Bijlage B Ruimtelijke motivering Beeklaan 15 de Zilk
Tekst van het document
25 | 35 t 13_A | g 03 - noordgevel | -- | 97900,04 | 479516,78 | 1,67 | -- | -- | -- | -- t 13_B | g 03 - noordgevel | -- | 97900,04 | 479516,78 | 4,67 | -- | -- | -- | -- t 13_C | g 03 - noordgevel | -- | 97900,04 | 479516,78 | 7,67 | -- | -- | -- | -- t 13_D | g 03 - noordgevel | -- | 97900,04 | 479516,78 | 10,67 | -- | -- | -- | -- t 14_A | g 03 - noordgevel | -- | 97913,01 | 479509,91 | 1,67 | -- | -- | -- | -- t 14_B | g 03 - noordgevel | -- | 97913,01 | 479509,91 | 4,67 | -- | -- | -- | -- t 14_C | g 03 - noordgevel | -- | 97913,01 | 479509,91 | 7,67 | -- | -- | -- | -- t 14_D | g 03 - noordgevel | -- | 97913,01 | 479509,91 | 10,67 | -- | -- | -- | -- t 15_A | g 03 - oostgevel | -- | 97916,90 | 479501,40 | 1,67 | 35 | 31 | 25 | 35 t 15_B | g 03 - oostgevel | -- | 97916,90 | 479501,40 | 4,67 | 35 | 30 | 25 | 35 t 15_C | g 03 - oostgevel | -- | 97916,90 | 479501,40 | 7,67 | 37 | 32 | 27 | 37 t 15_D | g 03 - oostgevel | -- | 97916,90 | 479501,40 | 10,67 | 38 | 34 | 28 | 38 t 16_A | g 03 - zuidgevel | -- | 97907,94 | 479499,25 | 1,67 | 30 | 25 | 20 | 30 t 16_B | g 03 - zuidgevel | -- | 97907,94 | 479499,25 | 4,67 | 32 | 27 | 22 | 32 t 16_C | g 03 - zuidgevel | -- | 97907,94 | 479499,25 | 7,67 | 35 | 30 | 25 | 35 t 16_D | g 03 - zuidgevel | -- | 97907,94 | 479499,25 | 10,67 | 38 | 33 | 28 | 38 t 17_A | g 03 - zuidgevel | -- | 97894,50 | 479506,37 | 1,67 | 39 | 34 | 29 | 39 t
17_B | g 03 - zuidgevel | -- | 97894,50 | 479506,37 | 4,67 | 38 | 33 | 28 | 38 Alle getoonde dB-waarden zijn A-gewogen RMG-2012, wegverkeer, Geomilieu V2024 Licentiehouder: Aelmans Adviesgroep | 29-10-2024 08:00:31 Bijlage 3 Rekenresultaten N442 incl aftrek Rapport: | Resultatentabel Model: | M222533.001 LAeq totaalresultaten voor toetspunten Groep: | (hoofdgroep) Groepsreductie: | Ja Naam Toetspunt | Omschrijving | Groep | X | Y | Hoogte | Dag | Avond | Nacht | Lden t 17_C | g 03 - zuidgevel | -- | 97894,50 | 479506,37 | 7,67 | 40 | 35 | 30 | 40 t 17_D | g 03 - zuidgevel | -- | 97894,50 | 479506,37 | 10,67 | 39 | 35 | 30 | 40 t 18_A | g 03 - westgevel | -- | 97891,95 | 479514,75 | 1,67 | 27 | 22 | 17 | 27 t 18_B | g 03 - westgevel | -- | 97891,95 | 479514,75 | 4,67 | 32 | 27 | 22 | 32 t 18_C | g 03 - westgevel | -- | 97891,95 | 479514,75 | 7,67 | 33 | 28 | 23 | 33 t 18_D | g 03 - westgevel | -- | 97891,95 | 479514,75 | 10,67 | 33 | 28 | 23 | 33 t 19_A | g 04 - noordgevel | -- | 97886,38 | 479504,17 | 1,67 | 23 | 18 | 13 | 23 t 19_B | g 04 - noordgevel | -- | 97886,38 | 479504,17 | 4,67 | 25 | 20 | 15 | 25 t 20_A | g 04 - oostgevel | -- | 97888,63 | 479498,73 | 1,67 | 39 | 34 | 29 | 39 t 20_B | g 04 - oostgevel | -- | 97888,63 | 479498,73 | 4,67 | 38 | 34 | 29 | 39 t 21_A | g 04 - oostgevel | -- | 97880,39 | 479483,18 | 1,67 | 39 | 34 | 29 | 39 t 21_B | g 04 - oostgevel | -- |
97880,39 | 479483,18 | 4,67 | 39 | 35 | 30 | 40 t 22_A | g 04 - oostgevel | -- | 97871,06 | 479465,58 | 1,67 | 40 | 35 | 30 | 40 t 22_B | g 04 - oostgevel | -- | 97871,06 | 479465,58 | 4,67 | 41 | 36 | 31 | 41 t 23_A | g 04 - zuidgevel | -- | 97865,18 | 479465,92 | 1,67 | 40 | 35 | 30 | 40 t 23_B | g 04 - zuidgevel | -- | 97865,18 | 479465,92 | 4,67 | 41 | 36 | 31 | 41 t 24_A | g 04 - westgevel | -- | 97862,55 | 479469,29 | 1,67 | 29 | 24 | 19 | 29 t 24_B | g 04 - westgevel | -- | 97862,55 | 479469,29 | 4,67 | 30 | 25 | 20 | 30 t 25_A | g 04 - westgevel | -- | 97871,71 | 479486,56 | 1,67 | 27 | 23 | 18 | 28 t 25_B | g 04 - westgevel | -- | 97871,71 | 479486,56 | 4,67 | 29 | 24 | 19 | 29 t 26_A | g 04 - westgevel | -- | 97880,14 | 479502,46 | 1,67 | 27 | 22 | 17 | 27 t 26_B | g 04 - westgevel | -- | 97880,14 | 479502,46 | 4,67 | 32 | 27 | 22 | 32 Alle getoonde dB-waarden zijn A-gewogen RMG-2012, wegverkeer, Geomilieu V2024 Licentiehouder: Aelmans Adviesgroep | 29-10-2024 08:00:31 Bijlage 4 2023 | categoriepercentages (etmaal) | Dag/avond/nacht (relatief) 2023 | 2030 | 2035 | 2040 | licht | middel | zwaar | 7-19u | 19-23u | 23-7u N442 | 442014850 | N 206 (Provincialeweg) - B.K.
Hillegom (W.Z) | 6825 | 7787 | 8119 | 8452 | 88,3% | 10,5% | 1,2% | 82,9% | 11,4% | 5,7% 4420148501 | heen | 3355 | 3820 | 3979 | 4138 | 87,7% | 10,8% | 1,5% | 83,3% | 11,3% | 5,4% 4420148502 | terug | 3470 | 3967 | 4140 | 4314 | 88,9% | 10,1% | 0,9% | 82,5% | 11,5% | 6,0% T 085 401 05 67 E info@lodewijckgroep.nl W www.lodewijckgroep.nl Verdiepende analyse milieuzonering Beeklaan 15, De Zilk Gemeente Noordwijk Timpaan Hoofddorp B.V. Definitief: 27 november 2025 Pagina 2 van 13 Verdiepende analyse milieuzonering Beeklaan 15, De Zilk Inhoudsopgave Inhoudsopgave ......................................................................................................................... 2 1. Inleiding ........................................................................................................................ 3 2. Bedrijven en milieuzonering .......................................................................................... 5 2.1 VNG-brochure bedrijven en milieuzonering 2009 ................................................................ 5 3. Analyse .......................................................................................................................... 6 3.1 Huidig gebiedstype en vigerend bestemmingsplan ..............................................................
6 3.2 Relevante activiteiten in de omgeving van het plangebied ................................................... 7 3.2.1 Beeklaan 17: Firma Hulsebosch ................................................................................... 8 3.2.2 Beeklaan 18: Unidex B.V. ............................................................................................. 9 3.2.3 Beeklaan 13: Heilig Hart van Jezuskerk ......................................................................... 9 3.2.4 Beeklaan 13: Begraafplaats Heilig Hart van Jezuskerk ....................................................... 10 3.2.5 Gronden ten noorden van het plangebied ...................................................................... 10 4. Conclusie ..................................................................................................................... 13 Pagina 3 van 13 Verdiepende analyse milieuzonering Beeklaan 15, De Zilk 1. Inleiding In de voorliggende memo zijn de mogelijkheden voor het ontwikkelen van woningen door Timpaan Hoofddorp BV (hierna: initiatiefnemer) ter plaatse van en achter het parochiehuis nabij het Heilig Hart van Jezuskerk onderzocht.
Met behulp van de VNG handreiking bedrijven en milieuzonering, uitgave 2009, is een inventarisatie uitgevoerd om te bepalen of er mogelijke conflictsituaties kunnen optreden tussen aanwezige milieubelastende bedrijven enerzijds en de nieuwe woningen anderzijds. Uit deze inventarisatie is gebleken dat verdiepend onderzoek dient plaats te vinden op enkele aspecten. In onderhavig rapport zal het uitgevoerde inventariserend onderzoek aangevuld worden door een verdiepende analyse op (bedrijfs-)activiteiten in de omgeving van het plangebied. Om te beoordelen of de bedrijfsactiviteiten hinder veroorzaken of dat het toekomstige project de bedrijfsvoering van deze bedrijven belemmert, is het noodzakelijk om de milieuzonering te onderzoeken. Vanuit de VNG zijn er twee handreikingen die als hulpmiddel kunnen worden toegepast. In 2024 is de nieuwe VNG-publicatie “Handreiking activiteiten en milieuzonering’ gepubliceerd. In deze handreiking is de nieuwe systematiek van milieuzonering opgenomen. Omdat de gemeente Noordwijk deze systematiek nog niet heeft vastgelegd in haar omgevingsplan kan er worden teruggevallen op de oude systematiek van de handreiking “Bedrijf en milieuzonering’ (2009). Immers, op basis van de handreiking ‘bedrijf en milieuzonering’ is de bestaande ruimtelijke situatie destijds in het vigerende bestemmingsplan vastgelegd.
De locatie van de gewenste ontwikkeling betreft een volkstuincomplex en een parochiehuis, gelegen achter de Beeklaan 15 in De Zilk. De te ontwikkelen gronden zijn weergegeven op onderstaande afbeelding. Afbeelding 1. Huidige situatie van het plangebied (plangebied in rood)
Pagina 4 van 13 Verdiepende analyse milieuzonering Beeklaan 15, De Zilk Afbeelding 2. Stedenbouwkundig plan De conclusies in voorliggend advies zijn gebaseerd op alle informatie die thans bij Lodewijck Groep voorhanden is. Voorliggend advies is zo volledig mogelijk. Mocht er nog aanvullende, voor ons ontbrekende, informatie beschikbaar komen die belangrijk is voor de conclusies, dient dit advies daarop te worden aangevuld en aangepast.
Verdiepende analyse milieuzonering Beeklaan 15, De Zilk 2. | Bedrijven en milieuzonering 2.1 | VNG-brochure bedrijven en milieuzonering 2009 Door de aanwezigheid van bestaande bedrijven kunnen de toekomstige woningen mogelijk hinder ondervinden. Daarnaast mogen de toekomstige woningen de bestaande bedrijven niet hinderen in hun activiteiten. Om dit te kunnen beoordelen is een verkenning verricht naar bestaande bedrijvigheid nabij en binnen het beoogde plangebied. De VNG-publicatie is een algemeen geaccepteerd hulpmiddel in de ruimtelijke ordening. De handreiking Bedrijven en Milieuzonering, editie 2009, van de VNG wordt gebruikt om de milieucategorie en richtafstanden van bedrijvigheid tot gevoelige functies (zoals wonen) te bepalen. Milieuzonering zorgt ervoor dat bedrijven of activiteiten een passende locatie krijgen in de nabijheid van milieugevoelige functies en dat deze milieugevoelige functies op een verantwoorde afstand van bedrijven gesitueerd worden. De afstand wordt gemeten vanaf de bestemmingsgrens van de milieubelastende functie en de gevel van milieugevoelige functies, rekening houdend met vergunningsvrij bouwen. De VNG-publicatie is een hulpmiddel voor milieuzonering in de ruimtelijke planvorming voor de aspecten gevaar, stof, geluid en geur. In de VNG-publicatie staan voor deze milieuaspecten richtafstanden aangegeven per bedrijfscategorie.
Deze richtafstanden moeten gemotiveerd worden toegepast bij ruimtelijke inpassingen van milieugevoelige functies in de nabijheid van milieubelastende activiteiten. Hiermee wordt zoveel mogelijk hinder en gevaar voor omwonenden voorkomen en hebben bedrijven voldoende zekerheid dat zij hun activiteiten kunnen (blijven) uitoefenen. De VNG-publicatie kent twee typen omgeving, de rustige woonwijk/rustig buitengebied en het gemengd gebied. ▪ | Rustige woonwijk/rustig buitengebied: een woonwijk die is ingericht volgens het principe van functiescheiding. Afgezien van wijkgebonden | voorzieningen komen vrijwel geen andere functies (zoals bedrijven of kantoren) voor. Langs de randen (in de overgang naar mogelijke bedrijfsfuncties) is weinig verstoring door verkeer. Een vergelijkbaar omgevingstype qua aanvaardbare milieubelasting is een rustig buitengebied (eventueel inclusief verblijfsrecreatie), een stiltegebied of een natuurgebied. ▪ | Gemengd gebied: een gebied met matige tot sterke functiemening. Direct naast woningen komen andere functies zoals winkels, horeca en kleine bedrijven. Ook lintbebouwing in het buitengebied met overwegend agrarische en andere bedrijvigheid kan als gemengd gebied worden b | eschouwd. Gebieden die direct langs de hoofdinfrastructuur liggen, behoren eveneens tot het omgevingstype gemengd gebied.
Hier kan de verhoogde milieubelasting voor geluid de toepassing van kleinere richtafstanden rechtvaardigen. Geluid is voor de te hante | ren afstand van milieubelastende activiteiten veelal bepalend. In de VNG-publicatie zijn richtafstanden opgenomen per milieucategorie. Deze zijn weergegeven in onderstaande tabel en zijn afhankelijk van het gebiedstype. Milieucategorie | Richtafstand tot ‘rustige woonwijk’ of | Richtafstand tot ‘gemengd gebied’ ‘rustig buitengebied’ 1 | 10 | 0 2 | 30 | 10 3.1 | 50 | 30 3.2 | 100 | 50 4.1 | 200 | 100 4.2 | 300 | 200 5.1 | 500 | 300 5.2 | 700 | 500 5.3 | 1.000 | 700 6 | 1.500 | 1.000 Tabel 1. Richtafstanden per gebiedstype (bron: VNG) Pagina 5 van 13 Pagina 6 van 13 Verdiepende analyse milieuzonering Beeklaan 15, De Zilk 3. Analyse 3.1 Huidig gebiedstype en vigerend bestemmingsplan Het plangebied is gelegen aan de oostelijke rand van De Zilk. Het plangebied kent de kadastrale perceelnummers 1718 en 1448, sectie A, gelegen binnen de gemeente Noordwijkerhout. Momenteel dient het zuidelijke deel van het plangebied als parochiehuis en het noordelijke gedeelte van het plangebied dient als moestuin/volkstuin. Ten zuidwesten van het plangebied ligt de Heilig Hart van Jezuskerk, met daarachter een begraafplaats. Ten oosten van het plangebied ligt het industrieterrein aan de Beeklaan.
In paragraaf 2.1 zijn de twee gebiedstypes gedefinieerd: ‘rustige woonwijk’ en ‘gemengd gebied’. Onderhavig plangebied is gelegen in de aanwezigheid van meerdere functies welke een impact hebben op de omgeving: het bedrijventerrein en het bollenteeltbedrijf, de verkeer aantrekkende van de kerk en de ligging aan de N442 welke dient als een belangrijke toegangsweg tot het dorp De Zilk vanaf Hillegom. De definitie van de rustige woonwijk/rustig buitengebied is niet van toepassing op het plangebied; er kan namelijk niet gesteld worden dat er geen andere functies dan wonen/bedrijvigheid met weinig tot geen impact op de omgeving voorkomen. Derhalve wordt gesteld dat het plangebied gelegen is in een zogenaamd ‘gemengd gebied’, waardoor de VNG-richtafstanden met één stap verlaagd kunnen worden, zoals weergegeven in de derde kolom in tabel 1. Een uitzondering hierop is de richtafstand voor gevaar/externe veiligheid; deze mag niet worden verkleind. Sinds 2018 vigeert ter plaatse van het plangebied het bestemmingsplan ‘De Zilk’. Binnen het plangebied gelden de enkelbestemmingen ‘Maatschappelijk’ met de functieaanduiding ‘specifieke vorm van maatschappelijk – dienstwoning’, en ‘Recreatie’ met de functieaanduiding ‘volkstuin’. Het gehele plangebied kent de dubbelbestemming ‘Waarde – Archeologie 3’. Afbeelding 3. Uitsnede bestemmingsplan ‘De Zilk’, plangebied in rood.
Verdiepende analyse milieuzonering Beeklaan 15, De Zilk 3.2 | Relevante activiteiten in de omgeving van het plangebied Nabij het plangebied vinden enkele (bedrijfs-)activiteiten plaats. Op basis van de Quickscan (d.d. 12 Lodewijck Groep, november 2021) is er contact geweest met de Omgevingsdienst West-Holland. De inzichten die hieruit naar boven zijn gekomen, zijn verwerkt in deze verdiepende analyse. In het kader van de verdiepende analyse in milieuzonering is het begrip bedrijfsactiviteiten verruimd tot activiteiten om de volledige omgeving van het plangebied nog gedetailleerder in kaart te brengen. Direct ten oosten van het plangebied bevindt zich de bollenschuur van Fa. J.H.J. Hulsebosch. Ten oosten van dit bollenteeltbedrijf bevindt zich een bedrijventerrein. Hier is het bedrijf Unidex B.V. geregistreerd. Ten westen van het plangebied bevindt zich een kerkgebouw met kosterwoning en een begraafplaats. Ten noorden van het plangebied zijn bollenvelden gelegen. In onderstaande tabel is een overzicht opgenomen van de (bedrijfs-)activiteiten gelegen in de omgeving van het plangebied die relevant zijn voor de ontwikkeling van het plangebied, met bijbehorende SBI | - code, milieucategorieën en (richt)afstanden. | De tabel wordt gevolgd door een visuele weergave van de locaties van de activiteiten ten opzichte van het plangebied | .
Elk bedrijf heeft in onderstaande tabel zijn eigen kleur gekregen, gelinkt aan afbeelding 4. Hierna | wordt nader ingegaan op de (bedrijfs-)activiteiten op de diverse locaties als genoemd in tabel | 2. Deze activiteiten en bijbehorende (richt)afstanden zullen vervolgens visueel worden weergegeven. Nr. | Adres | Bedrijf | Omschrijving | SBI- | Milieu- | (Maximale) 2008 | categorie | richtafstand in meters 1 | Beeklaan 17 | Fa. J.G.J. | Teelt van eenjarige | 011 | 2 | 10 Hulsebosch en Zn. | gewassen 2 | Beeklaan 18 | Unidex B.V. | Groothandel | 4638 | 2-3.1 | 30 4637 3 | Beeklaan 13 | Heilig Hart van | Kerkgebouw | 9491 | 2 | 10 Jezuskerk 4 | Beeklaan 13 | Begraafplaats Heilig | Begraafplaats | 96031 | 1 | 0 Hart van Jezuskerk 5 | Gronden ten | - | Bollenteelt of teelt | 01301 | 2 | 10 noorden van | sierplanten | 01309 het plangebied Tabel 2. Overzicht relevante (bedrijfs-)activiteiten Pagina 7 van 13 Pagina 8 van 13 Verdiepende analyse milieuzonering Beeklaan 15, De Zilk Afbeelding 4. Plangebied met omliggende (bedrijfs-)activiteiten 3.2.1 Beeklaan 17: Firma Hulsebosch Het bedrijf gevestigd op de Beeklaan 17 is geregistreerd onder de naam Fa. J.G.J. Hulsebosch en Zn. Op 9 juni 1992 is een oprichtingsvergunning afgegeven voor milieurelevante activiteiten.
Deze vergunning is van rechtswege komen te vervallen doordat het bedrijf onder algemene regels is komen te vallen van respectievelijk het Besluit akkerbouwbedrijven milieubeheer, het Besluit landbouw milieubeheer en thans het Activiteitenbesluit cq. het Besluit activiteiten leefomgeving. Het bedrijf is onder het Activiteitenbesluit cq. het Besluit activiteiten leefomgeving een type B bedrijf en is daarom melding plichtig. Bij de Omgevingsdienst is geen dossier met een vergunning beschikbaar. Het agrarische perceel gelegen achter Beeklaan 17 (perceel 2594) is tevens in gebruik door Firma Hulsebosch. Het zuidelijke perceel van de Firma Hulsebosch (perceel 3416) is gelegen binnen het bestemmingsplan ‘De Zilk’ en kent de enkelbestemming ‘Agrarisch’. Binnen deze bestemming is de uitoefening van een agrarisch bedrijf toegestaan, als gedefinieerd in lid 1.11 van het bestemmingsplan. Binnen deze bestemming zijn diverse agrarische activiteiten toegestaan, waaronder akker- en vollegrondstuinbouw en de teelt van diverse bollen en bloemen.
Pagina 9 van 13 Verdiepende analyse milieuzonering Beeklaan 15, De Zilk Echter zijn de toegestane activiteiten volgens de geldende bestemming evenals de huidige bedrijfsactiviteiten allen gedefinieerd als milieucategorie 2 met bijbehorende richtafstand van 10 meter (in gemengd gebied). Tevens grenst er reeds een woningbestemming aan het agrarisch perceel: de woning aan Beeklaan 16 is gelegen op circa 7 meter van de bedrijfsbebouwing van Firma Hulsebosch. Met een afstand van 10 meter op basis van de VNG-richtafstanden zullen de nieuwe woningen een goed woon- en leefklimaat kennen en wordt het bedrijf niet gehinderd. In huidig planvoorstel is rekening gehouden met deze 10 meter door een verkeersbestemming aan te houden aan deze zijde van het plangebied. De dichtstbij gelegen woningen zullen op 11,4 meter afstand van het bedrijf gerealiseerd worden, waardoor redelijkerwijs kan worden geconcludeerd dat voor de nieuwe woningen een goed woon- en leefklimaat gegarandeerd is en dat het bedrijf niet in haar bedrijfsvoering gehinderd wordt. Een deel van perceel 3416 is in de Omgevingsverordening Zuid-Holland aangemerkt als provinciaal bedrijventerrein.
De provincie Zuid-Holland heeft kenbaar gemaakt dat een deel van dit perceel abusievelijk is aangemerkt als bedrijventerrein en dat dit in de volgende herziening van de Omgevingsverordening hersteld zal worden, waardoor dit geen belemmering zal vormen voor de gewenste woningbouwontwikkeling. Het noordelijke perceel van de Firma Hulsebosch (perceel 2594) is gelegen binnen het ‘Bestemmingsplan Buitengebied 2015’ en kent de enkelbestemming ‘Agrarisch – Bollenteelt – Bollenzone 1’. Binnen deze bestemming is de uitoefening van een bollenteeltbedrijf toegestaan, als gedefinieerd in lid 1.9 van het bestemmingsplan. Binnen deze bestemming zijn dezelfde diverse agrarische activiteiten toegestaan als op het zuidelijke perceel, zoals hierboven beschreven. De exacte activiteiten welk plaatsvinden op dit perceel zijn onbekend, maar het is aannemelijk dat hier bollenteelt of sierteelt plaatsvindt. Er zal nader ingegaan worden op deze agrarische activiteiten onder paragraaf 3.2.5. 3.2.2 Beeklaan 18: Unidex B.V. Het bedrijf gevestigd op de Beeklaan 18 is geregistreerd onder de naam Unidex B.V. Dit betreft een groothandel wiens activiteiten samenvallen met de SBI-codes 4638 en 4637. De activiteiten zijn ingeschaald onder milieucategorie 2, waardoor een afstand van 10 meter gehouden dient te worden tussen het bedrijf en de nieuwe woningen. In het bestemmingsplan kent de locatie waar Unidex B.V.
gevestigd zit een functieaanduiding ‘bedrijf tot en met categorie 3.1’. Diverse milieucategorie 3.1 bedrijven als genoemd in de Staat van Bedrijfsactiviteiten, opgenomen in bijlage 2 bij de regels van het bestemmingsplan, kunnen zich op deze locatie vestigen. Er wordt daarom in deze analyse uitgegaan van een milieucategorie 3.1 bedrijf. De woningen worden gerealiseerd op een afstand van 58,3 meter vanaf de grens van de bedrijfsbestemming, waardoor de richtafstand ruimschoots gehaald wordt. Er worden geen verdere problemen voorzien. Het perceel Beeklaan 18 maakt tevens onderdeel uit van een provinciaal bedrijventerrein als vastgelegd in de Omgevingsverordening Zuid-Holland. De regels voortvloeiend uit de Omgevingsverordening zijn niet relevant voor de gewenste woningbouwontwikkeling, omdat er geen bedrijventerrein zal verdwijnen en er voldoende afstand gehouden zal worden tussen de bedrijvigheid en de nieuwe woningen. 3.2.3 Beeklaan 13: Heilig Hart van Jezuskerk Op de Beeklaan 13 is de Heilig Hart van Jezuskerk gelegen, met bijbehorende kosterwoning en parochiehuis. Het kerkgebouw valt samen met de SBI-code 9491 en kent een richtafstand van 10 meter. Direct ten oosten van de kerk is de kosterwoning gelegen aan Beeklaan 14, welk een woonfunctie kent. Direct ten oosten van de kosterwoning is het parochiehuis gelegen aan Beeklaan 15.
Dit parochiehuis maakt onderdeel uit van het plangebied: het zal gesloopt worden en hier zullen woningen gerealiseerd worden. Derhalve zal in onderhavige analyse niet nader ingegaan worden op eventuele historische activiteiten welk in het parochiehuis plaatsvonden, gezien dit niet langer relevant is. Pagina 10 van 13 Verdiepende analyse milieuzonering Beeklaan 15, De Zilk Voor onderhavige ontwikkeling geldt dat het kerkgebouw mogelijk tot milieuhinder kan leiden, gezien haar geluidsimpact en bijbehorende verkeersgeneratie. Volgens de VNG-publicatie dient een afstand van 10 meter gehouden te worden tussen het kerkgebouw en de nieuwe woningen. De nieuwe woningen zullen op 15,4 meter vanaf de kerk gerealiseerd worden, waardoor een goed woon- en leefklimaat voor de woningen niet in het geding komt. 3.2.4 Beeklaan 13: Begraafplaats Heilig Hart van Jezuskerk Achter de Heilig Hart van Jezuskerk is de begraafplaats van de kerk gelegen. Deze grenst aan zijn oostelijke zijde aan het plangebied. Een begraafplaats kent volgens de VNG-publicatie een milieucategorie 1 met bijbehorende richtafstand van 0 meter. Uit eerbiediging van de overledenen wordt er normaliter rekening gehouden met een piëteitzone, waardoor er meer afstand/privacy tussen de graven en de nieuwe ontwikkeling wordt ingebouwd.
Uit een uitspraak van de Raad van State1 blijkt dat er geen wettelijk te houden piëteitszone bestaat. Er dient echter wel rekening gehouden te worden met de aanwezigheid van de begraafplaats: het gebruik van de betrokken gronden dient elkaar in het bijzonder vanuit het oogpunt van geluid en zicht zo weinig mogelijk negatief te beïnvloeden en er dient rekening gehouden te worden met het behoud van rust en ingetogenheid van de begraafplaats. In het beoogde plan worden op relatief korte afstand van de begraafplaats rug-aan-rug woningen geplaatst. Deze woningen zullen maximaal 3 bouwlagen hoog worden en zullen geen ramen krijgen welke over de begraafplaats uitkijken. Tevens kent de begraafplaats aan de zijde van het plangebied reeds een heg en staan er bomen gepland, welk een scheiding aanbrengen tussen de nieuwe woningen en de begraafplaats. Het zicht vanuit de begraafplaats over de nieuwe woningen zal beperkt blijven en de nieuwe woningen zullen geen zicht hebben over de begraafplaats. 3.2.5 Gronden ten noorden van het plangebied Ten noorden van het plangebied zijn agrarische gronden gelegen. Hieronder valt ook het noordelijke deel van het perceel van Firma Hulsebosch (perceel 2594). De gronden zijn allen gelegen binnen het ‘Bestemmingsplan Buitengebied 2015’ en kennen allen de enkelbestemming ‘Agrarisch – Bollenteelt – Bollenzone 1’.
Zoals reeds benoemd onder paragraaf 3.2.1 zijn binnen deze bestemming diverse agrarische activiteiten toegestaan, waaronder akker- en vollegrondstuinbouw en de teelt van diverse bollen en bloemen. De woonpercelen zullen gerealiseerd worden op een afstand van 6,6 meter van deze agrarische velden. Op locaties waar bollenteelt plaatsvindt kan ook gewasbescherming toegepast worden. Gewassen worden over het algemeen bespoten en, afhankelijk van de spuitmethode en de windkracht, kunnen gewasbeschermingsmiddelen zich ook verspreiden over de omgeving. Er zijn aanwijzingen dat gewasbeschermingsmiddelen kunnen resulteren in gezondheidsrisico’s. Er zijn geen wettelijke afstanden tussen de velden bestemd voor het telen van gewassen en woningen. Uit uitspraken van de Raad van State blijkt dat een afstand van 50 meter als vuistregel gebruikt kan worden. Hier kan gemotiveerd van af worden geweken2. In onderhavige situatie is sprake van de volgende factoren welk kunnen zorgen voor een verlaging van de richtafstand van 50 meter: ▪ In het geval van bollenteelt wordt bespoten door gecertificeerde agrariërs onder de juiste (weers)omstandigheden en laag bij de grond; veel lager als bij boom- en fruitteelt.
1 Uitspraak Raad van State, 13 april 2011: ECLI:NL:RVS:2011:BQ1077 2 Uitspraak Raad van State, 31 augustus 2016: ECLI:NL:RVS:2016:2373 Pagina 11 van 13 Verdiepende analyse milieuzonering Beeklaan 15, De Zilk ▪ In artikel 3.78a van Activiteitenbesluit cq. het Besluit activiteiten leefomgeving milieubeheer is bepaald dat bij het toepassen van gewasbeschermingsmiddelen bij de teelt van gewassen en op braakliggend land in de open lucht een techniek wordt gebruikt die een driftreductie bereikt van ten minste 75% ten opzichte van een bij ministeriële regeling aangewezen referentietechniek. Daarmee gelden strengere normen van waarvan de ABRvS in haar uitspraken is uitgegaan. ▪ Voor het toepassen van gewasbeschermingsmiddelen naast oppervlaktewater gelden extra strenge eisen naast het gebruik van drift reducerende maatregelen. Zo geldt dat een strook lang naast het oppervlaktewater niet mag worden bespoten: de teeltvrije zone (Activiteitenbesluit cq. het Besluit activiteiten leefomgeving). Het doel van deze teeltvrije zone is dat er minimale tot geen gewasbeschermingsmiddelen in het oppervlaktewater terecht komen. Er bevindt zich tussen het plangebied en het agrarische perceel ten noorden van het plangebied een watergang.
Daarnaast kan ervoor worden gekozen een wintergroene haag aan te brengen en te behouden, wat de te houden afstand tussen de woningen en het agrarisch land flink kan verkleinen, tot maximaal 5 meter3. In onderstaande afbeelding is rekening gehouden met deze afstand van 5 meter. Gezien de aanwezigheid van de bollenvelden waar potentieel gebruik kan worden gemaakt van gewasbeschermingsmiddelen is voor het vervolg van de planvorming nader onderzoek aanbevolen. Hieruit zal blijken of de toepassing van een wintergroene haag nodig zal zijn om een goed woon- en leefklimaat te garanderen. Dit zal geen invloed hebben op de haalbaarheid van het plan, maar kan mogelijk resulteren in kleine wijzigingen van het stedenbouwkundig plan (zoals eventueel de toevoeging van een haag). 3 Uitspraak Raad van State, 28 april 2021: ECLI:NL:RVS:2020:1064 Pagina 12 van 13 Verdiepende analyse milieuzonering Beeklaan 15, De Zilk Afbeelding 5. Omliggende bedrijven met bijbehorende (richt -)afstanden
Pagina 13 van 13 Verdiepende analyse milieuzonering Beeklaan 15, De Zilk 4. Conclusie Deze rapportage toont aan dat er voor de gewenste ontwikkeling van woningbouw in het plangebied rekening dient te worden gehouden met aanwezige (bedrijfs-)activiteiten. De gewenste ontwikkeling mag namelijk de bestaande en reeds vergunde bedrijvigheid niet beperken. Andersom geldt dat voor de woningen een goed woon- en leefklimaat moet kunnen worden gewaarborgd. Samenvattend is uit de analyse het volgende gebleken: ▪ Ten opzichte van het bedrijf Hulsebosch (Beeklaan 17) dient een afstand van 10 meter aangehouden te worden. Deze afstand is in het stedenbouwkundig plan verwerkt door hier een toegangsweg en parkeergelegenheid aan te leggen, waardoor er een afstand van minimaal 11,4 meter wordt gehouden tussen de woningen en het bedrijf. ▪ Beeklaan 18 is op dusdanige afstand van het plangebied gelegen, dat er geen belemmeringen zijn. ▪ Ten opzichte van de Heilig Hart van Jezuskerk (Beeklaan 13) dient een afstand van 10 meter aangehouden te worden. Deze afstand is in het stedenbouwkundig plan verwerkt door hier parkeergelegenheid aan te leggen, waardoor er een afstand van 15,4 meter wordt gehouden tussen de woningen en de kerk. ▪ Ten opzichte van de Heilig Hart van Jezuskerk begraafplaats dient rekening te worden gehouden met de aanwezigheid van de begraafplaats.
Er is beargumenteerd dat er geen negatieve invloed van de nieuwe woningen op de begraafplaats zal plaatsvinden, door de lage bouwhoogte, afwezigheid van ramen en de aanwezigheid van het vele groen dat een scheiding vormt tussen het plangebied en de begraafplaats. ▪ Ten opzichte van de gronden ten noorden van het plangebied dient rekening gehouden te worden met het gebruik van gewasbeschermingsmiddelen. Er is beargumenteerd dat de vuistregel ’50 meter afstand’ flink verkleind kan worden, door de verplichting tot drift reducerende maatregelen uit het Activiteitenbesluit cq. het Besluit activiteiten leefomgeving, het soort gewas dat geteeld wordt en de aanwezigheid van een watergang. Geconcludeerd kan worden dat er in het stedenbouwkundig plan voldoende rekening is gehouden met de omliggende (bedrijfs-)activiteiten, waardoor een goed woon- en leefklimaat gegarandeerd kan worden en de omliggende (bedrijfs-)activiteiten niet gehinderd zullen worden door de nieuwe woningbouw. Adromi B.V. Pagina 1 van 35 Project: Heilig Hart van Jezuskerk, De Zilk Adromi B.V. Reeweg 146 3343 AP Hendrik-Ido-Ambacht T 078 – 684 55 55 info@adromi.nl www.adromi.nl Onderwerp: Kenmerk: Blootstellingsrisico gewasbeschermingsmiddelen wil/R202456/2402d Auteurs: J. Wildschut Datum: 8-7-2026 Bijlagen: - 1.
Inleiding In opdracht van Lodewijck Groep is onderhavige notitie blootstellingsrisico gewasbeschermingsmiddelen opgesteld. Dit ten behoeve van een plan voor de transformatie van de Heilig Hart van Jezuskerk aan de Beeklaan 13, 14, 15a en 15b in De Zilk. Het is de bedoeling om ter plaatse 49 nieuwe woningen te realiseren. 1.1. Locatiespecifiek onderzoek Aanleiding voor onderhavig onderzoek is gelegen in de ligging van de beoogde activiteit in de nabijheid van gronden waarop agrarische activiteiten zijn toegelaten, waarbij ook toepassing van gewasbeschermingsmiddelen niet is uitgesloten. Gelet op deze korte afstand dienen twee vragen te worden beantwoord: 1) Of toevoeging van de nieuwe woonfuncties leidt tot (verdergaande) aantasting van bestemde gebruiksmogelijkheden van derden; 2) Of sprake is van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties (artikel 2.1 lid 3 onder k van de Omgevingswet). 1.2. Algemeen In het kader van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties dient ook het gezondheidsaspect in de beschouwing te worden betrokken. Uit jurisprudentie blijkt dat de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State een aandachtzone hanteert van 50 meter tussen gevoelige functies en agrarische percelen waar gewasbeschermingsmiddelen mogen worden gebruikt1.
Indien een kortere afstand wordt aangehouden tussen een gevoelige functie en gronden waar sprake kan zijn van toepassing van gewasbeschermingsmiddelen, dan dient een planologisch wijzigingsbesluit volgens genoemde rechtspraak te voorzien in een deugdelijke motivering middels een zogenaamd ‘locatiespecifiek onderzoek’. Een reguliere aanwezigheid in de buitenlucht dient hierbij als het bepalende blootstellingsscenario te worden beschouwd. Hiervan is bijvoorbeeld sprake in de tuin bij een woning (verblijf op een terras, spelende kinderen etc.). Blootstelling in een gebouw is niet bepalend, omdat inpandige blootstelling via lucht en bijvoorbeeld huisstof zeer gering is ten opzichte van dermale blootstelling (blootstelling 1 ARRvS 30 maart 2016, ECLI:NL:RVS:2016:855 Adromi B.V. Blootstellingsrisico gewasbeschermingsmiddelen Pagina 2 van 35 van de huid aan druppeldrift) en/of orale blootstelling (hand-mond bewegingen, in de mond steken van blootgestelde objecten, met name relevant voor kleine kinderen). Onderhavige onderzoeksrapportage beoogt te voorzien in genoemd locatiespecifiek onderzoek ter onderbouwing dat een kortere afstand als ruimtelijk aanvaardbaar kan worden beschouwd. In deze notitie wordt enkel het professionele gebruik van gewasbeschermingsmiddelen beschouwd in bedrijfsmatige context.
Particulier gebruik en professionele inzet van gewasbescherming in niet agrarisch c.q. openbaar gebied (zoals op laanbomen, parkvegetatie, sportvelden, natuurgebieden en begraafplaatsen) is niet beoordeeld. 1.3. Representatieve invulling van de maximale planologische mogelijkheden Op basis van rechtspraak dient bij het bepalen van de invloed van bedrijfsmatige activiteiten op het woon- en leefklimaat, waaronder ook de invloed van toepassing van gewasbeschermingsmiddelen, te worden uitgegaan van een representatieve invulling van de maximale functiemogelijkheden die het omgevingsplan biedt. Deze invulling dient representatief te zijn in die zin dat in principe geen rekening hoeft te worden gehouden met een ingrijpende, of anderszins niet voor de hand liggende, omschakeling in de bedrijfsactiviteiten. De invulling dient daarentegen maximaal te zijn in relatie tot de toepassing van gewasbeschermingsmiddelen. Idem dient rekening te worden gehouden met een maximale invulling van de beoogde gevoelige functies. Doel van deze aanpak is een worstcase benadering waarbij rekening wordt gehouden met toegelaten exploitatiemogelijkheden zonder dat dit mag leiden tot een woon- en leefklimaat dat niet aanvaardbaar is, gelet op hiermee mogelijk samenhangende gezondheidseffecten (ook op de lange termijn).
In onderhavige rapportage wordt enkel het professionele gebruik van gewasbeschermingsmiddelen beschouwd in bedrijfsmatige context. Particulier gebruik en professionele inzet van gewasbescherming in niet agrarisch c.q. openbaar gebied (zoals op laanbomen, parkvegetatie, sportvelden, natuurgebieden en begraafplaatsen) is niet beschouwd. Adromi B.V. Blootstellingsrisico gewasbeschermingsmiddelen Pagina 3 van 35 2. Bouwplan en omgeving 2.1. Bestaande en beoogde situatie In de huidige situatie is sprake van een kerk met pastorie en kloostergebouw, volkstuinen en een begraafplaats. Het is de bedoeling om de kerk, de pastorie en de begraafplaats te behouden. De overige gronden zullen worden heringericht voor de nieuwe woningen met bijbehorende functies zoals ontsluiting en parkeren. Verwezen wordt naar afbeelding 1. Afbeelding 1: overzicht van het stedenbouwkundige plan (bron: KVDK Architecten) 2.2. Omgeving Via de basisregistratie gewaspercelen kan ook een indruk worden verkregen van het agrarische grondgebruik in de omgeving. Verwezen wordt naar afbeelding 2. Hieruit blijkt dat grenzend aan het perceel en in de verdere omgeving sprake is van bollenteelt en in beperkte mate van andere sierteelt. Dit is ook het beeld in eerdere teeltjaren2, waarbij op het agrarische perceel ten noordwesten sprake is geweest van overwegend sierui, maar ook van de teelt van gladiolen en vaste planten.
Zie afbeelding 3. Op de gronden ten westen is sprake van woonbebouwing. Op de gronden ten oosten is aan de Beeklaan 17 een agrarisch bedrijf aanwezig met de bijbehorende verharding en bedrijfsbebouwing. Aan de Beeklaan 16 is sprake van een woning. 2 https://apps.arcgisonline.nl/gewaspercelen/
Adromi B.V. Blootstellingsrisico gewasbeschermingsmiddelen Pagina 4 van 35 Afbeelding 2: uitsnede basisregistratie gewaspercelen, locatie indicatief rood omlijnd (bron: PDOK)
Adromi B.V. Blootstellingsrisico gewasbeschermingsmiddelen Pagina 5 van 35 Afbeelding 3: teelten op perceel ten noordwesten vanaf 2013 (bron: ArcGisOnline / EZK) 2.3. Water Gelet op de ontoereikende mogelijkheden die de landelijke voorziening omgevingswet.overheid.nl biedt om een overzicht te bieden van de geldende Waterverordening, is gebruik gemaakt van de leggerkaart op de website van het Hoogheemraadschap van Rijnland. Blijkens deze leggerkaart is sprake van beschermde watergangen op de noordelijke perceelgrens alsook ten zuiden van het perceel aan de overzijde van de Beeklaan. Deze watergangen zijn jaarrond watervoerend. Dit betekent dat langs deze watergangen een teeltvrije zone dient te worden aangehouden, verwezen wordt naar paragraaf 4.2.1. De locatie is niet gelegen in grondwaterbeschermingsgebied, zodat om die reden geen aanvullende beperkingen gelden bij het gebruik van gewasbeschermingsmiddelen.
Adromi B.V. Blootstellingsrisico gewasbeschermingsmiddelen Pagina 6 van 35 Afbeelding 4: uitsnede leggerkaart (bron: Hoogheemraadschap van Rijnland)
Adromi B.V. Blootstellingsrisico gewasbeschermingsmiddelen Pagina 7 van 35 3. Bestemmingsplan - omgevingsplan 3.1. Omgevingsplan Als onderdeel van de invoering van de nieuwe Omgevingswet fungeert onder andere het geldende planologische regime als onderdeel van het omgevingsplan tot aan het moment dat een (gewijzigd) omgevingsplan wordt vastgesteld. Voor de locatie zelf en de gronden ten oosten en westen geldt de regeling van het bestemmingsplan De Zilk, vastgesteld op 15 november 2018. Verwezen wordt naar afbeelding 5. Als onderdeel van het omgevingsplan gelden voor de gronden ten noorden en ten zuiden van de locatie de regeling van de volgende bestemmingsplannen: - Buitengebied 2015, vastgesteld op 30 juni 2016; - Bestemmingsplan Buitengebied, 1e herziening 2017, vastgesteld op 5 juli 2018; De herziening van het bestemmingsplan buitengebied heeft voor onderhavige locatie betrekking op aanpassingen van de regels. Verwezen wordt naar afbeelding 6. Tot slot is sprake van de nodige parapluplannen op het vlak van parkeren, wonen en zonneparken. Deze plannen zijn niet relevant in onderhavige context. De projectlocatie zelf is op basis van de planregeling De Zilk voorzien van een maatschappelijke bestemming (kerk, pastorie, klooster en begraafplaats) en deels van een recreatieve bestemming (de volkstuinen). Adromi B.V.
Blootstellingsrisico gewasbeschermingsmiddelen Pagina 8 van 35 Afbeelding 5: uitsnede bestemmingsplan De Zilk, locatie rood omlijnd (bron: regels op de kaart)
Adromi B.V. Blootstellingsrisico gewasbeschermingsmiddelen Pagina 9 van 35 Afbeelding 6: uitsnede bestemmingsplan ‘Buitengebied 2015’, locatie indicatief rood omlijnd (bron: regels op de kaart) 3.2. Toegelaten gebruik qua teelt en gewasbescherming In onderhavige paragraaf wordt nader ingegaan op de agrarische bestemmingen die rusten op de gronden ten oosten (De Zilk) en ten noorden en zuiden (Buitengebied) van de projectlocatie. 3.2.1. De Zilk In het bestemmingsplan De Zilk zijn de gronden direct ten oosten van de projectlocatie aangeduid voor ‘agrarisch’. Op de gronden is een bouwvlak ingetekend. Er is sprake van een algemene agrarische bestemming. Enkel de teelt van ruwvoeder anders dan gras ten behoeve van de eenjarige wisselteelt als onderdeel van het bollenteeltbedrijf is niet toegestaan. Per bouwvlak is maximaal één agrarisch bedrijf toegelaten.
Adromi B.V. Blootstellingsrisico gewasbeschermingsmiddelen Pagina 10 van 35 3.2.2. Buitengebied 2015 In het bestemmingsplan Buitengebied 2015 zijn de gronden ten noorden en ten zuiden aangeduid voor ‘Agrarisch - Bollenteelt - Bollenzone 1’. Op de gronden ten noorden is eveneens een bouwvlak ingetekend. De gronden zijn bestemd voor de uitoefening van een bollenteeltbedrijf. Blijkens de begripsbepalingen gaat het hierbij om de volgende activiteiten: • de teelt van bloembollen, bolbloemen en knolgewassen; • de teelt van snijbloemen en van vergelijkbare laag blijvende eenjarige en vastbloeiende tuinplanten; • de teelt van vollegronds tuinbouwproducten als eenjarige wisselteelt; niet zijnde sierteelt, boomkwekerij/-teelt, fruitteelt en bosbouw; • broeierijen als onderdeel van een grondgebonden bollenteeltbedrijf; Ook op deze gronden is de teelt van ruwvoeder anders dan gras ten behoeve van de eenjarige wisselteelt als onderdeel van het bollenteeltbedrijf niet toegestaan. Per bouwvlak is maximaal één agrarisch bedrijf toegelaten. In een bouwvlak mag jaarrond sprake zijn van kweektunnels. 3.2.3. Conclusie Gelet op het voorgaande dient voor de gronden ten oosten rekening te worden gehouden met de nodige bedrijfsbebouwing van een agrarisch bedrijf. Feitelijk is dit ook het geval.
Voor de gronden ten noorden en zuiden dient rekening te worden gehouden met bollenteelt en diverse sierteelt als representatieve teelt. Dit betekent teelten waarbij uitsluitend neerwaarts gespoten wordt. Adromi B.V. Blootstellingsrisico gewasbeschermingsmiddelen Pagina 11 van 35 4. Regelgeving 4.1. Europees beoordelings- en toelatingskader De toelating en het gebruik van gewasbeschermingsmiddelen wordt gereguleerd door Europese verordeningen. Daarnaast geldt richtlijn 2009/128/EU (sustainable use of pesticides - SUD), welke verder aan de orde komt in paragraaf 3.2. Bij toelating (en bij periodieke herbeoordeling) moet een gewasbeschermingsmiddel op alle gezondheidsrisico’s worden beoordeeld. Volgens het Europese Hof geldt hierbij een open gezondheidsnorm3. Een kwetsbare persoon moet hierbij als normpersoon worden gehanteerd. Voor wat betreft die laatste groep wordt de bescherming van zwangeren en kleine kinderen concreet benoemd. Hierbij moet rekening gehouden worden met blootstelling van een rol als toepasser, omwonende en consument. In de beoordeling moet gekeken worden naar zaken zoals mogelijk carcinogene, mutagene, hormoonontregelende, immunotoxische en neurodegeneratieve effecten en aspecten van cumulatie, additie, synergisme, antagonisme en aggregatie. De Wet gewasbeschermingsmiddelen en biociden betreft de uitwerking van de Biocidenverordening.
Krachtens deze wet is het College voor de toelating van gewasbeschermingsmiddelen en biociden (Ctgb) ingesteld. Het Ctgb beoordeelt volgens internationale afspraken en de in genoemde Verordening verankerde criteria of gewasbeschermingsmiddelen en biociden – bij juist gebruik – veilig zijn voor mens, dier en milieu en of ze werkzaam zijn. Op grond van deze beoordeling besluit het college of een middel in Nederland verkocht en gebruikt mag worden. Daarbij stelt het ook duidelijke voorschriften verplicht, die minimaal op het etiket moeten staan (het zogenaamde wettelijk gebruiksvoorschrift). Het gebruiksvoorschrift schrijft niet alleen de toepassingswijze voor (professioneel en/of particulier gebruik, aantal toepassingen per jaar, toepassingsintervallen, veiligheidstermijn – d.w.z. minimale termijn tussen toepassing en oogst etc.), maar hierin is ook aangegeven voor welke doelstellingen en voor welke teelten een middel mag worden ingezet. Relevant daarbij is dat een beoordeling aan de hand van de Verordening ervan uitgaat dat een gewasbeschermingsmiddel geen gevaar voor de volksgezondheid mag opleveren, zonder dat hiervoor aanvullende maatregelen zouden moeten worden getroffen in de vorm van afscherming o.i.d., aangezien in de toelatingsprocedure een reëel, worst case gebruikspatroon dient te worden aangehouden. 4.2.
Aanvullende regelgeving Zoals beschreven vormen de Europese verordeningen het wettelijke kader voor de bescherming van de volksgezondheid. Aangezien die verordeningen stellen dat blootstelling aan gewasbeschermingsmiddelen al vanaf de rand van een teeltperceel geen nadelen mag opleveren voor 3 De verordening 1107/2009 is daarbij bedoeld om de menselijke gezondheid als zodanig te beschermen, niet als een regeling om bij toelating van middelen de beoordeling te beperken tot alleen de in de verordening opgenomen beoordelingscriteria, zie HvJ 24 april 2024, ECLI:EU:C:2024:356 ov. 78 e.v. Het niet (volledig) beschouwen van alle mogelijke gezondheidseffecten is om die reden strijdig met het Unierecht. In algemene zin geldt op dat punt, dat een beoordeling of wordt voldaan aan wettelijke voorschriften geen onderdeel vormt van de toetsing van planologische aspecten. Adromi B.V. Blootstellingsrisico gewasbeschermingsmiddelen Pagina 12 van 35 de volksgezondheid zonder extra maatregelen zoals afscherming, is geen sprake van een afstand welke (aanvullend) aangehouden zou moeten worden tot gevoelige functies op buurpercelen.
Dit is evenmin voorgeschreven in het Omgevingsbesluit of in het van toepassing zijnde Omgevingsplan, nu de Nederlandse wetgever gekozen heeft voor hogere eisen aan driftreductie als maatregel ter implementatie van de artikelen 11 en 12 van richtlijn 2009/128/EU (in plaats van bijvoorbeeld extra afstand). In het onderstaande wordt nader ingegaan op deze geldende Nederlandse milieuregelgeving voor toepassing van gewasbeschermingsmiddelen. 4.2.1. Besluit activiteiten leefomgeving In artikel 2.1, lid 3 onder b van de Omgevingswet is onder meer vastgelegd dat deze wet ten doel heeft om een gezonde fysieke leefomgeving te behouden en te bereiken. In artikel 4.723c van het Besluit activiteiten leefomgeving (Bal) is aangegeven dat ten minste een driftreducerende techniek dient te worden toegepast van 75% (zie hierover ook paragraaf 5.4). Bij neerwaarts spuiten mogen de spuitdoppen zich verder ten hoogste 50 cm boven het te bespuiten oppervlak bevinden. In het artikel is voor verschillende teelten een referentietechniek opgenomen ten opzichte waarvan deze driftreductie dient te worden bepaald5. In artikel 4.723d en 4.723h Bal zijn teeltvrije zones opgenomen langs watergangen welke afhankelijk van de teelt en de gebruikte driftreducerende techniek 50 cm tot 5 meter breed dienen te zijn.
De artikelen 4.723f en 4.723g bevatten uitzonderingen hierop, bijvoorbeeld in de vorm van toepassing van gewasbeschermingsmiddelen met een afgeschermde dop. In artikel 4.723e Bal is bepaald dat niet mag worden gespoten bij een windsnelheid groter dan 5 m/s, met uitzondering van teeltbedreigende situaties of bij inzet van een overkapte beddenspuit. Op grond van artikel 4.723g mogen gewasbeschermingsmiddelen op een talud uitsluitend pleksgewijs en driftvrij toegepast worden. De artikelen 4.723c (driftreductie) en 4.723e (spuiten bij lage windsnelheden) zijn mede bedoeld ter bescherming van de menselijke gezondheid. 4.2.2. Overig Als een bedrijf geen relevante bestrijdingsmiddelen zou toepassen (uitsluitend middelen op basis van zogenaamde laagrisicostoffen6 c.q. een alternatieve bestrijding van plagen), dan vormt het aspect volksgezondheid geen punt van aandacht. Echter in het kader van deze notitie dient het gebruik van gewasbeschermingsmiddelen als maximale invulling van de planologische mogelijkheden te worden beschouwd. Relevant hierbij is verder dat zogenaamde biologische gewasbeschermingsmiddelen7 net 5 Een referentietechniek die gesteld is op 0% driftreductie houdt uiteraard niet in dat 100% drift ontstaat. 6 Gewasbeschermingsmiddel dat blijkens toelating voldoet aan de criteria van bijlage II, punt 5 van Verordening EU/1107/2009.
7 Een biologisch gewasbeschermingsmiddel kan chemisch identiek zijn aan een regulier beschermingsmiddel. Enig verschil is dat het middel en de daarin aanwezige werkzame stoffen een biologische oorsprong hebben en niet zijn gesynthetiseerd. In toxicologisch opzicht wordt geen onderscheid gemaakt tussen een biologisch en een Adromi B.V. Blootstellingsrisico gewasbeschermingsmiddelen Pagina 13 van 35 zo goed toelating van het Ctgb nodig hebben voor professionele toepassing, waarbij voor die middelen eveneens maximaal acceptabele blootstellingsnormen gelden. Bij bedrijfsmatige toepassing van gewasbeschermingsmiddelen dient te worden voldaan aan het Besluit activiteiten leefomgeving. Hierbij geldt verder dat bepaalde gewasbeschermingsmiddelen enkel voor professionele toepassingen zijn toegelaten. 4.3. Evaluatie en herziening milieuregelgeving Gelet op de rapportage van de Europese Commissie van 20 mei 20208, zijn er geen aanwijzingen dat al dan niet consumptieve blootstelling aan in de EU toegelaten gewasbeschermingsmiddelen9 gepaard gaat met gevolgen voor de menselijke gezondheid, waaronder de gezondheid van kwetsbare groepen.
De gezondheidsverkenningen van RIVM uit 201810 en 202011 ondersteunen de conclusie van deze evaluatie12, waarbij in de zogenaamde OBO rapportage van RIVM13 evenmin is gebleken van een grotere blootstelling dan waarvan bij goedkeuring van gewasbeschermingsmiddelen rekening mee is gehouden. Dat geen sprake is van gevolgen voor de gezondheid wordt ook onderschreven door Bundesinstitut für Risikobewertung - BfR14. Nu in Duitsland ook het Unierecht geldt voor toelating en toepassing van gewasbeschermingsmiddelen, is de situatie in Duitsland representatief te noemen voor Nederland. Blijkens een evaluatie in opdracht van de Europese commissie heeft de SUD richtlijn, die betrekking heeft op implementatie van het voorzorgbeginsel bij toepassing van gewasbescherming, waarschijnlijk bijgedragen aan het verminderen van gezondheidsrisico’s voor mensen en voor het synthetisch middel.
De Afdeling stemt evenwel in met biologische teelt als risicobeperkende maatregel, zie: ARRvS 6 november 2024, ECLI:NL:RVS:2024:4506 8 Report from the commission on the experience gained by Member States on the implementation of national targets established in their National Action Plans and on progress in the implementation of Directive 2009/128/EC on the sustainable use of pesticides, COM(2020) 204 final, https://food.ec.europa.eu/document/download/e4380b91-8cca-4f0c-b5f4- dd9d99692ec6_en?filename=pesticides_sud_report-act_2020_en.pdf geraadpleegd op 8 februari 2024 9 Relevant is te vermelden dat sommige lidstaten een lange opgebruiktermijn hebben gehanteerd voor gewasbeschermingsmiddelen die al lang onder de Biocidenverordening zijn verboden. Blijkens artikel L258-8 IV van de Code Rural hanteerde Frankrijk bijvoorbeeld een opgebruiktermijn tot 1 januari 2022. Dit betekent dat pas vanaf 1 januari 2022 de Biocidenverordening in volle omvang van toepassing is in Frankrijk, terwijl lidstaten zoals Nederland op basis van reeds voor de Biocidenverordening gehanteerd systeem van periodieke herbeoordeling al vrijwel direct alleen middelen toelieten die onder de Verordening waren (her)beoordeeld. Verder valt op dat het gebruik van gewasbeschermingsmiddelen in Frankrijk ten opzichte van andere Europese landen bijzonder hoog lijkt te zijn. Zie voor gegevens uit 2003: P.
Fantke Health Impact Assessment of Pesticide Use in Europe, PhD Institut für Energiewirtschaft und Rationelle Energieanwendung Universität Stuttgart 2012, tabel pagina 97 10 RIVM rapport 2018-0068, Gezondheidsverkenning omwonenden van landbouwpercelen, 2018 11 RIVM report 2020-0056, Health survey on people living in the direct vicinity of agricultural plots: additional analyses, 2020 12 Deze conclusies zijn niet geldig voor landen zoals Frankrijk welke na invoering van de Biocidenverordening een opgebruiktermijn hebben gehanteerd, zie hiervoor paragraaf 4.1 13 RIVM Rapport 2019-0052 Onderzoek Blootstelling Omwonenden (OBO) Bestrijdingsmiddelen en omwonenden Samenvattend rapport over blootstelling en mogelijke gezondheidseffecten 14 Bfr, Fernab vom Feld: Gesundheitliche Beeinträchtigungen durch Abdriften von Pflanzenschutzmitteln sind unwahrscheinlich, Mitteilung Nr. 054/2020 des BfR vom 23. November 2020 zie: https://www.bfr.bund.de/cm/343/fernab-vom-feld-gesundheitliche-beeintraechtigungen-durch-abdriften-von- pflanzenschutzmitteln-sind-unwahrscheinlich.pdf (geraadpleegd op 1 juni 2023) Adromi B.V. Blootstellingsrisico gewasbeschermingsmiddelen Pagina 14 van 35 milieu15, mede in relatie tot de verplichte monitoring op mogelijke gezondheidseffecten waar deze richtlijn toe verplicht.
De Gezondheidsraad16 komt op basis van internationale epidemiologische literatuur tot de conclusie dat gewasbescherming met chemische middelen gepaard kan gaan met gezondheidsschade bij mensen. In lijn daarmee pleit de Gezondheidsraad ervoor dat beter invulling wordt gegeven aan de eisen op basis van het Unierecht bij toelating en herbeoordeling van middelen. Op dit vlak is relevant dat de gevolgtrekkingen van de Gezondheidsraad onvoldoende zijn toegesneden op de locatiespecifieke omstandigheden in Nederland. Er kan hierbij worden gewezen op de volgende verschillen ten opzichte van de door de Gezondheidsraad aangehaalde internationale studies. - Toegelaten middelen; - Toepassingsvoorschriften (hoeveelheid en concentratie per behandeling, behandelfrequentie etc.); - Wijze van toepassing (zoals met 75% driftreductie, dan wel (worst case) met sproeivliegtuig); - Betreding van gewassen (wandelpaden door gewaspercelen, spelende kinderen in gewaspercelen). Een en ander betekent dat de studies waar de gezondheidsraad naar verwijst betrekking hebben op situaties waar de EU-regelgeving niet gehanteerd werd. Gelet hierop vormt het advies van de Gezondheidsraad goede aanleiding om in Europese context te kiezen voor toepassing van het voorzorgbeginsel, maar geen aanwijzing dat de EU-regelgeving tekort zou schieten bij het beschermen van de menselijke gezondheid.
Zoals al gebleken is uit paragraaf 4.1, gelden er geen afstandseisen ten aanzien van het spuiten van gewasbeschermingsmiddelen nabij driftgevoelige functies omdat bij toelating van middelen wordt uitgegaan van een hoog beschermingsniveau, waarbij een kwetsbare persoon als normpersoon wordt aangehouden, gekoppeld aan worst case praktijkcondities17. Gelet op het voorgaande is verder duidelijk dat de wetgever invulling geeft aan het Unierecht en de volksgezondheid beschermt via toelating van steeds veiliger middelen (en uitfasering van andere middelen) en op algemene driftreductie18, niet op afstandseisen19 of de genoemde aandachtszone van 50 meter welke in planologische context dient te worden gehanteerd. 15 Ramboll, Study supporting the Evaluation of Directive 2009/128/EC on the sustainable use of pesticides and impact assessment of its possible revision, oktober 2021 – de effectiviteit van een voorzorgmaatregel is uiteraard moeilijk in beeld te brengen als zich geen situaties voorzien waarin de primaire regelgeving tekort in is geschoten. 16 Gezondheidsraad, Gewasbescherming en omwonenden (2020/10) 17 Bij goedkeuring en herbeoordeling van middelen wordt bijvoorbeeld rekening gehouden met 0% of 50% driftreductie, niet met 75%. 18 Voor diverse gewasbeschermingsmiddelen geldt bijvoorbeeld al een eis om aanvullende driftreductie toe te passen (meer dan 75%).
Daarnaast kenden diverse waterschappen in met name de waterrijke gebieden subsidieregelingen voor de aanschaf van 99% driftreducerende spuitapparatuur. Hiervoor kan ook subsidie bij RVO worden verkregen: Regeling Europese EZK- en LNV-subsidies (https://www.rvo.nl/sites/default/files/2022- 11/Lijst%20met%20investeringen-Investeringsregeling%20POP3%2B2022_0.pdf) 19 In diverse uitspraken, laatstelijk ARRvS 6 november 2024 (Meeslouwerpolder), promoot de Afdeling de afstandseisen in planologische context: “Omdat er geen wettelijke bepalingen gelden over minimaal aan te houden afstanden tussen gronden waarop gewassen in de open lucht worden geteeld en woningen, is niet Adromi B.V. Blootstellingsrisico gewasbeschermingsmiddelen Pagina 15 van 35 Er blijkt gelet op het voorgaande niet op voorhand van nadelige gevolgen voor de volksgezondheid. Wel heeft de Europese Commissie het initiatief genomen om in het kader van de zogenaamde ‘Green Deal’ de ecologie beter te beschermen tegen gewasbeschermingsmiddelen20. Vervolgvraag is wat er bekend is over de gezondheidsrisico’s die spelen bij blootstelling aan gewasbeschermingsmiddelen. In 2012 is een statistische en economische analyse uitgevoerd naar de impact van het gebruik van gewasbeschermingsmiddelen21.
In dit onderzoek zijn 133 werkzame stoffen van gewasbeschermingsmiddelen onderzocht, waarvan er 13 zorgden voor 90% van de berekende gezondheidseffecten. Deze dertien middelen zijn inmiddels verboden in de Unie. Conclusie van deze analyse was dat gewasbescherming de gemiddelde Europeaan best case 2,6 levensuur kost en worst case 45,3 dagen uur (met een betrouwbaarheidsinterval van 22 seconden). Deze cijfers zijn inclusief gezondheidseffecten van consumptieve blootstelling en blootstelling welke toepassers ondervinden. Gelet op de omstandigheid dat de in dit onderzoek beoordeelde middelen, omdat het Unierecht daar ook toe verplicht, zijn vervangen voor alternatieve middelen met een lager risico, ligt voor de hand dat deze inschatting inmiddels naar beneden kan worden bijgesteld. Dit ligt verder voor de hand nu de SUD richtlijn uit 2009, waarin de verplichting is opgenomen om diverse voorzorgmaaregelen te treffen, evenmin volledig in deze onderzoeksresultaten zal zijn verdisconteerd. Het is hierbij duidelijk genoeg dat de Nederlandse wetgever in lijn met deze wetenschappelijke data het beschermingsniveau van het Unierecht afdoende acht, mede nu er ter invulling van het voorzorgbeginsel op grond van artikel 11 en 12 van SUD richtlijn extra driftreductie verplicht is gesteld.
In lijn daarmee kan dit gezondheidsrisico ook in planologische context worden geaccepteerd, mede nu in deze specifieke situatie invulling zal worden gegeven aan een additioneel planologisch voorzorgbeginsel, zoals verder is uitgewerkt in het hierna volgende hoofdstuk 7. Hiermee wordt dit gezondheidsrisico immers nog verder verminderd. 4.4. Verdere juridische context In een civielrechtelijke uitspraak van het Gerechtshof ’s-Hertogenbosch22, waarbij ingegaan wordt op de toepassing van gewasbeschermingsmiddelen in lelieteelt, wordt geconcludeerd dat de toelating van gewasbeschemingsmiddelen leemtes zouden bevatten, omdat er geen onderzoek is gedaan naar risico’s op neurodegeneratieve ziektes of de risico’s van combinaties van gewasbeschermingsmiddelen. uitgesloten dat ook in de bestaande situatie ter plaatse van de bedrijfswoning die als burgerwoning in gebruik is genomen hinder kan worden ondervonden van het gebruik van gewasbeschermingsmiddelen.” 20 European Commission, Proposal (final) Regulation on the sustainable use of plant protection products and amending Regulation (EU) 2021/2115, artikel 18, lid 1 en 19, lid 1 21 P. Fantke, R. Friedrich en O. Jolliet, Health impact and damage cost assessment of pesticides in Europe, Environment International 39, 2012 9-17.
De in 2013 nog niet verboden middelen waren: glyfosinaat-ammonium (NB iets anders dan glyfosaat), Dazomet en Terbuthylazine. 22 ECLI:NL:GHSHE:2025:2043 Adromi B.V. Blootstellingsrisico gewasbeschermingsmiddelen Pagina 16 van 35 In het kader van planologische besluitvorming moet ervan worden uitgegaan dat wet- en regelgeving wordt nageleefd, dus ook het Unierecht23. Hierbij geldt verder dat politieke besluitvorming dient plaats te vinden op basis van beschikbare kennis. De EFSA en het Ctgb erkennen dat dergelijke aspecten nader onderzocht moeten worden volgens het Unierecht. Het Ctgb heeft inmiddels aangeven om het nieuwste toetsingskader, indien deze strenger is in de beoordeling, te gaan gebruiken24. Ook het RIVM en EFSA hebben deze kennisleemtes opgepakt25, zodat in toekomstige (her)beoordelingen dergelijke risico’s meegenomen worden. De Afdeling bestuursrechtspraak wenst gezien recente uitspraken het Europese beoordelingskader niet te beschouwen als kader waarmee in de context van planologische besluitvorming volledig rekening mag worden gehouden26 en heeft eerder ook de technisch-wetenschappelijke methoden afgewezen waarmee op grond van het Unierecht invulling wordt gegeven aan de bescherming van de menselijke gezondheid. Verwezen wordt naar paragraaf 5.1.
Het is naar ons oordeel geen goed uitgangspunt om planologische besluitvorming te baseren op het de aanname of verwachting dat andere bestuursorganen de wet niet naleven: in de eerste plaats zou dat contrair zijn aan Afdelingsuitspraken27 en in de tweede plaats komt men dan terecht op een glijdende schaal waarin het moeilijk objectief te bepalen is met welke mate van niet-naleving dan rekening zou moeten worden gehouden in een planologisch besluit, ook in de tijd beschouwd. Kortom moet er naar ons oordeel van uitgegaan kunnen worden dat instanties als EFSA en Ctgb normconform werken en bij het toelaten en uitfaseren van middelen wel voldoende aandacht besteden aan aspecten zoals cumulatie, additie, synergisme, antagonisme, aggregatie chronische blootstelling e.d. 4.5. Conclusies 4.5.1. Mate van bescherming In het Unierecht noch in het Nederlandse milieurecht is een verminderde bescherming vastgelegd voor bepaalde situaties of omstandigheden. Het Unierecht kent de volgende beschermingscategorieën: - Consumenten; - Toepassers; - Omwonenden (waaronder begrepen passanten e.d.). 23 Bij de beoordeling van een planologisch besluit moet ervan worden uitgegaan dat wettelijke voorschriften worden nageleefd. Zie ARRvS 28 maart 2018, ECLI:NL:RVS:2018:967 en ARRvS 5 februari 2020, ECLI:NL:RVS:2020:337.