Bijlage B Informatiedocument
Tekst van het document
kunst en cultuur
Informatiedocument
2021
Zaaknummer
: 141463
Onderwerp
: Informatiedocument kunst en cultuur 2021
Datum
: 30 juni 2021 - DEF
Steller
:
Pagina 2 van 44
Inhoudsopgave Inleiding ....................................................................................................................................... 5 1.
Uitwerking landelijk en provinciaal beleid ................................................................................ 6 Wet- en regelgeving .................................................................................................................. 6 Cultuurbeleid Rijk ...................................................................................................................... 6 Kansen ................................................................................................................................. 7 Cultuurbeleid Provincie Zuid-Holland ......................................................................................... 8 Kansen ................................................................................................................................. 8
2.
Dwarsverbanden andere lokale thema’s en beleidsvelden ..................................................... 10 Welzijnsbeleid ......................................................................................................................... 10 Raakvlakken/dwarsverbanden hoe Kunst & Cultuur kan bijdragen aan het realiseren van deze doelstellingen: ..................................................................................................................... 10 Jeugd ..................................................................................................................................... 11 Raakvlakken/dwarsverbanden hoe Kunst & Cultuur kan bijdragen aan het realise ren van deze doelstellingen: ..................................................................................................................... 11 Raakvlakken/dwarsverbanden hoe Kunst & Cultuur kan bijdragen aan het realiseren van deze doelstellingen: ..................................................................................................................... 12 Toerisme ................................................................................................................................
12 Raakvlakken/dwarsverbanden hoe Kunst & Cultuur kan bijdragen aan het realiseren van deze doelstellingen: ..................................................................................................................... 12 Erfgoed................................................................................................................................... 12 Raakvlakken/dwarsverbanden hoe Kunst & Cultuur kan bijdragen aan het realiseren van deze doelstellingen ...................................................................................................................... 13 Sport ...................................................................................................................................... 13 Raakvlakken/dwarsverbanden hoe Kunst & Cultuur kan bijdragen aan het realiseren van deze doelstellingen: ..................................................................................................................... 13 Evenementenbeleid ................................................................................................................. 14 Raakvlakken/dwarsverbanden hoe Kunst & Cultuur kan bijdragen aan het realiseren van deze doelstellingen: .....................................................................................................................
14 Maatschappelijk programma .................................................................................................... 14 Raakvlakken/dwarsverbanden hoe Kunst & Cultuur kan bijdragen aan het realiseren van deze doelstellingen: ..................................................................................................................... 14
3.
Culturele infrastructuur ........................................................................................................ 15 Het VNG Ringenmodel............................................................................................................. 15 Meerjarenbegroting en uitgaven cultuur vergelijkbare gemeenten .............................................. 17 Huidige situatie culturele infrastructuur. ................................................................................... 18 Culturele instellingen ........................................................................................................... 18
Podiumkunsten, festivals en culturele evenementen: ............................................................. 19 Film .................................................................................................................................... 20 Media en letteren ................................................................................................................. 20 Cultureel erfgoed ................................................................................................................. 21 Amateurkunst, talentontwikkeling en kuns teducatie ............................................................... 23 Conclusie VNG-model ............................................................................................................. 26 4.
Interne terugblik cultuurbeleid ‘Sterren voor Cultuur’ ............................................................. 28 Externe factoren...................................................................................................................... 28 Fusie ...................................................................................................................................... 28 Themajaar Cultuur Verbindt ..................................................................................................... 28 Covid-19 ................................................................................................................................. 28 Cultuur als cement voor de Noordwijkse samenleving. .............................................................. 29 Maatschappelijke functie van cultuur vergroten en zichtbaar maken ....................................... 29 Ondersteunen vrijwilligerswerk ............................................................................................. 30 Talentontwikkeling ............................................................................................................... 31 Het verhaal van Noordwijk .......................................................................................................
31 Versterking van de museale infrastructuur ............................................................................ 31 Versterken van de onderlinge samenwerking en afstemming ................................................. 32 Cultuurbeleving in de buitenruimte ........................................................................................... 32 Pleinprogrammering ............................................................................................................. 33 Permanente kunst in de buitenruimte .................................................................................... 33 Biënnale kunst in de openbare ruimte ................................................................................... 33 Cultuurnetwerk Noordwijk ........................................................................................................ 33 Uitwerken, coördineren, aanjagen van de uitvoeringsprogramma’s. ........................................ 33 Afstemming in programmering o.a. op basis van een jaarlijks thema. ..................................... 34 Betere promotie van het aanbod .............................................................................................. 34 Facilitaire ondersteuning van culturele organisaties en initiatieven. ........................................ 34
5. Subsidieregelingen kunst en cultuur ......................................................................................... 36 Subsidiebeleidsregel ‘Culturele evenementen gemeente Noordwijk 2021’ .................................. 36 Subsidiebeleidsregel ‘Amateurkunst gemeente Noordwijk 2021’ ................................................ 36 Subsidiebeleidsregel Het verhaal van Noordwijk 2021 (Erfgoedfonds) ........................................ 36 Subsidiebeleidsregel ‘Muziekverenigingen gemeente Noordwijk 2021’ ....................................... 37 6. Moties en brieven.................................................................................................................... 38 Bronnenlijst ................................................................................................................................ 43
Pagina 4 van 44
Inleiding Het cultuurbeleid van de gemeente Noordwijk kent een cyclus van vi erjarige beleidsplanperiodes. Het huidige cultuurbeleid ‘Sterren voor Cultuur; bouwstenen cultuurbeleid 2018 -2021’ loopt af en een nieuwe periode start met ingang van 2022 en daarom wil de gemeente dit jaar het beleid actualiseren.
Aanpak Eerste stap in de totstandkoming van de cultuurnota bestaat een uit de voorbereiding/oriëntatiefase. In deze fase hebben wij informatie verzameld over het landelijk-, en provinciaal beleid en de aansluiting hierop binnen de gemeente Noordwijk . Ook hebben we gekeken waar hier kansen liggen. Daarnaast hebben we samen met collega’ s geïnventariseerd welke dwarsverbanden en raakvlakken er zijn in andere domeinen binnen de gemeente Noordwijk. Verder zijn we ingegaan op het VNGringenmodel. Hierin wordt gekeken waar de gemeente Noordwijk staat ten opzichte van andere gemeentes. Om dit te doen hebben we ook de culturele infrastructuur van de gemeente Noordwijk uitgelicht. Ten slotte hebben we intern teruggeblikt op het cultuurbeleid ‘Sterren voor Cultuur 20182021. De uitkomsten hiervan zijn weergegeven in dit informatiedocument.
Pagina 5 van 44
1.
Uitwerking landelijk en provinciaal beleid
In dit hoofdstuk belichten we de landelijke trends en geven we aan welk effect dit voor N oordwijk heeft of kan hebben.
Wet- en regelgeving Voor gemeenten is op het gebied van cultuurbeleid weinig wet - en regelgeving dwingend van karakter. Voor het gemeentelijk cultuurbeleid is de Algemene wet bestuursrecht ( AWB) een wettelijk kader voor de subsidieverstrekking. Accommodatie- en subsidiebeleid zijn de belangrijkste gemeentelijke beleidsinstrumenten op dit gebied. Gemeenten zijn in beginsel niet verplicht om bij het cultuurbeleid van het Rijk en de Provincie aan te sluiten. Het Rijk is verantwoordelijk voor de meeste wet- en regelgeving op het gebied van kunst en cultuur.: • De Wet op het specifiek cultuurbeleid (1993), waarin onder meer het verstrekken van specifieke uitkeringen door het Rijk voor cultuuruitingen is geregeld. Deze wet kent o ok enkele bepalingen voor het Bibliotheekwerk. • De Monumentenwet (1988) is gericht op de bescherming van het onroerend ondergronds en bovengronds Nederlands cultuurbezit. • De Wet tot behoud van cultuurbezit (1985) is ter bescherming van het roerende Nederl andse cultuurbezit. • De Archiefwet (1995) is bedoeld om overheden goed te laten zorgen voor hun archiefbescheiden. • De Wet stelsel openbare bibliotheekvoorzieningen (Wsob) (2015) regelt dat alle burgers toegang moeten hebben tot een Bibliotheek. • De Erfgoedwet (2016) regelt hoe er met Nederlands erfgoed wordt omgegaan, wie welke verantwoordelijkheden heeft en hoe er toezicht wordt gehouden.
Cultuurbeleid Rijk De uitgangspunten voor het landelijk cultuurbeleid 2021 -2024 – Cultuur voor iedereen - zijn: verbreding en vernieuwing, een sterke culturele sector, cultuur voor iedereen en cultuur is grenzeloos. 1 Verbreding en vernieuwing. Het rijk wil samen met de andere overheden in de nieuwe basisinfrastructuur ruimte bieden aan meer genres en nieuwe spelers. Zo wordt het draagvlak voor cultuur versterkt. Door aandacht voor andere kunstvormen en nieuwe generaties makers worden ook groepen bereikt die zich misschien minder aangesproken voelen door wat er nu in schouwburgen, concertzalen en musea te beleven is. Een sterke cultuursector Eerlijke beloning is een uitgangspunt. Eerlijke beloning is belangrijker dan de kwantiteit van de productie en werkgelegenheid: meer productie en meer werkgelegenheid mogen niet ten koste gaan van een eerlijke beloning. Over een ee rlijke beloning worden bestuurlijke afspraken gemaakt met de andere overheden. Ook zij dienen vanuit hun voorwaarden een eerlijke beloning mogelijk te maken. Cultuur voor iedereen Cultuur is van en voor iedereen, ongeacht woonplaats, culturele achtergrond of opleiding. Dat wordt gedaan door cultuur te bevorderen die uitnodigend en laagdrempelig is en waarbij iedereen zich welkom voelt. Hierbij richt het rijk zich op cultuurparticipatie, immaterieel erfgoed en cultuuronderwijs.
Cultuur is grenzeloos Cultuur kent geen grenzen. Internationale uitwisseling is bij cultuur net zo vanzelfsprekend als in de wetenschap; die uitwisseling wordt verder gestimuleerd.
1 https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/kunst-en-cultuur/documenten/beleidsnota-
s/2019/06/11/uitgangspunten-cultuurbeleid-2021-2024
Pagina 6 van 44
Fonds voor Cultuurparticipatie Voor de uitvoering van een deel van het cultuurbeleid is door het Min isterie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW) het Fonds voor Cultuurparticipatie (FCP) opgericht. FCP ondersteunt vernieuwende initiatieven die actieve deelname aan cultuur teweegbrengen en richt zich daarbij op alle inwoners van Nederland. FCP vormt een brug tussen cultuur en samenleving. 2 • • • •
Het beleidsplan 2021-2024 Cultuur – jij maakt het, onderscheid 3 programma’s; ‘Maak het grenzeloos’, ‘Vind elkaar in cultuur’ en ‘Maakplaats voor cultuur’. Het programma ‘Maak het grenzeloos’ zet in op vernieuwen v an het cultuur (leren) maken, het verbinden van makers en disciplines en talentontwikkeling. Het programma ‘Vind elkaar in cultuur’ zet in op het verlagen van drempels voor cultuur maken en het stimuleren van een eigentijdse beoefening. Het programma ‘Maakplaats voor cultuur’ zet in op het stimuleren van cultuuronderwijs.
In het kader van de samenwerking op het gebied van cultuur tussen Rijk en gemeenten, die gezamenlijk verantwoordelijk zijn voor de culturele infrastructuur in Nederland, hebben de Cultu rele Regio Leiden (Holland Rijnland) en het ministerie van Onderwijs Cultuur & Wetenschap het cultuur convenant 2021-2024 afgesloten. Het doel van dit convenant de samenwerking bekrachtigen op het gebied van cultuur tussen rijk en gemeenten met als doel en te bevorderen dat zij over en weer voldoende geïnformeerd zijn over het te voeren beleid op landelijk, regionaal en lokaal niveau. Kansen In hoofdlijnen sluit het beleid ‘Sterren voor Cultuur’ 2018-2021 aan bij het landelijk cultuurbeleid; zeker in de eerste drie uitgangspunten; verbreding en vernieuwing, een sterke culturele sector, cultuur voor iedereen. Voor het uitgangspunt; cultuur is grenzeloos, waarin internationale uitwisseling centraal staat geldt dit niet. Dit komt omdat dit meer een taak is vanuit het rijk, dan voor gemeenten. Toch hebben organisaties afgelopen jaren bijna geen beroep gedaan op de subsidiemogelijkheden vanuit het Fonds voor Cultuurparticipatie. Het doen van een aanvraag kost veel tijd en organisaties zijn niet verzekerd va n een toekenning. Tevens moeten er steeds vaker dwarsverbanden gelegd worden met specifieke thema’s of doelgroepen.
Deze liggen niet altijd in dezelfde lijn met het gewenste programma van de culturele instellingen. Uitzondering hierop is de subsidie voor cultuureducatie. Hier wordt al een aantal jaren gebruik van gemaakt. E.e.a. wordt gefaciliteerd door Holland Rijnland. Het is zeker wenselijk dat het nieuwe cultuurbeleid van de gemeente Noordwijk nog beter aansluit op het rijksbeleid en de doelstellinge n binnen de programma’s van het Fonds voor Cultuurparticipatie.
2 https://cultuurparticipatie.nl/over-ons/beleidsplannen-verslagen
Pagina 7 van 44
Cultuurbeleid Provincie Zuid-Holland Sinds 2012 richt de provincie zich voornamelijk op het behoud van Erfgoed. Dit wordt vormgegeven in erfgoedlijnen. Daarnaast is er ruimte voor andere initiatieven, zoals investeringen in de oude Hollandse steden. Bij gebiedsontwikkelingen heeft de provincie oog voor het aanwezige cultureel erfgoed. Bijzondere aandacht is er onder andere voor het behoud van religieus erfgoed, het behoud van immaterieel erfgoed zoals streektaal en –geschiedenis en het zichtbaar maken van archeologische vondsten voor een breed publiek. Daarnaast ondersteunt de provincie cultuureducatie en bibliotheken, onder andere om kinderen met kunst en cultuur in aanraking te laten komen en laaggeletterdheid te bestrijden. 3 Vanuit de basisvoorziening subsidieert de provincie Zuid -Holland de volgende instellingen: Erfgoedhuis Zuid-Holland, Kunstgebouw, Stichting Educatieve Orkest Projecten, Zuid -Hollandse Popunie, Stichting Jeugdtheaterhuis Zuid-Holland, ProBiblio.
Daarnaast heeft de provincie een aantal subsidieregelingen gericht op erfgoed 4 • Subsidieregeling restauratie rijksmonumenten Zuid -Holland 2013 (1.600.000) • Subsidieregeling Erfgoedlijnen Zuid-Holland 2020 (3.400.000) • Subsidieregeling Molens Zuid-Holland (875.000) • Subsidieregeling publieksbereik Archeologie Zuid-Holland (250.000) Zowel Rijk als Provincie hebben zowel een soms ondersteunende als soms dwingende rol. De gemeente Noordwijk maakt bijvoorbeeld gebruik van de dienst en van het erfgoedhuis, met name van de Monumentenwacht voor onze monumenten. Op andere vlakken, zoals bij de landgoederen verplicht de provincie gemeenten om hiervoor een beschermd regime op te stellen. Kansen De gemeente maakt soms gebruik van provincia le subsidies uit de erfgoedlijnen. Bijvoorbeeld voor het erfgoedlijn Trekvaart, waarin informatievoorzieningen beschikbaar komen. Ook bewoners dienen hiervoor subsidieaanvragen in of zijn in ieder geval betrokken bij deze lijnen. De provincie is op dit moment bezig met standaarden voor regelgeving om het erfgoed uit de erfgoedlijnen een consistente bescherming mee te geven. Daarnaast is ze bezig met verbeteren van haar interbestuurlijke toezichtstaak om te checken of de gemeentes hun verplichte taken uitvoeren. Dat zijn belangrijke kansen. Verder aansluiten op de erfgoedlijnen van de provincie kan ook een kans zijn.
Ook evenementen of tentoonstellingen kunnen subsidie krijgen in het kader van die lijnen. Bibliotheekwerk Voor het lokale bibliotheekwerk is de gemeente verantwoordelijk. De provincie is verantwoordelijk voor de ondersteuning daarvan. Het Rijk is verantwoordelijk voor het stelsel als geheel en de digitale bibliotheek. De drie overheden zijn gezamenlijk verantwoordelijk voor het gehele bibliot heeknetwerk. Per 1 januari 2015 is de nieuwe Wet stelsel openbare Bibliotheekvoorzieningen (Wsob) van kracht. Regio Holland Rijnland - Cultuureducatie De regio Holland Rijnland biedt een ambtelijke en bestuurlijke platformfunctie op het gebied van cultuur. Sinds 2013 loopt er vanuit de regio een meerjarenprogramma in het kader van de rijkssubsidieregeling Cultuureducatie met Kwaliteit. Deze regeling bevordert de kwaliteit en samenhang in cultuureducatie in het primair onderwijs. De regeling Cultuureducati e met Kwaliteit wordt voortgezet voor de periode 2021-2024. In 2021-2024 is er binnen het programma ‘Cultuureducatie met Kwaliteit’ extra aandacht voor kansengelijkheid, aansluiting bij curriculum.nu, aansluiting binnen- en buitenschools aanbod, meer mogel ijkheden voor het voortgezet onderwijs en het mbo. Regionaal - Bollenstreek Gebiedsprogramma Bloeiende Bollenstreek Gebiedsprogramma Bloeiende Bollenstreek (recreatie)= vastgesteld in 2016.
Het Gebiedsprogramma wil een bloeiende en boeiende Bollenstreek het hele jaar rond en zet in op 3 pijlers; identiteit, beleving en natuur.
3 https://www.zuid-holland.nl/overons/coalitieakkoord-elke-dag-beter-zuid-holland/
4 https://zuidholland.begroting-2021.nl/p47263/ambitie-4-een-concurrerend-zuid-holland
Pagina 8 van 44
Identiteit: de Bollenstreek als ‘tuin van Amsterdam’ en van historisch Holland. Met het fraaie cultuurlandschap met de spectaculaire bollenvelden in het voorjaar, maar ook met zom er- en najaar gewassen in de zomer. Dit bloeiende landschap wordt afgewisseld door graslanden in de strandvlakten en in de polders, landgoedbossen op de strandwallen, de duinen en het plassengebied. Deze landschappen die een uitgebreid palet van natuur en water in zich herbergen, omzomen de schitterende parels, die het visitekaartje van de Duin - en Bollenstreek zijn. Sleutelwoorden voor onze identiteit zijn cultuur en historie. In het gebied zijn 20 parels aangewezen die door de verbindingen via de diverse recreatieve netwerken als een parelketting door de streek liggen. Beleving: Sleutelwoorden die bij dit thema horen zijn: entrees, ecologische verbindingszones en bloemrijke bermen. Die maken de streek herkenbaar en nodigen uit om te komen fietsen, wandele n, varen en verblijven. We zetten in op de beleving van de Duin - en Bollenstreek. Bezoekers vanuit de stedelijke gebieden in ons land, maar ook van daarbuiten, voelen zich onmiddellijk welkom in onze mooie Duin en Bollenstreek. De streek: biedt een diversiteit aan open landschappen, met bollenvelden, weilanden, bossen, parken en landgoederen, maar ook de prachtige natuur in de duinen.
We zetten in op versterking van de biodiversiteit met een grote variatie aan flora en fauna. Economische Agenda Duin- en Bollenstreek Economische Agenda Duin- en Bollenstreek is vastgesteld in 2017 en duurt tot 2021. Het is nog niet duidelijk of hier een vervolg aan wordt gegeven. De Economic Board heeft als doel het versterken en stimuleren van de samenwerking tussen overheid en bedrijfsleven in de sectoren Greenport, Toerisme, Health en Space/Tech en de cross overs daartussen. Greenport en Toerisme zijn van oudsher al stevig verankerd in de economische regionale bedrijvigheid. De hoofddoelstelling is het versterken en verni euwen van de economische clusters waar de Duin- en Bollenstreek van oudsher in excelleert: greenport en toerisme; maar steeds in balans met het behoud van openheid, landschappelijke kwaliteit en woonaantrekkelijkheid. Ook het toerisme is iconisch voor de regio: bloemenpracht en Noordzeekust zijn een vast onderdeel van de Holland-marketing en trekken veel internationale bezoekers. Toch is de werkgelegenheid in de sector zelf bescheiden en vooral geconcentreerd in het hotelwezen en congrestoerisme. De netwerkvorming binnen deze branche en de uitwisseling met andere sectoren is beperkt. Toerisme zorgt wél voor veel indirecte werkgelegenheid.
Experts veronderstellen dat modernisering van het toeristisch product nodig is: beter inspelen op wensen van het kwalit eitstoerisme en het realiseren van daarmee samenhangende topaccommodaties.
Pagina 9 van 44
Dwarsverbanden andere lokale thema’s en beleidsvelden
2.
In dit hoofdstuk verdiepen we ons in andere domeinen binnen de gemeente Noordwijk. Het Welzijnsbeleid, jeugd, kuuroordstatus, sport, toerisme en evenementen komen allemaal aan bod. Elk onderdeel wordt afgesloten door te kijken wat de raakvlakken zijn en hoe we elkaar kunnen versterken.
Welzijnsbeleid De belangrijkste doelstellingen in dit beleid zijn: Verbinden • • • •
Het bewerkstelligen van een trendbreuk in de groeiende eenzaamheid onder alle lagen van de bevolking. Inwoners kunnen in toenemende mate een beroep doen op een naaste in hun omgeving. Inwoners voelen zich verbonden met hun buurt, wijk en gemeente. In elk dorp zijn aantrekkelijke ontmoetingsplekken in de buitenlucht.
Bijdragen • Meer mensen voelen zich aangetrokken tot het doen van vrijwilligerswerk. • Vrijwilligers en vrijwilligersorganisaties voelen zich gesteund. • Lokale initiatieven voor leefbaarheid en sociale cohesie w orden ondersteund. • Inwoners voelen zich uitgenodigd om een bijdrage te leveren aan maatschappelijke opgaven. Ondersteuning kwetsbare personen • Het vergroten van de veerkracht door versterking van het welbevinden van (langdurig) werklozen. • Het vergroten van het welbevinden bij inwoners waarbij de combinatie van lage objectieve levensomstandigheden en lage levenstevredenheid voorkomt. • Het laagdrempelig beschikbaar maken van preventieve voorzieningen op het vlak van leefstijl en mentale gezondheid. Regie over het leven • Inwoners kunnen zoveel mogelijk zelf informatie raadplegen en worden daarin ondersteund. • De openbare ruimte en publieke gebouwen zijn toe - en doorgankelijk. • Alle inwoners voelen zich erbij horen en niet gediscrimineerd. • Hulpverleners versterken de eigen regie van hun doelgroep. Raakvlakken/dwarsverbanden hoe Kunst & Cultuur kan bijdragen aan het realiseren van deze doelstellingen: Kunst en cultuurbeoefening kan bijdragen aan onderlinge verbondenheid van mensen. Minima stellen we in staat om deel te nemen aan kunst en cultuur onder andere door middel van de NoordwijkPas.
En cultuur kunnen we inzetten om inclusie te bevorderen en dementie tegen te gaan. Ook zijn er raakvlakken met vrijwilligersondersteuning. Culturele organisaties kunnen niet buit en de vele vrijwilligers die actief zijn op het gebied van cultuur. Het sport en cultuurloket kan een bijdrage leveren aan ondersteuning van kwetsbare doelgroepen om hen te begeleiden naar de juiste vereniging.
Pagina 10 van 44
Jeugd De belangrijkste doelstellingen in dit beleid zijn: Normaliseren, passende zorg dichtbij, samenwerking rond preventie; jeugdhulp zo licht als het kan, zo zwaar als moet. (Zorgprogrammaplan en inkoopplan jeugd Holland Rijnland) Het Manifest voor de Jeugd Noordwijk beschrijft het preventiep rogramma Jeugd van de gemeente Noordwijk voor de jaren 2020 tot en met 2024. 5 Kernbegrippen zijn: • Passende zorg dichtbij • Positief Opvoeden • Normaliseren • Positieve gezondheid • Versterken van eigen kracht • Samenwerken aan doelen Het preventieprogramma heeft 3 ambities: • Ambitie 1: Jeugd groeit gezond op. • Ambitie 2: Jeugd groeit veilig op. • Ambitie 3: Jeugd groeit kansrijk op. Ambitie 1 is onderverdeeld in 4 thema's: • Vermindering middelengebruik • Verbetering mentale gezondheid • Meer bewegen • Overig Voor elk thema zijn gewenste resultaten geformuleerd. In 2021 ligt de focus op het verminderen van het middelengebruik en het verminderen van sociaal -emotionele problematiek, met name bij meiden. Ambitie 2 is onderverdeeld in 3 thema's: • Gevoel van veiligheid • Veilige omgeving • Overig Voor elk thema zijn gewenste resultaten geformuleerd. In 2021 ligt de focus op het verhogen van het gevoel van veiligheid en het vergroten van een veilige thuissituatie.
Ambitie 3 is onderverdeeld in 3 thema's: • Meedoen in de samenleving • Kwetsbare jeugd • Kansengelijkheid Voor elk thema zijn gewenste resultaten geformuleerd. In 2021 ligt de focus op kwetsbare jeugd, bijvoorbeeld door scheiding, armoede, andere afkomst en pesten . Raakvlakken/dwarsverbanden hoe Kunst & Cultuur kan bijdragen aan het realiseren van deze doelstellingen: Qua jeugdbeleid zitten er raakvlakken in het normaliseren en samenwerking rond preventie. Het deelnemen aan culturele activiteiten kan ook bijdragen aan de ontwikkeling van kinderen en het ontlasten van het gezin. Daarbij is het ook een vorm van dagbesteding, opvang en respijtzorg. Alle kinderen moeten de mogelijkheden hebben om volop deel kunnen n emen aan culturele activiteiten (inclusiviteit) en daarbij meedoen in de samenleving.
5 Jeugdpreventie netwerk : https://www.cjgprof.nl/showsite.asp?map_id=878015
Pagina 11 van 44
Kuuroordstatus, predicaat 'heilzame zeebadplaats'. De belangrijkste doelstellingen in dit beleid zijn: Doelstelling is het tot stand brengen van de doorontwikkeling van Noordwijk als destinatie waar je als gast maar ook als inwoner van een aantrekkelijk aanbod gebruik kan maken om te revitaliseren. ( het beleid wordt vastgesteld eind 2021). Raakvlakken/dwarsverbanden hoe Kunst & Cultuur kan bijdragen aan het realiseren van deze doelstellingen: Raakvlakken zijn er vooral in het (culturele) voorzieningenniveau, het culturele aanbod, kunstwerken in de openbare ruimte en het creëren van arrangementen waarin kuren en kunst en cultuur samen komen.
Toerisme De belangrijkste doelstellingen in dit beleid zijn: Het zijn van een aantrekkelijke jaarrond bestemming op het gebied van de toeristische en zakelijke nationale en internationale markt. Het onderscheidend vermogen van Noordwijk is het veelzijdige kwalitatief hoogwaardige aanbod, de diversiteit van de verblijfsmogelijkheden, grote verscheidenheid aan evenementen en de erkenning als heilzame badplaats . De hoofddoelstelling van het toeristisch beleid is drieledig: 1. Seizoen verlenging met oog voor behoud van de leefbaarheid in de kernen. Draagvlak van inwoners is voor toeristisch beleid van groot belang, zij zijn de ambassadeurs van de bestemming Noordwijk. 2. Verhoging van de bestedingen en werkgelegenheid waarbij met name ing ezet wordt op verblijfstoerisme. 3. Bekendheid zowel naamsbekendheid als inhoudelijke bekendh eid van de bestemming Noordwijk.
4. Noordwijk Recreatiebeleid Ook hier de doelstelling om jaarrond Noordwijk te ontdekken waarbij wandelen en fietsen (de recreatieve verbindingen dus) centraal staan. Het recreatiebeleid is opgeno men binnen het gebiedsprogramma vanuit het vertrekpunt de ambitieverklaring waarin is afgesproken de recreatieve verbindingen in streekverband te realiseren. Ook de parels (Veldzicht o.a.) zijn aangewezen vanuit cultuurhistorische identiteit maar ook de educatieve functie is hier van belang, evena ls de centrale ligging. Voor de doelstellingen verwijs ik nog even naar de 3 pijlers; identiteit, beleving en natuur. (Zie regionaal beleid; gebiedsprogramma Bloeiende Bollenstreek) Raakvlakken/dwarsverbanden hoe Kunst & Cultuur kan bijdragen aan het real iseren van deze doelstellingen: Raakvlakken en dwarsverbanden met toerisme zijn aanwezig. Het culturele aanbod in de breedste zin van het woord biedt een jaarrond programma aan. De erfgoe droutes, theaterprogramma, musea en culturele evenementen zijn ook vo or bezoekers interessant. Het masterplan ‘kunst in de openbare ruimte’ zorgt ook voor kansen om meer toeristen te trekken.
Erfgoed De belangrijkste doelstellingen in dit beleid zijn: In principe is de basis voor het erfgoed in het ruimtelijk domein het v erdrag van Valetta (Malta) voor archeologie en Granada voor Architectonisch erfgoed. De gemeente is feitelijk uitvoerder van de taken die uit de wetgeving die daarvoor is ingesteld, voortkomt. Daarnaast kan iedere overheid zelf richting geven aan erfgoedbeleid. Gemeentelijk is de erfgoednota 2011 nog steeds het belangrijkst en de Beleidsnota Monumentenzorg 2008. Hoewel hier veel zaken in staan die al wel zijn uitgevoerd of eigenlijk meer als van bovenaf opgelegde uitvoeringszaken gezien kunnen worden. Op basis van de erfgoedwet houden we een register bij van waardevol erfgoed binnen de gemeente. De wet Ruimtelijke ordening verplicht tot het borgen van cultuurhistorische waarden in het ruimtelijk ordeningsinstrument en het meenemen bij planvorming.
Pagina 12 van 44
Bovengronds liggen de belangrijkste taken het inrichten van een onderzoeksbasis vanuit de verplichting van de huidige Wet ruimtelijke ordening en de toekomstige omgevingswet om erfgoed integraal mee te nemen bij het vaststellen van bestemmingsplannen en in de toek omst het omgevingsplan. Dit is uitgevoerd in de vorm van een cultuurhistorische waardenkaart. Binnen het project omgevingsplan moet hier weer aandacht voor komen. Omgang met religieus erfgoed is iets dat we ook hebben opgepakt. Ondergronds zijn er twee pijlers waaraan gewerkt wordt. Dat is de herziening van de regels met betrekking tot archeologisch onderzoek en publieksvoorlichting in allerhande vormen. Raakvlakken/dwarsverbanden hoe Kunst & Cultuur kan bijdragen aan het realiseren van deze doelstellingen : Met name op het gebied van voorlichtingevenementen en immaterieel erfgoed is er een rol voor het kunst en cultuurbeleid. Verder aansluiten op de erfgoedlijnen van de provincie kan ook een kans zijn. Ook evenementen of tentoonstellingen kunnen subsidie krijgen in het kader van die lijnen.
Sport De belangrijkste doelstellingen in dit beleid zijn: Vanaf 2019 is vooral gewerkt met het Sportakkoord. Hierin wordt gewerkt met 4 thema’s. a. Van jongs af aan vaardig in bewegen b. Vitale en toekomstbestendige veren iging & positief verenigingsklimaat c. Duurzame accommodatie, zowel milieu als fysiek d. Inclusiviteit, iedereen kan mee doen Vanaf september 2021 start de 2e editie van het Sportakkoord. Hierna wordt gestart met nieuwe projecten. Op dit moment wordt gewerkt aan een nieuwe sportnota. Doelstellingen die terugkomen in deze nieuwe sportnota zijn o.a.; • Sporten en bewegen wordt de norm • Inclusiviteit, iedereen moet meedoen binnen verenigingen (drempel verlagen) • Veilig verenigingsklimaat (gezond, vitaal en veilig sp ortklimaat) • Toekomstbestendige multifunctionele sportaccommodaties (inclusief duurzaam) • Waarden sportverenigingen behouden en versterken.
• Beweegnorm zal specifieke doelgroep bepalen (naast volop inzet op kinderen op basisschool en jeugd) -> sportaanbod voor iedereen • Topsport, wel verenigingen ondersteunen topsportevenementen • Kuuroord, • Positieve gezondheid Raakvlakken/dwarsverbanden hoe Kunst & Cultuur kan bijdragen aan het realiseren van deze doelstellingen: Binnen het sportakkoord 2020 zijn verschillend e projecten gestart waarin sport en cultuur elkaar hebben gevonden, zoals de oprichting van het sport - en cultuurloket, het vloggen/bloggen & fotografieproject, en het project ‘scoor een boek’. De samenwerkingen binnen het sportakkoord wordt voortgezet in 2021 door middel van nieuwe projecten. Daarnaast is een intensieve samenwerking tot stand gekomen met het Sportbedrijf, o.a. door de inzet van cultuurcoaches. Deze samenwerking wordt ook voortgezet. De doelstellingen die verenigingen raken spelen ook binn en de cultuursector. Hier kunnen sport en cultuur elkaar ook vinden en versterken. Toekomstbestendige multifunctionele accommodaties is zeker ook gewenst ten aanzien van de culturele voorzieningen in de gemeente Noordwijk.
Pagina 13 van 44
Evenementenbeleid De belangrijkste doelstellingen in dit beleid zijn: Op dit moment wordt gewerkt aan nieuw evenementenbeleid. Doelstellingen die hierin terug zullen komen zijn: • Optimalisering van aanvraagprocedures vergunningen voor organisatoren. • Verbetering en borging van de veilighei d bij de evenementen. • Borging van de kwaliteit van de evenementen. • Stimulering en spreiding van een uitgebreid en gevarieerd evenementenaanbod over de seizoenen. • Effectieve promotie van het aanbod aan evenementen. • Voortbouwen op waardevol cultureel erfgoed , zoals o.a. de bloemencorso’s. • Optimalisering en borging van de evenementenlocaties. • Verbetering van de toegankelijkheid van de evenementen (inclusie). • Stimulering van het gebruik van duurzame materialen tijdens de evenementen. Raakvlakken/dwarsverbanden hoe Kunst & Cultuur kan bijdragen aan het realiseren van deze doelstellingen: Raakvlakken tussen evenementenbeleid en kunst en cultuur is er op het gebied van spreiding over de seizoenen (juiste verdeling en afstemming door evenementenkalender), borging v an de kwaliteit (hoogkwalitatieve activiteiten), inclusie (de activiteiten moeten goed toegankelijk zijn). Momenteel wordt er gewerkt aan een gezamenlijke planning voor de aankomende jaren.
Maatschappelijk programma De belangrijkste doelstellingen in dit beleid zijn: Er komt dit jaar voor het eerst een maatschappelijk programma. Hierin werken we samen met onze inwoners en maatschappelijk partners toe naar een integraal maatschappelijk programma, waarin alle thema’s en initiatieven op het gebied van hulp, z org en geluk met elkaar zijn verbonden en waarin is beschreven hoe we de komende jaren vorm willen geven aan het maatschappelijk domein. De richting hiervoor staat beschreven in onze nieuwe omgevingsvisie. De planning is om het maatschappelijk programma in november vast te laten stelen door de gemeenteraad. Gezondheid en geluk wordt het hoofdthema, met ook aansluiting op de kuuroordstatus. Er wordt gewerkt met het model; Positieve gezondheid. Positieve Gezondheid is een bredere kijk op gezondheid, uitgewerkt in zes dimensies. 1. 2. 3. 4. 5. 6.
Lichaamsfuncties Mentaal welbevinden Zingeving Kwaliteit van leven Meedoen Dagelijks functioneren
Met die bredere benadering draag je bij aan het vermogen van mensen om met de fysieke, emotionele en sociale uitdagingen in het leve n om te gaan. Én om zo veel mogelijk eigen regie te voeren. Raakvlakken/dwarsverbanden hoe Kunst & Cultuur kan bijdragen aan het realiseren van deze doelstellingen: 3 van de 6 dimensies raken kunst & cultuur, nl. zingeving, kwaliteit van leven en meedoen. Zingeving Zingeving gaat over blijven leren, levenslust, zinvol leven (door bijvoorbeeld vrijwilligerswerk) Kwaliteit van leven Genieten, gelukkig zijn (door bijvoorbeeld het bezoeken van voorstellingen en culturele evenementen) Meedoen Sociale contacten, samen leuke dingen doen, erbij horen, interesse in de maatschappij. (Bijvoorbeeld door actief te zijn in het verenigingsleven en het actief beoefenen van cultuur, voor iedereen toegankelijk (ook financieel).
Pagina 14 van 44
3.
Culturele infrastructuur
In dit hoofdstuk gaan we in op het Ringenmodel van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG). De meerjarenbegroting voor kunst & cultuur wordt geschetst en er wordt inzicht gegeven in de uitgaven van de gemeente Noordwijk per inwoner in vergelijking met gemeenten van gelijke grootte en eveneens (kust) toeristisme . Daarnaast wordt een overzicht gegeven van de huidige culturele voorzieningen en organisaties met hun activiteiten in de gemeente Noordwijk. Vervolgens wordt het Ringenmodel op onze gemeente toegepast.
Het VNG Ringenmodel De VNG heeft het Ringenmodel ontwikkeld om gemeenten houvast te kunnen geven bij het formuleren van cultuurbeleid. Dit model deelt culturele voorzieningen en het bijbehorend cultuurbeleid op in drie ringen: • • •
Kernachtig gemeentelijk cultuurbeleid (bij gemeenten met minder dan 30.000 inwoners); Uitgebreid cultuurbeleid (bij gemeenten met een inwonersaantal tussen de 30.000 en 90.000 inwoners); Alomvattend kunst- en cultuurbeleid (bij gemeente met meer dan 90.000 inwoners).
Door middel van het Ringenmodel kan een gemeente op basis van het inwoneraantal inschatten over welke culturele infrastructuur zij zou moeten beschikken (zie figuur 1). 6Hoe groter de gemeente, hoe meer voorzieningen en hoe uitgebreider het beleid en bijbehorend budget . Daarnaast is het van belang om te kijken naar het voorzieningenniveau van naburige gemeenten. Zo kan de ligging midden in de Randstad, met al zijn voorzieningen waaronder een overweldigend cultureel aanbod, grote investeringen op cultureel gebied overb odig maken, want er zijn genoeg theaters en musea in de omgeving. Het cultureel basispakket bestaat uit kernvoorzieningen die in elke gemeente aanwezig zijn: (verenigingen voor) amateurkunst in al zijn uitingsvormen, cultuureducatie (o.a. in het kader va n cultuur en school), bibliotheek, lokale omroep, inrichting van de openbare ruimte, onder - en bovengronds cultureel erfgoed, archiefwerk en locaties voor podiumkunstvertoning. Per 1 januari 2021 bedraagt het inwonersaantal van de gemeente Noordwijk 44.062. De gemeente bestaat uit 4 kernen: Noordwijk aan Zee (inwoners), Noordwijk Binnen (inwoners), Noordwijkerhout (inwoners) en De Zilk (inwoners) De gemeente zou volgens het model voornamelijk ingedeeld worden bij de culturele infrastructuur van een middelgrote gemeente.
6 1 In de Monitor Actieplan Cultuurbereik 2002 (Erasmus Universiteit Rotterdam, 2003) wordt het begrip culturele
infrastructuur kortheidshalve omschreven als "het geheel van makers en bemiddelaars die culturele uitingen voortbrengen, presenteren, openbaar maken, verspreiden, faciliteren en dergelijke, inclusief de accommodaties en media die het publiek in staat stellen kennis te nemen van die uitingen."
Pagina 15 van 44
Figuur 1. Ringenmodel VNG (de culturele infrastructuur van gemeenten in ringen.)
Een belangrijk uitgangspunt van het Ringenmodel is dat het voor een kleine gemeente niet nodig is om zoveel mogelijk culturele voorzieningen te verschaf fen. Het is zinvoller om de aandacht en middelen te concentreren op de kern van het gemeentelijke cultuurbeleid en de typische ‘eigenheden’ van de gemeenschap verder uit te bouwen. Hiervoor zijn weinig regelingen nodig. Een aantal regelingen voor subsidieverstrekking volstaan. Volgens het Ringenmodel is het belangrijk dat er ruimte wordt geboden aan mensen en hun ideeën voor initiatieven vanuit de samenleving. Dit bevordert het gevoel van verbondenheid, verantwoordelijkheid en betrokkenheid.
Pagina 16 van 44
Meerjarenbegroting en uitgaven cultuur vergelijkbare gemeenten In onderstaand overzicht staat de meerjarenbegroting geschetst voor kunst & cultuur. In onderstaande meerjarenbegroting is nog geen rekening gehouden met eventueel extra budg et voor het nieuwe cultuurbeleid 2022-2025.
Meerjarenbegroting P117 Kunst & Cultuur (onder voorbehoud goedkeuring gemeenteraad)
Producten
2021
Meerj 2022
Meerj 2023
Meerj 2024
* * * * * * * * * * * * * * * * * * *
120.728 283.170 80.000 131.696 30.000 12.000 52.670 15.000 35.000 5.000 5.025 5.000 50.152 286.539 61.358 22.436 74.855 25.000 812.180
123.263 59.484 81.280 133.803 30.480 12.192 53.513 15.240 35.560 5.080 5.025 5.000 49.476 290.880 62.340 22.795 76.052 25.000 824.342
125.852 37.895 82.580 135.944 30.968 12.387 54.369 15.484 36.129 5.161 5.025 5.000 48.781 295.291 63.337 23.160 77.269 25.000 843.297
128.495 47.581 83.902 138.119 31.463 12.585 55.239 15.732 36.707 5.244 5.105 5.080 49.406 300.014 64.351 23.530 78.506 25.400 823.420
65300000 Kunst en Cultuur uren 65300010 Kunst en Cultuur FIN (kapitaallasten, etc) *1 65300400 Culturele evenementen 65300410 Muziekverenigingen 65300420 Amateurverenigingen 65300430 UP1 Cultuur als cement van samenleving 65300440 UP2 Het verhaal van Noordwijk (erfgoed) 65300450 UP3 Cultuurbeleving buitenruimte (plein) 65300460 UP3 Cultuurbeleving buitenruimte (openbare) 65300470 Novato 65300480 Open Monumentendag 65300490 Openstelling vuurtoren (huur) 65300500 Uitvoeren cultuurbeleid (werkbudget) 65300510 De Muze (subsidie min huurinkomsten) 65300520 Stg. Music Blvd 65300530 Poppodium 65300540 GON 65300550 Onderhoud kunstwerken 65600100 Bibliotheek Bollenstreek (subsidie min huurinkomsten)
*1 de daling van de kapitaallasten van € 266.277 in 2021 naar € 42.511 in 2022 komt omdat de boekwaarde van Jan Kroonsplein 8 (€ 244.001,-) in 1x is afgeschreven i.v.m. uitbreidingsplan Museum Noordwijk.
Daarnaast staat monumentenzorg en archeologie (vanaf 2021 product 118; ad. € 249.553) en de lokale omroep (vanaf 2021 product 015; ad. € 71.465) separaat in de meerjarenbegroting. In onderstaande tabel laten we zien wat de gemeente Noordwijk per inwoner uitgeeft aan Cultuur en Erfgoed in vergelijking met gemeenten van gelijke grootte en eveneens (kust) toeristisme. De cijfers komen uit de programmabegrotingen van 2020 van de diverse gemeenten. meerkernige gemeentes met (kust)toerisme inwonersaantal per Gemeenten 1-1-2020 bron Medemblik 45101 begroting 2020 Edam-Volendam 36268 begroting 2020 Goeree Overvlakkee 50588 begroting 2020 vlissingen 44485 begroting 2020 Noordwijk 44062 begroting 2020 Schagen 46482 begroting 2020 Hellevoetsluis 40296 begroting 2020 Schouwen-Duivenland 34054 begroting 2020 Middelburg 48822 begroting 2020
cultuurcultureel presentatie musea erfgoed media totale uitgaven per inwoner € 328.000 € 389.000 € 76.000 € 805.000 € 1.598.000 € 35 € 356.000 € 161.000 € 174.000 € 702.000 € 1.393.000 € 38 € 483.500 € 331.800 € 361.600 € 914.000 € 2.090.900 € 41 € 439.000 € 615.000 € 221.000 € 632.000 € 1.907.000 € 43 € 936.098 € 67.889 € 249.553 € 831.497 € 2.085.037 € 47 € 1.111.000 € 164.000 € 361.000 € 917.000 € 2.553.000 € 55 € 762.237 € 748.804 €0 € 771.863 € 2.282.904 € 57 € 764.000 € 1.569.000 € 278.000 € 922.000 € 3.533.000 € 104 € 3.613.000 € 1.165.000 € 817.000 € 1.744.000 € 7.339.000 € 150
Bron; Findo – Data Financiën Decentrale Overheden 7 De tabel laat zien dat de gemeente Noordwijk gemiddeld 47 euro per inwoner uitgeeft aan Cultuur en Erfgoed. Hiermee staat de gemeente Noordwijk, met haar uitgaven per inwoner voor Cultuur en Erfgoed in het midden ten opzichte van andere toeristische (meerkernige) gemeenten. Gemeenten 7 https://findo.nl/dashboard/dashboard/gemeentelijke -financi%c3%able-stukken/
Pagina 17 van 44
als Medemblik en Edam besteden veel minder per inwoner dan de gemeente Noordwijk. Gemeente Schouwen-Duivenland en gemeente Middelburg daarentegen weer veel meer.
Huidige situatie culturele infrastructuur. De culturele instellingen en organisaties spelen een belangrijke rol in het sociaal culturele leven van de inwoners en bieden een ruim aanbod aan culturele activiteiten en de kans om zelf mee te doen. Als we het over de culturele infrastructuur spreken, doelen we op gebouwen met een culturele functie en instellingen die een culturele ta ak vervullen. Ook de culturele evenementenorganisatie met een jaarlijks terugkerende formule, valt onder de culturele infrastructuur. De huidige situatie op het gebied van cultuur is als volgt: Culturele instellingen De Muze De muze is een cultureel centrum voor veel verschillende culturele verenigingen en stichtingen in Noordwijk. Tevens kunnen de verenigingen en stichtingen gebruik maken van de theaterzaal voor hun jaarlijkse uitvoeringen. Met een zeer divers aanbod en niet minder dan 100.000 bezoek ers is De Muze een toonaangevende instelling binnen Noordwijk. In 2020 heeft er een eigendomsoverdracht van de Muze plaatsgevonden naar de gemeente. In 2021 zal er een nieuw beleid worden opgesteld binnen de Muze. De Muze heeft al een lange tijd te maken met dat de personele organisatie bijzonder krap is ingericht en steunt voor een groot gedeelte op de inzet van vrijwilligers .
Poppodium De sporthal, in de nieuwbouw van het sportpark aan de Lageweg, krijgt zowel een sportfunctie als een culturele functie. Oplevering van de nieuwbouw is voorzien in 2022. Het zou de plek worden waar Stichting Poppodium haar popavonden zou gaan organiseren. Echter in 2020 is Stichting Poppodium opgeheven. In 2021 wordt er een overleg ingepland met de voormalige stichting Po ppodium, De Muze, het Sportbedrijf, Loungefest, afdeling kunst en cultuur gemeente Noordwijk om te onderzoeken op welke manier invulling kan worden gegeven aan de culturele functie in de sporthal . Het sportbedrijf Noordwijk wordt de beheerder van de locati e. Het is van belang dat er een goede samenwerking komt en duidelijke afspraken gemaakt tussen gebruikers & beheerder. De Schelft Sportaccommodatie De Schelft bestond dit jaar 40 jaar. In 1980 is de sport - en evenementenhal gebouwd, later in 1990 is het zwembad aangebouwd. De accommodatie bestond voor de brand uit de volgende hoofdfuncties: • • • • • •
Binnenzwembad ca 1.200 m2 wateroppervlak, bestaande uit: – 25x12,5m wedstrijdbad met beweegbare bodem; Ca 125 m2 recreatiebad met peuterbad, kleuterbad, glijbaan en whirlpool; Sporthal 50x30x9m met vier groeps - en twee scheidsrechters kleedkamers, bergingen, tribune en sauna; Theaterzaal met podium Fitnessruimten en fysioruimten Centrale horeca; Personeelsruimten en vergadering/instructieruimten, waaronder o.a. r epetitie- decoropbouw-, en opslagruimtes voor toneelvereniging ODI.
De Schelft had voor de brand op 14 november 2020 een sterk sociaal maatschappelijke functie in de kern Noordwijkerhout. Naar verwachting neemt de gemeenteraad dit jaar een besluit over de toekomst van de Schelft. De parade De Parade is het clubgebouw van muziekvereniging st Jeanne D’arc. Het gebouw is in eigen beheer en heeft 2 grote repetitiezalen, een bar, een vergaderruimte, opslagruimte en diverse kleine ruimtes voor 1-op-1 les. Tevens maken er andere verenigingen gebruik van de zalen voor culturele repetities.
Pagina 18 van 44
Initiatief Duinpaviljoen Als laatst benoemen wij hier het initiatief van Stichting Duinpaviljoen Cultureel Noordwyck. Het initiatief is om een Duinpaviljoen en een Bezoekers centrum te realiseren aan de boulevard ter bevordering van de beleving in Noordwijk aan. Het paviljoen moet ook een laagdrempelige plek zijn voor cultuurbeleving en kan worden gebruikt voor exposities en als uitvoeringslocatie. Naar verwachting wordt de haalbaarheidsstudie in 2021 afgerond door de initiatiefnemers.
Podiumkunsten, festivals en culturele evenementen: Opera aan Zee Een jaarlijks zomerfestival op locatie in wisselend decor: strand, zee, duinen en luchten. Kunstklank Dit evenement brengt in jaarlijkse projecten professionele kunstenaars en amateurtalent samen. De afgelopen jaren hebben zij gebruik gemaakt van een mobiel theater dat op verschill ende locaties in Noordwijk is opgebouwd. Andere producties vinden ook altijd plaats op unieke locaties. Schilderfestival Tijdens dit festival (in de derde week van juni) tonen zo’n 75 schilders hun kunsten op de boulevard. Er zijn verschillende activiteiten aan gekoppeld. Muziek in Jeroen In de oude monumentale Jeroenskerk in Noordwijk -binnen worden minimaal 14 concerten georganiseerd, verspreid over de winterserie, de lunchconcerten en de zomerserie. Stichting ZEEP De stichting organiseert een (intercultureel) theateraanbod, uitgevoerd op scholen, buitenlocaties en in het Theaterhuis. Het theaterhuis is momenteel gevestigd in een antikraak locatie. In 2022 zullen zij moeten verhuizen naar een andere locatie. Open Monumentendag Comité Open Monumentendag Noordwijk en Comité Open Monumentendag Noordwijkerhout verzorgen jaarlijks dit evenement. Diverse monumenten zijn een weekend lang gratis voor iedereen toegankelijk en er worden speciale rondleidingen en eenmalige activiteiten georganiseerd.
5roefestival Het Festival is bedoeld voor jongeren tussen 13 en 19 jaar die actief zijn op theatergebied. Het 5RoeFestival biedt hen een podium om hun talent te laten zien, zich te meten met anderen en te leren van professionals. Een professionele vakjury kent de prijzen toe. Het 5roefestival is een festival voor jongeren maar ook door jongeren. Een groot deel van de organisatie is in handen van een groep leerlingen van het College Leeuwenhorst daarbij geholpen door een flinke groep vrijwilligers. Het festival is een echt theaterfeest. Loungefest Loungefest is hét muziekfestival in Noordwijkerhout aan het prachtige Oosterduinse meer. Op Loungefest worden er zeer uitlopende artiesten geprogrammeerd voor een divers programma.
Shantykorenfestival ’t Bollenhart koor is inmiddels diep verankerd in de gemeenschap van het dorp. Inmiddels telt het koor meer dan 55 stoere zeebonken, waaronder 1 dirigent en 5 vaste muzikanten verdeeld over 4 accordeonisten en 1 organist. Daarmee is overigens wel de grens van de beschikbare oefencapaciteit bereikt. De Passie van Noordwijkerhout Met een klein bestuur worden er elke twee jaar nieuw plannen bedacht voor een muzikaal en theatraal evenement. Hierbij worden veel inwoners vanuit Noordwijkerhout betrokken. Bij elk evenement worden andere talenten betrokken. Er zijn geen vaste leden. Overig Er vinden daarnaast vanuit de amateurveren igingen en maatschappelijke organisaties activiteiten plaats die ook onder de noemer evenementen vallen. Ook in hotels, restaurants, winkels en strandpaviljoens en kerken worden met regelmaat cultureel georiënteerde evenementen georganiseerd.
Pagina 19 van 44
In Noordwijkerhout worden er door de ondernemersvereniging culturele evenementen in het centrum georganiseerd. Daarnaast zijn diverse carnavalsverenigingen (de Noortukkers, De Kaninefaaten, De Keiebijters, Tulpkabouters, De Duinknijnen) , de Oranjevereniging Noordwijkerhout en Oranjevereniging Noordwijk en Feestcommissie de Zilk ook erg actief. Het toont hoezeer cultuur in de gemeente aanwezig is. Het resultaat is een aanbod dat gevarieerd is en interessant voor bewoners en bezoekers van Noordwijk Film De Muze heeft een filmhuis. Maandelijks draaien er arthouse select movies. In vakantieperiode draait er een volledig bioscoopprogramma. Naast de theaterzaal wordt er ook een andere zaal ingericht voor films. Media en letteren Bibliotheek Noordwijk en Noordwijkerhout Elke bibliotheekorganisatie, dus ook de Bibliotheek Bollenstreek, is vanuit de wet verplicht vijf kernfuncties uit te voeren. Deze kernfuncties dragen bij aan de persoonlijke ontwikkeling van het algemeen publiek en aan de verbetering van maatschappelijke kansen. De kernfuncties zijn: 4. Ter beschikking stellen van kennis en informatie; 5. Bieden van mogelijkheden tot ontwikkeling en educatie; 6. Bevorderen van lezen en het laten kennismaken met literatuur; 7. Organiseren van ontmoeting en debat; 8. Laten kennismaken met kunst en cultuur.
De Bibliotheek Bollenstreek zit in de transitie van een traditionele uitleenbibliotheek naar een maatschappelijk educatieve bibliotheek. In de komende beleidsperiode zet de Bibliotheek Bollenstreek deze koers door. De focus van de Bibl iotheek Bollenstreek ligt daarbij op leesbevordering in de bibliotheek en op school, (digitale) basisvaardigheden en levenslang leren. Bibliotheekvestiging Noordwijk De ingezette koers, het met elkaar de strategie herzien en nieuwe wegen inslaan lijkt zij n vruchten af te werpen. Het kleine vaste team van + - 3,5 fte draagt samen met ruim 100! vrijwilligers uit Noordwijk bij aan de maatschappelijke opgaven op het gebied van participatie, zelfredzaamheid, ontwikkelingsmogelijkheden en jeugd. Met name met het Taalhuis, de VoorleesExpress en Digisterker zet de Bibliotheek zich in voor leesbevordering, het verbeteren van de gelett erdheid van alle burgers en het bevorderen van digitale vaardigheden en aan de toegankelijkheid van de e dienstverlening van overheden. Jaarlijks worden door en in de vestiging Noordwijk diverse activiteiten georganiseerd binnen het sociaal domein. De bibliotheek zoekt daarbij aansluiting bij lokale initiatieven en lokale organisaties en zet daarbij niet alleen in op persoonlijke ontwikke ling en ontplooiing, maar ook aan sociale cohesie en het voorkomen van eenzaamheid.
Bibliotheekvestiging Noordwijkerhout/servicepunt De Zilk Het kleine vaste team van +- 2,5 fte draagt samen met bijna 60 vrijwilligers uit Noordwijkerhout bij aan de maatschappelijke opgaven op het gebied van participatie, zelfredzaamheid, ontwikkelingsmogelijkheden en jeugd. Met name het Taalhuis, de voorleesexpress en digisterker zet de bibliotheek Bollenstreek zich in voor leesbevordering, geletterdheid, digitale vaardigh eden en aan de toegankelijkheid van de dienstverlening van overheden. Met h et activiteitenaanbod draagt de bibliotheek bij aan een bloeiende kunst -, cultuur- en leefklimaat in Noordwijkerhout en De Zilk. Een voorbeeld hiervan zijn de Koffie+ ochtenden. Bij de Koffie+ ochtenden in Noordwijkerhout ontmoeten senioren elkaar rondom een bepaald onderwerp. Taalhuis Het Taalhuis organiseert activiteiten voor mensen die beter Nederlands willen leren lezen, schrijven of spreken. Bo – Omroep van de Bollenstreek
Bo - Omroep van de Bollenstreek is de publieke, lokale omroep van Noordwijk, Teylingen en Lisse. Naast de publieke, lokale omroep zijn er ook diverse commerciële nieuwsplatforms, met nieuws - en commerciële content, zoals bijvoorbeeld noordwijk.nu.nl (gemaakt door jonge creators. De nieuwssite bestaat pas sinds april 2020, maar het kanaal groeit hard) of Blik op Noordwijk/Blik op Noordwijkerhout.
Pagina 20 van 44
Cultuurcafé In boekhandel Van der Meer vindt regulier het Cultuurcafé plaats. Er wordt dan een programma opgezet voor liefhebbers van literatuur, kunst en muziek. Het credo is ontmoeten, uitdagen en inspireren. Naast lezingen, ontmoetingen met schrijvers, culturele presentaties worden er ook kunstzinnige uitingen georganiseerd zoals schilderkunst. Cultureel erfgoed Genootschap Oud-Noordwijk Het Genootschap Oud-Noordwijk exploiteert 2 musea Museum Noordwijk; Streekmuseum Veldzicht. Museum Noordwijk Museum Noordwijk toont de geschiedenis van het dorp Noordwijk aan zee. Het museum heeft plannen voor uitbreiding. Met het realiseren van het uitbreidingsplan van Museum Noordwijk wordt een eigentijds, attractief en interactief museum gerealiseerd, passend bij de ambities van - en financieel haalbaar voor - zowel het Genootschap Oud Noordwijk als de gemeente Noordwijk. Het uitbreidingsplan voorziet in werkruimte voor vrijwilligers, extra ruimte voor (wissel)tentoonstellingen, nieuwe publieksfaciliteiten en een vernieuwing van de expositie. Streekmuseum Veldzicht Streekmuseum Veldzicht is gevestigd in boerderij Veldzicht, gebouwd in 1864. Het museum brengt de geschiedenis van Noordwijk met een mooie tijdlijn -van prehistorie tot nu- in beeld. Centrale thema’s zijn de bollenteelt en de kruidenteelt, onder andere met een authentieke kruidenwinkel.
Het bijzondere koeien ras Blaarkoppen is het derde thema. De voorkamer en de keuken van het zomerhuis is ook bezichtigen. Rond de museumboerderij aan de Herenweg in Noordwijk zijn in de afgelopen jaren (2017 t/m 2019) verschillende landschappelijke en recreatieve projecten uitgevoer d. Het erf rond de boerderij Veldzicht is opnieuw ingedeeld en kreeg een nieuwe entree met beukenhagen. Er kwam een hooiberg en het vogelbosje is opgeknapt. De Wandelroute Veldzicht is aangelegd, die het streekmuseum via bollenvelden en weilanden verbindt met de duinen en met de duintuin op zorgpark Willem van den Bergh van ’s Heeren Loo. Bij de nieuwe entree zijn een kruidenveld en een bollentuin met honderden historische plantensoorten aangelegd. De kruidentuin vóór de boerderij is helemaal opnieuw ingericht volgens de inzichten van botanicus en arts Rembert Dodoens en heet nu Dodoens Cruydehof. Veldzicht is in de afgelopen jaren omgevormd tot een locatie waar heel veel te beleven en te doen is. Streekmuseum Veldzicht gaat met haar kruiden - en andere activiteiten bijdragen aan de kuuroordstatus die Noordwijk in 2020 wist te verwerven. Stichting Atlantikwall Museum Noordwijk Het Atlantikwall Museum Noordwijk is een bijzonder museum dat is ingericht in een reeks bunkers uit de Tweede Wereldoorlog.
Middels een expositiebunker en een (na reservering te bezoeken) gangenstelsel kan men zich een beeld vormen over het leven in bunkers. Daarnaast komt men te weten op welke wijze de Europese kust door de Duitsers werd omgevormd tot een vesting. Museum Engelandvaarders Museum Engelandvaarders vertelt het verhaal van mannen en vrouwen die tijdens de Tweede Wereldoorlog uit bezet Nederland ontsnapten en vanuit Engeland de strijd tegen nazi -Duitsland en Japan voortzetten. Museum Engelandvaarders maakt gebruik van moder ne audiovisuele technieken. Jongeren worden uitgedaagd interactief aan het verhaal over hun leeftijdsgenoten van toen deel te nemen. Het museum wil hen inspireren tot het maken van een keuze die in elke tijd van dreiging en spanning actueel is: tégen onverschilligheid en vóór verzet tegen wat echt niet kan. Stichting Calorama Onder de laatste particuliere eigenaar is het vanaf 1970 beperkt toegankelijk geweest voor publiek. Dat verandert. Er komt een passende vorm van openstelling voor bezoekers. Maar voordat men weer kan genieten van al het moois is het nodig het 5 hectare grote landgoed te herinrichten. En op onderdelen te restaureren. Te verbeteren. In opdracht van Stichting Calorama-Everwijn-Taets van Amerongen is Landgoed Calorama afgelopen jaren gerestaureerd. De werkzaamheden zullen naar verwachting in 2021 zijn afgerond.
Pagina 21 van 44
Stichting Kurt Carlsen Het doel van de Stichting Kurt Carlsen is het behoud van de voormalige motorstrandreddingboot Kurt Carlsen, als belangrijk stuk cultureel erfgoed van de vroegere vissersplaats en huidige badplaats Noordwijk. Tevens stellen zij de Vuurtoren Noordwijk open voor publiek. Stichting Noordwijkerhout van Toen (Novato) Stichting Noordwijkerhout van Toen is het dorpsmuseum van Noordwijkerhout. Door middel van verschillende exposities, rondleidingen, genealogie, pr esentaties, films, foto’s en nog veel meer, vertonen zij alle informatie hoe de bewoners van Noordwijkerhout vroeger leefden. Viermaal per jaar wordt de NoVaTo-bode uitgebracht met informatie en verhalen over Noordwijkerhout. Genootschap Oud De Zilck De Zilk blijkt een actieve gemeenschap met een boeiend verleden van niet alleen veeteelt en bollenteelt, maar met onder haar inwoners ook winkeliers, smeden en andere ambachtslieden. Door onderzoek te doen naar de historie van De Zilk en haar inwoners en de r esultaten vast te leggen en te archiveren, zorgt het Genootschap Oud de Zilck ervoor dat deze informatie beschikbaar komt en blijft. Vereniging de oude Dorpskern De vereniging organiseert lezingen, tuinenmarkt, torenklimmen, wandelingen en andere activite iten.