om eventuele effecten van dit risico ten behoeve van onze controle van de jaarrekening te mitigeren: − Detailcontrole op de inkopen en aanbestedingen om vast te stellen dat alle inkopen conform de geldende Europese aanbestedingsregels en de Aanbestedingswet 2012 zijn aanbesteed. − Door middel van een steekproef vaststellen of voor alle inkopen welke in rekening zijn gebracht aan de Gemeenschappelijke Regeling ook een prestatie is geleverd door de tegenpartij. Uit bovenstaande werkzaamheden zijn geen bevindingen voortgekomen. 19
Interne beheersing - IT Automatisering Onze controle is niet primair gericht op het doen van een uitspraak omtrent de continuïteit en betrouwbaarheid van (delen van) de geautomatiseerde gegevensverwerking en wij hebben daartoe ook geen opdracht van het management ontvangen. De jaarrekeningcontrole heeft geen tekortkomingen in de continuïteit en betrouwbaarheid van de geautomatiseerde gegevensverwerking aan het licht gebracht. Uit de beoordeling van de IT-omgeving door onze IT-auditor zijn een aantal bevindingen naar voren gekomen op het gebied van beleid en inrichting van de beheersingsmaatregelen en de back-up procedure. Beleid Binnen de ODWH is geen (zichtbaar) uitgewerkt IT beleidsplan aanwezig, waarin de uitgangspunten voor IT beheer en ontwikkelingen zijn beschreven. Hierdoor bestaat het risico dat het beleid niet volledig in de IT-omgeving is ingericht. Om in de toekomst monitoring van de IT-omgeving mogelijk te maken adviseren wij om een beleidsplan uit te werken zodat een complete Plan-Do-Check-Act – cyclus kan worden ingericht. Uitvoering beheersingsmaatregelen IT Op verschillende vlakken worden (nog) geen toetsbare beheersingsmaatregelen uitgevoerd binnen uw organisatie.
Denk aan: - Procedure rondom uitgifte en controle op unieke en individuele gebruikersnamen - Periodieke controle op actieve gebruikers - Periodieke controle op inrichting van wachtwoordbeleid - Procedure voor het gestructureerd toekennen, wijzigen en ontnemen van rechten - Periodieke controle op inrichting van rechten in het systeem conform beleid
Deze procedures en daaruit volgende controlemaatregelen zorgen ervoor dat uw organisatie grip houdt op de IT-omgeving en faciliteren dat de randvoorwaarden, die de effectiviteit van ingerichte beheersingsmaatregelen beïnvloeden, van voldoende niveau zijn. Wij adviseren om, vanuit een IT-risico analyse te bepalen welke (aanvullende) IT-Beheersingsmaatregelen ingericht moeten worden. Bevoegdheden in AFAS Op basis van de output vanuit de financiële administratie (AFAS) hebben wij de rollen en rechten van de functionarissen met toegang tot het systeem beoordeeld. Hieruit hebben wij de volgende bevindingen geconstateerd: - Er zijn relatief veel functionarissen (13) die alle rechten hebben (Functie: Applicatie beheer), waarbij twee functionarissen op basis van hun functieomschrijving betrokken zijn in de reguliere processen. - Wij hebben vastgesteld dat er acht functionarissen de bevoegdheden hebben tot het autoriseren van de urenstaten, hetgeen relevant is voor de opbrengstverantwoording / eindafrekening met de deelnemers. Het advies hierbij is om dit zoveel mogelijk te beperken tot de functionarissen, waarvoor dit noodzakelijk is. - Ook hebben wij vastgesteld dat er medewerkers zijn die toegang hebben tot de applicatie, maar reeds uit dienst zijn getreden.
Wij adviseren hierbij om periode te controleren op de actieve gebruikers en bij uit dienst treden in het proces op te nemen om de accounts te deactiveren. Ten behoeve van de jaarrekeningcontrole hebben wij door middel van gegevensgerichte werkzaamheden vastgesteld dat de impact op de controleaanpak relatief beperkt is. De hierboven genoemde bevindingen hebben geen gevolg ten aanzien van de output vanuit de financiële administratie, welke ter onderbouwing dienen voor de jaarrekeningposten.
Daarnaast hebben wij een aantal aanvullende attentiepunten geconstateerd, namelijk: - Er is geen vaste werkwijze voor de naamgeving van gebruikers. - Er is geen wachtwoordbeleid ingericht (authenticatie van de gebruikers). - Er is geen logging per applicatie ingericht (authenticatie van de gebruikers). 20
Voorbereiding rechtmatigheidsverantwoording
Voorbereiding rechtmatigheidsverantwoording Rechtmatigheidsverantwoording In de interimcontrole hebben wij de voorbereidingen die de gemeenschappelijke regeling getroffen heeft in aanloop naar de rechtmatigheidsverantwoording beoordeeld. Vanaf 2023 legt de gemeenschappelijke regeling zelf verantwoording af over de rechtmatigheid van uitgaven. In 2022 heeft de gemeenschappelijke regeling stappen gezet in de verbetering van de interne beheersing om zich hierop voor te bereiden, voorbeelden hiervan zijn het opzetten van het controleplan en het uitwerken van werkprogramma’s en risicoanalyses van de in het controleplan opgenomen processen. Wij zien met name in het voortraject nog mogelijkheden om de door de VIC uit te voeren werkzaamheden beter af te stemmen op de doelstellingen en risico’s van de gemeenschappelijke regeling. Wij beoordelen de voorbereidingen van de gemeenschappelijke regeling aan de hand van een vijftal belangrijke pijlers. De status van deze pijlers is ons inziens als volgt: Aandachtspunt
Status
Toelichting
Afstemming reikwijdte met het dagelijks bestuur
De keuze voor de diepgang en scope van de rechtmatigheidsverantwoording is nog niet afgestemd met het dagelijks en algemeen bestuur.
Juiste opzet normenkader en toetsingskader
Het normenkader is toereikend en aanwezig. De vertaling naar een toetsingskader is nog onderhanden.
Adequaat vastleggen van procesbeschrijvingen
De procesbeschrijvingen zijn nog niet op een eenduidige wijze uitgewerkt voor alle relevante processen.
Opzetten controleplan incl. uitgewerkte risicoanalyse
De processen die in scope zijn in het controleplan 2023 zijn nog niet gebaseerd op een risico-inschatting.
Adequaat werkprogramma ter uitvoering VIC
Een risicoanalyse is per proces uitgewerkt. Het hieraan gekoppelde werkprogramma kan nog worden verbeterd door hier een duidelijke scheiding aan te brengen tussen procesgerichte en gegevensgerichte controlewerkzaamheden.
= Afgerond = Onderhanden = Nog niet gestart
22
Voorbereiding rechtmatigheidsverantwoording Nr.
Proces
1e lijn
2e lijn
3e lijn
Opmerking / toelichting
1
Inkopen en betalingen
De huidige interne controle wordt voor een belangrijk deel ingezet als aanvullende interne beheersingsmaatregel, waarbij deze control als 2e lijn fungeert. Hiermee is nog niet voor alle onderdelen sprake van een onafhankelijke beoordeling van het inkoop- en betalingsproces. De 3e lijn is daardoor nog niet compleet ingericht.
2
Personeel
Het personeelsproces is nog geen onderdeel van de verbijzonderde interne controle, de 3e lijn is daardoor als niet aanwezig aangemerkt.
3
Gemeentelijke bijdragen
De verantwoording van uren en de analyse hierop vormt de basis voor de verantwoorde gemeentelijke bijdragen. De belangrijkste stap die hier nog genomen moet worden bestaat uit het inrichten van een VIC op de uitgevoerde controles.
4
Financieel beheer
De functiescheiding en (zichtbare) interne controle op het proces van financieel beheer is nog niet ingeregeld.
5
Begrotings- en kredietwijzigingen
De functiescheiding en (zichtbare) interne controle op het proces van begrotingen kredietwijzigingen is nog niet ingeregeld.
Uit bovenstaande beeld komt naar voren dat de belangrijkste verbeterpunten liggen op het niveau van de 2e en 3e lijn. Het gaat hierbij over het zichtbaar maken (in opzet en bestaan) van de controles in de 2e lijn en daarnaast het invoeren van een VIC-controle ter verificatie van de aanwezige interne controles. ODWH is reeds begonnen met een analyse op het normenkader en toetsingskader in relatie tot de rechtmatigheidsverantwoording. Hiervoor is een plan van aanpak geschreven. Ook is er hard gewerkt aan het aanstellen van een VIC-functionaris die in 2022 is aangesteld en begonnen is met het verkennen van de organisatie. Op basis van de huidige inrichting verwachten wij een primair gegevensgerichte aanpak. In de opmerking / toelichting is duiding gegeven over de kwalificatie per proces en lijn. Wij bespreken uiteraard graag met u de mate van beheersing en uw gewenste ambitieniveau. De status van deze pijlers is ons inziens als volgt: = Afgerond = Onderhanden = Nog niet gestart
23
Bijlagen 24
Bijlage A – SiSa-bijlage Het is volgens de Nota verwachtingen accountantscontrole 2022 voorgeschreven dat wij de geconstateerde fouten en onzekerheden per regeling rapporteren door middel van onderstaande verplichte tabel. Deze tabel dient door uw Gemeenschappelijke Regeling samen met een aantal andere verplicht voorgeschreven verantwoordingsstukken voor 15 juli 2023 elektronisch bij het CBS te worden aangeleverd. Fout of onzekerheid
Financiële omvang in euro’s
Subsidie sanering verkeerslawaai
-
-
E83B
Tijdelijke regeling specifieke uitkering bodem 2022
-
-
E93
Regeling specifieke uitkering Interbestuurlijk programma VTH
-
-
F21
Eenmalige specifieke uitkeringen ten behoeve van extra ondersteuning voor toezicht op en handhaving van de energiebesparingsplicht
-
-
Nummer
Specifieke uitkering
E3
Strekking controleverklaring rechtmatigheid:
Goedkeurend
Strekking controleverklaring getrouwheid:
Goedkeurend
Toelichting fout/onzekerheid NVT NVT NVT NVT
25
Bijlage B – Reikwijdte van de controlewerkzaamheden Op grond van het Bado stelt het algemeen bestuur de goedkeuringstolerantie vast, die de accountant bij zijn jaarrekeningcontrole dient te hanteren. Bij de jaarrekening is het normenkader ter kennisname ingebracht, ten aanzien van toleranties zijn geen wijzigingen aangebracht. Op grond van de jaarrekening 2022 bedraagt de goedkeuringstolerantie voor fouten afgerond € 189.500 (1% van de lasten) en voor onzekerheden € 568.750 (3% van de lasten). Als de goedkeuringstolerantie niet wordt overschreden, kan een goedkeurende controleverklaring afgegeven worden. Deze goedkeuringstolerantie is een kwantitatief criterium. De uiteindelijke oordeelsvorming is echter altijd een combinatie van kwalitatieve en kwantitatieve afwegingen. Het rapporteringsbedrag, de maatstaf die geldt voor het rapporteren van fouten en onzekerheden, is bepaald op € 9.475.
Goedkeuringstolerantie
Goedkeurend
Beperking
Oordeelonthouding
Afkeurend
Fouten in de jaarrekening (% lasten)
< 1%
> 1 < 3%
-
> 3%
Onzekerheden in de controle (% lasten)
< 3%
> 3 < 10%
> 10%
-
Verantwoordelijkheid Conform de aan ons verleende opdracht hebben wij de jaarrekening 2022 van ODWH gecontroleerd. Het is de verantwoordelijkheid van het algemeen bestuur om de jaarrekening op te maken in overeenstemming met het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten. Het is onze verantwoordelijkheid een oordeel te geven over de jaarrekening, als bedoeld in artikel 213, tweede lid, van de Gemeentewet. Wij hebben onze controle verricht in overeenstemming met Nederlands recht, waaronder ook de Nederlandse controlestandaarden, het Besluit accountantscontrole decentrale overheden (Bado), het normenkader en het controleprotocol Wet normering topinkomens 2022 vallen. Dienovereenkomstig zijn wij verplicht te voldoen aan de voor ons geldende gedragsnormen en zijn wij gehouden onze controle zodanig te plannen en uit te voeren dat een redelijke mate van zekerheid wordt verkregen dat de jaarrekening geen afwijkingen van materieel belang bevat. Bevestiging bij de jaarrekening Wij hebben het algemeen bestuur gevraagd om een bevestiging bij de jaarrekening. Er zijn geen aanvullende bevestigingen toegevoegd aan de bevestiging bij de jaarrekening op grond van de specifieke situatie van de ODWH.
26
Bijlage C – Onafhankelijkheid Wij zijn onafhankelijk van ODWH De onafhankelijkheid van de accountant behoort tot het fundament van zijn beroep. In de maatschappelijke discussie over kwaliteitsverbetering van de controle speelt de onafhankelijkheid van accountants een belangrijke rol. Vanaf 1 januari 2014 is op alle assuranceopdrachten onder Nederlands recht de Verordening inzake Onafhankelijkheid (ViO) van toepassing. Een aantal belangrijke punten uit de ViO, die wij hieronder hebben opgenomen betreffen: − langdurige betrokkenheid − samenloop van dienstverlening − geschenken en giften Een strikte scheiding tussen controle- en adviesdiensten was al van kracht voor OOB’s (organisaties van openbaar belang) vanaf 1 januari 2014 en kantoorroulatie is verplicht voor financiële jaren van OOB’s vanaf 2016. Daarnaast kent de Europese verordening vanaf controlejaar 2016 striktere onafhankelijkheidseisen, maar ook nadere bevestigingen over onafhankelijkheid ter communicatie aan interne toezichthouders. Op 17 juni 2016 is een gewijzigde ViO van kracht geworden vanwege de implementatie van Verordening (EU) nr. 537/2014 van het Europees Parlement en het algemeen bestuur van 16 april 2014 betreffende specifieke eisen voor de wettelijke controles van financiële overzichten van organisaties van openbaar belang.
Wij bevestigingen dat onze onafhankelijke positie ten opzichte van de ODWH in overeenstemming met de Nederlandse wettelijke en beroepsvoorschriften is gewaarborgd. Wij zijn van mening dat onze objectiviteit het afgelopen jaar niet is aangetast.
Langdurige betrokkenheid Om alle schijn van afhankelijkheid te vermijden, kunnen de externe accountant en (senior) managers in het team maximaal zeven achtereenvolgende jaren in het team actief zijn. Daarna zullen zij intern roteren. Onze betrokkenheid in jaren laat het volgende beeld zien: − Director betrokken als verantwoordelijk accountant sinds de controle van de jaarrekening 2016. Samenloop van dienstverlening Ten aanzien van OOB’s is de combinatie van wettelijke controles en overige dienstverlening volledig verboden, met uitzondering van met name genoemde overige assurancediensten. Voor niet-OOB’s, zoals ODWH, is bepaald dat samenloop is geoorloofd als de non-assurancedienst niet van materiële invloed is op het assuranceobject. Als er wel materiële invloed is geldt in beginsel een verbod, behalve wanneer de non-assurancedienst niet: − subjectief of niet-routinematig is of; − een verwerkingswijze in het assuranceobject ten gevolge heeft waarvan het assuranceteam twijfelt of deze verwerkingswijze passend is; of − leidt tot een bedreiging uit hoofde van belangenbehartiging. Wij bevestigen u dat onze non-assurancediensten voldoen aan bovengenoemde criteria. Geschenken en giften Zoals met u is overeengekomen, informeren wij u hierbij over de door ons ontvangen respectievelijk verstrekte geschenken en persoonlijke uitingen van gastvrijheid boven € 100.
Wij bevestigen u dat dergelijke geschenken niet door ons verstrekt zijn dan wel ontvangen.
27
Bijlage D – Controleaanpak Controleaanpak en uitvoering Wij voeren onze controle uit met een mix van systeem- en gegevensgerichte werkzaamheden en een mix van vaste teamleden en ingeschakelde experts. Daarnaast beschikken wij als organisatie over verschillende kwaliteitsborgingsmaatregelen. Dit geheel tezamen leidt tot een kwalitatief goede controle. In ons controleplan en dit verslag is voor elk bijzonder aandachtsgebied in onze controle terug te lezen wat de kernpunten in onze controle zijn geweest die hebben bijgedragen aan de kwaliteit in onze controle. Daarnaast gaan wij in de volgende paragrafen van deze bijlage nog nader in op de samenwerking met de andere accountants en de ingeschakelde experts. Onze controleaanpak is onder andere gericht op het in kaart brengen van de voor de jaarrekening van belang zijnde risico’s. Op basis van onze gesprekken met het management over de belangrijke financiële en operationele ontwikkelingen is een aantal punten met een verhoogd risico voor de jaarrekening 2022 onderkend: − schattingen en toelichtingen in de jaarrekening; − aanbestedingen; en − WNT-bijlage.
Significante uitdagingen/moeilijkheden tijdens de controle Er zijn geen significante uitdagingen/moeilijkheden geweest tijdens de controle. Significante schattingsposten De belangrijkste schattingsposten binnen de jaarrekening van ODWH betreffen: − waardering van uw materiële vaste activa; en − voorziening verlofsparen. De directie is verantwoordelijk voor het maken van schattingen bij het opmaken van de jaarrekening. Als accountant van de gemeenschappelijke regeling beoordelen wij deze door het bestuur gemaakte schattingen. Op basis van de door ons uitgevoerde controlewerkzaamheden concluderen wij dat de gemaakte schattingen door de directie aanvaardbaar zijn.
Inschakeling van externe deskundigen Wij hebben in het kader van onze controle geen gebruik gemaakt van de werkzaamheden van externe deskundigen.
28
Bijlage E– Geconstateerde controleverschillen Ongecorrigeerde controleverschillen De hieronder opgenomen tabel met ongecorrigeerde controleverschillen is verstrekt aan het bestuur en is als bijlage bij de Bevestiging bij de jaarrekening gevoegd. Wij hebben de ongecorrigeerde verschillen met de directie besproken. Wij zijn van mening dat verschillen zoveel mogelijk door het bestuur/de directie moeten worden gecorrigeerd, echter wij kunnen instemmen met de overwegingen van het bestuur om deze verschillen niet te corrigeren, aangezien deze bedragen niet materieel zijn voor het inzicht van de jaarrekening. Rechtmatigheidsafwijkingen kunnen niet gecorrigeerd worden. De geconstateerde fouten ter hoogte van € 47.988 ten aanzien van rechtmatigheid zijn lager dan de door u vastgestelde materialiteit van € 189.500, waardoor dit geen effect heeft op de verklaring. Fouten Aard van de controleverschillen (in €)
Getrouwheid
Rechtmatigheid
Afwijking Europese aanbestedingsregels
-
47.988
Totaal gecorrigeerde controleverschillen
-
47.988
29
Contactgegevens
drs. Stefan Turenhout RA Director Audit s.turenhout@bakertilly.nl Sander van Rhee MSc Junior Manager Audit s.vanrhee@bakertilly.nl
Kantoorgegevens: Baker Tilly (Netherlands) N.V. Churchillplein 5D Postbus 85745 2517 KZ Den Haag +31 70 358 90 00
30